BÀI THUYẾT TRÌNH CHỦ đề tài sản cố ĐỊNH hữu HÌNH IAS 16 PROPERTY, PLANT AND EQUIPMENT

Các vấn đề chính trong kế toán PPE là ghi nhận tài sản, xác định giá trị còn lại và chiphí khấu hao, ghi nhận các khoản lỗ do suy giảm giá trị liên quan đến tài sản đó.… Chuẩn mực này ph

ghbbTRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

KHOA KẾ TOÁN – KIỂM TOÁN

-BÀI THUYẾT TRÌNH

CHỦ ĐỀ TÀI SẢN CỐ ĐỊNH HỮU HÌNH IAS 16 - PROPERTY, PLANT AND EQUIPMENT

DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 4

ST

Mức độ hoàn thành

1 Nguyễn Thị Mỹ Duyên 030535190033 Soạn nội dung phần

4.3, câu hỏi trắc nghiệm, thuyết trình

100%

2 Phạm Thị Mỹ Linh 030535190105 Soạn nội dung phần

4.1, tổng hợp word, thuyết trình

100%

3 Vũ Thị Thanh Mai

030535190115 Làm PowerPoint, tổng

hợp Word, trình chiếu powerPoint

100%

MỤC LỤC

DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 4 2

4.1 Giới thiệu chuẩn mực IAS 16 – Tài sản cố định hữu hình 4

4.1.1 Mục tiêu 4

4.1.2 Phạm vi áp dụng 4

Chuẩn mực này KHÔNG áp dụng đối với: 4

4.1.3 Các định nghĩa quan trọng 4

4.2 Nội dung chuẩn mực 5

4.2.1 Nguyên tắc ghi nhận tài sản cố định hữu hình 5

4.2.2 Đo lường giá trị tài sản cố định hữu hình tại thời điểm ghi nhận ban đầu 6

4.2.3 Đo lường giá trị sau ghi nhận ban đầu – Subsequent Measurement 10

4.2.4 Phương pháp khấu hao tài sản cố định hữu hình 21

a Căn cứ tính khấu hao (Depreciable base) 22

b Thời gian sử dụng hữu ích (The useful life of an asset) 22

c Phương pháp khấu hao (Depreciation method) 23

d Các vấn đề khấu hao khác 27

4.2.5 Khả năng thu hồi của giá trị ghi sổ 28

- Suy giảm giá trị (Impairment) 28

4.2.6 Thanh lý, nhượng bán tài sản cố định hữu hình 29

4.2.7 Trình bày thông tin trên báo cáo tài chính 31

Báo cáo tình hình tài chính 32

Báo cáo thu nhập toàn diện 32

Thuyết minh BCTC 33

Báo cáo tài chính cũng phải trình bày: 33

4.3 So sánh IAS 16 với VAS 03 37

TÀI LIỆU THAM KHẢO 44

4.1 Giới thiệu chuẩn mực IAS 16 – Tài sản cố định hữu hình

4.1.1 Mục tiêu

Mục tiêu của chuẩn mực này là mô tả phương pháp kế toán cho PPE để người sử dụngbáo cáo tài chính có thể biết được thông tin về PPE cùng với những thay đổi trong khoảnđầu tư đó của đơn vị

Các vấn đề chính trong kế toán PPE là ghi nhận tài sản, xác định giá trị còn lại và chiphí khấu hao, ghi nhận các khoản lỗ do suy giảm giá trị liên quan đến tài sản đó.…

Chuẩn mực này phải được áp dụng trong kế toán PPE trừ khi một chuẩn mực khác yêucầu hoặc cho phép một phương pháp kế toán khác

4.1.2 Phạm vi áp dụng

Chuẩn mực này KHÔNG áp dụng đối với:

(a) PPE được phân loại là được nắm giữ để bán theo IFRS 5 - Tài sản dài hạn nắm giữ

để bán và các hoạt động bị chấm dứt

(b) Tài sản sinh học liên quan đến hoạt động nông nghiệp ngoài cây lâu năm cho sảnphẩm (xem IAS 41 Nông nghiệp) Chuẩn mực này áp dụng cho các cây lâu năm cho sảnphẩm nhưng không áp dụng cho sản phẩm được sinh ra từ cây lâu năm

(c) Việc ghi nhận và xác định giá trị các tài sản hoạt động thăm dò và đánh giá (xemIFRS 6 - Thăm dò và đánh giá tài nguyên khoáng sản)

(d) Quyền khoáng sản và trữ lượng khoáng sản như dầu mỏ, khí đốt tự nhiên và các tàinguyên không tái tạo tương tự

Tuy nhiên, chuẩn mực này áp dụng cho bất động sản, nhà xưởng và thiết bị được sửdụng để phát triển hoặc duy trì các tài sản được mô tả trong đoạn (b)–(d)

4.1.3 Các định nghĩa quan trọng

- Bất động sản, nhà xưởng và thiết bị (PPE) là những tài sản hữu hình mà:

(a) Được nắm giữ để sử dụng trong sản xuất, cung cấp hàng hóa, dịch vụ, cho thuêhoặc dùng cho mục đích quản lý; và

- Nguyên giá (Cost) là số tiền hoặc các khoản tương đương tiền đã trả hoặc giá trị hợp

lý của các khoản thanh toán khác để có được tài sản tại thời điểm mua hoặc xây dựnghoặc là số tiền tính cho tài sản đó khi ghi nhận ban đầu theo yêu cầu cụ thể khi áp dụngcác IFRS khác

- Giá trị còn lại (carrying amount) là giá trị ghi nhận của tài sản sau khi trừ số khấu

hao lũy kế (accumulated depreciation) và các khoản lỗ suy giảm giá trị tài sản lũy kế

(accumulated impairment losses)

- Giá trị xác định theo đặc thù đơn vị (Entity specific value) là giá trị hiện tại của

dòng tiền mà một đơn vị dự kiến sẽ phát sinh từ việc tiếp tục sử dụng một tài sản và từviệc thanh lý nó vào cuối thời gian sử dụng hữu ích hoặc dự kiến sẽ phát sinh khi thanh

toán một khoản nợ phải trả Entity specific value còn gọi là value in use (Giá trị sử dụng)

- Lỗ do suy giảm giá trị (impairment loss) là phần chênh lệch giữa giá trị còn lại của một tài sản lớn hơn giá trị có thể thu hồi của nó

- Giá trị có thể thu hồi (Recoverable amount) là giá trị cao hơn giữa giá trị hợp lý

của tài sản trừ đi chi phí bán và giá trị sử dụng của tài sản đó

- Giá trị thanh lý (residual value) của một tài sản là giá trị ước tính mà đơn vị sẽ thu

được từ việc thanh lý tài sản sau khi trừ chi phí thanh lý ước tính nếu tài sản đã đến hạnthanh lý hoặc dự kiến hết thời gian sử dụng hữu ích

4.2 Nội dung chuẩn mực

4.2.1 Nguyên tắc ghi nhận tài sản cố định hữu hình

Nguyên giá của một bất động sản, nhà xưởng và thiết bị phải được ghi nhận là một tàisản khi và chỉ khi:

(a) nhiều khả năng đem lại các lợi ích kinh tế trong tương lai cho đơn vị; và

(b) nguyên giá của tài sản này có thể được xác định một cách đáng tin cậy.

(Theo IAS 16 – Bất động sản, nhà xưởng và thiết bị)

Ví dụ: Một nhà máy hoá chất lắp đặt quy trình xử lý mới phù hợp với yêu cầu của môi

trường về sản xuất và dự trữ sản phẩm hoá chất độc hại

Thì với các cải tiến liên quan đến nhà máy được ghi nhận như một Tài sản vì nếu thiếu quy trình này doanh nghiệp không thể sản xuất và bán sản phẩm hoá chất

4.2.2 Đo lường giá trị tài sản cố định hữu hình tại thời điểm ghi nhận ban đầu

Nguyên giá (Cost) = Giá mua (Purchase price) + Chi phí trực tiếp (Direct cost) + Chi

phí khác (Other costs: chi phí tháo dỡ, di dời ước tính)

Trong đó:

- Giá mua, bao gồm thuế nhập khẩu và các khoản thuế mua hàng không hoàn lại saukhi trừ (-) đi chiết khấu thương mại và giảm giá (IAS 16 16) Đối với trường hợp muangay, giá mua là khoản tiền mặt và/hoặc các khoản tương đương tiền phải trả Khi muatrả góp, giá mua được xác định là khoản giá trị hiện tại Khi trao đổi tài sản phi tiền tệ,giá mua là FV (giá trị tương lai của tài sản nhận được/ của tài sản đem trao đổi)

- Chi phí liên quan trực tiếp (IAS 16 17) bao gồm:

(a) Các khoản lợi ích của người lao động phát sinh trực tiếp từ việc xây dựng hoặcmua sắm bất động sản, nhà xưởng và thiết bị;

(b) Chi phí chuẩn bị mặt bằng;

(c) Chi phí vận chuyển và bốc xếp ban đầu;

(d) Chi phí lắp ráp và lắp đặt;

(e) Chi phí kiểm tra xem tài sản có hoạt động đúng hay không

(f) Chi phí chuyên gia

- Chi phí khác: chi phí tháo dỡ, di dời tài sản và khôi phục lại mặt bằng đặt tàisản

+ Chi phí tháo dỡ, di dời và khôi phục: đây là chi phí ước tính và được ghi nhận vàogiá trị ban đầu của TSCĐHH Việc ghi nhận chi phí này làm tăng giá trị TSCĐHH và đốiứng với một khoản nợ phải trả Được ghi nhận theo giá trị hợp lý, thường là giá trị hiệntại của dòng tiền liên quan đến việc tháo dỡ hoặc khôi phục

Ví dụ: Doanh nghiệp xây dựng một nhà máy hạt nhân Theo quy định của pháp luật ở

nước sở tại, DN phải có trách nhiệm dọn dẹp mặt bằng và cải tạo môi trường sau khi

ngừng hoạt động nhà máy này Do đó, chi phí ước tính cho việc tháo dỡ, dọn dẹp mặt bằng này phải được khi nhận vào nguyên giá của nhà máy.

Kết luận: Những chi phí này mang tài sản đến điều kiện sẵn sàng hoạt động

- Ví dụ về chi phí không phải là nguyên giá của một khoản mục bất động sản, nhàxưởng và thiết bị là: (IAS 16 19)

(a) Chi phí mở cơ sở mới;

(b) Chi phí giới thiệu sản phẩm hoặc dịch vụ mới (bao gồm chi phí quảng cáo vànhững hoạt động quảng bá);

(c) Chi phí thực hiện kinh doanh tại một địa điểm mới hoặc với một nhóm khách hàngmới (bao gồm cả chi phí đào tạo nhân viên); và

(d) Chi phí quản lý và các chi phí chung khác

Chi phí được vốn hoá

- Nguyên giá – Đất (Cost of Land): bao gồm tất cả các khoản chi được thực hiện

để mua đất và sẵn sàng để sử dụng Chi phí thường bao gồm:

+ Giá mua

+ Chi phí khoá sổ: quyền sở hữu đất, lệ phí luật sư và phí hồ sơ;

+ Chi phí phân loại, lấp đầy, thoát nước và dọn sạch;

+ Cải tạo đất bổ sung có đời sống vô thời hạn

Cải thiện với đời sống có thời hạn, chẳng hạn như đường lái xe, đường đi bộ riêng,hàng rào, phong cảnh và chỗ đậu xe: được ghi nhận là cải tạo đất (Land improvement) vàđược khấu hao

- Nguyên giá – Thiết bị (Cost of Equipment) Bao gồm tất cả các chi phí phátsinh để có được thiết bị và sẵn sàng để sử dụng Chi phí bao gồm:

+ Giá mua,

+ Phí vận chuyển và xếp dỡ,

+ Bảo hiểm trên thiết bị khi vận chuyển,

+ Chi phí nền móng đặc biệt nếu được yêu cầu,

+ Chi phí lắp ráp và cài đặt,

+ Chi phí thực hiện chạy thử.

- Nguyên giá – Nhà (Cost of Building): Bao gồm tất cả các khoản chi liên quan

trực tiếp đến mua lại hoặc xây dựng Chi phí bao gồm:

+ Chi phí nguyên vật liệu, nhân công và chi phí phát sinh trong quá trình xây dựng

+ Phí chuyên môn và giấy phép xây dựng

+ Các công ty xem xét tất cả các chi phí phát sinh, từ khai móng để hoàn thành, nhưmột phần của chi phí tòa nhà

Nguyên tắc chung khi trao đổi TSCĐHH:

- Giá gốc của tài sản được trao đổi là:

+ Giá trị hợp lý của tài sản mang đi cộng với số tiền thanh toán thêm hoặc trừ cho

số tiền nhận thêm, hoặc

+ Giá trị hợp lý của tài sản nhận về

- Giá gốc các PPE này được đo lường theo FV (fair value) trừ khi:

(a) Giao dịch không phải là giao dịch thương mại, hay

(b) FV không đo lường được một cách đáng tin cậy

- Nếu PPE nhận được không đo lường FV được một cách đáng tin cậy thì giá gốccủa PPE này chính là giá trị ghi sổ của PPE đem đi trao đổi Không ghi nhận lời/lỗ

Ví dụ: S Corporation đổi thiết bị đang sở hữu lấy thiết bị mới và trả thêm $10.000 tiền

cho P Corporation Giả sử cuộc trao đổi này có bản chất thương mại

Nợ TK thiết bị mới 215.000 ($205.000 giá trị hợp lý + $10.000tiền)

Nợ TK khấu hao luỹ kế (cũ) 300.000

Có TK thiết bị cũ 500.000

Có TK tiền 10.000

Có TK lãi do trao đổi 5.000

+ Cuộc giao dịch này không có bản chất thương mại

Nợ TK thiết bị mới 210.000 ($200.000 giá trị ghi sổ + $10.000tiền)

Nợ TK khấu hao luỹ kế (cũ) 300.000

Có TK thiết bị cũ 500.000

Có TK tiền 10.000

- Chi phí phát sinh sau khi mua hoặc tự xây dựng:

Chi phí Định nghĩa Xử lý kế toán

Sửa chữa, bảo

dưỡng

Chi phí dịch vụ hàng ngày đểduy trì một mức lợi ích nhấtđịnh

Chi phí phát sinh trong kỳ

Thêm bộ phận Bổ sung mới thành phần quan

trọng của tài sản hiện tại

Vốn hóa và khấu hao theo thời gian

sử dụng hữu ích của tài sản được cảithiện

Nâng cấp Sự thay thế của một thành

phần chính

Vốn hóa và khấu hao theo thời gian

sử dụng hữu ích của tài sản đượcnâng cấp

Sắp xếp lại Chi phí để tái cấu trúc một tài

sản mà không cần bổ sung,thay thế hoặc cải tiến

Nếu chi phí này trọng yếu và chắcchắn làm tăng lợi ích kinh tế trongtương lai, nó sẽ được vốn hoá vàkhấu hao theo thời gian trong tươnglai mang lại lợi ích

4.2.3 Đo lường giá trị sau ghi nhận ban đầu – Subsequent Measurement

Đo lường giá trị sau ghi nhận ban đầu

Mô hình đánh giá lại – Revaluation Model

Sau khi được ghi nhận là một tài sản, một khoản mục PPE mà giá trị hợp lý của nó cóthể xác định được một cách đáng tin cậy phải được phản ánh theo giá trị được đánh giálại.

Việc đánh giá phải được thực hiện đều đặn đủ để đảm bảo rằng giá trị còn lại của tàisản không khác biệt trọng yếu với giá trị được xác định bằng cách sử dụng giá trị hợp lývào cuối kỳ báo cáo

Tần suất đánh giá lại phụ thuộc vào những thay đổi về giá trị hợp lý của các khoảnmục PPE được đánh giá lại Khi giá trị hợp lý của một tài sản được đánh giá lại khác biệttrọng yếu so với giá trị còn lại của tài sản đó, việc đánh giá lại là bắt buộc

Một số khoản mục PPE trải qua những thay đổi đáng kể và đột ngột về giá trị hợp lýcần phải được đánh giá lại hàng năm Việc đánh giá lại thường xuyên như vậy là khôngcần thiết đối với các khoản mục PPE chỉ có những thay đổi không đáng kể về giá trị hợp

lý (có thể chỉ cần đánh giá lại các khoản mục này sau 3 hoặc 5 năm)

- Giá trị hợp lý – Fair value

Giá có thể nhận được khi bán một tài sản hoặc giá chuyển nhượng một khoản nợ phảitrả trong một giao dịch tự nguyện có tổ chức giữa các bên tham gia thị trường tại ngàyxác định giá trị (IFRS 13 – Fair value measurement)

Đối với PPE, giá trị hợp lý có thể được xác định dựa trên thị trường hoạt động hoặc cóthể được ước tính theo phương pháp tiếp cận thu nhập (income approach) hoặc phươngpháp tiếp cận chi phí thay thế được khấu hao (depreciated replacement cost approach)

Thặng dư đánh giá lại (revaluation surplus)

Được báo cáo là thu nhập toàn diện khác (other comprehensive income - OCI) và đượctích lũy trong tài khoản thặng dư đánh giá lại vốn chủ sở hữu trừ (revaluation surplusaccounting equity) nếu không có khoản thâm hụt đánh giá lại (revaluation deficit) đãđược tính vào báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh trước đó

Thâm hụt đánh giá lại (Revaluation deficit)

Được ghi nhận là một khoản chi phí (expense) trong báo cáo kết quả hoạt động kinhdoanh (the income statement) trừ khi có số dư trong tài khoản thặng dư đánh giá lại

Ví dụ: Về ghi nhận ban đầu về tài sản

Vào ngày 1/3/202x, công ty Yucca Co có mua 1 cái máy móc thiết bị với những nội dung sau:

Công ty mua thêm 1 hợp đồng bảo hiểm 7.000

Ngoài ra, công ty còn nhận được chiết khấu thương mại 10% trên giá mua của tài sản và chiết khấu thanh toán nếu công ty Yucca Co thanh toán trong vòng 1 tháng kể từ ngày mua Công ty Yucca Co thanh toán vào ngày 25/03/202x (chiết khấu thương mại: mua nhiều được khuyến mại, chiết khấu thanh toán: thanh toán sớm sẽ được giảm giá).

Theo IAS 16 quy định chiết khấu thương mại sẽ được trừ ra khỏi nguyên giá của TS trong bước ghi nhận ban đầu, còn chiết khấu thanh toán thì không liên quan đến việc ghi nhận nguyên giá của TS mà nó chỉ ghi nhận liên quan tới doanh thu tài chính của công ty (việc thanh toán của công ty) => vì thế ko quan tâm đến chiết khấu thanh toán, chỉ quan tâm tới chiết khấu thương mại.

Yêu cầu: Tính nguyên giá và những thông tin nào được trình bày trên BCTC

Chiết khấu thương mại: 10 %*giá mua 8.200

Tổng Nguyên giá của tài sản 91.750

Yêu cầu: Tính nguyên giá của cửa hàng và những thông tin nào sẽ trình bày trên báo cáo lãi lỗ (statement of profit or loss) của TS vào năm tài chính kết thúc vào tháng 3/20x2.

Chi phí đi vay (25.000*8%)*3/12 500

Vay vào ngày 1/4/20x1 - kết thúc vào ngày 1/1/20x2 (9 tháng)

Chi phí đi vay còn lại của 3 tháng (1/1/20x2 đến 1/4/20x2) vẫn còn 3 tháng tiền lãi =>tính vào chi phí đi vay trong kỳ vì chi phí này không còn phục vụ cho việc xây cửa hàngnữa

Lưu ý: Chi phí chung (TK 627) sẽ không ghi vào nguyên giá của TS (cửa hàng đó).

mà ghi vào chi phí trong kỳ á

Vì nó không phải là chi phí trực tiếp liên quan đến việc xây dựng cửa hàng và cho dù

có xây dựng cửa hàng hay không thì chi phí chung này vẫn là 940

Chi phí chung này chỉ được ghi vào khoản mục chi phí trên BCKQHĐKD của doanhnghiệp chứ không được vốn hóa vào nguyên giá của cửa hàng

Theo IAS 23, chi phí đi vay để phục vụ trực tiếp cho việc xây dựng cửa hàng thì sẽđược tính lãi suất vào nguyên giá của cửa hàng

Ví dụ 3: Số tài sản còn lại của Zen Co vào cuối năm lên tới 108.000 USD Vào ngày

này, tài sản đã được định giá lại và được coi là có giá trị hợp lý là $ 95,000 Số dư về thặng dư đánh giá lại liên quan đến lợi nhuận ban đầu của tài sản là $ 10.000.

Yêu cầu: Bút toán kép để ghi lại đánh giá là gì?

 Xác nhận giá trị sau ghi nhận ban đầu

Sau khi được ghi nhận là một tài sản, một khoản mục bất động sản, nhà xưởng và thiết

bị mà giá trị hợp lý của nó có thể xác định được một cách đáng tin cậy phải được phảnánh theo giá trị được đánh giá lại, chính là giá trị hợp lý của tài sản đó tại ngày đánh giálại trừ đi khấu hao lũy kế và các khoản lỗ suy giảm giá trị tài sản lũy kế Việc đánh giáphải được thực hiện đều đặn đủ để đảm bảo rằng giá trị còn lại của tài sản không khácbiệt trọng yếu với giá trị được xác định bằng cách sử dụng giá trị hợp lý vào cuối kỳ báo

cáo.

 Mô hình đánh giá lại lần đầu tiên - initial revaluation

 Đánh giá lại các lần sau - Subsequent revaluation

Thặng dư đánh giá lại tài sản ròng (Net Revaluation Surplus)

Đánh giá tăng

(Revaluation Gain)

- Một phần của khoản lãiđánh giá lại hiện tại đượcghi trực tiếp vào báo cáo kếtquả hoạt động kinh doanh,bằng tổng số tiền thâm hụt

Thặng dư đánh giá lại đượcbáo cáo là thu nhập toàndiện khác và được tích lũytrong khoản dự phòng đánhgiá lại

đánh giá lại trước đây đượcghi nhận là chi phí

- Phần còn lại (*)

Nếu giá trị còn lại của tài sản tăng lên do đánh giá lại, khoản tăng thêm này phải đượcghi nhận vào thu nhập toàn diện khác (OCI) và lũy kế trong vốn chủ sở hữu dưới chỉ tiêuthặng dư đánh giá lại tài sản Tuy nhiên, khoản tăng thêm này phải được ghi nhận trongbáo cáo lãi hoặc lỗ để bù lại khoản đánh giá lại giảm trước đó của tài sản này được ghinhận trong báo cáo lãi hoặc lỗ do

Nếu giá trị còn lại của một tài sản bị giảm do đánh giá lại, khoản giảm này phải đượcghi nhận trong báo cáo lãi hoặc lỗ Tuy nhiên, khoản giảm này phải được ghi nhận trongthu nhập toàn diện khác nếu tồn tại bất kỳ số dư bên có nào của khoản thặng dư đánh giálại tài sản của chính tài sản đó Khoản giảm được ghi nhận trong thu nhập toàn diện khácnày làm giảm khoản lũy kế trong vốn chủ sở hữu dưới chỉ tiêu thặng dư đánh giá lại tàisản

Tần suất đánh giá lại phụ thuộc vào những thay đổi về giá trị hợp lý của các khoảnmục bất động sản, nhà xưởng và thiết bị được đánh giá lại Khi giá trị hợp lý của một tàisản được đánh giá lại khác biệt trọng yếu so với giá trị còn lại của tài sản đó, việc đánhgiá lại là bắt buộc Một số khoản mục bất động sản, nhà xưởng và thiết bị trải qua nhữngthay đổi đáng kể và đột ngột về giá trị hợp lý cần phải được đánh giá lại hàng năm Việcđánh giá lại thường xuyên như vậy là không cần thiết đối với các khoản mục bất độngsản, nhà xưởng và thiết bị chỉ có những thay đổi không đáng kể về giá trị hợp lý Thayvào đó, đơn vị có thể chỉ cần đánh giá lại các khoản mục này sau ba hoặc năm năm

Khi một khoản mục bất động sản, nhà xưởng và thiết bị được đánh giá lại, giá trị cònlại của tài sản đó được điều chỉnh theo giá trị đánh giá lại Vào ngày đánh giá lại, tài sảnđược xử lý kế toán theo một trong các cách sau:

(a) giá trị còn lại gộp được điều chỉnh theo cách nhất quán với việc đánh giá lại giá trịcòn lại của tài sản Ví dụ, giá trị còn lại gộp có thể được trình bày lại bằng cách thamchiếu đến dữ liệu thị trường có thể quan sát được hoặc trình bày lại từng phần đối với sựthay đổi của giá trị còn lại Khấu hao lũy kế tại ngày đánh giá lại được điều chỉnh bằngvới chênh lệch giữa giá trị còn lại gộp và giá trị còn lại của tài sản đó sau khi tính đến cáckhoản lỗ suy giảm giá trị tài sản lũy kế; hoặc

(b) khấu hao lũy kế được loại ra khỏi giá trị còn lại gộp của tài sản đó

Giá trị điều chỉnh khấu hao lũy kế tạo thành một phần tăng hoặc giảm giá trị còn lạicủa tài sản được kế toán theo quy định tại đoạn 39 và 40

Nếu một khoản mục bất động sản, nhà xưởng và thiết bị được đánh giá lại, toàn bộ loạibất động sản, nhà xưởng và thiết bị mà tài sản đó thuộc về phải được đánh giá lại (IAS16.36)

(IAS 16.37) Một loại bất động sản, nhà xưởng và thiết bị là một nhóm các tài sản có

bản chất tương tự và được sử dụng giống nhau trong các hoạt động của đơn vị Sau đây là

ví dụ về các loại tài sản riêng biệt:

(i) Cây lâu năm cho sản phẩm

Các tài sản nằm trong một loại bất động sản, nhà xưởng và thiết bị được đánh giá lạiđồng thời để tránh việc đánh giá lại tài sản có chọn lọc và các giá trị được thể hiện trongbáo cáo tài chính là tổng hợp của những chi phí và giá trị tại các ngày khác nhau Tuy

nhiên, một loại tài sản có thể được đánh giá lại trên cơ sở tuần tự cung cấp việc đánh giálại loại tài sản này được hoàn thành trong một thời gian ngắn và việc đánh giá lại đượccập nhật thường xuyên.

Ví dụ:

a Công ty X lập báo cáo tài chính đến ngày 31/05 hàng năm Vào ngày 31/05/2019,

công ty đã mua lại đất với giá £400.000 Khu đất này được định giá lại là £450.000 vào ngày 31/05/2020 và £375.000 vào ngày 31/05/2021.

b Công ty Y lập báo cáo tài chính đến ngày 30/06 hàng năm Vào ngày 30/06/2019,

công ty đã mua lại đất với giá £600.000 Khu đất này được định giá lại ở mức

£540.000 vào ngày 30 tháng 6 năm 2020 và ở mức £620.000 vào ngày 30/06/2021 Giả sử rằng cả hai công ty đều sử dụng mô hình đánh giá lại, hãy giải thích cách xử lý mỗi lần đánh giá lại trong báo cáo tài chính Bỏ qua khấu hao.

Giải

1 Khoản tăng đánh giá lại £50.000 vào ngày 31/05/2020 sẽ được ghi có vào khoản dựphòng đánh giá lại và được thể hiện dưới dạng thu nhập toàn diện khác trong báocáo thu nhập toàn diện của công ty

£50.000 trong số £75.000 giảm vào ngày 31/05/2021 phải được ghi nợ để đánh giálại dự trữ và thể hiện (dưới dạng con số âm) trong thu nhập toàn diện khác trongbáo cáo kết quả hoạt động kinh doanh tổng hợp £25.000 còn lại nên được ghi nhận

là một khoản chi phí khi tính toán lãi hoặc lỗ của công ty trong năm

2 Khoản giảm đánh giá lại £60.000 vào ngày 30/06/2020 nên được ghi nhận là mộtkhoản chi phí khi tính toán lãi hoặc lỗ của công ty trong năm

£60.000 trong số £80.000 tăng vào ngày 30/06/2021 phải được ghi nhận là thunhập khi tính toán lãi hoặc lỗ của công ty trong năm £20.000 còn lại sẽ được ghi

có vào khoản dự trữ đánh giá lại và được thể hiện dưới dạng thu nhập toàn diệnkhác trong báo cáo thu nhập toàn diện

 Có hai cách tiếp cận để áp dụng mô hình đánh giá lại trong IAS 16: nguyên giá

và khấu hao luỹ kế có thể được điều chỉnh lại (gross up) để phản ánh thông tin

giá trị hợp lý mới, hoặc tài sản có thể được đánh giá lại như một tài sản mới(net)

- Phương pháp ròng (Net method): Khấu hao lũy kế được loại ra khỏi giá trị còn lại

gộp của tài sản đó tại thời điểm đánh giá lại

- Phương pháp gộp (Gross up method): Khấu hao lũy kế được khôi phục tỷ lệ thuận

với giá trị ghi sổ kép của tài sản => chênh lệch giữa khấu hao lũy kế đánh giá lại và giátrị còn lại đánh giá lại bằng giá trị đánh giá lại

Ví dụ: P Corporation sở hữu các tòa nhà với chi phí €200.000 và thời gian sử dụng

ước tính là 5 năm Theo đó, khấu hao €40.000 mỗi năm (PP KH đường thẳng) Sau hai năm, P thu được thông tin thị trường cho thấy giá trị hợp lý hiện tại của các tòa nhà là

€300.000 và quyết đánh giá lại các tòa nhà theo giá trị hợp lý là €300.000.

Giá trị còn lại của nhà ngay trước khi đánh giá lại là €120.000 [€200.000– (2*€40.000)]

Chênh lệch đánh giá lại: €300.000 - €120.000 = €180.000

Cách 1: Phương pháp ròng (Net method)

P Corporation sẽ xoá sổ khấu hao luỹ kế cũ và điều chỉnh tăng giá trị nhà lên 180.000,

do đó giá trị ghi sổ của nhà sẽ là €300.000 (€200.000 - €80.000 + €180.000):

Nợ TK Khấu hao luỹ kế 80.000

Có TK TSCĐ (Nguyên giá – Nhà) 80.000

Nợ TK TSCĐ (Nguyên giá – Nhà) 180.000

Có TK Thặng dư đánh giá lại 180.000

Cách 2: Phương pháp gộp (Gross up method)

Vì giá trị hợp lý sau 2 năm của toà nhà là €300.000

=> Hệ số tăng = 300.000/120.000 = 2,5

Nguyên giá được tính theo tỷ lệ tương ứng là 2.5 * €200.000 = €500.000

Khấu hao luỹ kế được điều chỉnh là 2.5*40.000*2 = €200.000

Do đó, nguyên giá và tài khoản khấu hao luỹ kế sẽ được điều chỉnh tăng như sau:Nguyên giá tăng €300.000 (€500.000 - €200.000) và khấu hao luỹ kế €120.000(€200.000 - €80.000)

Nợ TK TSCĐ (Nguyên giá – Nhà) 300.000

Có TK Khấu hao luỹ kế 120.000

Có TK Thặng dư đánh giá lại 180.000

4.2.4 Phương pháp khấu hao tài sản cố định hữu hình

Khấu hao là quá trình kế toán phân bổ nguyên giá của tài sản hữu hình vào chi phí một

cách có hệ thống và hợp lý trong khoảng thời gian dự kiến thu được lợi ích từ việc sử dụngtài sản

Depreciation is the systematic allocation of the depreciable amount of an asset over its

useful life

Giá trị phải khấu hao của một tài sản phải được phân bổ một cách có hệ thống trong

suốt thời gian sử dụng hữu ích của tài sản đó (IAS.50)

The depreciable amount of an asset shall be allocated on a systematic basis over its

useful life

Giá trị thanh lý có thể thu hồi và thời gian sử dụng hữu ích của một tài sản phải đượcxem xét ít nhất một lần vào cuối năm tài chính và, nếu dự kiến có những khác biệt với cácước tính trước đó, (những) thay đổi này sẽ được coi là một thay đổi ước tính kế toán theo

quy định tại IAS 8 Chính sách kế toán, thay đổi ước tính kế toán và các sai sót.

Phân bổ chi phí của tài sản dài hạn:

Tài sản cố định hữu hình = Chi phí khấu hao (Depreciation expense)

Tài sản vô hình = Chi phí khấu hao (Amortization expense)

Tài nguyên khoáng sản = Chi phí cạn kiệt (Depletion expense)

a Căn cứ tính khấu hao (Depreciable base)

- Giá trị thanh lý (Residual value/Scrap value/Salvage value/Terminal value): Giá trịthanh lý của một tài sản là giá trị ước tính mà đơn vị sẽ thu được từ việc thanh lý tài