(LUẬN án TIẾN sĩ) tác động của thương mại điện tử trong ngành du lịch tại thành phố hồ chí minh

Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến tên đề tài 2.1 Các công trình nghiên cứu nước ngoài Tài liệu nghiên cứu của các Tác giả trong và ngoài nước đã nghiêncứu về thương mại điện t

LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ

Người hướng dẫn khoa học: 1 TS Trần Thanh Toàn

2 TS Đỗ Ngọc Tước

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng

dẫn của TS Trần Thanh Toàn và TS Đỗ Ngọc Tước Các số liệu sử dụng

phân tích trong luận án có nguồn gốc rõ ràng, đã được công bố theo đúng quyđịnh Các kết quả nghiên cứu trong luận án là do tác giả tự tìm hiểu, phân tíchmột cách trung thực, khách quan

Tác giả luận án

NCS Nguyễn Tấn Trung

LỜI CAM ĐOAN

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến tên đề tài 2

3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu 16

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 16

5 Phương pháp nghiên cứu 16

6 Câu hỏi nghiên cứu của Luận án 20

7 Những đóng góp mới của luận án 20

8 Kết cấu của luận án 21

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA TÁC ĐỘNG VỀ THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH 22

1.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 22

1.1.1 Khái niệm về thương mại điện tử : 22

1.1.2 Đặc điểm của thương mại điện tử 23

1.1.3 Vai trò thương mại điện tử: 24

1.1.4 Các hình thức của thương mại điện tử 26

1.2 KHÁI NIỆM VỀ DU LỊCH VÀ THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG DU LỊCH 33

1.2.1 Khái niệm về du lịch thương mại điện tử: 33

1.2.2 Thương mại điện tử trong du lịch : 33

1.2.3 Tác động của thương mại điện tử trong du lịch và lữ hành : 34

1.2.4 Tác động của thương mại điện tử trong phát triển du lịch : 34

1.3 CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÁC ĐỘNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH 41

1.3.1 Nhân tố khách quan 41

1.3.2 Nhân tố chủ quan 45

TRONG NGÀNH DU LỊCH CỦA MỘT SỐ TỈNH THÀNH PHỐ VÀ BÀI

HỌC CHO THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 49

1.4.1 Hoàng Việt Travel – Công ty tổ chức tour du lịch Mỹ 49

1.4.2 Công ty du lịch Hà Nội 49

1.4.3 Thương mại điện tử ngành du lịch thành phố Đà Nẵng 50

1.4.4 Bài học rút ra cho tác động thương mại điện tử trong ngành du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh 55

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 56

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TÁC ĐỘNG CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 57

2.1 PHÁT TRIỂN THƯƠNG MẠI TRONG DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 57

2.1.1 Sự hình thành và phát triển 57

2.1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy 57

2.1.3 Đặc điểm về điều kiện tự nhiên và kinh tế-xã hội TP HCM 77

2.1.4 Vị trí địa lý 82

2.1.5 Tài nguyên du lịch 84

2.1.6 Cơ sở hạ tầng 86

2.1.7 Cơ sở vật chất kỹ thuật 89

2.2 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN TRONG NGÀNH DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 90

2.2.1 Phát triển du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh 90

2.2.2 Tổng số lượt khách du lịch 91

2.2.3 Số lượng cơ sở lưu trú 93

2.2.4 Thống kê tổng thu du lịch 95

2.3 TÁC ĐỘNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ ĐẾN DU LỊCH THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 98

2.3.1 Sự hình thành và phát triển thương mại điện tử 98

2.3.2 Nội dung tác động thương mại điện tử trong ngành du lịch 101

Chí Minh 103

2.3.4 Hệ thống thanh toán thương mại điện tử 104

2.3.5 Mô hình ứng dụng thương mại điện tử cơ bản trong ngành du lịch thành phố Hồ Chí Minh 118

2.3.6 Các địa chỉ booking ngày được sử dụng rộng rãi 124

2.3.7 Hợp tác giữa du lịch với thương mại điện tử trong nền kinh tế số 125

2.3.8 Thủ tục hành chính, cơ sở lưu trú, phương tiện di chuyển 127

2.4 ĐÁNH GIÁ VỀ TÁC ĐỘNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 128

2.4.1 Những kết quả đạt được 128

2.4.2 Một số tồn tại hạn chế 130

2.4.3 Nguyên nhân của các tồn tại hạn chế 132

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO TÁC ĐỘNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 135

3.1 ĐỊNH HƯỚNG NÂNG CAO TÁC ĐỘNG CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH 135

3.1.1 Chiến lược phát triển du lịch thành phố Hồ Chí Minh 135

3.1.2 Hoàn thiện các dịch vụ 135

3.1.3 Phát triển thương mại điện tử bền vững 136

3.1.4 Nâng cấp website cho các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ tại thành phố Hồ Chí Minh 140

3.2 GIẢI PHÁP NÂNG CAO TÁC ĐỘNG CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ TRONG NGÀNH DU LỊCH TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 141

3.2.1 Giải pháp du lịch thông minh bền vững 141

3.2.2 Phát triển Công nghệ số 143

3.2.3 Ứng dụng công nghệ thông tin 150

3.2.4 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực thương mại điện tử trong ngành du lịch 152

3.2.5 Kiểm soát quản lý các hoạt động trong thương mại điện tử 156

3.2.6 Phát triển Du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh 159

điện tử 162

3.2.8 Thương mại điện tử giúp doanh nghiệp kinh doanh thành công 163

3.2.9 Thúc đẩy mạnh mẽ thanh toán điện tử trong du lịch 164

3.3 MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ 166

3.3.1 Đối với Chính phủ 166

3.3.2 Đối với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch: 167

3.3.3 Đối với Thành Phố Hồ Chí Minh 167

KẾT LUẬN 168 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

Bảng 2.1 Tăng trưởng GRPD và cơ cấu ngành trong GRDP 80Bảng 2.2 Tỷ trọng cơ cấu ngành trong GRDP của TP.HCM 81Bảng 2.3: Tổng số khách đến du lịch Thành phố HCM giai đoạn

2016 – 2020 92Bảng 2.4: Số lượng cơ sở lưu trú Thành phố HCM giai đoạn

2016 – 2020 94Bảng 2.5: Tổng doanh thu du lịch Thành phố HCM giai đoạn

2016 – 2020 97

Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt

ATM : Máy rút tiền tự động

TCTMĐT : Tổng cục thương mại điện tử

TMĐT : Thương mại điện tử

TNDL : Tài nguyên du lịch

TPHCM : Thành phố Hồ Chí Minh

UDTMĐT : Ứng dụng thương mại điện tử

AEC : Cộng đồng kinh tế Asean

ASEAN : Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á

GATS : Hiệp định chung về thương mại dịch vụ

GDP : Tổng sản phẩm quốc nội

WB : Ngân hàng thế giới

WTO : Tổ chức thương mại thế giới

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin (CNTT)

và sự bùng nổ Internet, hoạt động thương mại điện tử (TMĐT) áp dụngtrong du lịch đã phát triển nhanh chóng, mang lại giá trị gia tăng cao hơncho ngành Du lịch (Tổng cục Du lịch, 2018) Trong đó xác định “Thươngmại điện tử được sử dụng phổ biến và đạt mức tiên tiến trong các nướcthuộc hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), góp phần nâng caonăng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh quốc gia,thúc đẩy quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”

Sự tăng trưởng không ngừng của ngành du lịch kéo theo nhu cầukhông thể thiếu của việc phát triển TMĐT, khi mà việc sử dụng website

để tiếp thị du lịch đang ngày càng phổ biến Hoạt động này hình thành

cơ sở giao dịch TMĐT như các hình thức đặt phòng, đặt tour quamạng, Đặc biệt, thông tin được

quảng bá rộng rãi trên thế giới, không bị giới hạn phạm vi và khu vực sửdụng, giúp khách hàng tiềm năng có thể đặt tour mọi lúc, mọi nơi, gópphần nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh trong ngành du lịch.Người tiêu dùng đã quen với các trang du lịch trực tuyến: travel.com.vn,dulichtructuyen.net, bazantravel.com.vn, mytour.vn để tìm kiếm thôngtin về các điểm đến, tour du lịch, đặt vé máy bay, đặt phòng khách sạn,đặt tour trọn gói Trên thực tế, so với các ngành kinh tế khác thì ngành

du lịch tại Việt Nam nói chung và thành phố Hồ Chí Minh nói riêng cònhoạt động tương đối yếu trên môi trường Internet

Tuy nhiên, từ quá trình triển khai TMĐT nhằm thúc đẩy phát triển

du lịch trong thời gian vừa qua cho thấy tuy môi trường cho sự phát triểnTMĐT ở Việt Nam đã hình thành nhưng vẫn chưa đáp ứng được cho sựphát triển du lịch một cách có hiệu quả Hoạt động quản lý nhà nước(QLNN) về phát triển TMĐT ngành du lịch hiện nay còn thiếu các địnhhướng chiến lược trong phát triển du lịch dựa vào các ứng dụng từTMĐT; pháp luật về TMĐT đang từng bước hoàn thiện; sự phối hợpquản lý nhà nước về TMĐT giữa các cơ quan QLNN về TMĐT chưahiệu quả; nguồn nhân lực cho TMĐT ngành du lịch chưa được đào tạochuyên biệt và bài bản; chưa khai thác hết những lợi ích từ TMĐT trongphát triển ngành du lịch

Làm thế nào để tháo gỡ những vấn đề còn tồn tại trong việc tácđộng thương mại điện tử trong ngành du lịch Thành phố Hồ Chí Minh(TPHCM) hiện nay? Những nhân tố tác động thương mại điện tử trongngành du lịch hiện nay như thế nào? Làm thế nào để du lịch TPHCMquan tâm hơn nữa đến việc tác động thương mại điện tử nhằm nâng caonăng lực cạnh tranh của mình? Cần phải có nghiên cứu thương mại điện

tử tác động đến phát triển du lịch một cách đầy đủ và toàn diện Đồngthời, cần phân tích thực trạng và các nhân tố tác động đến phát triển dulịch thông qua thương mại điện tử, từ đó luận giải để tìm ra các biệnpháp, chính sách thúc đẩy sự phát triển du lịch và ứng dụng thương mạiđiện tử trong phát triển du lịch Việc nghiên cứu ứng dụng thương mạiđiện tử thúc đẩy phát triển ngành du lịch TP.HCM sẽ có ý nghĩa to lớntrong việc phát triển kinh tế-xã hội của Thành phố Với những lý do trên,

Tác giả chọn đề tài “Tác động của thương mại điện tử trong

ngành Du lịch tại Thành phố Hồ Chí Minh” để nghiên cứu và làm luận

án Tiến sĩ chuyên ngành Quản trị kinh doanh

2 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến tên đề tài

2.1 Các công trình nghiên cứu nước ngoài

Tài liệu nghiên cứu của các Tác giả trong và ngoài nước đã nghiêncứu về thương mại điện tử dưới góc độ kinh tế, du lịch, đối ngoại, khungpháp lý về thương mại điện tử, cụ thể:

(1) Các quốc gia phát triển đã xuất hiện hoạt động thương mạiđiện tử từ rất sớm và đều có quá trình nghiên cứu sâu sắc để xây dựng khungpháp luật cho riêng mình nhằm điều chỉnh kịp thời các quan hệ xã hội mớiphát sinh trong thương mại điện tử Để đảm bảo tính thống nhất trong ứng xử

và giải quyết các vấn đề phát triển thương mại điện tử, tại Phiên họp lần thứ

29 của Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc (tháng 12 năm 1996), Uỷ ban Liên Hợpquốc về Luật thương mại quốc tế (UNCITRAL) đã thông qua Luật mẫu vềthương mại điện tử Tinh thần của Luật mẫu là bảo đảm những giao dịchthương mại điện tử được thừa nhận giá trị pháp lý và nếu cần thiết thì sẽ cónhững hành động thích hợp để tăng cường khả năng thi hành cho những giaodịch bằng phương tiện điện tử Tuy nhiên, cũng phải tới những năm đầu củathế kỷ XXI, một số quốc gia mới nghiên cứu, xây dựng và phát triển thươngmại điện tử như: Hoa Kỳ, Đức, Áo, Hà Lan, Albania, Australia, Nhật Bản,Trung Quốc, Hàn Quốc, Mehico, Thái Lan [102].v.v

(2) Công trình nghiên cứu “Thương mại điện tử” (ElectronicCommerce) là Đề tài Luận án Tiến sĩ của tác giả Mihaela-Roxanafercală –Romani – Trường Đại học Babes - Bolyai năm 2011 Tác giả đã xây dựngkhái niệm thương mại

điện tử, các đặc điểm và vai trò của thương mại điện tử, khái quát khungpháp lý của một số quốc gia và chủ thể quốc tế cũng như pháp luật củaRomani về TMĐT Qua nghiên cứu thấy rằng, khái niệm cũng như cácđặc điểm cơ bản của thương mại điện tử trong công trình này có nhữngđiểm tương đồng với Luật mẫu về thương mại điện tử (UNCITRAL) của

Ủy ban Thương mại Quốc tế khuyến nghị các quốc gia thành viên trongviệc xây dựng pháp luật và phát triển thương mại điện tử của mình

[101].

(3) Thương mại điện tử xuyên biên giới từ lâu đã là phương thức phổbiến ở nhiều quốc gia Tốc độ ứng dụng và phát triển thương mại điện tử của TrungQuốc đã tăng theo cấp số nhân trong thập kỷ gần đây Tại các thị trường EU, số liệuthống kê từ Vụ Thị trường châu Âu - châu Mỹ, Bộ Công Thương cho biết, năm 2020,doanh số TMĐTXBG của 16 nước lớn nhất EU đã đạt tới 146 tỷ euro và chiếmkhoảng 25,5% doanh số thương mại điện tử của cả châu Âu Theo số liệu Trung Quốccông bố, xuất nhập khẩu TMĐT xuyên biên giới trong năm 2020 của nước này đạttổng cộng 1,69 nghìn tỷ NDT, tăng 31,1% Tổng giao dịch xuất khẩu qua thương mạiđiện tử tăng hơn 40% lên 1,12 nghìn tỷ NDT, Trung Quốc nhập khẩu hàng hoá từ thịtrường nước ngoài qua thương mại điện tử đạt 570 tỷ NDT, tăng trưởng 16,5% Tỷtrọng TMĐT xuyên biên giới trung bình của khu vực so với toàn cầu tăng liên tục quacác năm, đạt giá trị trung bình 41,3%/năm và tốc độ tăng trở lại đạt trung bình 37,7%/năm, cao hơn

mức trung bình toàn cầu (27,4%/năm trong giai đoạn 2016-2020)

(4) Cuốn sách: “Indicators of Sustainable Development for TourismDestinations” (Bộ chỉ số phát triển bền vững cho các điểm đến du lịch) doUNWTO ấn hành năm 2004 [105]: Là kết quả của một nghiên cứu sâu rộng

về các sáng kiến chỉ số du lịch toàn thế giới, tài liệu được UNWTO xác định làchìa khóa cho sự phát triển du lịch và quản lý một điểm đến nhất định

đồng thời khuyến nghị các quốc gia thành viên lựa chọn thường xuyênnhư một công cụ cần thiết cho quá trình lập kế hoạch và quản lý hoạchđịnh chính sách phát triển bền vững tại các điểm đến du lịch Nội dungtài liệu phân tích về sự cần thiết xây dựng và ứng dụng chỉ số phát triểnbền vững cho các điểm đến du lịch; hướng dẫn một quy trình để có thểxác định các chỉ số đáp ứng tốt nhất các vấn đề của điểm du lịch cụ thể;

đề xuất một bộ 13 nhóm với trên 40 chỉ số cụ thể phát triển bền vững tạicác điểm đến du lịch, bao gồm các nhóm chỉ số liên quan đến an sinh,duy trì bản sắc văn hóa, sự hài lòng và tham gia của cộng đồng bản địatrong du lịch, yếu tố sức khỏe và an toàn, khả năng nắm bắt lợi ích kinh

tế từ du lịch, công tác giám sát sử dụng tài nguyên và quản lý nănglượng, việc hạn chế tác động tiêu cực từ hoạt động du lịch, trình độ kiểmsoát và quản lý, việc thiết kế sản phẩm và dịch vụ,tính bền vững của cáchoạt động và dịch vụ du lịch

(5) Cuốn “Making Tourism More Sustainable - A Guide for PolicyMakers” Hướng dẫn cho các nhà hoạch định) do UNEP và UNWTO biên soạnnăm 2005[106] Được biên soạn nhằm đưa ra các hướng dẫn và khuyến nghị

về phát triển du lịch đối với các Chính phủ, các nhà hoạch định chính sách,nhà quản lý, trong nội dung 5 chương của cuốn sách, một số quan điểm lýluận chung về phát triển bền vững du lịch của UNEP và UNWTO đã được hệthống và thể hiện, như các phân tích về mối quan hệ giữa du lịch và tính bềnvững; giới thiệu một số nguyên tắc cơ bản và các khuyến nghị chính sách chomột chương trình phát triển bền vững du lịch ; xác định cấu trúc và

chiến lược để sự phát triển bền vững du lịch hơn; giới thiệu các bộ công

cụ đánh giá phát triển bền vững du lịch

( 6) Bài viết “Cultural tourism and sustainable development” (Dulịch văn hóa và phát triển ) của tác giả Valeriu và Elena-Manuela năm 2007[103]: Các tác giả tập trung phân tích những tác động ảnh hưởng của các loạihình du lịch văn hóa đối với sự phát triển của một vùng, miền, khu vực kinh tế,

xã hội Những tác động, ảnh hưởng đó theo hướng tích cực hay hạn chế,đóng góp ở mức độ nào cho sự phát triển bền vững của một vùng, miền, khuvực tùy thuộc vào việc loại hình du lịch văn hóa cụ thể có được tổ chức tốt vàđược quản lý khoa học, cân đối giữa khai thác và bảo tồn giá trị văn hóa, pháthuy được yếu tố tích cực của giá trị văn hóa và huy động được sự tham giatích cực của cộng đồng trong các hoạt động du lịch hay không Khi các khíacạnh trong du lịch văn hóa thì sự đóng góp của du lịch văn hóa đó cho sựphát triển kinh tế, xã hội của địa phương mang tính bền vững

(7) Luận án tiến sĩ Triết học: “Sustainable Tourism DevelopmentManagenment In Central AFRICA: A case study of the tourism industry inCameroon” (Quản lý phát triển thương mại điện tử ngành du lịch ở trungtâm châu Á: Một nghiên cứu trưởng hợp của ngành du lịch tạiCameroon) của tác giả Albert Nson Kimbu tại trường Đại họcNottingham năm 2010 [108] Luận án với những nội dung chính như sau:(1) xác định và phác thảo tiềm năng tăng trưởng của ngành du lịch tạiCameroon là một phương tiện để cải thiện các điều kiện kinh tế xã hộicủa cộng đồng địa phương; (2) xem xét các mâu thuẫn và thách thức đốivới sự phát triển của thương mại điện tử

ngành du lịch ở Cameroon; (3) xác định các khái niệm du lịch được ápdụng thành công trong bao xa các quốc gia khác có thể được điều chỉnh

và sử dụng để phát triển và quản lý các tiềm năng du lịch của Cameroonnói riêng và các tiểu vùng nói chung Luận án đã nêu lên một số nguyêntắc phát triển thương mại điện tử ngành du lịch như: (1) Bảo tồn và sửdụng tài nguyên tối ưu bền vững; (2) Liên kết; (3) Tích hợp du lịch vàophát triểnhTMDT; (4) Sự tham gia của các bên liên quan (Sự tham giacủa công chúng); (5) Giáo dục và giám sát; (6) Sự tôn trọng của cộngđồng chủ nhà

(8) Bài viết: “Sustainable Development through SustainableTourism – A conceptual note” (Phát triển du lịch – Ghi chú về một khái niệm)của tác giả Calaretu Bogdan, năm 2011 [107] Công trình chỉ ra rằng một sựphát triển thương mại điện tử bao gồm một số yêu cầu tối thiểu, như thay đổikích thước tăng trưởng (phân phối nguồn lực công bằng hơn, tăng khía cạnhchất lượng của sản xuất), xóa đói giảm nghèo, tăng trưởng dân số có kiểmsoát, bảo tồnt ài nguyên thiên nhiên, định hướng lại công nghệ, hợp tác trongquá trình ra quyết định cấp địa phương,khu vực, quốc gia và quốc tế Một hệthống du lịch dựa trên ba trụ cột quan trọng: (1) Tiềm năng địa lý - trụ cột tựnhiên; (2) Trụ cột địa phương - cộng đồng địa phương; (3) Trụ cột khách dulịch, nhà điều hành tour du lịch, các loại bên liên quan khác Du lịch tích hợp

ba yếu tố: chất lượng, tính liên tục và cân bằng

(9) Bài báo nghiên cứu: “Identifying the key factors influencingsustainable tourism in Bangladesh” (Xác định các yếu tố chính ảnh hưởng đến

du lịch ở Bangladesh) của tác giả

Nusrat Jahan và Sabrina Rahman, năm 2016 [104] Công trình đã nêulên khái niệm về nhận định du lịch phát triển : (1) Tận dụng tối ưu cácnguồn tài nguyên môi trường tạo thành yếu tố chính trong phát triển dulịch, duy trì các quá trình sinh thái thiết yếu và giúp bảo tồn di sản thiênnhiên và đa dạng sinh học; (2) Tôn trọng tính xác thực văn hóa xã hộicủa các cộng đồng chủ nhà, bảo tồn di sản văn hóa được xây dựng vàsống và các giá trị truyền thống của họ, và đóng góp vào sự hiểu biết vàkhoan dung liên văn hóa; (3) Đảm bảo các hoạt động kinh tế dài hạn,khả thi, mang lại lợi ích kinh tế xã hội cho tất cả các bên liên quan đượcphân phối công bằng, bao gồm cơ hội kiếm việc làm và thu nhập ổn định

và các dịch vụ xã hội cho cộng đồng, và góp phần xóa đói giảm nghèo.Sau cùng tác giả xác định các yếu tố chính ảnh hưởng đến du lịch bềnvững ở Bangladesh bao gồm: (1) Ưu đãi mua hàng; (2) Các dịch vụ hỗtrợ; (3) Chất lượng dịch vụ; (4) Các tác động của du lịch; (5) Sự tham giacủa của người dân địa phương và các cơ quan có liên quan; (6) Mức độtrách nhiệm; (7) Tài nguyên và môi trường; (8) Kiến thức và sự thậntrọng của khách du lịch

2.2 Các công trình nghiên cứu trong nước

10) Luận án Tiến sĩ kinh tế của tác giả Nguyễn Văn Thoan về “Kýkết và thực hiện hợp đồng điện tử trong điều kiện Việt Nam hội nhập kinh tếquốc tế” tại Đại học Ngoại Thương năm 2010 đã nghiên cứu chủ yếu dướigóc độ kinh tế của hợp đồng điện tử như các loại hợp đồng điện tử, đưa rađịnh nghĩa về thương mại điện tử, các chủ thể tham gia, các mô hình hợpđồng điện tử, nghiên cứu vai trò, tác động đối với nền kinh tế, một số kiếnnghị về xây dựng khung pháp luật để điều chỉnh

hợp đồng điện tử, định hướng các giải pháp để thúc đẩy phát triển

thương mại điện tử [41].

(11) Nguyễn Thị Nga, Phạm Hồng Mạnh, Lê Thảo Nguyên (2016)

“Ứng dụng thương mại điện tử trong ngành Du lịch tỉnh Khánh Hòa trong thời

kỳ hội nhập” Tạp chí phát triển KH & CN Các tác giả nêu TMĐT là hoạt độngmua bán thông qua mạng internet Dựa vào đó, các nhà sản xuất, các nhàbán lẻ tại các nước khác nhau có thể giới thiệu sản phẩm và dịch vụ của mìnhvới đầy đủ thông tin về tính năng và hiệu quả, về thành phần hay cấu tạo, vềgiá cả, kế hoạch sản xuất, điều kiện giao hàng và thanh toán Những thông tinnày cho phép khách hàng đặt mua hàng hóa và dịch vụ mà họ mong muốn từnhững nhà cung cấp có tính cạnh tranh nhất

(12) Luận án Tiến sĩ kinh tế của Đào Anh Tuấn về “Quản lý nhànước về thương mại điện tử” tại Trường Đại học kinh tế Quốc dân 2014 đãnghiên cứu khái niệm thương mại điện tử theo nghĩa rộng, với quan điểm nàythương mại điện tử được hiểu là việc tiến hành một khâu hoặc toàn bộ quytrình của hoạt động kinh doanh bằng các phương tiện điện tử có kết nối vớimạng Internet, mạng viễn thông di động hoặc các mạng mở khác Luận án đãnghiên cứu xây dựng và đề xuất bộ tiêu chí để đánh giá hoạt động quản lýnhà nước về thương mại điện tử trên cơ sở vận dụng mô hình Outcome vàphương pháp luận về đánh giá chính sách của Ngân hàng thế giới [16]

(13) Lê Văn Sơn (2017) Ứng dụng TMĐT B2B tại các Doanhnghiệp ở Việt Nam Có nhiều doanh nghiệp đạt được những thành công vangdội có tầm ảnh hưởng tới thế giới nhưng bên cạnh đó không ít doanh nghiệp

đã phá sản ảnh hưởng ít nhiều tới nền kinh tế Những doanh nghiệp thành

công là những doanh nghiệp biết kết hợp rất nhiều yếu tố Đặc biệt khitrải qua một kỉ nguyên về công nghệ nó không chỉ tác động đến chiềusâu mà còn đến cả chiều rộng trong hoạt động kinh doanh của doanhnghiệp Với việc nhiều doanh nghiệp thực hiện nhiều loại hình kinhdoanh mới xuất hiện trên mạng internet Gọi là các doanh nghiệpthương mại điện tử tham gia vào thị trường mà tính cạnh tranh rất cao.Thương mại điện tử sử dụng mạng truyền thông số toàn cầu tạo ra mộtthị trường điện tử cho tất cả các loại hình sản phẩm, dịch vụ [23].

(14) Nguyễn Thị Tâm (2020), với Đề tài luận án Tiễn sĩ: “Quản lýnhà nước đối với hoạt động kinh doanh lưu trú du lịch tại Hải Phòng” Luận ánđưa ra những kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh lưutrú du lịch ở một số tỉnh/thành trong và ngoài nước, luận án đã rút ra một sốbài học kinh nghiệm có thể vận dụng cho công tác quản lý nhà nước đối vớihoạt động kinh doanh lưu trú du lịch tại Hải Phòng Thông qua nghiên cứuluận án đã phân tích đánh giá về mặt thực trạng và tiến hành điều tra, khảosát để làm rõ thực trạng của công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinhdoanh lưu trú du lịch tại Hải Phòng Mặt khác, dựa trên phân tích các nội dungquản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh lưu trú du lịch nhằm tìm ranhững nguyên nhân của sự hạn chế trong công tác quản lý nhà nước đối vớihoạt động kinh doanh lưu trú du lịch tại Hải Phòng [39]

(15) Nguyễn Xuân Thủy (2016) với đề tài luận án Tiến sĩ “Nghiêncứu phát triển thương mại điện tử trong các doanh nghiệp dịch vụ vùng kinh

tế trọng điểm miền Trung” được nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng và cácnhân tố tác động đến sự phát triển thương mại điện tử, đề xuất hệ thống giải

pháp có tính khả thi nhằm phát triển thương mại điện tử trong các doanhnghiệp dịch vụ vùng kinh tế trọng điểm miền Trung, góp phần đưathương mại điện tử trở thành hoạt động phổ biến, nâng cao năng lực

cạnh tranh của các doanh nghiệp dịch vụ vùng kinh tế trọng điểm [44].

(16) Dưới góc độ pháp lý liên quan đến hình thức hợp đồng điện

tử, có một số công trình như: Công trình nghiên cứu của TS Luật học TrầnVăn Biên về “Hợp đồng điện tử theo pháp luật Việt Nam” đã đề cập nhữngvấn đề lý luận và thực tiễn nhằm xây dựng và hoàn thiện pháp luật Việt Nam

về hợp đồng điện tử trong giai đoạn hiện nay Theo nội dung của cuốn sách,tác giả đã xây dựng khái niệm về hợp đồng điện tử, về địa vị pháp lý của cácchủ thể tham gia quan hệ hợp đồng điện tử, điều kiện làm phát sinh hiệu lựccủa hợp đồng điện tử, thời điểm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bêntrong hợp đồng điện tử, hậu quả pháp lý đối với hợp đồng điện tử có hiệu lựccũng như hợp đồng điện tử vô hiệu

(17) Lê Văn Thiệp (2020) Luận án tiến sĩ với đề tài “Pháp luậtThương mại điện tử ở Việt Nam hiện nay” Trên cơ sở phân tích một cáchkhoa học các vấn đề lý luận của pháp luật về thương mại điện tử; đúc rút cácbài học kinh nghiệm điều chỉnh pháp luật đối với thương mại điện tử ở một sốquốc gia trên thế giới, luận án đã làm rõ nhu cầu điều chỉnh pháp luật trên cơ

sở nghiên cứu các nguyên tắc cũng như nội dung cơ bản của pháp luật vềthương mại điện tử ở Việt Nam Luận án đã đánh giá tổng thể về thực trạngpháp luật và cơ chế thực hiện pháp luật về thương mại điện tử ở Việt Nam,làm rõ các yêu cầu cấp thiết của việc hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệuquả thực hiện

pháp luật về thương mại điện tử với những đặc thù về nội dung cũng như phương thức thực hiện ở Việt Nam hiện nay [24].

(18) Nguyễn Thị Lệ Hương (2019) Đề tài luận án tiến sĩ "Ảnh

hưởng của hình ảnh điểm đến du lịch Huế tới ý định quay trở lại của du lịch",

đã nghiên cứu hình ảnh điểm đến du lịch trong mối quan hệ với ý định của dukhách; đáp ứng được yêu cầu về mặt chủ trương của chính phủ và ngành dulịch Việt Nam nói chung, du lịch Thừa Thiên Huế nói riêng trong việc xây dựng

và phát triển hình ảnh điểm đến du lịch để tiến tới xây dựng thương hiệu dulịch vững mạnh, tăng khả năng thu hút du khách trong và ngoài nước [37]

(19) Luận án tiến sĩ “Phát triển du lịch bền vững ở Phong Nha-Kẻbàng”của Trần Tiến Dũng, năm 2007 [69] Tác giả đã phân tích các quan niệm

về hệ thống đánh giá về du lịch bền vững, các kinh nghiệm du lịch bền vững

và không bền vững trên thế giới và đề xuất các giải pháp phát triển du lịchbền vững Phong Nha-Kẻ Bàng Luận án tập trung nghiên cứu các tài nguyênthiên nhiên và nhân văn tại Phong Nha-Kẻ Bàng từ đó xây dựng chiến lượcphát triển du lịch bền vững Luận án đã đánh giá sự PTBVDL dựa trên cácyếu tố như sau: (1) Đánh giá tính bền vững của hoạt động du lịch dựa vàosức chứa; (2) Đánh giá tính bền vững của các hoạt động du lịch dựa vào bộchỉ tiêu môi trường của Tổ chức Du lịch Thế giới UNWTO Đây là luận án về

du lịch bền vững ở một vùng du lịch cụ thể, có tính đặc trưng Tuy nhiên, cáctiêu chí đánh giá còn hạn chế và việc ứng dụng vào thực tiễn chỉ phù hợp vớicác địa phương có tài nguyên thiên nhiên và các di sản mang tính nhân văn

(20 Luận án Tiến sĩ “Giải pháp phát triển du lịnh bền vững ở TâyNguyên” của tác giả Nguyễn Đức Tuy năm 2014 Đề tài này đã hệ thống

cơ sở lý luận chung về du lịch, đề tài đi sâu phân tích, đánh giá tiềmnăng và thực trạng về du lịch trên địa bàn Tây Nguyên Luận án làm rõnhững vấn đề lý luận cơ bản như: du lịch; phát triển du lịch bền vững,các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch bền vững; xây dựng các tiêuchí đánh giá phát triển du lịch bền vững, kinh nghiệm phát triển du lịchbền vững trong nước và Thế giới Tác giả đã thu thập tư liệu, phỏng vấnkhách du lịch để phân tích đánh giá và kết luận mức độ phát triển du lịchbền vững Tây Nguyên Phân tích mô hình SWOT, nhằm đánh giá nhữngđiểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức để có cơ sở định hướngphát triển du lịch bền vững Tây Nguyên trong thời gian đến.Tác giả chi

ra 3 nhân tố quan trọng cho sự phát triển du lịch bền vững Tây Nguyên

đó là: (1) sản phẩm du lịch; (2) liên kết phát triển du lịch Tây Nguyên;

(3) xúc tiến quảng bá du lịch Từ đó đề xuất quan điểm, mục tiêu, giảipháp các kiến nghị phát triển du lịch Tây Nguyên đến năm 2020, đóng gópquan trọng vào quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa của Tây Nguyên

(21) Luận án tiến sĩ: “Chiến lược phát triển du lịch tỉnh Nghệ Anđến năm 2020” của tác giả Nguyễn Tư Lương, năm 2015 [40] Luận án tậptrung các cơ sở lý luận về xây dựng chiến lược phát triển du lịch cấp địaphương Luận án đã xây dựng 2 nhóm tiêu chí đánh giá chiến lược phát triển

du lịch là: Nhóm tiêu chí định lượng và nhóm tiêu chí định tính Tác giả nhậnđịnh nhóm nhân tố ảnh hưởng đến quá trình xây dựng và thực thi chiến lượcphát triển bền vững bao gồm: Nhóm nhân

tố khách quan và nhóm nhân tố chủ quan Nhóm nhân tố khách quanbao gồm: (1) Xu thế phát triển của nhu cầu du lịch hướng tới các yếu tốphát triển bền vững; (2) Các chính sách phát triển du lịch của Nhà nước

và địa phương; (3) Sự cạnh tranh trong kinh doanh du lịch; (4) Lợi thế vềtiềm năng tự nhiên cho phát triển du lịch bền vững; (5) Lợi thế so sánh

về vị trí địa lý đối với phát triển du lịch bền vững; (6) Cơ sở hạ tầng xãhội nói chung và của địa phương nói riêng cho phát triển du lịch bềnvững; (7) Nhận thức của cộng đồng địa phương về phát triển du lịch bềnvững; (8) Môi trường pháp luật của Nhà nước và địa phương về pháttriển du lịch bền vững Nhóm nhân tố chủ quan bao gồm: (1) Nhận thức

về vai trò và tầm quan trọng xây dựng chiến lược phát triển du lịch bềnvững của các cấp lãnh đạo địa phương; (2) Năng lực về tài chính chophát triển du lịch bền vững của tỉnh; (3) Trình độ của đội ngũ cán bộquản lý trong xây dựng và chỉ đạo, triển khai thực hiện chiến lược pháttriển DL; (4) Năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp DL; (5) Đội ngũnhân lực ngành Du lịch của địa phương; (5) Đội ngũ nhân lực ngành Dulịch của địa phương

(22) Luận án tiến sĩ: “Quản lý nhà nước địa phương đối với pháttriển du lịch tại một số tỉnh Miền Trung” của tác giả Nguyễn Hoàng Tứ, năm

2016 [36] Đã đề ra những giải pháp gồm: Cụ thể hóa các chủ trương chínhsách của Nhà nước vào điều kiện thực tế của miền Trung Hoàn thiện quyhoạch, chính sách, tập trung đầu tư có trọng điểm và thu hút đầu tư để pháttriển du lịch Củng cố tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về du lịch, nghiên cứuhình thành các thể chế quản lý phát triển du lịch bền vững hiệu quả Đẩymạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng và hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng phát triểnnguồn nhân lực Tăng

cường xúc tiến du lịch, kêu gọi đầu tư, liên kết hợp tác trong phát triển

du lịch của tỉnh.Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với hoạtđộng du lịch tại một số tỉnh miền Trung

(23) Luận án tiến sĩ: “Phát triển du lịch thành phố Đà Nẵng theohướng bền vững” của tác giả Lê Đức Viên, năm 2017 [25] Luận án đã hệthống hóa và làm rõ các vấn đề ly luận và thực tiễn có liên quan đến phát triển

du lịch theo hướng bền vững, đặc biệt là luận án đã nêu bật được những nộidung chính của phát triển bền vững du lịch Công trình đã đưa ra các tiêu chíđánh giá về du lịch theo hướng bền vững thông qua 4 nhóm chỉ tiêu cơ bản:(1) Chỉ tiêu về mặt kinh tế; (2) Chỉ tiêu về mặt xã hội; (3) Chỉ tiêu về môitrường, (4) Chỉ tiêu về quản ly Nhà nước Luận án đã thiết lập các nhân tốảnh hưởng đến phát triển bền vững du lịch làm cơ sở phân tích, đánh giá, baogồm:

(1) Nhân tố thuộc điều kiện kinh tế; (2) Nhân tố thuộc điều kiện xã hội;(3) Nhân tố thuộc điều kiện môi trường; (4) Nhân tố thuộc về công tác quản lyNhà nước Tác giả đã vận dụng mô hình SWOT để đánh giá những điểmmạnh, điểm yếu cũng như thời cơ và thách thức đối với phát triển du lịch theohướng bền vững tại Đà Nẵng, tạo cơ sở để xây dựng hệ thống các giải phápmột cách khách quan và khoa học

(24) Nguyễn Thị Hải Hà (2018), “Vai trò nhà nước trong phát triển khuvực dịch vụ ở Hải Phòng” - luận án Tiến sỹ Kinh tế Chính trị - Đại học Kinh tế, Đạihọc Quốc Gia Hà Nội Trong nghiên cứu của mình tác giả đã phân tích, làm rõ cơ sởkhoa học về vai trò nhà nước trong phát triển hoạt động dịch vụ cấp tỉnh và chỉ rõnhững hạn chế, bất cập và nguyên nhân trong thực hiện vai trò nhà nước trong pháttriển hoạt động dịch vụ ở Hải Phòng, luận án đề xuất các giải pháp nhằm thực hiện tốthơn vai trò nhà nước trong phát triển khu vực này [35]

(25) Nguyễn Văn Lịch (2005), “Phát triển thương mại trên hành lang kinh

tế Côn Minh - Lào Cai – Hà Nội - Hải Phòng” - đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ(Bộ Thương mại 2005) Trong công trình nghiên cứu tác giả cùng các thành viên trongnhóm nghiên cứu đã phân tích và làm rõ những luận cứ khoa học của việc xây dựnghành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, đánh giá thực trạng pháttriển thương mại trên hành lang, đồng thời phân 16 tích tác động của hành lang kinh tếđối với việc hình thành khu vực mậu dịch tự do ASEAN - Trung Quốc Tác giả cũng

đề xuất các giải pháp thúc đẩy phát triển thương mại khu vực hành lang kinh tế CônMinh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

(26) Đỗ Minh Thụy (2017), “Phát triển mạng lưới thương mại điện tử tạiThành phố Hải Phòng trong thời kỳ hội nhập quốc tế đến năm 2020” - bài viết đăngtrên Tạp chí Công thương Trong bài viết này tác giả đã phân tích mạng lưới thươngmại điện tử trong hệ thống các chuỗi giá trị tiêu thụ sản phẩm của một hay nhiều hãngkhác nhau trên phạm vi một lãnh thổ nhất định Sự phát triển của mạng lưới thươngmại điện tử phụ thuộc vào các yếu tố như: Tốc độ lưu chuyển hàng hóa; mức lưuchuyển hàng hóa; phát triển mạng lưới phân phối

hàng hóa; đa dạng hóa các loại hình kinh doanh thương mại [6]

2.3 Kết quả đạt được của các công trình nghiên cứu khoa học

và các vấn đề luận án kế thừa

Qua nghiên cứu tổng quan các công trình nghiên cứu đã công bố

có liên quan đến tác động thương mại điện tử ở ngoài nước cũng như ởtrong nước thời gian qua đã đề cập tới các nội dung chính sau:

Thứ nhất, các tác giả trong và ngoài nước khi nghiên cứu về tácđộng thương mại điện tử trong nền kinh tế nói chung và ngành du lịchnói riêng đều xây dựng khái niệm thương mại điện tử, các đặc trưng cơbản của thương mại điện tử nhằm phân biệt với thương mại truyềnthống,… Trong nội dung

nghiên cứu, các tác giả nhấn mạnh đến những tác động của thương mạiđiện tử đối với sự phát triển kinh tế, ngành du lịch đặc biệt là những vấn

đề phát sinh liên quan đến thuế, chống rửa tiền, các yếu tố bảo mật vàviệc bảo đảm an toàn cho các giao dịch thương mại điện tử

Thứ hai, kể từ khi thương mại điện tử hình thành và phát triển tạiViệt Nam, đã có nhiều công trình nghiên cứu về thương mại điện tửdưới nhiều góc độ khác nhau, nhưng chủ yếu là nghiên cứu góc độ kinh

tế -xã hội của thương mại điện tử, vị trí, vai trò của thương mại điện tửđối với đời sống xã hội cũng như xu hướng phát triển của thương mạiđiện tử trong giai đoạn trước mắt cũng như về lâu dài Nhìn chung, tất

cả các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước đều tập trung làm rõcác vấn đề lý luận về thương mại điện tử, đặc điểm của thương mại điện

tử, tính ưu việt cũng như xu hướng phát triển tất yếu của thương mạiđiện tử trong thời kỳ toàn cầu hóa trên mọi phương diện của thế giớihiện đại

Thứ ba, trên cơ sở dữ liệu của Thư viện Quốc gia và các công cụtìm kiếm trên internet, thì trong các công trình nghiên cứu đã công bố vềthương mại điện tử cũng đã được đề cập nhưng chỉ mang tính khái quát,chưa có tác giả nào nghiên cứu một cách tổng quát, toàn diện về tácđộng thương mại điện tử trong ngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh

Thứ tư, Các công trình, bài viết đã chỉ ra những thách thức mà tácđộng thương mại điện tử trong ngành du lịch phải đối mặt trước xu thếhội nhập sâu hơn vào các quan hệ du lịch quốc tế Mỗi đề tài đều cónhững phân tích chính xác dưới các khía cạnh khác nhau của vấn đềngành du lịch Do tính tổng hợp,

liên ngành, liên vùng và xã hội hóa rất cao của hoạt động du lịch nên vấn

đề phát triển bền vững du lịch thu hút sự quan tâm nghiên cứu từ nhiềugóc độ chuyên ngành như kinh tế, môi trường, địa lý, văn hóa, lao động

xã hội Các công trình nghiên cứu trong nước về phát triển thương mạiđiện tử ngành du lịch phần nhiều được tiếp cận, trình bày dưới góc độcủa các chuyên ngành quản lý kinh tế, kinh tế môi trường, tài nguyên,môi trường, văn hóa

Thứ năm, Phần lớn các nghiên cứu về phát triển thương mại điện tửngành du lịch xuất phát từ góc nhìn của phát triển TMĐT nói chung đểhình thành nên những nội dung lý luận về phát triển ngành du lịch Chính vì vậy, các yếu tố có tính nguyên tắc chung, các trụ cột củathương mại điện tử cũng đều được thể hiện trong khung lý thuyết vềphát triển ngành du lịch, đó là các yếu tố, khía cạnh về kinh tế, văn hóa -

xã hội và tài nguyên môi trường, sự cân đối và tương tác giữa các yếu tố

đó, cân đối giữa phát triển trước mắt và phát triển lâu dài nhằm đảm bảomục tiêu bền vững dài hạn

Thứ sáu,Các công trình được thực hiện ở các địa phương khácnhau, thời gian khác nhau, quan điểm của mỗi tác giả về nhóm nhân tốảnh hưởng tới phát triển thương mại điện tử ngành du lịch và các tiêuchí đánh giá đều có những khía cạnh khác nhau Đây là những tài liệuquí giá và đóng góp về cả lý luận và thực tiễn đối với sự phát triểnthương mại điện tử ngành du lịch của mỗi địa phương nói riêng và dulịch nói chung

2.4 Mô hình nghiên cứu đề xuất

Từ mô hình nghiên cứu của các nghiên cứu trước về tácộng TMĐTtrong nền kinh tế và ngành du lịch của các tác giả trong và ngoài nước

đã được kiểm định Luận án đưa ra mô hình nghiên cứu đề xuất về tácđộng thương mại điện tử trong ngành du lịch TP.HCM trong thời kỳ cáchmạng công nghệ 4.0

Các giả thuyết nghiên cứu:

Giả thuyết H1: Internet tác động tích cực đến Emaketing

Giả thuyết H2: Internet tác động tích cực đến phát triển du lịch Giảithuyết H3: Internet tác động tích cực đến doanh nghiệp du lịch

Giải thuyết H4: doanh nghiệp du lịch tác động tích cực đến phát triển dulịch

Giải thuyết H5: Internet tác động tích cực đến chính sách du lịch 4.0

Giải thuyết H6: chính sách du lịch 4.0 tác động tích cực đến phát triển dulịch

3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

Một là, Hệ thống hóa cơ sở lý luận về thương mại điện tử và pháttriển du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh

Hai là, Khái quát thực trạng tác động thương mại điện tử trongngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh Xác định mối quan hệ giữathương mại điện tử và phát triển du lịch trong

thời gian tới Đánh giá mức độ tác động của thương mại điện tử nhằmphát triển du lịch Thành Phố Hồ Chí Minh.

Ba là, Đề xuất các giải pháp tác động thương mại điện tử trongngành du lịch tại thành Phố Hồ Chí Minh trong thời gian tới

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu Tác động thương mại điện tử trong ngành dulịch tại Thành phố Hồ Chí Minh

4.2 Phạm vi nghiên cứu:

- Nội dung: Thương mại điện tử trong ngành du lịch

- Thời gian: Thực trạng tác động thương mại điện tử trong ngành du lịchThành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2016-2020

- Không gian: Ngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Các phương pháp nghiên cứu

(1) Nghiên cứu định tính: Nghiên cứu định tính là một phươngpháp tiếp cận các tài liệu liên quan đến vấn đề nghiên cứu, tiếp cận cácnghiên cứu trong và ngoài nước…nhằm tìm ra các câu hỏi nghiên cứu, tìmcách mô tả hoạt động TMĐT tác động đến phát triển du lịch tại TP.HCM Tìm

ra các biến quan sát phù hợp với tình hình thực trạng của địa bàn nghiên cứu,điều này là hết sức quan trọng, đảm bảo cho kết quả nghiên

cứu có độ tin cậy cao Được sử dụng trong nghiên cứu sơ bộ thông quaphương pháp thảo luận nhóm tập trung bao gồm các chuyên viên đanglàm việc tại Sở Du lịch, Sở Thông tin Truyền Thông, Các công ty du lịch

và khách du lịch Mục đích của phương pháp nghiên cứu định tính là đểthiết lập bảng hỏi, điều chỉnh bổ sung các biến quan sát hình thành nênthang đo về các nhân tố TMĐT tác động đến sự phát triển du lịch

(2) Nghiên cứu định lượng: Thông qua điều tra bảng câu hỏi thiết

kế sẵn với các câu hỏi nhằm thu thập thông tin số liệu sơ cấp, đánh giá cácthang đo và kiểm định mô hình lý thuyết với các giả thuyết được đưa ra Từcác thông tin tổng hợp trong quá trình nghiên cứu định tính, các bảng câu hỏiđược thiết kế để thu thập thông tin liên quan đến nghiên cứu Bao gồm 2 loạibảng: (i) Bảng hỏi dành cho các chuyên gia ở các sở, ban ngành du lịch,thông tin truyền thông, DN lữ hành; (ii) Bảng hỏi dành cho khách du lịch sửdụng dịch vụ TMĐT, mua dịch vụ du lịch trực tuyến

Phương pháp điều tra xã hội học và phương pháp phân tích địnhlượng được sử dụng với các nội dung chủ yếu như: đối tượng khảo sát,thống kê mô tả về mẫu khảo sát, phân tích ưu và nhược điểm của mẫukhảo sát, giải thích về các câu hỏi của phiếu khảo sát, phân tích về độ tincậy của mẫu khảo sát, phương pháp nghiên cứu định lượng mức độ tácđộng của ứng dựng thương mại điện tử đến phát triển du lịch Phươngpháp phân tích định lượng bổ sung cho phân tích định tính bằng việc sửdụng mô hình được khái quát trên cơ sở các hàm toán học với các biếnđộc lập và các biến phụ thuộc khác nhau Dữ liệu dùng để phân tích địnhlượng là bộ số liệu điều tra khảo sát nghiên cứu sinh xây dựng Để đánhgiá tác động TMĐT đến phát triển du lịch tại TPHCM, luận án sử dụngphương pháp phân tích các nhân tố khám phá (Exporatory FactorAnalysis – EFA) và phân tích hồi quy bội với các quan hệ tuyến tính đểkiểm định các yếu tố TMĐT đến phát triển du lịch tại TPHCM

Để tiến hành phân tích hồi quy, kích thước mẫu phải bảo đảm: ≥ 8+50 (với n là cỡ mẫu, m là số biến độc lập trong mô hình) Cỡ mẫu đượclựa chọn là n Việc xử lý số liệu tổng hợp từ

các phiếu phỏng vấn và thực hiện các kiểm định và tính toán trong các phương pháp nêu trên được xử lý trên phần SPSS 22.0

(3) Phương pháp chuyên gia: Nhằm xác lập thêm các luận cứ củaluận án, nghiên cứu sinh đã phỏng vấn và thảo luận nhóm với các nhà lãnhđạo của Sở Du lịch, chuyên viên của nhiều sở và cơ quan ban ngành như sởthông tin truyền thông Thành Phố Hồ Chí Minh về các vấn đề liên quan đếnluận án hướng tới những quan điểm, định hướng, giải pháp tăng cường quản

lý hoạt động TMĐT

(4) Ngoài ra, Luận án sử dụng các phương pháp nghiên cứu tổnghợp như: phương pháp phân tích - tổng hợp, đối chiếu

- so sánh, diễn giải – quy nạp; Phương pháp phân tích - tổng hợp, được

sử dụng với mục đích làm rõ các vấn đề liên quan tới cơ sở khoa học về ứngdụng thương mại điện tử nhằm phát triển du lịch TPHCM và đề xuất giải phápmột cách đồng bộ và khả thi; Phương pháp đối chiếu - so sánh và khảo sátthực tế nhằm làm rõ các vấn đề về thực trạng và đưa ra các nhận xét mộtcách cụ thể đối với ứng dụng thương mại điện tử nhằm phát triển du lịchTP.HCM trong thời kỳ cách mạng công nghệ 4.0

5.2 Khung nghiên cứu và quy trình nghiên cứu

(1) Khung nghiên cứu được trình bày tóm tắt qua hình sau:

Phương pháp nghiên cứu Nghiên cứu định tính Nghiên cứu định lượng Các phương pháp nghiên cứu khác

Thương mại điện tử

Chính sách TMĐT, An toàn bảo mật Sản phẩm du lịch

Giải pháp , chính sách phát triển hoạt động thương mại điện tử nhằm phát triển du lịch tại Tp.HCM trong thời kỳ cách mạng công

nghệ 4.0

(2) Quy trình nghiên cứu

Quy trình nghiên cứu được thực hiện thông qua các bước

thang đo liên Công ty du

đo sơ bộ, tiến truyền thông,

bổ sung cácbiến quan sátthang đo cho

thực tiễn

Chuyên gia và lịch, khách du

Tp.HCM

6 Câu hỏi nghiên cứu của Luận án

Để giải quyết mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của Luận án, các câu hỏi chính gồm:

(1) Nội dung tác động thương mại điện tử trong ngành du lịch làgì? Tiêu chí nào được dùng để đánh giá tác động thương mại điện tử trongngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh?

(2) Thực trạng tác động thương mại điện tử trong ngành du lịch tạithành phố Hồ Chí Minh như thế nào? Những nhân tố nào ảnh hưởng đến tácđộng thương mại điện tử trong ngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh? Cónhững hạn chế, tồn tại gì trong công tác này và những nguyên nhân của hạnchế đó?

(3) Những giải pháp chủ yếu nào để tác động thương mại điện tửtrong ngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh thời gian tới? Cần khuyến nghị

gì với các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan và thành phố Hồ Chí Minh

để thực thi các giải pháp trên?

7 Những đóng góp mới của luận án.

- Luận án tổng hợp lý luận về “thương mại điện tử”, “phát triểnngành du lịch” như khái niệm, đặc điểm, nội dung, cấu trúc, quy trình xâydựng và ứng dụng thương mại điện tử nhằm phát triển du lịch tại Thành Phố

và những định hướng nghiên cứu tiếp của luận án

- Luận án xây dựng mô hình mối quan hệ giữa TMĐT và phát triển

du lịch sau đó tiến hành khảo sát khách du lịch, các nhân viên có liên quan vềthực trạng phát triển TMĐT ngành du lịch tại thành Phố Hồ Chí Minh

- Luận án phân tích có hệ thống về thực trạng tác động TMĐTtrong ngành du lịch tại thành phố Hồ Chí Minh Thông qua đó chỉ ra cácnguyên nhân dẫn đến những kết quả và hạn chế, giúp Chính quyền các cấptại TPHCM và các doanh nghiệp có cái nhìn tổng quát, chân thực về TMĐT vàphát triển du lịch

Kết quả nghiên cứu của Luận án là cơ sở để cho các Bộ, ngành vàthành phố Hồ Chí Minh cũng như các địa phương khác tham khảo trongquá trình hoạch định chính sách, phát triển thương mại điện tử ngành dulịch

8 Kết cấu của luận án

Ngoài phần chương mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo

và phụ lục, luận án bao gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận tác động của thương mại điện tử trong ngành Du lịch

Chương 2: Thực trạng tác động của thương mại điện tử trong ngành Du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh

Chương 3: Giải pháp tác động của thương mại điện tử trong ngành Du lịch tại Thành Phố Hồ Chí Minh

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN TÁC ĐỘNG CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

TRONG NGÀNH DU LỊCH

1.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ

1.1.1 Khái niệm về thương mại điện tử :

Trong tiếng Anh thương mại điện tử được gọi là E-Commerce vàđược viết tắt là EC hay có một cái tên thông dụng là thương mại internet.Vậy ta có thể hiểu thương mại điện tử là hình thức mua bán hàng hóa vàdịch vụ, hoặc truyền