Tiểu luận môn lịnh sử báo chí việt nam thực trạng nền báo chí việt nam hiện nay

Trên thực tế, mô hình một cơ quan báo chí có nhiều ấn phẩm báo chí và việc mở rộng hình thức hoạt động tại nguồn thu phù hợp với các quy định của pháp luật ngoài nguồn bán báo để hỗ trợ

Mục lục:

PHẦN I MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

2. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

3. Phạm vi khảo sát, đối tượng khảo sát

PHẦN II NỘI DUNG

1. Thực trạng nền báo chí Việt Nam hiện nay

2 1.1 Đối với báo in

3 1.2 Đối với báo phát thanh truyền hình

4 1.3 Sự phát triển của báo chí điện tử và truyền thông xã hội

2 Mô hình tòa soạn báo chí có nhiều thay đổi.

PHẦN III LỜI KẾT

PHẦN IV MỞ RỘNG VÀ TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHẦN I.

PHẦN II NỘI DUNG

1 Thực trạng nền báo chí Việt Nam hiện nay.

1.1 Đối với báo in

Tính đến tháng 2 năm 2013, số lượng cơ quan báo chí in trong cả nước là 812 với 1.084 ấn phẩm trong đó có 197 cơ quan báo chí (84 báo địa phương; có 615 tạp chí 9488 tạp chí Trung ương, ngành, đoàn thể Trung ương; 127 tạp chí địa

- Hàng năm số lượng bản báo được phát hành ở nước ta khoảng 600 triệu bản Bình quân có trên 7,5 bản báo/ người/ năm Hầu hết các trung tâm, tỉnh lỵ đều được đọc báo phát hành trong ngày

-Phương tiện kỹ thuật, chế bản, in ấn ngày càng hiện đại, hệ thống truyền dẫn thông tin, khai thác, thu nhận thông tin được hiện đại hóa Ngày càng có nhiều nhà báo được đào tạo cơ bản, được qua các khóa bồi dưỡng nghiệp vụ ở trong nước và nước ngoài

- Giao lưu quốc tế được mở rộng, tạo điều kiện cho báo chí in có môi trường thuận lợi cả về nguồn tin và thị trường tiêu thụ

- Trong quá trình phát triển, bên cạnh việc chú trọng nâng cao chất lượng chính trị, chất lượng văn hóa, chất lượng khoa học, chất lượng nghiệp vụ của báo chí, vấn đềđang được nhiều cơ quan báo chí quan tâm là chính sách kinh té, tài chính đối với hoạt động báo chí

Trên thực tế, mô hình một cơ quan báo chí có nhiều ấn phẩm báo chí và việc mở rộng hình thức hoạt động tại nguồn thu phù hợp với các quy định của pháp luật ngoài nguồn bán báo để hỗ trợ cho hoạt động báo chí là một xu hướng đang được một số cơ quan báo chí thực hiện.

- Công tác quản lý nhà nước đã chú trọng uy hoạch bước đầu về mạng lưới báo

in trong cả nước; quan tâm công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ, từng bước hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, tạo đk thuận lợi cho hoạt động báo chí phát triển

- Nhà nước, cơ quan chủ quản đã có sự đầu tư đúng mức cho phát triển báo chí Công tác phát hành báo chí ngày càng tiến bộ với nhiều thành phần tham gia

1.2 Đối với phát thanh, truyền hình

Hiện nay, hệ thống phát thanh, truyền hình cả nước có 67 đài phát thanh, truyền hình trung ương và địa phương, bao gồm:

- 03 đài phủ sóng toàn quốc: gồm 02 đài quốc gia là Đài tiếng nói Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam và Đài truyền hình Kỹ thuật số VTC

- 64 Đài phát thanh truyền hình địa phương, gồm 62 đài Phát thanh, Truyền hình của các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; riêng TP.HCM có 2 đài: Đài

Truyền hình TP.HCM và Đài tiếng nói Nhân dân TP.HCM

- Các huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh vùng đồng bằng, trung du có đài truyền thanh phát sóng FM; vùng miền núi, duyên hải miền Trung, Tây Nguyên có đàitruyền thanh - truyền hình, trừ một số ít huyện chia tách thành lập huyện mới còn khó khăn hoặc phức tạp về địa hình chưa thiết lập được đài phát thanh hoặc truyền thanh, truyền hình

- Toàn quốc có gần 1 nghìn trạm phát lại tín hiệu truyền hình được đầu tư từ

chương trình phủ sóng vùng lõm, các chương trình của các Bộ, ngành và địa

phương Do khó khăn về kinh phí và hoạt động lâu ngày nên phần nhiều đã xuống cấp, có nơi không có kinh phí để duy trì hoạt động

- Cả nước hiện có khoảng 8.000 đài truyền thanh hoặc cả cụm truyền thanh cấp xã Trong đó, có khoảng 14 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có hệ thống đài cấp

xã phủ kín toàn bộ số lượng xã, phường, thị trấn có và còn duy trì mô hình các đài

truyền thanh này càng ít dần do những thay đổi mới về nhu cầu sống của cộng đồng dân cư, do sự tăng trưởng nhanh chóng về số lượng của các loại phương tiện nghe, nhìn cá nhân và ở hộ gia đình.

- Trong những năm qua, các đài phát thanh, truyền hình đã liên tục cho ra đời nhiều kênh chương trình mới, đưa số lượng các kênh chương trình phát thanh, truyền hình tại Việt Nam lên gần 200 kênh, với gần 100 kênh chương trình truyền hình quảng bá

- Trong xu thế hội tụ công nghệ phát thanh, truyền hình và công nghệ viễn thông, các chương trình phát thanh, truyền hình tại Việt Nam đang được truyền dẫn, phát sóng qua nhiều phương tiện truyền thông khác nhau, bao gồm: qua mạng phát sóngmặt đất (gồm cả tương tự và số), qua mạng cáp, qua vệ tinh, qua mạng viễn thông băng rộng và qua mạng truyền hình trên điện thoại di động Nhờ có nhiều chương trình truyền hình của Việt Nam đã dến được mọi miền Tổ quốc, thậm chí đến cả nhiều nước trên thế giới qua hệ thống vệ tinh và mạng Internet toàn cầu

 Năng lực sản xuất chương trình:

- Từ những năm 2010 đến nay, nhiều đài phát thanh, truyền hình đã đầu tư khá lớn

về trang thiết bị sản xuất chương trình Nhiều công nghệ mới, hiện đại trong lĩnh vực sản xuất chương trình đã được các đài tiếp thu và triển khai ứng dụng trên thực

tế một cách hiệu quả

- Các Đài địa phương tại hai trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa là Đài Phát thanh

và Truyền hình Hà Nội, Đài truyền hình TP.HCM và Đài Tiếng nói Nhân dân TP.HCM có cơ sở vật chất kỹ thuật, nguồn nhân lực và năng lực sản xuất chương trình mạnh nhất trong hệ thống các đài phát thanh, truyền hình địa phương

- So sánh với đài quốc gia về năng lực sản xuất chương trình thì Đài truyền hình TP.HCM (HTV) có những thành tựu đáng kể Hiện HTV có 2 kênh truyền hình tổng hợp phát sóng mặt đất analog, 4 kênh chương trình phát sóng số và 10 kênh chương trình phát sóng trên hệ thống truyền hình trả tiền Đây là đài địa phương códoanh thu quảng cáo tương đương với Đài truyền hình Việt Nam, là đài được đầu

tư rất lớn về cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật; có dây chuyền công nghệ sản xuất chương trình và truyền dẫn phát sóng đồng bộ, hiện đại so với nhiều nước trong khu vực

 Một số chương trình truyền hình của các bộ ngành:

- Một số các Bộ, ngành đã sản xuất và phát sóng các chương trình truyền hình chuyên ngành trên sống phát thanh, truyền hình của hai đài Quốc gia (VOV, VTV),bao gồm: Chương trình phát thanh, Truyền hình Quân đội của Bộ quốc phòng; Chương trình phát thanh, truyền hình Vì An ninh Tổ quốc của Bộ Công an;

Chương trình Truyền hình Công Thương của Bộ Công thương; Truyền hình Nhân đạo của Hội Chữ thập đỏ Việt Nam; Phát thanh Truyền hình Thanh -Thiếu Nhi củaTrung ương Đoàn,

 Truyền hình trả tiền:

- Ngoài hệ thống truyền hình quảng bá, hệ thống truyền hình trả tiền ở nước ta pháttriển rất mạnh trong những năm qua bằng nhiều loại công nghệ truyền dẫn: cáp, vệ tinh, số mặt đất và đang bước đầu thử nghiệm công nghệ IPTV Trong đó truyền hình trả tiền truyền dẫn bằng cáp phát triển hơn cả Có 3 đơn vị được cung cấp dịch

vụ truyền dẫn tín hiệu truyền hình cáp lớn nhất trong cả nước là VCTV, SCTV và HTVC, chủ yếu dùng công nghệ analog, đang từng bước thử nghiệm công nghệ số truyền dẫn nhiều chương trình với nhiều loại hình dịch vụ, bao gồm cả dịch vụ truyền hình độ phân giải cao (HDTV)

- Số lượng các chương trình truyền hình trả tiền tăng rất nhiều so với trước đây Sovới cách đây 5 năm, số lượng các chương trình truyền hình được cung cấp trên các mạng truyền hình cáp đã tăng gần gấp 2 lần, trung bình mỗi mạng truyền hình cáp đang chuyển tải khoảng 45 đến 50 kênh chương trình Số lượng các chương trình truyền hình trong nước đặc biệt là các kênh chương trình truyền hình được sản xuấtriêng cho truyền hình trả tiền đã chiếm ưu thế hơn so với các kênh chương trình nước ngoài Đài Truyền hình TP.HCM và Đài Phát thanh- Truyền hình Hà Nội đang là những đơn vị đi đầu trong việc sản xuất các chương trình truyền hình trả tiền

1.3 Sự phát triển của báo chí điện tử và truyền thông xã hội.

Tính đến tháng 2 năm 2013, cả nước có 74 báo, tạp chí điện tử, 336 mạng xã hội,

1174 trang thông tin điện tử tổng hợp

(Theo số liệu của Bộ Thông tin và Truyền thông) Tính đến cuối năm 2011, cả nước

có 56 báo, tạp chí điện tử, trong đó có 12 báo, tạp chí thuần nhất là báo chí điện tử,

270 trang tin điện tử của các báo, tạp chí, đài phát thanh - truyền hình

Về truyền thông xã hội, có hơn 1000 trang tin điện tử tổng hợp đã được cấp phép

và 172 trang mạng xã hội đã đăng ký hoạt động bên cạnh đó, một số lượng rất lớn các blog cá nhân cũng góp phần đáng kể phát triển truyền thông xã hội

- Theo báo cáo của yahoo! về Internet Việt Nam tại 4 thành phố lớn cũng cho thấy,lần đầu tiên, tỷ lệ người tìm kiếm thông tin trên Internet đã cao hơn tỷ lệ người đọcbáo in và nghe đài

Điều đó cho thấy Internet đã trở thành phương tiện truyền thông rất quan trọng, và thậm chí đang từng bước lấn át các phương tiện truyền thống, nhất là đối với báo, tạp chí in Như vậy chúng ta đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của các loại hình thông tin trên mạng Internet; trong đó, truyền thông xã hội đang ngày càng trởnên quen thuộc và trở thành kênh thông tin ngày càng phổ biến đối với cộng đồng

 Sự phát triển của truyền thông trên Internet là một xu thế tất yếu.

 Tính hai mặt của nội dung thông tin trên Internet.

 Tính hai mặt của sự phát triển công nghệ trên Internet.

 Vai trò của truyền thông xã hội và tác động qua lại với báo chí ngày càng phức tạp

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO CHO

PHÁT TRIỂN VÀ QUẢN LÝ THÔNG TIN ĐẠI

CHÚNG Ở NƯỚC TA.

1 Hoàn thiện cơ chế quản lý, tổ chức bộ máy

2 Hoàn chỉnh hệ thống văn bản quy phạm pháp luật

3 Nguồn lực tài chính và chế độ chính sách tài chính

4 Nguồn nhân lực

5 Hợp tác quốc tế

6 Khoa học công nghệ

 Kết luận

MỘT SỐ BÀI BÁO:

Tòa soạn với việc giáo dục đạo đức nghề nghiệp

Khác với pháp luật, đạo đức vốn được coi là một khái niệm trừu tượng và phụ thuộc khá nhiều vào ý chí chủ quan của mỗi người khi đề cập vấn đề này Trong lĩnh vực báo chí, đạo đức nghề báo đã được nói đến nhiều nhưng trên thực tế vấn

đề này dường như vẫn còn nhiều nhức nhối! Vì sao vậy?

Vài nét về đạo đức báo chí hiện nay

Trước hết, xin được điểm qua về tình hình đạo đức báo chí (ĐĐBC), một chủ đề đãtrở thành điểm nóng không chỉ trên nhiều diễn đàn mà còn ở ngay cuộc họp giao ban sáng thứ 3 hàng tuần giữa cơ quan quản lý, chỉ đạo báo chí và lãnh đạo các tờ báo Có thể khái quát vấn đề này ở trên 2 khía cạnh sau Thứ nhất, là nội dung đề cập và thứ hai là quy chuẩn tác nghiệp

Về khía cạnh thứ nhất, rất dễ dàng nhận thấy một số báo điện tử chủ yếu chọn 2 chủ đề nổi bật là tính dục và đời tư người nổi tiếng Nhan nhản khắp các báo là những tít bài nói về các bộ phận cơ thể đi cùng những từ ngữ cố gây hấp dẫn độc giả như “tụt, lột, cởi” Không dừng lại ở đó, nhiều báo còn gần như công khai hướng dẫn cách thức sinh hoạt tình dục nam nữ hoặc những đề tài gợi sự tò mò Thí dụ như bài “Những điểm hấp dẫn nhất trên cơ thể nàng, chàng nhất định phải

biết”, Phụ nữ News ngày 22/3/2016, và cũng báo này vào ngày 21/3/2016 với bài

“Miệng xinh khiến chàng ‘đê mê’ trên giường”

Không chỉ Phụ nữ News, một tờ báo điện tử được coi là nghiêm túc cũng có nhữngbài câu view rất sốc như “Kiệt sức vì đáp ứng nhu cầu của bạn gái”, đăng ngày 7/1/2016

Với đời tư của những người được công chúng (chủ yếu là giới trẻ) quan tâm thì sẽ được khai thác triệt để ở những nét dung tục nhất Bất kể một hoạt động nào, dù ngoài đời hay trên Facebook của chính chủ cũng được rất nhiều người làm báo nhặt nhạnh, xào xáo và cố gắng tung ra dưới 1 cái tít gây sốc Từ chuyện đời tư của

ca sỹ hồ ngọc hà, hay việc ca sỹ Thanh Lam đi du lịch sau đó đưa ảnh lên

Facebook cá nhân đều được một số nhà báo “thường trú” mạng xã hội copy sau đó thêm lời bình bán

Ở khía cạnh thứ hai là về quy chuẩn tác nghiệp Gần như tất cả các bài viết kiểu như trên đều được thực hiện mà bỏ qua các yêu cầu cơ bản của nghề báo Đó là những yêu cầu sơ đẳng nhất như không tôn trọng quyền riêng tư (nói chính xác hơn là danh dự) nhân vật, không liên hệ kiểm tra lại thông tin, không xin phép sử dụng hình ảnh và thông tin cá nhân, không cân nhắc hậu quả xã hội khi đăng tải cuối cùng, nguyên tắc xử lý khiếu nại cũng bị nhiều cơ quan báo chí làm ngơ, khi đối tượng của một bài báo nào đó lên tiếng thì tờ báo đó chỉ lặng lẽ gỡ xuống (thay

vì phải đính chính)

Đâu là nguyên nhân?

Đa số các sản phẩm báo chí kiểu dung tục và nhảm nhí chủ yếu xuất hiện trên báo điện tử và các trang thông tin điện tử Đây cũng là một tất yếu của xu thế thương mại và công nghệ hiện nay khi các doanh nghiệp (kể cả google) cũng trả giá quảng cáo dựa trên lượng page view

Tờ báo nào có lượng truy cập cao thì sẽ thu được nhiều quảng cáo Do đó, các báo cạnh tranh nhau lượng bạn đọc (vốn có giới hạn) thông qua vô số các kiểu tin bài câu khách cũng như tự bỏ tiền quảng cáo bài trên các trang chuyên link sang các báo khác.

Tuy nhiên, đó chỉ là bề nổi của hiện tượng câu chuyện ở đây là thực trạng này có xuất hiện một cách có ý thức hay lan tràn tự phát? nếu chỉ đổ lỗi hết do sức ép tiền bạc để tồn tại thì cũng không sai, và đây là điều ai cũng biết nhưng nói như vậy đãtoàn diện chưa thì chưa ai có đánh giá, và để từ đó có thể đưa ra câu trả lời đầy đủ

và có sức thuyết phục

Theo người viết, ở đây có hai lý do chính Thứ nhất, là ban lãnh đạo tòa báo làm ngơ trước việc nội dung báo bị dung tục hóa với suy nghĩ lợi ích kinh tế sẽ có thêmthu nhập thông qua doanh số

Thứ hai, là sau khi thấy một số tờ báo dạng làm ăn như vậy sống được nên đã ngầm khuyến khích làm theo chỉ vì mục tiêu trước mắt là tồn tại Đương nhiên phải là ngầm khuyến khích vì tôn chỉ, mục đích của tờ báo không định hướng thông tin kiểu đó

Nhưng bất luận là lý do nào chiếm phần nổi trội thì về cơ bản các cơ quan này đều chọn con đường dễ dãi để tồn tại! Có điều, dung tục hóa nội dung tờ báo chỉ là mộtngã rẽ tạm thời mang tính hoàn cảnh chứ chắc chắn không phải là lối thoát duy nhất

Hiện tại, trên rất nhiều tờ báo điện tử lượng bài nghiêm túc, đứng đắn nhưng biết cách xử lý nội dung thuần thục đã dần lấy lại lượng truy cập Đây có lẽ cũng khôngphải là tương lai xa xôi gì, khi hiện nay nội dung dung tục đã bị bão hòa

Đi tìm giải pháp

Nói về một bài báo dung tục thường thì dư luận sẽ đổ lỗi cho người tác nghiệp trựctiếp là phóng viên nhưng trên thực tế, nếu không có sự đồng thuận của ban lãnh đạo và các cấp kiểm duyệt thì cá nhân phóng viên đó cũng không thể làm thế được.

Vì thế, điều đầu tiên và có thể nói là quan trọng nhất là bộ tiêu chí chuẩn mực về nội dung cũng như quy trình tác nghiệp của từng cơ quan phải được ban hành.Công việc này thực ra không khó, nhưng không rõ vì lý do gì hiện nay rất ít cơ quan báo chí ở Việt nam thực hiện Đa số giờ đây đều làm báo theo phong cách của từng tòa soạn người đứng đầu định hướng thế nào thì bộ máy giúp việc cùng phóng viên sẽ triển khai theo hướng đó Lâu dần thì trở thành thói quen tác nghiệp

và nếp nghĩ của tập thể bộ máy

Cách làm này thực tế chứa đựng nhiều rủi ro Đầu tiên là phụ thuộc gần như tất cả vào ý chí chủ quan của người đứng đầu Thứ nữa là không có một công cụ để ràng buộc khi đụng đến những vấn đề ĐĐbc mà nếu như vậy thì rất khó có được một kết quả công bằng, sòng phẳng trong tranh luận về nghiệp vụ Và đây dường như làđiểm khởi đầu của việc biến dạng dần dần các quy chuẩn khi tác nghiệp hậu quả thế nào có lẽ cũng không nhất thiết phải nói thêm nữa

Do đó, theo thiển ý của chúng tôi công việc đầu tiên là cần xây dựng một bộ khungtiêu chí về quy chuẩn đạo đức báo chí ở mỗi tòa soạn Độ phủ của bộ khung này cần thể hiện trong mọi khâu, từ tiếp nhận phản ánh của bạn đọc, định hướng và triển khai đề tài, phối hợp tác nghiệp cho đến khâu biên tập, đăng tải, đánh giá tác động dư luận, xử lý và khắc phục hậu quả (nếu có) có như vậy, mới có thể hy vọng loại bỏ triệt để mọi yếu tố phi đạo đức

Tuy không phải cây đũa thần, nhưng thao tác này hoàn toàn có đủ điều kiện làm nền tảng cho sự ra đời của những tác phẩm báo chí “sạch sẽ”, giành được sự tôn trọng của bạn đọc mà vẫn đảm bảo tính cạnh tranh Đó là còn chưa nói đến việc

khi triển khai kiểm duyệt sẽ hạn chế những mặt tiêu cực khác trong hoạt động nghiệp vụ của tờ báo.

Không có gì là dễ dàng, nhất là trong hoàn cảnh hiện nay nền kinh tế nói chung đang khó khăn, doanh nghiệp chi cho truyền thông và quảng cáo sụt giảm Kinh tế báo chí do đó cũng khó khăn hơn Xuất phát từ thực tiễn này nên nhiều báo phải đảo chiều để vượt qua khó khăn

Tuy nhiên, nếu chỉ vì thế mà bất chấp các quy phạm đạo đức để kiếm tiền thì vừa bất nhẫn, và có lẽ cũng không còn đất để sống lâu dài Điều này cũng là hiển nhiên thôi, vì dù là ai đi chăng nữa cũng không thể suốt ngày đọc những tin kiểu như

“Thủy Tiên tụt váy, Thủy Top hở đùi”

Về lâu dài, nhu cầu thông tin của con người luôn hướng đến những giá trị nhân văn Do đó, hoạt động báo chí cũng phải có những quy chuẩn mang tính bắt buộc

để phục vụ nhu cầu này Còn việc áp dụng quy chuẩn lúc nào, áp dụng thế nào thì phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố và không cơ quan nào giống nhau cả Sẽ không

có một nền báo chí được xã hội tin tưởng nếu bỏ qua đạo đức báo chí Và nếu muốn bảo đảm yếu tố này, các tòa soạn hãy bắt tay thực hiện ngay bằng việc tự mình đặt ra khuôn phép cho chính mình thông qua bộ quy chuẩn về hoạt động nghiệp vụ nội bộ

ThS Nguyễn Nga Huyền Tạp chí Người Làm Báo số 389 - Tháng 7/2016

Trách nhiệm mới của báo chí

Đăng ngày 17/10/2016 trên nguoilambao.vn

Tạp chí Người Làm Báo giới thiệu một trong những bài viết nổi tiếng của Umberto Eco đăng trên báo L’Espresso (Italia) bàn về giá trị và chức năng mới của báo chí hiện đại.

Tin tức đang bị xuyên tạc như thế nào?

Tại sao hằng ngày ta không giới thiệu những trang web tử tế và không điểm mặtnhững kẻ tung lên mạng chuyện nhảm nhí? Công chúng đang rất cần có dịch vụđó

Tôi thấy nực cười câu chuyện về những kẻ ngu ngốc trên Internet Trên mạng vàmột vài tờ báo bỗng xuất hiện thông tin dường như trong một cuộc thuyết tŕnh tôi

có nói rằng Internet đầy rẫy những thằng ngốc Thế là bịa tạc Bài thuyết tŕnh củatôi về một đề tài hoàn toàn khác, nhưng kiểu đưa tin đó tự thân đă phô bày rất trựcquan là trong những ấn phẩm và báo chí trên mạng Internet, tin tức được lan truyền

và bị xuyên tạc như thế nào

Kể ra, câu chuyện về những thằng ngốc cũng có chỗ trong buổi thuyết tŕnh ấy: khitrả lời một câu hỏi mà tôi không c ̣n nhớ cụ thể, tôi có chia sẻ một quan sát hoàntoàn lành mạnh Sau khi xác nhận rằng trong bảy tỷ cư dân của hành tinh chúng tatất phải có một bộ phận nào đấy những người ngu ngốc, tôi nhấn mạnh: trước đây,phần lớn trong số họ chỉ chia sẻ những ư tưởng mê sảng của ḿnh cho những ngườithân cận tại quán rượu - bằng cách ấy, những bộ óc tù hăm của họ không vượt quámột phạm vi hẹp người nghe Bây giờ, khá đông những kẻ như thế có cơ hội phátbiểu ư kiến của ḿnh trên mạng xă hội, mà những luận bàn của họ th́ phổ biến cực

kỳ rộng răi và trà trộn vào ư kiến của những người có đầu óc

Xin lưu ư: tôi không có ư khinh miệt ǵ khi dùng thuật ngữ “kẻ ngu ngốc” Không

có kẻ ngu ngốc theo những biểu hiện nghề nghiệp (kể ra cũng có một số trườnghợp ngoại lệ), song, một người bán hàng tạp hóa, một bác sĩ phẫu thuật hay mộtnhân viên nhà băng cừ khôi đôi lúc cũng có thể buột miệng nói ra những câu ngớ

ngẩn về một sự vật ḿnh không rành rẽ hoặc chưa kịp nhận biết Thế mà trên mạng,người ta thường dám tung ngay những phát ngôn nóng, chưa có đủ thời gian để suyngẫm.

Kể cũng đúng thôi, Internet trao quyền phát ngôn cho cả những kẻ đầu óc th́ thiếulành mạnh, nhưng độ ngu ngốc th́ dư thừa quá mức cho phép Nhiều lời b́nh khôngđáng có mà tôi thấy trên mạng chỉ minh họa rơ cho quan điểm hoàn toàn có cơ sởcủa tôi Ví dụ, có kẻ viết rằng, theo ư kiến dường như của tôi, th́ phát biểu của mộtthằng ngốc với phát biểu của một người được giải Nobel cũng có mức độ thuyếtphục như nhau

Thế là, nhanh như phản ứng dây chuyền, nổi lên cuộc tranh luận vô nghĩa xem tôi

đă nhận giải Nobel hay chưa, thậm chí chẳng ai buồn tính đến chuyện thử kiểm trathông tin trong Wikipedia nữa Sự việc này góp thêm một bằng chứng là chúng taquá dễ bị lôi cuốn vào những câu chuyện tầm phào vô bổ Một người biết sử dụngmạng cần phải biết phân biệtnhững phát biểu vô căn cứ với những ý kiến đă đượcnghĩ chín muồi, nhưng than ôi - đâu phải lúc nào cũng được như vậy

Umberto Eco sinh ngày 5/1/1932, mất ngày 19/2/2016 tại Italia, được coi là “bộ óc” đồ sộ của châu Âu - một triết gia, nhà kư hiệu học, nhà sử học, nhà văn, nhà phê b́nh, giáo sư của Đại học Cộng hoà San Marino, Đại học Bologna, viện sĩ của Viện Hàn lâm quốc gia Italia (Accademia Nazionale dei Lincei) và là thành viên danh dự của Đại học Oxford (Anh) riêng về sáng tác, ông lừng danh với những cuốn tiểu thuyết Tên của đóa hồng (1980), Quả lắc của Foucault (1988), Ḥn đảo ngày xưa (1994), Baudolino (2000), Ngọn lửa bí ẩn của nữ hoàng Loana (2004) và Nghĩa địa Praha (2010) cùng những cuốn sách viết cho trẻ em và nhiều văn bản học thuật khác

Công chúng luôn cần những câu chuyện tử tế

Đến đây, xuất hiện vấn đề chọn lọc, nó đụng chạm đến không chỉ những hồi âmtrong blog hay trong Twitter Ngược lại - vấn đề này cực kỳ quan trọng đối với tất

cả các trang mạng thường xuyên đưa cả những tin tức nóng sốt có kiểm chứng, cảnhững tṛ nhảm nhí các kiểu - như phanh phui một tội phạm không hề có, phủ nhậnnhững sự việc đă rơ rành rành, phân biệt sắc tộc cũng như những tin tức rởm,không xác thực, những dữ liệu đáng ngờ

Lọc thông tin như thế nào đây? Mỗi người chúng ta đều có khả năng nhận biết đồgiả Như tôi chẳng hạn, khi bàn đến những trang mạng cập nhật đề tài trong tầmhiểu biết của ḿnh, hễ thấy gờn gợn là tôi phải kiểm tra ngay tính xác thực của nó.Nhà trường cũng không thể dạy bạn kỹ năng lọc, bởi chính các thày cô cũng sốngtrong những điều kiện như tôi: một thầy giáo dạy tiếng Hy Lạp th́ cũng vô phương

tự vệ trước những trang mạng kể về học thuyết các thảm họa hay cuộc chiến tranh

13 năm

Chỉ c ̣n mỗi một giải pháp Các tờ báo thường chịu sự ảnh hưởng của mạng, bởi v́chính từ đó thường đẻ ra những tư liệu, và các huyền thoại nữa Các báo đangnhường cương vị cho đối thủ chủ yếu của ḿnh, và bằng cách đó thường khôngtránh khỏi tụt hậu so với đối thủ Nên chăng, chí ít là hằng ngày, mỗi tờ báo phảidành trang để điểm qua tất cả các trang mạng (như việc vẫn làm là giới thiệu sáchhay giới thiệu phim), để lọc ra những ǵ đáng tin cậy, để bóc trần những kẻ tung tintầm bậy hoặc không chính xác Những ấn phẩm đáng kính trọng sẽ dành cho bạnđọc của ḿnh sự hỗ trợ lớn lao và cùng lúc, sẽ thu hút về phía ḿnh cả những người

sử dụng mạng đang định “bĩu môi” với báo chí Một chuyên trang kiểu đó hẳn sẽđược nhiều người đọc hằng ngày

Để thực hiện một dự án như thế, đương nhiên là báo chí cần có một tập thể các nhàphân tích, cần mời nhiều cộng tác viên ngoài ṭa soạn cùng tham gia Tất nhiên,

biện pháp này đ̣i hỏi phải được đầu tư không ít, nhưng xét theo giác độ văn hóa,chắc chắn sẽ rất có giá trị và gọi về một chức năng mới cho báo chí thời nay.

Đăng Bẩy (Theo L’Espresso)

Nhà báo cần giữ vững sự trong sáng của đạo đức nghề nghiệp

Đối với mỗi người làm báo, Bác Hồ không chỉ là một nhà báo vĩ đại mà còn là người khai sáng và đặt nền móng cho báo chí cách mạng Việt Nam Nhân dịp

kỷ niệm 126 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2016), Tạp chí Người Làm Báo có cuộc trao đổi với PGS,TS Phạm Văn Linh, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, phụ trách công tác chỉ đạo báo chí, xung quanh chủ đề “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”.

● Phóng viên (PV): Là người khai sáng nền báo chí cách mạng Việt Nam, bản thân Chủ tịch Hồ Chí Minh là một nhà báo lỗi lạc, dày dạn kinh nghiệm và từng trải trong công việc làm báo Ông có thể đánh giá khái quát những bài học ấy?

■ PGS,TS Phạm Văn Linh: Lịch sử báo chí cách mạng Việt Nam ghi đậm dấu ấn

Chủ tịch Hồ Chí Minh với tư cách vừa là người sáng lập, lãnh đạo, chỉ đạo báo chí,vừa là nhà báo cách mạng vĩ đại Những bài viết của Người vừa mang tính dân tộcsâu sắc, vừa giàu tính hiện đại, nhân văn; vừa gần gũi quần chúng và hừng hực tinhthần chiến đấu; cách viết ngắn gọn, văn phong giản dị, khoáng đạt; có giá trị lýluận và thực tiễn cao; có sức cảm hóa, thuyết phục mạnh mẽ đối với người đọc.Theo Bác, đối với người cầm bút, điều quan trọng là phải giữ quan hệ mật thiết với

quần chúng, phải tuyệt đối trung thành với lý tưởng cách mạng của Đảng, hết lòngphụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân; phải phản ánh trung thực, khách quan; phảicoi trọng việc phê bình và tự phê bình.

● PV: Là người phụ trách chỉ đạo công tác báo chí, theo ông, ý nghĩa, tác dụng của việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 03- CT/TW của Bộ Chính trị khóa XI về

“Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” trong đội ngũ những người làm báo hiện nay?

■ PGS, TS Phạm Văn Linh: Đối với những người làm báo, ngoài việc học tập và

làm theo tấm gương đạo đức sáng ngời của Bác, người cầm bút còn được học hỏiphong cách làm báo giản dị, khoa học, hết lòng phụng sự lợi ích của Đảng, của Tổquốc, của nhân dân Điều này giúp cho những người làm báo ngày càng nâng caohơn nữa bản lĩnh chính trị, xác định rõ hơn mục tiêu, nhiệm vụ, trọng trách củamình Với ý nghĩa và tầm quan trọng của việc học tập và làm theo tấm gương đạođức, phong cách Hồ Chí Minh đối với toàn Đảng, toàn quân và toàn dân hiện nay,trong đó có đội ngũ những người làm báo, tới đây, Bộ Chính trị khóa XII sẽ banhành văn bản quan trọng để tiếp tục thực hiện nhiệm vụ này

● PV: Thời gian qua, bên cạnh những kết quả quan trọng đạt được, cũng còn mộtsố hạn chế Theo ông, đâu là những trở ngại khiến việc thực hiện Chỉ thị 03 vẫn còn tồn tại những hạn chế, khuyết điểm?

■ PGS,TS Phạm Văn Linh: Có thể nói sau 5 năm, dưới sự chỉ đạo quyết liệt và

kiên trì của Ban Bí thư Trung ương Đảng, việc thực hiện Chỉ thị 03 của Bộ Chínhtrị tiếp tục đi vào chiều sâu, gắn thực hiện nhiệm vụ chính trị và công tác xây dựngĐảng, hạn chế được bệnh hình thức, cách làm đối phó, chiếu lệ

Đã xuất hiện ngày càng nhiều những tấm gương cán bộ, đảng viên gương mẫu,tậntụy với công việc chung, đi đầu trong cải cách hành chính, đổi mới lề lối làm việc,đấu tranh với những biểu hiện tiêu cực, được ghi nhận, góp phần củng cố niềm tincủa nhân dân vào Đảng, Nhà nước Nhiều vấn đề nổi cộm, bức xúc đã được giải

quyết dứt điểm Việc đưa nội dung học tập và làm theo tấm gương đạo đức, phongcách Hồ Chí Minh vào sinh hoạt thường kỳ của chi bộ đã góp phần nâng cao chấtlượng sinh hoạt chi bộ, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở Đảng.Các cơ quan truyền thông tập trung hơn vào việc phát hiện, cổ vũ người tốt, việctốt, gây được ấn tượng tích cực, tạo ra không khí phấn khởi, khích lệ cán bộ, đảngviên, nhân dân học tập và làm theo Bác, có tác dụng định hướng xây dựng nhâncách, văn hóa con người Việt Nam trong điều kiện mới.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện Chỉ thị vẫn còn tồn tại một số hạnchế cần khắc phục, đó là một số tổ chức cơ sở Đảng, nhất là các cán bộ chủ chốtcác cơ quan, đơn vị ở nhiều nơi, chưa thực sự quyếttâm, chưa sát sao, kiên trì vàquan tâm đúng mức trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện; chưa thấyđây vừa là nhiệm vụ quan trọng trước mắt, vừa là nhiệm vụ cơ bản, lâu dài; chưađưa nội dung thực hiện Chỉ thị vào chương trình, kế hoạch công tác Do chưa nhậnthức đầy đủ,sâu sắc Chỉ thị, có nơi mới dừng lại ở những hoạt động bề nổi màthiếu nội dung chiều sâu, chưa có tính thuyết phục, hành động “làm theo” chưathực sự tự nguyện Công tác tuyên truyền, phát hiện tấm gương người tốt, việc tốtchưa được thường xuyên, tính hấp dẫn chưa cao

●PV: Chúng ta cần có định hướng, giải pháp nào nhằm đưa việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh thành việc làm thường xuyên, liên tục, thiết thực hơn nữa trong đội ngũ những người làm báo thời gian tới, thưa ông?

■ PGS,TS Phạm Văn Linh: Để việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức,

phong cách Hồ Chí Minh trở thành việc làm thường xuyên, liên tục, thiết thực hơnnữa trong đội ngũ những người làm báo thời gian tới cần tập trung nâng cao nhậnthức các cấp lãnh đạo cùng đội ngũ những người làm báo về mục đích, ý nghĩa

của của việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị Trong nhiệm kỳ Đại hội XII của Đảng, kếthợp học tập, làm theo với thực hiện nhiệm vụ trọng tâm của mỗi tờ báo Với mỗingười làm báo cần thường xuyên tự rèn luyện để nâng cao bản lĩnh chính trị, chốngsuy thoái về đạo đức, lối sống, làm báo thiếu thực tế, làm báo vì mục đích cá nhân,ngăn chặn nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.

●PV: Mỗi nhà báo cần trang bị cho mình những gì để vừa kế thừa, phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp vừa có thể tiếp thu, làm chủ công nghệ làm báo hiện đại, hoàn thành tốt vai trò là người chiến sĩ xung kích trên mặt trận tư tưởng của Đảng?

■ PGS,TS Phạm Văn Linh: Theo tôi, điều quan trọng nhấtlà các nhà báo cần

không ngừng tu dưỡng rèn luyện nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kỹnăng làm báo, nâng cao bản lĩnh chính trị, giữ vững sự trong sáng của đạo đứcnghề nghiệp; chủ động nắm bắt công nghệ kỹ thuật truyền thông hiện đại, bám sátnhiệm vụ chính trị của đất nước, cổ vũ, động viên toàn Đảng, toàn quân và toàndân xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa vì mục tiêudân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

● PV: Để hoàn thành tốt nhiệm vụ định hướng dư luận xã hội, phản bác hiệu quả, những luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch, chống phá công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc, đặc biệt thời điểm diễn ra cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XIV và Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016-2021, báo chí cần phải làm gì để đáp ứng được yêu cầu của công chúng, hoàn thành tốt sứ mệnh cao cả và vẻ vang của mình?

■ PGS, TS Phạm Văn Linh: Tình hình hiện nay đã và đang đặt ra cho công tác

báo chí nhiệm vụ vẻ vang nhưng cũng rất nặng nề Mỗi cơ quan báo chí, nhà báocần chú trọng thực hiện tốt công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thứcchính trị, củng cố niềm tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng, điều hành,quản lý của Nhà nước; cổ vũ, động viên, phát huy mọi tiềm năng,sức mạnh của