Bộ đề ngữ văn 12 luyện thi tốt nghiệp, có đáp án chi tiết, chất lượng

Bộ đề ngữ văn 12 luyện thi tốt nghiệp, có đáp án chi tiết, chất lượng Bộ đề luyện thi ngữ văn 12 luyện thi tốt nghiệp, có đáp án chi tiết, chất lượng

BỘ ĐỀ LUYỆN THI TỐT NGHIỆP THPT NGỮ VĂN 12

ĐỀ SỐ 1- LUYỆN THI TỐT NGHIỆP THPT MÔN NGỮ VĂN NĂM 2022

Bốn phía ruộng đồng mái rạ bờ tre

Trận địa nằm man mác giữa hương quê…

Thơ dân tộc lẫn màu nâu dân dã

Nên câu Kiều đồng vọng, họ còn nghe

Đêm thắng giặc Bảo Ninh, mẹ Suốt ngâm Kiều

Mẹ dám đâu quên cái thuở khổ nghèo Nhà ai đó lẩy Kiều, câu được, mất

Mẹ nấp gốc dừa, nước mắt ràn theo

“Thuyền ai thấp thoáng”… Đất trời về ta Nhật Lệ sông dài, đò mẹ lại qua

Câu thơ Nguyễn cũng góp phần chống Mỹ

Một mái chèo trong lửa đạn xông pha…

(Gửi Kiều cho em năm đánh Mĩ, Chế Lan Viên toàn tập (Vũ Thị Thường sưu tầm, biên soạn), NXB Văn học, 2002)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 Xác định thể thơ của đoạn thơ

Câu 2 Dựa vào đoạn thơ, chỉ ra những từ ngữ thể hiện vẻ đẹp đất nước Việt

Nam trong kháng chiến chống Mĩ

Câu 3 Anh, chị hiểu nội dung các dòng thơ sau như thế nào:

Câu thơ Nguyễn cũng góp phần chống Mỹ

Một mái chèo trong lửa đạn xông pha

Câu 4 Hình ảnh những chàng trai trong hai dòng thơ: Đất hỏa tuyến những

chàng trai lớp bảy/Lại ngâm Kiều sau một cuộc giao tranh gợi anh, chị suy nghĩ gì?

II LÀM VĂN (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ phần đọc hiểu, anh, chị hãy viết một đoạn văn ( khoảng 200 chữ) trả lời câu

hỏi: Mỗi người cần làm gì để góp phần giữ gìn những giá trị của văn hóa dân tộc?

Câu 2 (5,0 điểm)

Rượu đã tan lúc nào Người về, người đi chơi đã vãn cả Mị không biết, Mị vẫn ngồi trơ một mình giữa nhà Mãi sau Mị mới đứng dậy, nhưng Mị không bước ra đường chơi, mà từ từ bước vào buồng Chẳng năm nào A Sử cho Mị đi chơi Tết Mị cũng chẳng buồn đi Bấy giờ Mị ngồi xuống giường, trông ra cái cửa sổ lỗ vuông mờ

mờ trăng trắng Đã từ nãy, Mị thấy phơi phới trở lại, trong lòng đột nhiên vui sướng như những đêm Tết ngày trước Mị trẻ lắm Mị vẫn còn trẻ Mị muốn đi chơi Bao nhiêu người có chồng cũng đi chơi ngày Tết Huống chi A Sử với Mị, không có lòng với nhau mà vẫn phải ở với nhau! Nếu có nắm lá ngón trong tay lúc này, Mị sẽ ăn cho chết ngay, chứ không buồn nhớ lại nữa Nhớ lại, chỉ thấy nước mắt ứa ra Mà tiếng sáo gọi bạn yêu vẫn lửng lơ bay ngoài đường.

Anh ném pao, em không bắt

Em không yêu, quả pao rơi rồi

Lúc ấy, A Sử vừa ở đâu về, lại đang sửa soạn đi chơi A Sử thay áo mới, khoác thêm hai vòng bạc vào cổ rồi bịt cái khăn trắng lên đầu Có khi nó đi mấy ngày mấy đêm Nó còn muốn rình bắt mấy người con gái nữa về làm vợ Cũng chẳng bao giờ

- Mày muốn đi chơi à?

Mị không nói A Sử cũng không hỏi thêm nữa A Sử bước lại, nắm Mị, lấy thắt lưng trói hai tay Mị Nó xách cả một thúng sợi đay ra trói đứng Mị vào cột nhà Tóc

Mị xoã xuống, A Sử quấn luôn tóc lên cột, làm cho Mị không cúi, không nghiêng được đầu nữa Trói xong vợ, A Sử thắt nốt cái thắt lưng xanh ra ngoài áo rồi A Sử tắt đèn, đi ra, khép cửa buồng lại.

(Trích Vợ chồng A Phủ, Tô Hoài, Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục Việt

Nam 2020, tr 7,8)

Phân tích tâm trạng và hành động của nhân vật Mị được nhà văn Tô Hoài thểhiện trong đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về cách tác giả thể hiện nhân vật Mị.

- Học sinh trả lời chính xác như đáp án: 0,75 điểm.

- Học sinh không trả lời đúng thể thơ “tự do”: không cho điểm

0,75

2 Những từ ngữ thể hiện vẻ đẹp đất nước Việt Nam trong

kháng chiến chống Mĩ: cồn cát trắng cây xanh;ruộng đồng mái rạ bờ tre;gốc dừa;Nhật Lệ sông dài

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trả lời 3-4 từ ngữ như đáp án: 0,75 điểm

- Học sinh trả lời đúng 2 từ ngữ: 0,5 điểm

- Học sinh trả lời đúng 1 từ ngữ: 0,25điểm

0,75

3 Cách hiểu nội dung các dòng thơ:

- Thơ Nguyễn Du, trong đó có Truyện Kiều là hồn dân

tộc, tạo nên sức mạnh tinh thần để đất nước chiến đấu

và chiến thắng đế quốc Mĩ trong những năm thángchiến tranh ác liệt nhất;

- Bộc lộ niềm tự hào dân tộc, ngợi ca và lòng biết ơngiá trị tinh thần mà cha ông xưa đã để lại

4 Hình ảnh những chàng trai trong hai dòng thơ: Đất

hỏa tuyến những chàng trai lớp bảy/Lại ngâm Kiều sau

0,5

một cuộc giao tranh gợi suy nghĩ :

- Hình ảnh những chàng trai trong 2 dòng thơ là

những người lính còn trẻ trung, có tinh thần chiến đấudũng cảm, có tâm hồn lãng mạn, yêu đời;

- Học sinh bày tỏ suy nghĩ theo quan điểm cá nhân vềhình ảnh những chàng trai Gợi ý: Tuổi trẻ phải sống có

lí tưởng, có tình yêu tổ quốc, đất nước Đặc biệt, tuổitrẻ phải biết tự hào, tiếp thu, giữ gìn và bảo vệ giá trịcủa văn hóa dân tộc…

1 Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/ chị

hãy viết một đoạn văn khoảng 200 chữ trả lời câu hỏi:

Mỗi người cần làm gì để góp phần giữ gìn những giá trịcủa văn hóa dân tộc?

2.0

a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận 200 chữ Học sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễndịch, quy nạp, tổng -phân-hợp, song hành hoặc mócxích

- Mỗi người phải thực sự thấy được giá trị của văn hoádân tộc.Dù có đi đâu, sống ở nơi nào, con người vẫngiữ được nét đặc thù riêng của dân tộc mình- yếu tốquan trọng để khẳng định vị thế của dân tộc ta giữa

1.0

cộng đồng thế giới;

- Cần rèn luyện lối sống, những hành động tích cực,

phù hợp với truyền thống đạo lí tốt đẹp của dân tộc

- Phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp,

loại bỏ những yếu tố tiêu cực, lạc hậu, không đánh mất

bản sắc riêng của dân tộc mình; có ý thức bảo vệ, lưu

giữ và trao truyền những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân

2 Phân tích tâm trạng và hành động của nhân vật Mị

được nhà văn Tô Hoài thể hiện trong đoạn trích trên

Từ đó, nhận xét về cách tác giả thể hiện nhân vật Mị

5,0

a.Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận về một đoạn trích

văn xuôi

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêu

được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài

kết luận được vấn đề

0,25

b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị được nhà văn

Tô Hoài thể hiện trong đoạn trích; cách tác giả thể hiện

nhân vật Mị

0,5

c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể

hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác

lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng

* Giới thiệu tác giả (0,25 điểm), tác phẩm và đoạn

truyện (0,25 điểm)

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm:

+ Tô Hoài là nhà văn lớn, có số lượng tác phẩm đạt kỉ

lục trong văn học hiện đại Việt Nam Với vốn hiểu biết

0.5

phong phú, sâu sắc về phong tục tập quán của nhiều

vùng khác nhau trên đất nước và giọng điệu trần thuật

hóm hỉnh, sinh động, đặc biệt là tài năng xây dựng và

khắc họa nhân vật, Tô Hoài đã để lại dấu ấn khó phai

mờ trong lòng bạn đọc cả trước và sau Cách mạng

tháng Tám 1945…

+ Năm 1952 Tô Hoài đi cùng với bộ đội vào giải phóng

Tây Bắc Trong chuyến đi này nhà văn đã có dịp sống

gắn bó với đồng bào các dân tộc thiểu số ( Thái ,

Mường, Mông, Dao ) nên đã để lại nhiều kỉ niệm,

hiểu biết về cuộc sống con người miền núi Đều này

thôi thúc Tô Hoài viết " Truyện Tây Bắc" trong đó có

Vợ chồng A Phủ (1952) Truyện được giải nhất

Truyện và kí Việt Nam năm 1954- 1955 Tác phẩm

gồm hai phần: phần một kể về cuộc đời của Mị và A

Phủ ở Hồng Ngài, trong nhà thống lí Pá Tra; phần hai

kể về cuộc đời của hai người ở Phiềng Sa;

- Đoạn trích“Rượu đã tan lúc nào… khép cửa lại” là

một phần diễn biến tâm trạng và hành động của nhân

vật Mị trong đêm tình mùa xuân Qua đó người đọc

thấy được đăc sắc trong cách tác giả thể hiện nhân vật

Mị

* Phân tích tâm trạng và hành động nhân vật Mị

- Hoàn cảnh:

+Trước khi về làm con dâu gạt nợ cho nhà thống lí Pá

Tra, Mị là cô gái trẻ đẹp, hiếu thảo, lao động giỏi, tự tin

và khao khát sống tự do… Mị có những phẩm chất rất

đáng tôn trọng và rất xứng đáng được hưởng hạnh

phúc

+ Làm con dâu gạt nợ cho nhà thống lí, Mị trở thành

một nô lệ bị đọa đày, áp bức, bóc lột về thể xácvà bị

đầu độc, áp chế về tinh thần Vì bị tước hết mọi quyền

sống nên Mị không còn ý niệm về thời gian,thời gian

của Mị chỉ được tính bằng công việc, sống như cái xác

2.0

không hồn,(ngồi bên tảng đá trơ lạnh, mặt Mị luôn cúixuống buồn rười rượi, lùi lũi như con rùa nuôi trong xócửa…) Thế giới mà cô nhận thức được qua các ô cửavuông bằng bàn tay “mờ mờ trăng trắng” “không biết

là sương hay là nắng”

+Tiếng sáo và “những đêm tình mùa xuân” đánh thứcsức sống tiềm tàng mãnh liệt và giấc mộng lứa đôi mộtthời Mị đã từng khao khát Cô nhớ quá khứ, sống trongquá khứ, quên đi thực tại phũ phàng đầy cay đắng

- Tâm trạng và hành động cũa Mị trong đoạn trích:+ Hành động uống rượu bất thường và tâm trạng đắmchìm trong quá khứ, sống với quá khứ

++ Hành động Mị “uống ực từng bát” rượu như đang

nuốt tất cả những nỗi cay đắng, tủi cực vào bêntrong.Uống để quên nhưng lại nhớ, uống để trôi đi

nhưng lại lắng đọng bao nhiêu cảm xúc “Ngày tết… từng bát”

++ Tâm trạng đắm chìm trong quá khứ, sống với

quá khứ, một quá khứ huy hoàng, rực rỡ:“Nhưng lòng

Mị… đi theo Mị”.Âm thanh tiếng sáo và men rượu đã

tác động rất lớn đến tâm trạng của nhân vật Mị, làmcho Mị như ý thức được mình đang sống giữa hai thếgiới: quá khứ và hiện tại; tỉnh và say; hạnh phúc và bikịch

+ Hành động âm thầm lặng lẽ và tâm trạng phấn

chấn, phơi phới, vui sướng đột ngột“Rượu đã tan từ

lúc nào… Mị muốn đi chơi.”

++ Hành động: từ từ bước vào buồng, ngồi xuốnggiường, trông ra cái cửa sổ lỗ vuông… thể hiện sự bấtlực đầy ngan ngán, chán chường, tuyệt vọng

++ Tâm trạng: thấy phơi phới, đột nhiên vui sướng, nhận ra mình còn trẻ và muốn đi chơi dấu hiệu của sự

hồi sinh trong tâm hồn của Mị

+ Ý nghĩ tiêu cực và sự đan xen giữa thực tại đầy

cay đắng với khát vọng sống mãnh liệt “Huống

chi… quả pao rơi rồi…”

++Nhận thức hoàn cảnh thực tại phủ phàng, cay đắng:

hôn nhân không tình yêu “không có lòng với nhau mà vẫn phải ở với nhau”

++ Ý nghĩ tiêu cực để thoát khỏi bất hạnh: ăn lá ngón

tự tử

++Sống với âm thanh tiếng sáo Mị khao khát tình yêu,

tự do Khao khát ấy chưa bao giờ bị dập tắt Sức sống

ấy như hòn than phủ đầy tro bụi, có cơ hội sẽbùngcháy mạnh mẽ

+ Hành động muốn được giải thoát và khát vọng bị

A Sử vùi dập phũ phàng: Ngay khi cảm xúc căng tràn

mãnh liệt thì tiếng sáo lại xuất hiện đầy dụng ý để khátvọng tình yêu của Mị từ chỗ tồn tại trong'tư tưởng đãđược hiện thực hóa bằng một loạt các hành động mang

ý nghĩa nổi loạn mà hành động đầu tiên là Mị đến góc nhà, lấy ống mỡ, xắn một miếng, bỏ thêm vào đĩa đèn cho sáng Đây không đơn thuần là hành động thắp lên

ánh sáng cho căn phòng tăm tối mà còn là biểu tượngcho việc thắp lên ngọn lửa của tình yêu, hạnh phúc Sauhành động này là một loạt các hành động khác, liên

tiếp: Mị muốn đi chơi Mị cũng sắp đi chơi Mị quấn lại tóc Mị với tay lấy cái váy hoa vắt phía trong vách.

Những câu văn ngắn, nhịp nhanh, gấp gáp thể hiện khátvọng trong Mị đang trào dâng mãnh liệt Có thể xemđây là một hành động thức tỉnh Nó có nghĩa là Mị đãthắp lên một ngọn đèn soi rọi chính lòng mình, để thoátkhỏi những đêm dài tăm tối triền miên của quá khứ Vàhành động này thúc đẩy hành động khác, như một

“phản ứng dây chuyền” không thể ngăn lại được Tất cảnhững hành động đó của Mị dưới ngòi bút của Tô Hoài

đã thực sự trở nên đặc sắc, mỗi hành động gợi một ra

một tâm lí: hận, quên thực tại nghiệt ngã, chỉ còn sốngtrong nỗi nhớ của những mùa xuân xưa Sự thức tỉnhcuả Mị giống như sự phục sinh trong tâm hồn.Tô Hoài

đã rất tinh khi đặt nhân vật Mị trong cái đêm đáng nhớ

ấy vào giữa một sự tương giao, một sự tương tranh giữamột bên là sức sống tiềm tàng và một bên là cảm thức

về thân phận

+Tâm trạng: Chính lúc khát vọng của Mị đạt đến cao

trào thì đã vấp phải hiện thực nghiệt ngã: đó chính là sựđộc ác, tàn nhẫn, vô cảm của A Sử Nhận thấy Mịmuốn đi chơi, A Sử đã tìm cách dập tắt ý định này bằng

một loạt hành động dã man: A Sử bước lại, lấy thắt lưng

trói hai tay Mị Nó xách cả một thúng sợi đay ra trói đứng

Mị vào cột nhà Tóc Mị xõa xuống A Sử quấn luôn tóc lên cột, Mị không cúi, không nghiêng được đầu nữa Trói xong, A Sử thắt cái thắt lưng xanh ra ngoài áo rồi phẩy tay tắt đèn, đi ra khép cửa buồng lại Miêu tả

những hành động độc ác của A Sử, Tô Hoài đã đặt ramột thử thách rất lớn với khát vọng sống của Mị.Nhưng khát vọng này lớn đến mức dù bị giam hãm, tróibuộc về thể xác nhưng Mị vẫn tìm cách vượt ngục bằngtinh thần

- Hành động và tâm trạng của nhân vật Mị được thể

hiện bằng nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật sâu sắc,

đi sâu khai thác diễn biến tâm trạng của nhân vật; ngôn

từ giàu tính tạo hình; cách miêu tả rất cụ thể, thủ pháptăng tiến; nhịp văn thúc bách, nhanh, gấp; lời văn nửa

trực tiếp…của nhà văn Tô Hoài

hiện tâm trạng và hành động của nhân vật Mị: 0,75

điểm - 1,25 điểm.

- Học sinh phân tích sơ lược, không rõ các biểu hiện

tâm trạng và hành động của nhân vật Mị: 0,25 điểm

-0,5 điểm

*Nhận xét cách tác giả thể hiện nhân vật Mị:

-Khi miêu tả Mị, nhà văn chủ yếu khắc hoạ tâm tư của

nhân vật Với ngôn ngữ đầy chất thơ, lời văn giàu chất

tạo hình, đặc biệt là ngòi bút phân tích tâm lí nhân vật

sắc sảo, tác giả đã thể hiện thành công cuộc đời nô lệ

lay lắt, đói khổ, nhục nhã của Mị

-Mị là nhân vật tiêu biểu cho người phụ nữ lao động

nghèo khổ miền núi dưới ách thống trị của bọn chúa đất

miền núi Tây Bắc Họ có tâm hồn trong sáng, yêu đời,

khao khát hạnh phúc, sức sống mãnh liệt, dẫu bị chà

đạp nhưng đã vùng dậy tự giải thoát, mở ra hướng đổi

đời cho bản thân và bao người khác

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày được 2 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày được 1 ý: 0,25 điểm.

0,5

*Đánh giá:

- Đoạn trích góp phần hoàn thiện chân dung nhân vật

Mị: dù nghèo khó, bị áp bức nhưng trong sâu thẳm tâm

hồn vẫn tiềm tàng một sức sống mãnh liêt Sức sống và

khát vọng của Mị trong đoạn trích đã góp phần nêu bật

giá trị nhân đạo của tác phẩm

- Với nghệ thuật miêu tả diễn biến tâm lí nhân vật tinh

tế và tài năng viết truyện ngắn độc đáo, ngôn ngữ sinh

động, chọn lọc, câu văn giàu tính tạo hình, thấm đẫm

chất thơ, nhân vật Mị trong đoạn trích nói riêng và

trong tác phẩm nói chung đã để lại trong lòng bao thế

hệ bạn đọc một dấu ấn khó phai mờ Nhân vật Mị và

tác phẩm “Vợ chồng A Phủ” đã góp phần làm nên tên

0,5

tuổi của Tô Hoài.

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày được 2 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày được 1 ý: 0,25 điểm.

Hướng dẫn chấm: Học sinh biết vận dụng lí luận văn

học trong quá trình phân tích, đánh giá; biết so sánh với các tác phẩm khác để làm nổi bật nét đặc sắc của truyện ngắn Tô Hoài; biết liên hệ vấn đề nghị luận với thực tiễn đời sống; văn viết giàu hình ảnh, cảm xúc.

- Đáp ứng được 2 yêu cầu trở lên: 0,5 điểm.

- Đáp ứng được 1 yêu cầu: 0,25 điểm.

nỗ lực sống hướng thiện – ngay trong từng ngày ta đang sống Bởi vì, sống là gì nếu không phải là tự đấu tranh với cái xấu của chính mình, là tự vượt lên chính mình mỗi ngày hay sao?

Lòng hướng thiện luôn tiềm ẩn nơi tâm hồn đang khát khao vươn lên trong cuộc sống Với những tâm hồn đang đi trong bóng tối lầm lạc, vấp ngã, hãy biết vươn mình đứng thẳng dậy để tiếp tục sống Vẫn biết rằng, vượt lên chính mình là chuyến hành trình khó khăn nhất! Tuy vậy, lòng hướng thiện giúp ta có một bản lĩnh vững vàng để có thể đủ sức giữ mình trước muôn vàn cám dỗ Từ đó, chúng ta tránh được những cạm bẫy, vượt lên được những mặt trái của xã hội Bạn hãy tin tưởng rằng, càng cố gắng vượt qua những sai lầm, vấp váp, chúng ta càng trở nên trưởng thành hơn! Chính lối sống hướng thiện sẽ đưa ta trở về nẻo chính đường ngay, tìm lại được niềm tin và hạnh phúc chân thật của cuộc sống!

( Trích Chìa khóa sống hướng thiện, Lại

Thế Luyện,

NXB Văn hóa-xã hội, năm 2010, tr 6)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1: Trong đoạn trích, tác giả cho biết con người cần hướng thiện ở những thời

điểm nào?

Câu 2: Theo đoạn trích, lòng hướng thiện có tác dụng gì?

Câu 3: Theo anh, chị, tại sao tác giả khẳng định vượt lên chính mình là chuyến hành

trình khó khăn nhất?

Câu 4: Câu trích càng cố gắng vượt qua những sai lầm, vấp váp, chúng ta càng trở

nên trưởng thành hơn có ý nghĩa gì với anh, chị?

II LÀM VĂN (7,0 điểm)

nhau vẽ ra trước mặt, mỗi năm mỗi mùa, mỗi tháng lại làm đi làm lại: Tết xong thì lên núi hái thuốc phiện, giữa năm thì giặt đay, xe đay, đến mùa thì đi nương bẻ bắp,

và dù lúc đi hái củi, lúc bung ngô, lúc nào cũng gài một bó đay trong cánh tay để tước thành sợi Bao giờ cũng thế, suốt năm suốt đời như thế Con ngựa, con trâu làm còn có lúc, đêm nó còn được đứng gãi chân, đứng nhai cỏ, đàn bà con gái nhà này thì vùi vào việc làm cả đêm cả ngày.

Mỗi ngày Mị càng không nói, lùi lũi như con rùa nuôi trong xó cửa Ở cái buồng Mị nằm, kín mít, có một chiếc cửa sổ một lỗ vuông bằng bàn tay Lúc nào trông ra cũng chỉ thấy trăng trắng, không biết là sương hay là nắng Mị nghĩ rằng mình cứ chỉ ngồi trong cái lỗ vuông ấy mà trông ra, đến bao giờ chết thì thôi.

Trên đầu núi, các nương ngô, nương lúa gặt xong, ngô lúa đã xếp yên đầy các nhà kho Trẻ con đi hái bí đỏ, tinh nghịch, đã đốt những lều canh nương để sưởi lửa.

Ở Hồng Ngài người ta thành lệ cứ ăn Tết khi gặt hái vừa xong, không kể ngày, tháng nào Ăn Tết như thế cho kịp lúc mưa xuân xuống thì đi vỡ nương mới Hồng Ngài năm ấy ăn Tết giữa lúc gió thổi vào cỏ gianh vàng ửng, gió và rét rất dữ dội.

Nhưng trong các làng Mèo Đỏ, những chiếc váy hoa đã đem ra phơi trên mỏm

đá xoè như con bướm sặc sỡ [ ] Đám trẻ đợi Tết, chơi quay, cười ầm trên sân chơi trước nhà Ngoài đầu núi lấp ló đã có tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi Mị nghe tiếng sáo vọng lại, thiết tha bổi hổi Mị ngồi nhẩm thầm bài hát của người đang thổi.

Mày có con trai con gái rồi Mày đi làm nương

Ta không có con trai con gái

Ta đi tìm người yêu.

Tiếng chó sủa xa xa Những đêm tình mùa xuân đã tới.

(Trích Vợ chồng A Phủ, Tô Hoài, Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam

2020, tr 4,5)

Cảm nhận của anh(chị) về nhân vật Mị thể hiện ở đoạn trích trên Từ đó, nhậnxét về sự thay đổi của nhân vật Mị

HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI

Phần Câu/Ý Nội dung Điểm

1 Trong đoạn trích, tác giả nêu con người không chỉ

hướng thiện ở trong bóng tối lầm lạc mà còn ngay trong từng ngày ta đang sống

0.75

2 Lòng hướng thiện có tác dụng:

-giúp ta có một bản lĩnh vững vàng để có thể đủ sức giữ mình trước muôn vàn cám dỗ

-tránh được những cạm bẫy, vượt lên được những mặt trái của xã hội, càng cố gắng vượt qua những sai lầm, chúng ta càng trở nên trưởng thành hơn;

- đưa ta trở về nẻo chính đường ngay, tìm lại được niềm tin và hạnh phúc chân thật của cuộc sống.

- Cuộc đời không ít những cám dỗ, những cạm bẫy

…dễ làm lung lay ý chí, hạ gục tinh thần Nếukhông có bản lĩnh, sự tĩnh táo, sáng suốt trong nhậnthức và hành động, con người sẽ đầu hàng hoàncảnh, nhận lấy thất bại cay đắng, có hối hận cũng đãmuộn màng

1.0

4 Câu trích “càng cố gắng vượt qua những sai lầm,

vấp váp, chúng ta càng trở nên trưởng thành hơn”

có ý nghĩa:

-Khi bản thân đương đầu với thử thách, trải nghiệmqua sự thất bại, những sai lầm giúp chúng ta rútđược kinh nghiệm cho lần sau, có cái nhìn sâu xahơn cho những vấn đề tương tự sẽ gặp phải trongtương lai; từ đó bản thân sẽ càng trưởng thành hơn

-Càng cố gắng vượt qua nhiều chông gai, thử thách,khó khăn, con người mới được tôi luyện, ra sứcphấn đấu, vươn lên không ngừng để biến ước mơthành hiện thực, biến những điều không thể thành cóthể, nhận ra mình đã chững chạc, mạnh mẽ , quyếtđoán, không bao giờ lùi bước trước trở ngại

0,5

1 Từ phần đọc hiểu, anh, chị hãy viết một đoạn văn

( khoảng 200 chữ) bày tỏ suy nghĩ sự cần thiết phải

có lòng hướng thiện

2.0

a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận 200 chữ Học sinh có thể trình bày đoạn văn theo cáchdiễn dịch, quy nạp, tổng -phân-hợp, song hành hoặcmóc xích

1.0

thiện, con người mới tìm thấy cội nguồn của hạnh

phúc;

-Lòng hướng thiện biểu hiện bằng hành động

cụ thể, thiết thực Khi giúp đỡ một ai đó, khi cho đi

sự yêu thương, bạn sẽ nhận lại hạnh phúc, sự kính

trọng, niềm tin yêu của người khác và cả sự sẵn

sàng giúp lại mình khi mình gặp khó khăn Nhờ

những hành động yêu thương đó làm cho xã hội ấm

áp hơn, phát triển đẹp đẽ vững mạnh hơn

- Là một người học sinh, bản thân sẽ rèn luyện

ý chí, đề cao ý thức của bản thân ngày càng hoàn

thiện hơn để nỗ lực sống thiện Mỗi ngày sẽ tự đặt

cho mình một mục tiêu để làm việc thiện giúp đỡ

người khác, đem lại cuộc sống bình an, hạnh phúc

cho mọi người, đấu tranh với cái ác, cái xấu…

Hướng dẫn chấm:

+ Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; dẫn chứng tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần

nhuyễn giữa lí lẽ và dẫn chứng (1,0 điẻm).

+ Lập luận chưa thật chặt chẽ, thuyết phục: lí

lẽ xác đáng nhưng không có dẫn chứng hoặc dẫn

chứng không tiêu biểu (0,5 điểm - 0.75 điểm).

+ Lập luận không chặt chẽ, thiếu thuyết

phục: lí lẽ không xác đáng, không liên quan mật

thiểt với vấn đề nghị luận, không có dẫn chứng

hoặc dẫn chứng không phù hợp (0,25 điểm).

d Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc

chính tả, dùng từ, đặt câu

0,25

e Sáng tạo: Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy

nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận

0,25

2 Cảm nhận của anh(chị) về nhân vật Mị thể hiện

ở đoạn trích trên Từ đó, nhận xét về sự thay đổi của

nhân vật Mị

5,0

1 Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở

bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn

đề, kết bài kết luận được vấn đề

0,25

2 Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Cảm nhận về nhân vật Mị thể hiện ở đoạn trích;

nhận xét về sự thay đổi của nhân vật Mị

3 Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng

cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt

chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; đảm bảo các yêu cầu

sau:

* Giới thiệu khái quát về tác giả Tô Hoài(0,25

điểm), tác phẩm và đoạn trích,nêu vấn đề cần nghị

luận (0,25 điểm).

- Tô Hoài là một trong những cây bút văn xuôi hàng

đầu của nền văn học hiện đại Việt Nam, là nhà văn

có biệt tài nắm bắt rất nhanh nhạy những nét riêng

trong phong tục, tập quán của những miền đất mà

ông đã đi qua Ông có giọng văn kể chuyện hóm

hỉnh, rất có duyên và đầy sức hấp dẫn; có vốn ngôn

ngữ bình dân phong phú và sử dụng nó rất linh hoạt,

đắc địa

- Truyện ngắn Vợ chồng A Phủ được sáng tác năm

1952, in trong tập Truyện Tây Bắc – tập truyện được

tặng giải Nhất – Giải thưởng Hội văn nghệ Việt

Nam 1954 – 1955 Tập Truyện Tây Bắc gồm ba

truyện: Mường Giơn, viết về dân tộc Thái; Cứu đất

cứu mường, viết về dân tộc Mường; Vợ chồng A

Phủ, viết về dân tộc Mèo (Mông) – mỗi truyện có

(0,5)

một dáng vẻ, sức hấp dẫn riêng, nhưng đọng lại lâu

bền trong kí ức của nhiều người đọc là truyện Vợ

chồng A Phủ.

- Nêu vấn đề cần nghị luận: Đoạn trích ở phần đầu

truyện: Lần lần, mấy năm qua, mấy năm sau…

Những đêm tình mùa xuân đã tới thể hiện thành

công hình ảnh nhân vật Mị, đồng thời thấy được sự

thay đổi tiến bộ của nhân vật này

* Cảm nhận nhân vật Mị thể hiện trong đoạn trích:

- Hoàn cảnh:

+Mị vốn là một cô gái người Mèo có đủ khả năng

và điều kiện hưởng một cuộc sống hạnh phúc, có

một tương lai tươi sáng Mị xinh đẹp, tài năng, hiếu

thảo, yêu lao động, có lòng tự trọng…

+ Khi Mị bị bắt về làm con dâu gạt nợ nhà thống Lí

Pá Tra, lúc đầu Mị xuất hiện ý thức phản kháng từ

yếu ớt “đêm nào cũng khóc” đến mạnh mẽ “ăn lá

ngón tự tử” nhưng sau đó, khi bố mất, khi đã quen

với mọi thứ, Mị chấp nhận số phận bi kịch của

mình

-Số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị:

+ Ý thức phản kháng mất đi, Mị chấp nhận số phận

của mình, sống một cách dật dờ, tàn lụi: Ở lâu trong

cái khổ, Mị quen khổ rồi.

+Mị được so sánh theo thủ pháp “vật hóa”: so sánh

ngang bằng (Mị tưởng mình cũng là con trâu, mình

cũng là con ngựa ; Mỗi ngày Mị càng không nói,

lùi lũi như con rùa nuôi trong xó cửa.) và so sánh

không ngang bằng (Con ngựa, con trâu làm còn có

lúc, đêm nó còn được đứng gãi chân, đứng nhai cỏ,

đàn bà con gái nhà này thì vùi vào việc làm cả đêm

cả ngày.) nhằm tập trung phản ánh hai nội dung:

nhận thức của Mị về nỗi khổ, sự đọa đày về thân xác

(Mị tưởng mình cũng là con trâu, mình cũng là con

ngựa ; Con ngựa, con trâu làm còn có lúc, đêm nó

(2.0)

còn được đứng gãi chân, đứng nhai cỏ, đàn bà con gái nhà này thì vùi vào việc làm cả đêm cả ngày.) và

sự tê liệt về ý thức, tinh thần (Mỗi ngày Mị càng không nói, lùi lũi như con rùa nuôi trong xó cửa.).

Từ đó, tác giả làm nổi bật dòng tâm tư, nhận thứccủa nhân vật về cuộc đời, số phận nô lệ buồn đau,cực nhục của Mị, sự đọa đày cả về thể xác lẫn tinhthần đối với Mị

+ Mị còn được nhà văn khắc họa bằng những hành

động liên tiếp nhau, lặp đi lặp lại (lên núi hái thuốc phiện, giặt đay, xe đay, bẻ bắp, hái củi, bung ngô, tước đay).Cách khắc họa nhân vật của Tô Hoài gây

ấn tượng về một con người bị tê liệt về xúc cảm,hành động như một cỗ máy đã được lập trình sẵn,chỉ như đang tồn tại một cách vô thức mà không hềsống với bất kì một trạng thái cảm xúc sống độngnào

+ Hình ảnh ẩn dụ: căn buồng Mị ở “kín mít, chỉ có một cửa sổ lỗ vuông bằng bàn tay, lúc nào nhìn ra cũng chỉ thấy mờ mờ trăng trắng không biết là sương hay là nắng” là biểu tượng ám gợi về địa

ngục trần gian, tù túng, ngột ngạt, nơi cầm tù tuổithanh xuân của con người, biến Mị từ một cô gái trẻtrung phơi phới thành một con người vô cảm, camchịu.Đó không gian phi nhân tính

+ Tận cùng của sự cam chịu: “Mị nghĩ rằng mình cứ chỉ ngồi trong cái lỗ vuông ấy mà trông ra, đến bao giờ chết thì thôi.” Mị phải chịu đựng cả nỗi đau về

thể xác và tinh thần

-Vẻ đẹp tâm hồn của Mị:

+Hoàn cảnh: Bức tranh mùa xuân có cỏ gianh vàngửng, hoa bí đỏ, những chiếc váy hoa sặc sỡ gợi tươivui, đầy màu sắc, phấn chấn, náo nức,đầy sức sống,ánh sáng đối lập với không gian sống tăm tối của

Mị Đám trẻ: cười ầm, tiếng sáo: thiết tha bồi hồi;

thiên nhiên rực rỡ màu sắc, náo nức âm thanh là sựhiện diện của một thế giới căng tràn nhựasống Đêm tình mùa xuân: trong nhà: mọi ngườinhảy đồng, hát; bên ngoài: tiếng sáo gọi bạn yêu lơlửng ngoài đường như một ám ảnh, mời gọi, vươngvấn, khơi gợi kí ức và khát vọng yêu, sống trong

Mị Nội dung lời bài hát vang lên trong tiếng sáo:

“Mày có con trai con gái rồi/ Mày đi làm nương/

Ta không có con trai con gái/ Ta đi tìm người yêu”.

Tiếng sáo mang khát vọng đôi lứa, khát vọngsống Không - thời gian rạo rực khát vọng, thôi thúccon người tìm đến với men say tình yêu, men say sựsống

+ Mị có sức sống tiềm tàng, thể hiện lòng yêu đời,khao khát tự do Điều đó được thể hiện khi nhà văn

miêu tả Mị cảm nhận về tiếng sáo Mị đã cảm nhận thấy âm thanh này thiết tha bổi hổi Hai tính từ tác

giả sử dụng không nhằm miêu tả đặc điểm của tiếngsáo mà nhằm cho thấy sự thay đổi âm thầm trong

tâm hồn Mị Từ chỗ từ bỏ mọi khát vọng sống, nay

khát vọng hạnh phúc, tình yêu đã bắt đầu nảy nởtrong tâm hồn Mị Chính vì khát vọng này nên Mị

đã có một hành động rất ý nghĩa là ngồi nhẩm thầm

bài hát của người đang thổi.Mị nhẩm thầm (không

phải là “hát thầm”), tức là khẽ khàng nhắc lại theo

sự hồi tưởng, thậm chí không liền mạch, lúc nhớ lúcquên lời bài hát của người đang thổi Có lẽ trướcđây Mị cũng đã từng thổi sáo hoặc hát bài này rồi.Giờ nghe tiếng sáo ngoài đầu núi vọng lại, lúc ẩnlúc hiện, trong Mị đã thức dậy điều gì đó quenthuộc, lâu nay bị lãng quên

+Như vậy, vẻ đẹp tâm hồn của Mị được khơi dậy từtác nhân bên ngoài (cảnh ngày xuân), được didưỡng bởi xúc tác đặc biệt (tiếng sáo và lời hát gọibạn yêu).Ngọn lửa khát sống trong tâm tưởng đã tắt

ngấm bao năm trong kiếp ngựa trâu vô hồn nhưngvẫn âm thầm cháy, đống tro tàn nhờ đợt gió lớn-cơn say mà bùng tỏa.

- Số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị trong đoạn trích

được thể hiện bằng nghệ thuật miêu tả tâm lý nhânvật sâu sắc, đi sâu khai thác diễn biến tâm trạng củanhân vật; ngôn ngữ giàu chất thơ…

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh cảm nhận đầy đủ, sâu sắc các biểu hiện

số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị: 2,0 điểm.

- Học sinh cảm nhận chưa đầy đủ hoặc chưa sâu sắc các biểu hiện số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị: 1,5 điểm - 1,75 điểm.

- Học sinh cảm nhận chung chung, chưa rõ các biểu hiện số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị : 0,75 điểm

- 1,25 điểm.

- Học sinh cảm nhận sơ lược, không rõ các biểu hiện số phận và vẻ đẹp tâm hồn của Mị : 0,25 điểm

- 0,5 điểm.

*Nhận xét về sư thay đồi của nhân vật Mị:

– Ban đầu: Mị hiện lên là con dâu gạt nợ nhà thống

lí Pá Tra Mị cam chịu, chấp nhận kiếp sống ngựa

trâu ở đó Mị là nạn nhân tiêu biểu của ách áp bức

của cường quyền và thần quyền ở miền núi phía

Bắc Mị bị tê liệt ý thức sống;

– Về sau, nhờ tác động bởi đêm tình mùa xuân ở

Hồng Ngài, Mị đã thay đổi, ý thức sống, khát vọng

sống trỗi dậy mạnh mẽ, đó là hệ quả tất yếu, có áp

bức có đấu tranh

+ Hành động “nổi loạn” của Mị cho thấy khát vọng

sống trong Mị vẫn luôn âm ỉ, khi có cơ hội nó lại trỗi

dậy mãnh liệt bất chấp ách áp bức của cường quyền

và thần quyền

+ Sự thay đổi của nhân vật Mị trong đoạn trích qua

việc miêu tả những hành động, cử chỉ cũng như

những diễn biến tâm lí hết sức tinh tế đã cho thấy

ngòi bút phân tích tâm lí nhân vật bậc thầy của nhà

văn tô Hoài Đồng thời cũng thể hiện niềm tin, tấm

lòng nhân đạo của tác giả vào sức sống của người

phụ nữ nông thôn miền núi Tậy Bắc

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày được 3 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày được 1 ý: 0,25 điểm.

0.5

* Đánh giá

- Qua số phận và vẻ đẹp của sức sống tiềm tàng ở

nhân vật Mị trong đoạn trích, tác giả lên án, vạch

trần bộ mặt tàn bạo, độc ác của kẻ thù giai cấp; cảm

thông, đồng cảm, thương yêu với số phận đau

thương; tin tưởng, nhìn thấy được sức sống và sự

hồi sinh tâm hồn của người dân miền núi Đó là thái

độ và tấm lòng đáng trân quý của nhà văn cách

mạng trong văn học 1945-1975

- Nhân vật Mị trong đoạn trích thể hiện phong

cách sáng tác độc đáo của nhà văn Tô Hoài

( 0,5)

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh đánh giá được 2 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh đánh giá được 1 ý: 0,25 điểm.

Hướng dẫn chấm: Học sinh biết vận dụng lí luận

văn học trong quá trình phân tích, đánh giá; biết so

sánh với các tác phẩm khác để làm nổi bật nét đặc

sắc của Tô Hoài; biết liên hệ vấn đề nghị luận với

thực tiễn đời sống; văn viết giàu hình ảnh, cảm xúc.

- Đáp ứng được 2 yêu cầu trở lên: 0,5 điểm.

- Đáp ứng được 1 yêu cầu: 0,25 điểm

0,5

ĐỀ SỐ 3- LUYỆN THI TỐT NGHIỆP THPT MÔN NGỮ VĂN NĂM 2022

I ĐỌC HIỂU ( 3 điểm)

Đọc văn bản:

BÀI CA CHO NHỮNG NGƯỜI HY SINH

Những Người hy sinh giống như tia chớp

Những Người hy sinh thời nào cũng

không đòi trả giá

Không tính toán thiệt hơn

Cái chết với họ nhẹ tựa lông hồng

Điều họ muốn chúng ta ai cũng biết

Ngày 17/02/2019

Lê Viết Hoà (Lê Vân) ( Nguồn https://vietnamnet.vn)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1: Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản.

Câu 2: Trong văn bản, tác giả nhắc đến Tổ quốc như thế nào?

Câu 3: Các dòng thơ sau đây giúp anh, chị hiểu gì về sự hi sinh:

Những Người hy sinh thời nào cũng không đòi trả giá Không tính toán thiệt hơn

Cái chết với họ nhẹ tựa lông hồng

Câu 4: Hai dòng thơ Những sự hy sinh không bao giờ vô nghĩa/Trường tồn với thời gian có ý nghĩa gì với anh, chị?

II LÀM VĂN (7,0 điểm)

Mị chợt nhớ lại đêm năm trước A Sử trói Mị, Mị cũng phải trói đứng thế kia Nhiều lần khóc, nước mắt chảy xuống miệng, xuống cổ, không biết lau đi được Trời ơi, nó bắt trói đứng người ta đến chết, nó bắt mình chết cũng thôi, nó bắt trói đến chết người đàn bà ngày trước cũng ở cái nhà này Chúng nó thật độc ác Cơ chừng này chỉ đêm mai là người kia chết, chết đau, chết đói, chết rét, phải chết Ta là thân đàn

bà, nó đã bắt ta về trình ma nhà nó rồi thì chỉ còn biết đợi ngày rũ xương ở đây thôi Người kia việc gì mà phải chết thế A Phủ Mị phảng phất nghĩ như vậy.

Đám than đã vạc hẳn lửa Mị không thổi, cũng không đứng lên Mị nhớ lại đời mình, Mị lại tưởng tượng như có thể một lúc nào, biết đâu A Phủ chẳng đã trốn được rồi, lúc ấy bố con Pá Tra sẽ bảo là Mị đã cởi trói cho nó, Mị liền phải trói thay vào đấy, Mị phải chết trên cái cọc ấy Nghĩ thế, trong tình cảnh này, làm sao Mị cũng không thấy sợ

Lúc ấy, trong nhà đã tối bưng, Mị rón rén bước lại, A Phủ vẫn nhắm mắt, nhưng Mị tưởng như A Phủ đương biết có người bước lại Mị rút con dao nhỏ cắt lúa, cắt nút dây mây A Phủ cứ thở phè từng hơi, không biết mê hay tỉnh Lần lần, đến lúc gỡ được hết dây trói ở người A Phủ thì Mị cũng hốt hoảng, Mị chỉ thì thào được một tiếng “Đi ngay ”, rồi Mị nghẹn lại A Phủ bỗng khuỵu xuống, không bước nổi Nhưng trước cái chết có thể đến nơi ngay, A Phủ lại quật sức vùng lên, chạy.

(Trích Vợ chồng A Phủ, Tô Hoài, Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục Việt

Nam 2020, tr 13,14)

Cảm nhận của anh( chị) về tâm trạng và hành động nhân vật Mị thể hiện ở đoạntrích trên Từ đó, nhận xét tư tưởng nhân đạo của Tô Hoài thể hiện qua đoạn trích

- Học sinh trả lời chính xác như đáp án: 0,75 điểm.

- Học sinh không trả lời đúng phong cách ngôn ngữ: không cho điểm

0,75

2 Trong văn bản, tác giả nhắc đến Tổ quốc :

- rồi vĩnh viễn họ đi vào lòng Tổ Quốc

- Tổ Quốc bình yên

- Tổ Quốc là Mẹ Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm

- Học sinh trả lời đúng 1 trích dẫn: 0,25điểm

- Học sinh không trả lời đúng: không cho điểm

0,75

3 Các dòng thơ giúp hiểu về sự hi sinh:

-Đó là sự hi sinh quên mình của bao thế hệ cha anh đi trước

với tinh thần Quyết tử cho Tổ Quốc quyết sinh, không tính

toán, so đo thiệt hơn;

- Đó là sự ra đi nhẹ nhàng, thanh thản, đầy khí phách vàđậm chất lãng mạn, tạo nên vẻ đẹp bi tráng của người anhhùng

nghĩa/Trường tồn với thời gian có ý nghĩa với bản thân:

-Bản thân thấy được giá trị to lớn của sự hy sinh của nhữngthế hệ cha anh Họ trở thành bất tử đến muôn đời;

- Từ đó, bản thân phải có lòng biết ơn, ngưỡng mộ, kínhtrọng họ; có ý thức tự hào dân tộc, sống có trách nhiệm, biếtcống hiến tuổi thanh xuân cho đất nước…

1 Từ phần đọc hiểu, anh, chị hãy viết một đoạn văn ( khoảng

200 chữ) bày tỏ suy nghĩ sự cần thiết phải trân trọng các thế

hệ đã hi sinh cho Tổ quốc

2.0

a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận 200 chữHọc sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quynạp, tổng -phân-hợp, song hành hoặc móc xích

b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận về một vấn đề xãhội: sự cần thiết phải trân trọng các thế hệ đã hi sinh cho Tổquốc

0.25

0.25

c Thí sinh lựa chọn các thao tác lập luận phù hợp để triểnkhai vấn đề nghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ sựcần thiết phải trân trọng sự hi sinh cho Tổ quốc Có thể triểnkhai theo hướng sau:

- Trân trọng sự hi sinh cho Tổ quốc để mỗi người thể hiệnlòng biết ơn những cống hiến của các thế hệ cha anh Họ đãlàm nên những chiến công hiển hách đi vào trang sử vànghào hùng của dân tộc, chiến đấu vì độc lập tự do của Tổquốc, hạnh phúc của nhân dân mà không tiếc máu xươngmình;

- Trân trọng các thế hệ đã hi sinh cho Tổ quốc là tráchnhiệm của mỗi người trong cuộc sống hôm nay Mỗi mộtngười hãy sống sao cho xứng đáng với sự ra đi của cha anh,

1.0

tự răn mình bằng những việc làm hữu ích cho non sông đất

nước

- Trân trọng các thế hệ đã hi sinh cho Tổ quốc sẽ tạo nên

sức mạnh tinh thần để chúng ta vượt qua khó khăn, thử

thách trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc hôm

nay và mai sau…

Hướng dẫn chấm:

- Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; dẫn chứng

tiêu biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữ lí lẽ và dẫn

chứng (1,0 điểm).

- Lập luận chưa thật chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng

nhưng không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không tiêu biểu

(0,5-0,75 điểm).

- Lập luận không chặt chẽ, thiếu thuyết phục: lí lẽ không

xác đáng, không liên quan mật thiết đến vấn đề nghị luận,

không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không phù hợp (0,25

điểm).

Học sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng

phải phù hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật

e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả,

2 Phân tích tâm trạng và hành động của nhân vật Mị

được nhà văn Tô Hoài thể hiện trong đoạn trích trên Từ đó,

nhận xét tư tưởng nhân đạo của Tô Hoài thể hiện qua đoạn

trích

5,0

a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận về một đoạn trích văn

xuôi

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêu được

vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận

được vấn đề

0,25

b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị được nhà văn Tô

Hoài thể hiện trong đoạn trích; cách tác giả thể hiện nhân

vật Mị

0,5

c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện

sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận;

kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng

* Giới thiệu tác giả (0,25 điểm), tác phẩm và đoạn truyện,

nêu vấn đề cần nghị luận (0,25 điểm)

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm:

+Tô Hoài (1920 - 2014) sinh tại Hà Đông (nay thuộc Hà

Nội), là một nhà văn lớn của dân tộc Ông có vốn hiểu biết

phong phú, sâu sắc về phong tục, tập quán của nhiều vùng

khác nhau trên đất nước

+Truyện ngắn Vợ chồng A Phủ được sáng tác năm 1952,

trích trong tập Truyện Tây Bắc - được tặng giải Nhất về

truyện và kí của Hội Văn nghệ Việt Nam 1954 - 1955 Đó

là kết quả của chuyến đi dài tám tháng cùng bộ đội tham gia

chiến dịch giải phóng Tây Bắc của tác giả

- Đoạn trích“Lúc ấy đã khuya … quật sức vùng lên, chạy ”

là một phần diễn biến tâm trạng và hành động của nhân vật

Mị trong đêm đông cứu A Phủ Qua đó người đọc thấy

được tư tưởng nhân đạo của nhà văn tác giả thể hiện nhân

vật Mị

0.5

* Tâm trạng và hành động trong đêm mùa đông của nhân

vật Mị được nhà văn Tô Hoài thể hiện qua đoạn trích:

- Hoàn cảnh: Mị vốn là một cô gái trẻ đẹp, thổi sáo giỏi, có

nhiều người mê và Mị đã có người yêu Nhưng vì món nợ

truyền kiếp, Mị phải làm con dâu nhà Pá Tra Cuộc sống

của Mị trong nhà Pá Tra khổ hơn trâu ngựa Mị không chỉ

bị đày đọa về thể xác mà còn bị tê liệt về tinh thần Mị mỗi

ngày càng không nói, sống lùi lũi như con rùa Tuy nhiên

tâm trạng của Mị đã có sự thay sự thay đổi rõ rệt trong đêm

2.0

tình mùa xuân, đặc biệt là đêm mùa đông nơi núi cao,từ vôcảm đến đồng cảm khi nhìn thấy nước mắt của A Phủ.

- Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị khi cứu A Phủ:

+ Sự thức tỉnh về tinh thần của Mị, không còn sống vôcảm.Vẫn như bao đêm “ Mị trở dậy thổi lửa”: đây là việclàm được lặp đi lặp lại nhiều lần.Bước ngoặt: giọt nước mắt

A Phủ khiến Mị thấm thía tình cảnh khốn cùng của

người: Ngọn lửa bập bùng sáng lên, Mị lé mắt trông sang, thấy hai mắt A Phủ cũng vừa mở, một dòng nước mắt lấp lánh bò xuống hai hõm má đã xám đen lại“ Hành động “lé

mắt” chỉ là ngẫu nhiên khi Mị quay sang và nhìn thấy nướcmắt của A Phủ Tuy nhiên nó đã khiến tâm trạng của Mịthay đổi

+Mị nhớ về nỗi đau của mình đêm năm trước: Nhìn thấy

tình cảnh như thế, Mị chợt nhớ lại đêm năm trước A Sử trói

Mị, Mị cũng phải trói đứng như thế kia Nhiều lần khóc, nước mắt chảy xuống miệng xuống cổ, không biết lau đi

được Cách miêu tả rất cụ thể, thủ pháp tăng tiến, nhấn

mạnh Tác giả đã nối dài dòng nước mắt của A Phủ vớidòng nước mắt hồi ức của Mị nhằm cộng kết thân phận đaukhổ của người miền núi trước giải phóng Việc thương

mình của Mị trở thành cơ sở cho sự đồng cảm.

+Mị nhận ra tội ác của chúng nó: Trời ơi, nó bắt trói đứng người ta đến chết, nó bắt mình chết cũng thôi, nó bắt trói đến chết người đàn bà ngày trước cũng ở cái nhà này Chúng nó thật độc ác Câu văn sử dụng biện pháp tăng

tiến : nó – chúng nó, điệp từ “chết”, giọng văn đã thay đổi:không còn vô cảm, lạnh lùng; nhịp văn thúc bách, nhanh,gấp; lời văn nửa trực tiếp có tác dụng tổng kết tội ác chồngchất của nhà thống lí Pá Tra và số phận phi lí của nhữngcon người nơi đây

+Mị hình dung về tương lai của người và phẫn nộ về sự phi

lí của cái chết, đó là lòng thương người: Cơ chừng chỉ đêm mai là người kia chết, chết đau, chết đói, chết rét, phải

chết Điệp từ chết; phép tăng tiến, liệt kê (chết, chết đau, chết đói, chết rét, phải chết); cách ngắt nhịp ngắn, đều, dồn

dập, hai chữ “phải chết” khép lại chuỗi hình dung như định

đề đóng khép số phận một con người nô lệ, như gọng kìmkhóa những khát vọng, dâng tràn nỗi phẫn uất mãnh liệt,

dồn đẩy thành ý nghĩ mơ hồ: A Phủ…Mị phảng phất nghĩ như vậy.

+Mị nhớ lại đời mình, tưởng đến cảnh A Phủ trốn, mình

phải trói thay, không thấy sợ: Mị nhớ lại đời mình, Mị lại tưởng tượng (…) Mị liền phải trói thay và đấy, Mị phải chết trên cái cọc ấy Nghĩ thế, trong tình cảnh này, làm sao

Mị cũng không sợ…Ở đây, sâu xa vẫn là thương mình rồi

thương người, tiền tố của hành động tiếp theo: cắt trói cứu

A Phủ Đó là sự thức tỉnh của lòng nhân hậu, thương ngườiđồng cảm với những người cùng cảnh ngộ và sự vùng dậy

tự phát để tự giải cứu bản thân trong hoàn cảnh khắc nghiệt.+ Hành động: Mị quyết tâm cởi trói cho A Phủ Mị đem hếtnghị lực để thực hiện hành động táo bạo ấy Dù trong lòng

rất hồi hộp, lo lắng đến “nghẹn lại” nhưng cách Mị cắt, gỡ dây trói rất dứt khoát, kết hợp với lời nói tuy chỉ “thì thào”

mà mạnh mẽ:“Đi ngay” Sự dũng cảm, lòng thương người

đã giúp Mị giải thoát cho A Phủ cũng như cuộc đời mình

- Tâm trạng của nhân vật Mị được thể hiện bằng nghệ thuật

miêu tả tâm lý nhân vật sâu sắc, đi sâu khai thác diễn biếntâm trạng; ngôn từ giàu tính tạo hình; cách miêu tả rất cụthể, thủ pháp tăng tiến; nhịp văn thúc bách, nhanh, gấp; lời

văn nửa trực tiếp…của nhà văn Tô Hoài

tâm trạng và hành động của nhân vật Mị: 0,75 điểm - 1,25

điểm.

- Học sinh phân tích sơ lược, không rõ các biểu hiện tâm

trạng và hành động của nhân vật Mị: 0,25 điểm - 0,5 điểm.

*Nhận xét tư tưởng nhân đạo của nhà văn thể hiện trong

đoạn trích:

-Nhà văn cảm thông cho số phận của người dân miền núi

Tây Bắc nghèo khổ, bị vùi dập phũ phàng;

- Ca ngợi họ trong hoàn cảnh khắc nghiệt nhưng vẫn tỏa

sáng một tâm hồn đẹp: khát khao tự do, hạnh phúc, dũng

cảm vùng lên giải thoát số phận nghiệt ngã;

- Gửi gắm niềm tin vào khả năng đấu tranh để được đổi

đời

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày được 2 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày được 1 ý: 0,25 điểm.

0,5

*Đánh giá:

- Đoạn trích góp phần hoàn thiện chân dung nhân vật Mị:

dù nghèo khó, bị áp bức , là nạn nhân của chế độ cho vay

nặng lãi nhưng trong sâu thẳm tâm hồn vẫn tiềm tàng một

sức sống mãnh liệt, một tinh thần phản kháng mạnh mẽ

- Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị qua đoạn trích

góp phần làm nên giá trị tư tưởng và phong cách nghệ thuật

độc đáo trong sáng tác của Tô Hoài

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày được 2 ý: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày được 1 ý: 0,25 điểm.

0,5

Hướng dẫn chấm: Học sinh biết vận dụng lí luận văn học

trong quá trình phân tích, đánh giá; biết so sánh với các tác phẩm khác để làm nổi bật nét đặc sắc của truyện ngắn

Tô Hoài; biết liên hệ vấn đề nghị luận với thực tiễn đời sống; văn viết giàu hình ảnh, cảm xúc.

- Đáp ứng được 2 yêu cầu trở lên: 0,5 điểm.

- Đáp ứng được 1 yêu cầu: 0,25 điểm.

Cây cỏ muôn đời vẫn vậy, không thể đổi thay, cây mướp đắng, dù trồng ở đâu, chăm sóc thế nào, cũng không thể làm mất đi vị đắng Dù mưa lũ về nhiều hay ít, dù gió Bấc đến sớm hay muộn, tháng giêng vạt lau ngoài bến sông lại ra hoa trắng muốt

cả một khúc sông, chưa bao giờ vì nắng mưa mà vạt lau đổi thay màu trắng bình dị của mình

Nhưng với con người lại là một câu chuyện khác, con người có thể đổi thay, có thể làm phai nhạt đi những gì đắng cay nhất trong lòng, có thể thay đổi màu u ám trong mắt thành một màu tươi sáng hơn; thế nhưng, bài học khó nhất đối với con người chính là học được cách làm phai nhạt đắng cay trong lòng, làm sáng lên ánh mắt, làm ấm lại đôi tay và làm cho trái tim trở nên rộng lượng

Con người luôn là một câu chuyện khác, rất khác, trừ những người luôn muốn sống một cuộc đời, bỏ mặc mình, như cỏ cây

Nếu chúng ta sống những ngày dài đắng cay thì điều đó nhất định là do cách sống của chính mình, không phải do cuộc sống ngoài kia đưa đến

Do ích kỉ, muốn người thất

bại, nên khi nhìn thấy người thành công, trong lòng cảm thấy không vui Do hận thù, muốn người phải khổ, nên khi nhìn thấy người sống hạnh phúc, trong lòng cảm thấy rất khó chịu Do không hiểu biết, muốn thương người, nhưng lại thương không đúng cách, để cuối cùng, trong lòng ai cũng phải đắng cay

( Nguồn https://trainghiemsong.vn/)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1: Trong đoạn trích, Con người sống những ngày dài đắng cay là do đâu?

Câu 2: Theo tác giả, sự khác nhau giữa cây cỏ và con người thể hiện như thế nào?

Câu 3: Những câu văn sau giúp anh/chị hiểu gì về cách sống của con người?

Do ích kỉ, muốn người thất bại, nên khi nhìn thấy người thành công, trong lòng cảm thấy không vui Do hận thù, muốn người phải khổ, nên khi nhìn thấy người sống hạnh phúc, trong lòng cảm thấy rất khó chịu Do không hiểu biết, muốn thương người, nhưng lại thương không đúng cách, để cuối cùng, trong lòng ai cũng phải đắng cay

Câu 4: Câu trích bài học khó nhất đối với con người chính là học được cách làm phai

nhạt đắng cay trong lòng có ý nghĩa gì với anh, chị?

Phần II Làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

Từ phần đọc hiểu, anh, chị hãy viết một đoạn văn ( khoảng 200 chữ) bày tỏ suy

nghĩ về giải pháp làm cho trái tim trở nên rộng lượng trong cuộc sống con người.

Câu 2 (5,0 điểm)

Trong bóng tối, Mị đứng im lặng, như không biết mình đang bị trói Hơi rượu còn nồng nàn, Mị vẫn nghe tiếng sáo đưa Mị đi theo những cuộc chơi, những đám chơi “Em không yêu, quả pao rơi rồi Em yêu người nào, em bắt pao nào ” Mị vùng bước đi Nhưng tay chân đau không cựa được Mị không nghe tiếng sáo nữa Chỉ còn nghe tiếng chân ngựa đạp vào vách Ngựa vẫn đứng yên, gãi chân, nhai cỏ.

Mị thổn thức nghĩ mình không bằng con ngựa.

Chó sủa xa xa Chừng đã khuya Lúc này là lúc trai đang đến bên vách làm hiệu, rủ người yêu dỡ vách ra rừng chơi Mị nín khóc, Mị lại bồi hồi.

Cả đêm ấy Mị phải trói đứng như thế Lúc thì khắp người bị dây trói thít lại đau nhức Lúc lại nồng nàn tha thiết nhớ Hơi rượu toả Tiếng sáo Tiếng chó sủa xa

xa Mị lúc mê, lúc tỉnh Cho tới khi trời tang tảng rồi không biết sáng từ bao giờ.

Mị bàng hoàng tỉnh Buổi sáng âm sâm trong cái nhà gỗ rộng Vách bên cũng

im ắng Không nghe tiếng lửa réo trong lò nấu lợn Không một tiếng động Không biết bên buồng quanh đấy, các chị vợ anh, vợ chú của A Sử có còn ở nhà, không biết tất cả những người đàn bà khốn khổ sa vào nhà quan đã được đi chơi hay là họ cũng đang phải trói như Mị Mị không thể biết Đời người đàn bà lấy chồng nhà giàu ở Hồng Ngài thì một đời con người chỉ biết đi theo đuôi con ngựa của chồng Mị chợt nhớ lại câu chuyện người ta vẫn kể: đời trước, ở nhà thống lí Pá Tra có một người trói vợ trong nhà ba ngày rồi đi chơi, khi về nhìn đến thì vợ chết rồi Nhớ thế, Mị sợ quá, Mị cựa quậy, xem mình còn sống hay chết Cổ tay, đầu, bắp chân bị dây trói siết lại, đau dứt từng mảnh thịt.

(Trích Vợ chồng A Phủ, Tô Hoài, Ngữ văn 12, Tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam

2020, tr 8,9)

Cảm nhận của anh(chị) về tâm trạng và hành động của nhân vật Mị thể hiện ở

đoạn trích trên.Từ đó, nhận xét tấm lòng của Tô Hoài dành cho người dân Tây Bắc

thể hiện trong đoạn trích

HƯỚNG DẪN CHẤM

Phần Câu/Ý Nội dung Điểm

1 Con người sống những ngày dài đắng cay là do: cách sống của

chính mình, không phải do cuộc sống ngoài kia đưa đến

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trả lời chính xác như đáp án: 0,75 điểm.

- Học sinh không trả lời đúng: không cho điểm

0,75

2 Theo tác giả, sự khác nhau giữa cây cỏ và con người :

-Cây cỏ muôn đời vẫn vậy,không thể đổi thay,cây mướp đắng,dù trồng ở đâu,chăm sóc thế nào,cũng không thể làm mất đi vị đắng.

-Con người có thể đổi thay, có thể làm phai nhạt đi những gì đắng cay nhất trong lòng, có thể thay đổi màu u ám trong mắt thành một màu tươi sáng hơn.

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm

- Học sinh trả lời đúng 1 trích dẫn: 0,25 điểm

- Học sinh không trả lời đúng: không cho điểm

0,75

3 Những câu văn giúp hiểu về cách sống của con người:

- Nếu con người sống chỉ biết tự đề cao bản thân, thấy có ngườihơn mình,vượt qua mình thì trong lòng nãy sinh sự đố kị

-Khuyên mỗi người phải biết sống là chính mình, sống vị tha, caothượng, không sống ích kỉ, nhỏ nhen

4 Câu trích bài học khó nhất đối với con người chính là học được

cách làm phai nhạt đắng cay trong lòng có ý nghĩa với bản thân:

-Nội dung của câu trích: phải tìm cách vượt lên trên nỗi đau đểtrong lòng mình không còn cảm thấy bị tổn thương bởi những

0,5

đắng cay trong cuộc đời nữa.

-Từ câu nói trên cho ta rút ra bài học: nên học cách yêu thươngbản thân, biết buông bỏ và luôn có suy nghĩ tích cực, lạc quan để

có cuộc sống hạnh phúc

Hướng dẫn chấm:

- Học sinh trình bày suy nghĩ rõ ràng, thuyết phục: 0,5 điểm.

- Học sinh trình bày chưa thuyết phục: 0,25 điểm.

1 Từ phần đọc hiểu, anh, chị hãy viết một đoạn văn ( khoảng 200

chữ) bày tỏ suy nghĩ về giải pháp làm cho trái tim trở nên rộng lượng trong cuộc sống con người.

2.0

a Đảm bảo cấu trúc đoạn văn nghị luận 200 chữ Học sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quynạp, tổng -phân-hợp, song hành hoặc móc xích

b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận về một vấn đề xã hội: giải

pháp làm cho trái tim trở nên rộng lượng trong cuộc sống con

làm cho trái tim trở nên rộng lượng trong cuộc sống con người.

Có thể triển khai theo hướng sau:

-Trái tim nên rộng lượng là trái tim có lòng bao dung, cảm thôngcho những sai lầm của người khác và tha thứ cho họ

-Giải pháp làm cho trái tim trở nên rộng lượng trong cuộc sốngcon người:

+ Mỗi người hãy luôn học cách tha thứ; có suy nghĩ và hướngnhìn lạc quan hơn trong cuộc sống;

+ Biết tôn trọng, yêu thương người khác; biết thông cảm, sẻ chia,giúp đỡ khi người khác phạm phải lỗi lầm hoặc gặp khó khăn,hoạn nạn

+Hơn thế nữa, cần động viên, khuyến khích và hỗ trợ họ khắcphục hậu quả, sửa chữa sai lầm và làm những điều tốt đẹp cho

1.0

cuộc sống.

+Biết đặt mình vào vị trí người khác để thấu hiểu và cảm thông

với họ

- Rút ra bài học nhận thức và hành động: hiểu được sự cần thiết

phải sống vị tha, nhân ái; có hành động cụ thể, thiết thực để thể

hiện sự quan tâm, đồng cảm với nỗi đau khổ của con người…

Hướng dẫn chấm:

- Lập luận chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng; dẫn chứng tiêu

biểu, phù hợp; kết hợp nhuần nhuyễn giữ lí lẽ và dẫn chứng (1,0

điểm).

- Lập luận chưa thật chặt chẽ, thuyết phục: lí lẽ xác đáng nhưng

không có dẫn chứng hoặc dẫn chứng không tiêu biểu (0,5-0,75

điểm).

- Lập luận không chặt chẽ, thiếu thuyết phục: lí lẽ không xác

đáng, không liên quan mật thiết đến vấn đề nghị luận, không có

dẫn chứng hoặc dẫn chứng không phù hợp (0,25 điểm).

Học sinh có thể bày tỏ suy nghĩ, quan điểm riêng nhưng phải phù

hợp với chuẩn mực đạo đức và pháp luật

e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ,

2 Cảm nhận của anh(chị) về tâm trạng và hành động của nhân

vật Mị thể hiện ở đoạn trích trên.Từ đó, nhận xét tấm lòng của Tô

Hoài dành cho người dân Tây Bắc thể hiện trong đoạn trích

5,0

a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận về một đoạn trích văn xuôi

Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài Mở bài nêu được vấn

đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề

0,25

b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị được nhà văn Tô Hoài

thể hiện trong đoạn trích; ngòi bút miêu tả tinh tế, sâu sắc của Tô

0,5

c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện sự

cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp

chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng

* Giới thiệu tác giả (0,25 điểm), tác phẩm, đoạn truyện , nêu vấn đề

cần nghị luận(0,25 điểm)

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm:

+Tô Hoài là một trong những như văn lớn, đã đóng góp cho nền

văn xuôi hiện đại Việt Nam một số lượng tác phẩm ki lục với

nhiều thể loại như truyền ngắn, tiểu thuyết tự truyện Ông cũng là

một nhà văn có vốn hiểu biết phong phú, sâu sắc và phong tập

quán của nhiều vùng khác nhau trên đất nước ta Thành công xuất

sắc của Tô Hoài là những tác phẩm viết về hiện thực cuộc sống

con người vùng đất Tây Bắc, tiêu biểu là truyện ngắn "Vợ chồng

A Phủ"

+Truyện “Vợ chông A Phủ” được nhà văn Tô Hoài sáng tác năm

1952, in trong tập “Truyện Tây Bắc" Tác phẩm gồm hai phần:

phần đầu kể về cuộc sống tủi nhục của Mị và A Phủ ở Hồng

Ngài, là nô lệ trong nhà thống lí Pá Tra Kết thúc phần đầu là

cảnh Mi cắt dây trói cứu A Phủ và cùng A Phủ trốn khỏi nhà Pá

Tra Phần sau kể về Mị và A phủ ở Phiêng Sa, họ thành vợ

chồng, được cán bộ A Châu giác ngộ cách mạng A Phủ trở thành

đội trưởng đội du kích đánh Pháp bảo vệ dân làng

- Nêu vấn đề nghị luận: Đoạn trích “Trong bóng tối, Mị đứng im

lặng … đau dứt từng mảnh thịt” đã thể hiện thành công diễn biến

tâm trạng và hành động của nhân vật Mị trong đêm tình mùa

xuân, đồng thời thể hiện được tấm lòng của Tô Hoài dành cho

người dân Tây Bắc thể hiện trong đoạn trích

0.5

* Tâm trạng và hành động của nhân vật Mị được nhà văn Tô

Hoài thể hiện qua đoạn trích

- Hoàn cảnh: Mị là cô gái xinh đẹp, tài năng, hiếu thảo, tự trọng

Vì là nạn nhân của chế độ cho vay nặng lãi, Mị thành con dâu gạt

2.0

nợ nhà thống lí Pá Tra Trong đêm tình mùa xuân, nhờ có tiếngsáo và men rượu, Mị khao khát đi chơi nhưng bị A Sử trói đứngvào cây cột Thế nhưng, sức sống tiềm tàng của Mị tiếp tục trỗidậy trong giây phút này.

-Tâm trạng:

+ Đi theo tiếng sáo: Kể cả lúc bị trói, Mị cũng không biếtmình đang bị trói Dù bị vùi dập phũ phàng, khát vọng tự dotrong Mị không hề mất đi Thể xác Mị bị vùi dập nhưng tâm hồn

Mị đã đi theo tiếng sáo mênh mang gọi bạn tình

+ Nghĩ về thân phận: Bị trói đứng suốt đêm, Mị bànghoàng tỉnh giấc Mị thấy thương cho những người đàn bà khốnkhổ sa vào nhà quan Mị nhớ đến người đàn bà bị trói đến chếttrong nhà thống lí Mị sợ chết Chính bóng ma thần chết ở ngôinhà thống lí đã làm Mị sợ Đồng thời, Mị nhận ra một điều chếtlúc này là oan uổng Tiếng sáo, khát vọng tự do đã làm cho Mịkhao khát sống

-Hành động:

+Khi tiếng sáo nhập vào hồn, Mị – “vùng bước đi” nhưmuốn vùng thoát khỏi sợi dây oan nghiệt;

+So sánh mình với người khác: Cơn đau thể xác đã kéo Mị

về thực tại Tiếng sáo vụt biến mất, chỉ còn “tiếng chân ngựa đạpvào vách” Tô Hoài đã khéo léo lồng vào chi tiết này âm thanhcủa tiếng chân ngựa Tiếng sáo là âm thanh của giấc mơ; tiếngchân ngựa là âm thanh đau buồn của thực tại Âm thanh tiếngchân ngựa đánh thức Mị, đập vỡ cả giấc mơ của Mị, kéo Mị từthiên đường trở về địa ngục Nỗi đau thể xác ngay lập tức chuyểnhoá thành nỗi đau tinh thần vì Mị chợt nhận ra: “Mình khôngbằng con ngựa” Đó là sự tàn bạo của xã hội phong kiến vùng caotrước Cách mạng

+ Sợ chết nên cựa quậy: Mị sợ hãi cựa quậy khi xem mìnhcòn sống không thì sợi dây đay đã siết vào da thịt Mị Đau đớnđến tận cùng…

- Như vậy, Mị không thoát khỏi cảnh ngục tù trần gian nhưng ít