TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ--- ??? HỌC PHẦN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN Đề tài: Nghiên cứu và tìm hiểu về Trí tuệ nhân tạo AI – một trong những xu hướng
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ
- 🙠🙠🙠
HỌC PHẦN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN
Đề tài: Nghiên cứu và tìm hiểu về Trí tuệ nhân tạo (AI) – một trong những xu hướng công nghệ nổi bật của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 Trình bày một số ứng dụng của công nghệ Trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực bán lẻ điện tử
Lớp HP: THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN
Mã Lớp HP: 2159PCOM0111 Nhóm: 1
Giáo viên hướng dẫn: Th.S Trần Thị Huyền Trang
Hà Nội, 2021
1
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 3
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 4
PHẦN I: KHÁI QUÁT VỀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0 4
1 Khái niệm về cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư ( cách mạng công nghiệp 4.0) 4
2 Tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 5
2.1 Lợi ích 5
2.2 Hạn chế 6
3 Những xu hướng công nghệ nổi bật của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.7 PHẦN II: KHÁI QUÁT VỀ CÔNG NGHỆ TRÍ TUỆ NHÂN TẠO – AI 9
1 Lịch sử phát triển của công nghệ trí tuệ nhân tạo 9
2 Phân loại công nghệ trí tuệ nhân tạo 9
3 Ưu – nhược điểm của công nghệ AI 11
3.1 Ưu điểm: 11
3.2 Nhược điểm: 11
4 Ứng dụng của công nghệ AI trong một số lĩnh vực/ngành 13
PHẦN III: ỨNG DỤNG CỦA CÔNG NGHỆ TRÍ TUỆ NHÂN TẠO - AI TRONG LĨNH VỰC BÁN LẺ ĐIỆN TỬ 16
1 Trợ lý ảo: 17
2 Chatbot 19
3 Retarget khách hàng mục tiêu (xác định khách hàng mục tiêu) 25
4 Robot tự động 25
KẾT LUẬN 28
2
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
Thế giới hiện đang có những bước chuyển mình rõ rệt trong bối cảnh cuộc cáchmạng công nghiệp lần thứ tư Đó là sự ra đời của những phát minh về xu hướngcông nghệ: IoT, điện toán đám mây, Blockchains, công nghệ cảm biến, thực tế ảo,trí tuệ nhân tạo, Khoa học, công nghệ trở thành một phần thiết yếu không chỉtrong hoạt động sản xuất mà trong cả đời sống của mỗi cá nhân Cuộc cách mạngcông nghiệp lần thứ tư (hay còn gọi cách khác là cuộc cuộc cách mạng công nghiệp4.0) đã tác động mạnh mẽ đến mọi quốc gia, chính phủ, doanh nghiệp, ngành nghề
và người dân khắp năm châu, tạo tiền đề cho kinh tế số thực sự khởi sắc
Một trong những xu hướng công nghệ mang tính đột phá nhất của cuộc cách mạngCông nghiệp 4.0 chính là Trí tuệ nhân tạo – Artificial Intelligence (viết tắt là AI).Hiện nay, AI được tin tưởng sử dụng phổ biến trong nhiều lĩnh vực và dưới nhiềudạng khác nhau Sự thuận tiện của trí thông minh nhân tạo khiến nó được áp dụngrộng rãi, làm thay một số công việc cho con người trong vô số các ngành nghề.Ngành bán lẻ cũng không ngoại lệ Trong thời đại kinh tế số, người tiêu dùng có xuhướng mua sắm trên nền tảng điện tử, lĩnh vực bán lẻ điện tử cũng vì thế mà ngàycàng phát triển không ngừng
Nhận thấy được hiện tượng này, nhóm 1 đã quyết định lựa chọn đề tài: “ Nghiên cứu và tìm hiểu về Trí tuệ nhân tạo (AI) – một trong những xu hướng công nghệ nổi bật của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 Trình bày một số ứng dụng của công nghệ Trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực bán lẻ điện tử” Qua đó, không chỉ để
đánh giá xu hướng công nghệ này, mà còn làm rõ vai trò quan trọng của những ứngdụng cụ thể của AI trong lĩnh vực bán lẻ điện tử nói riêng
3
Trang 4DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
AI : Trí tuệ nhân tạo
IOT: Internet of things
VR: Virtual Reality - thực tế ảo
AR: Augmented Reality - Thực tế Tăng cường
TMĐT: Thương mại điện tử
PHẦN I: KHÁI QUÁT VỀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0.
1 Khái niệm về cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư ( cách mạng công nghiệp 4.0)
4
Trang 5Cách mạng công nghiệp lần thứ tư được gọi là Công nghiệp 4.0 Côngnghiệp 4.0 tập trung vào công nghệ kỹ thuật số từ những thập kỷ gần đây lên mộtcấp độ hoàn toàn mới với sự trợ giúp của kết nối thông qua Internet vạn vật, truycập dữ liệu thời gian thực và giới thiệu các hệ thống vật lý không gian mạng Côngnghiệp 4.0 cung cấp một cách tiếp cận liên kết và toàn diện hơn cho sản xuất Nókết nối vật lý với kỹ thuật số và cho phép cộng tác và truy cập tốt hơn giữa các bộphận, đối tác, nhà cung cấp, sản phẩm và con người Công nghiệp 4.0 trao quyềncho các chủ doanh nghiệp kiểm soát và hiểu rõ hơn mọi khía cạnh hoạt động của họ
và cho phép họ tận dụng dữ liệu tức thời để tăng năng suất, cải thiện quy trình vàthúc đẩy tăng trưởng
2 Tác động của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.
2.1 Lợi ích
- Công nghiệp 4.0 đang giúp các công ty dễ dàng hợp tác và chia sẻ dữliệu giữa các khách hàng, nhà sản xuất, nhà cung cấp và các bên khác trong chuỗicung ứng
Trong môi trường của Công nghiệp 4.0, tất cả các bên trong chuỗi cungứng chia sẻ dữ liệu từ các trang web sản xuất, phương tiện, kho hàng và cơ sở dữliệu của họ trong thời gian thực (real time) Real time POS (Point of Sale) và dữliệu hàng tồn kho được cập nhật liên tục để người dùng hiểu tình hình kinh doanh.Đơn đặt hàng khẩn cấp của khách hàng có thể được cập nhật kịp thời và đáp ứng sựhài lòng của khách hàng Tình trạng và vị trí của sản phẩm có thể theo dõi và kiểmsoát được Chất lượng sản phẩm được kiểm soát tốt hơn và hàng tồn kho được quản
lý tốt hơn.Cài đặt thiết bị được tự điều chỉnh dựa trên các vật liệu được sử dụng, sảnphẩm được sản xuất và các điều kiện môi trường khác Sản phẩm sản xuất hàng loạtđược tùy chỉnh theo nhu cầu của từng khách hàng Thiết bị có thể được giám sát từ
xa và trục trặc có thể được dự đoán chính xác.Dù loại hình kinh doanh là gì, côngnghệ có thể kết nối khách hàng, nhà cung cấp, đối tác, thiết bị sản xuất và sản phẩmtrong suốt vòng đời của sản phẩm và dịch vụ
- Công nghiệp 4.0 nâng cao khả năng cạnh tranh toàn cầu thông quahợp tác và liên minh các công ty Có thể thấy rằng trong tương lai các sản phẩm sẽkhông còn được xây dựng bởi một công nhân mà bởi một robot hoặc lập trình viên
- Những lợi ích mà Công nghiệp 4.0 mang lại cho các doanh nghiệpđược tóm tắt cụ thể như sau:
⮚ Tăng năng suất và doanh thu:
Cách mạng Công nghiệp 4.0 làm gia tăng hiệu quả, tăng năng suất, giảmchi phí sản xuất dẫn đến tăng doanh thu và lợi nhuận Công nghiệp 4.0 là một trongnhững động lực chính giúp tăng doanh thu của doanh nghiệp và tăng trưởng GDPcủa các quốc gia
⮚ Tối ưu hóa quy trình sản xuất:
5
Trang 6Các nhà máy thông, sản phẩm thông minh và các hệ thống sản xuất thôngminh khác được kết nối với nhau thông qua một mạng lưới internet Các hệ thốngsản xuất vật lý điện tử cho phép các nhà máy và cơ sở sản xuất phản ứng nhanhchóng và đúng đắn với những thay đổi về mức độ nhu cầu của khách hàng, mức độchứng khoán, lỗi máy và sự chậm trễ không lường trước Tiếp thị thông minh, hậucần thông minh và dịch vụ khách hàng thân mật cũng rất quan trọng trong toàn bộchuỗi giá trị Việc tích hợp tạo điều kiện cho việc thiết lập và bảo trì các mạng tạo ra
và gia tăng giá trị Nó cũng có thể có nghĩa là sự tích hợp của các mô hình kinhdoanh mới trên khắp các quốc gia và thậm chí trên khắp các châu lục, tạo nên mộtmạng lưới toàn cầu
⮚ Phát triển công nghệ tăng tốc:
Công nghiệp 4.0 cung cấp một nền tảng cho cơ sở đổi mới hơn nữa vớicác công nghệ đang phát triển Hệ thống sản xuất và dịch vụ có thể được phát triểnhơn nữa Ví dụ, với các ứng dụng điện thoại di động, ngày càng có nhiều nhà pháttriển sử dụng API mở để kết hợp các ứng dụng và xem xét các công nghệ sẽ là mộtcải tiến trên GPS, RFID, NFC và thậm chí cả cảm biến gia tốc được nhúng trongđiện thoại thông minh tiêu chuẩn
• Thứ nhất là nguy cơ bảo mật cá nhân và an ninh mạng Khi mà mọi
dữ liệu đều được số hóa và chuyển vào máy tính, các thiết bị IoT dễ bị đe dọa và đôikhi những mối đe dọa này có thể là gây ra thảm họa khi bị đánh cắp những dữ liệubảo mật quan trọng mang vị trí chiến lược Mọi lĩnh vực của cách mạng côngnghiệp 4.0 đều cần thu thập dữ liệu người dùng để có thể hoạt động tốt Do vậy,thông tin cá nhân của chúng ta ngày càng có giá trị, dễ dàng trở thành mục tiêu chobọn tin tặc, hacker, thậm chí là khủng bố Chúng sẽ dùng mọi cách để tấn công cácmáy chủ dữ liệu hoặc máy tính cá nhân của chúng ta để đánh cắp những dữ liệu đó
Vì vậy, cách mạng Công nghiệp 4.0 làm cho con người phải đối mặt với nguy cơbảo mật dữ liệu cá nhân và an ninh mạng vô cùng lớn
• Thứ hai,cách mạng công nghiệp 4.0 có thể gây ra tình trạng thất nghiệp, đòi hỏi người lao động cần phải nâng cao trình độ để có thể tồn tại trong
xã hội Lao động tay chân sẽ từng bước bị thay thế hoàn toàn bởi công nghệ và
robot Ngay đến cả những công việc tỉ mỉ, phức tạp nhất thì robot vẫn có thể làmđược Vì vậy mà sẽ có rất nhiều lao động mất việc làm Quan trọng hơn, tình trạng
6
Trang 7này không diễn ra ở một nhà máy cụ thể nào mà là trên quy mô toàn quốc, toàn thếgiới.
Hơn nữa, số lượng công việc con người có thể làm sẽ bị giới hạn lại, chỉ cònlại những việc có yêu cầu chất lượng khắt khe, đòi hỏi trình độ lao động cao Laođộng trình độ thấp hoặc không được đào tạo kỹ lưỡng sẽ không còn chỗ đứng trong
xã hội nữa Vì vậy, dưới sự thay đổi vượt trội của khoa học công nghệ, con ngườicũng phải thay đổi liên tục và cập nhật để có thể bắt kịp, hòa nhập vào thời đại
• Thứ ba, cách mạng công nghiệp 4.0 có thể gây ra những bất ổn về kinh tế, chính trị - xã hội.Tỉ lệ thất nghiệp gia tăng, hàng triệu người mất việc sẽ dẫn
đến mất niềm tin vào cuộc sống Nếu chính phủ các nước không có biện pháp giảiquyết kịp thời sẽ có thể dẫn đến bạo loạn hoặc đụng độ vũ lực
Ngoài ra, nếu chính phủ các nước không nắm bắt được tình hình, thay đổicác chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chuyển mình trong thời kỳ cách mạng côngnghiệp 4.0, có thể dẫn đến sự bất công Các doanh nghiệp không thể phát triểnđược, không kiếm được tiền và dẫn đến phá sản Từ đó, đất nước cũng mất đi nguồnlực kinh tế, tụt hậu và nghèo nàn
Tóm lại, tuy còn tồn tại những hạn chế như trên, nhìn chung Công nghiệp 4.0cho phép chuỗi giá trị thông minh và tích hợp kỹ thuật số cung cấp các khả nănggần như vô hạn Các giải pháp Công nghiệp 4.0 giúp cải thiện đáng kể hiệu quả hoạtđộng, năng suất, chất lượng sản phẩm, quản lý hàng tồn kho, sử dụng tài sản, thờigian tiếp thị, nhanh nhẹn, an toàn nơi làm việc và bền vững môi trường
3 Những xu hướng công nghệ nổi bật của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.
Cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 đánh dấu sự ra đời của nhiều xu hướngcông nghệ nổi bật đã tạo ra những đột phá, thay đổi cách sống và làm việc của conngười Chúng nhanh chóng gây ra tiếng vang và được ứng dụng rộng rãi trên toànthế giới Dưới đây là 5 xu hướng công nghệ tiêu biểu nhất
3.1 AI (Artificial Intelligence):
Trí tuệ nhân tạo là trí tuệ do con người lập trình tạo ra cho máy tính, robot,hay các máy móc có các thành phần tính toán điện tử nhằm làm cho máy có nhữngkhả năng của trí tuệ và trí thông minh của con người, tiêu biểu như biết suy nghĩ vàlập luận để giải quyết vấn đề, biết giao tiếp do hiểu ngôn ngữ và tiếng nói, biết học
và tự thích nghi,… Các ứng dụng cụ thể của AI bao gồm nhận dạng giọng nói vàkhuôn mặt, dịch thuật, xe tự lái, thiết bị bay không người lái,…
3.2 IoT (Internet of Things):
Internet vạn vật (IoT) là mạng kết nối các đồ vật và thiết bị thông qua cảmbiến, phần mềm và các công nghệ khác giúp cho các thiết bị này có thể thu thập, xử
lý và truyền tải các dữ liệu thông tin Ví dụ tiêu biểu của IoT là hệ thống cửa tựđộng, Internet công nghiệp cho tới nhà thông minh, thành phố thông minh,…
3.3 Blockchain:
7
Trang 8Blockchain (công nghệ chuỗi khối) là hệ thống cơ sở dữ liệu dạng khối chophép người dùng lưu trữ và truyền tải dữ liệu một cách an toàn dựa trên hệ thống
mã hóa vô cùng phức tạp Mỗi khối thông tin đều chứa thông tin về thời gian khởitạo và được liên kết tới khối trước đó, kèm một mã thời gian và dữ liệu giao dịch.Blockchain được thiết kế để chống lại việc gian lận, thay đổi của dữ liệu: Một khi
dữ liệu đã được mạng lưới chấp nhận thì sẽ không có cách nào thay đổi được Cácứng dụng của Blockchain bao gồm hợp đồng thông minh, điện toán đám mây phitập trung, hệ thống lưới điện vi mô,…
3.4 VR (Virtual Reality):
Thực tế ảo là thuật ngữ miêu tả một môi trường giả lập được tạo ra bởi conngười nhờ vào các phần mềm chuyên dụng, và được điều khiển bởi một thiết bịthông minh Ngoài việc tạo ra không gian ảo, công nghệ thực tế ảo VR còn có thểtương tác thực tế với người dùng qua cử chỉ và nhiều giác quan khác nhau như:Thính giác, khứu giác và xúc giác VR hiện đang được ứng dụng trong các lĩnh vựcgiải trí, y tế, giáo dục, quân sự, thám hiểm không gian,…
3.5 AR (Augmented reality):
Công nghệ thực tế ảo tăng cường được nhà sản xuất phát triển dựa trên côngnghệ VR, mô tả trạng thái vật lý xung quanh con người, đã được chèn thêm các chitiết ảo hóa AR là sự kết hợp của thế giới thật với thông tin ảo, chứ không hề táchriêng biệt giữa thế giới ảo và thực như VR Công nghệ AR bổ sung những chi tiết ảođược tạo bởi máy tính, smartphone vào thế giới thực để tăng cường sự trải nghiệm
Nó có thể hỗ trợ tương tác với những nội dung ảo ngay trong đời thực như chạmvào, tóm lấy,… Điển hình trò chơi Pokemon Go là một minh chứng rõ nhất Ngoài
ra AR còn được ứng dụng trong mua sắm, tiếp thị, bản đồ hay cả các dịch vụ hẹnhò,…
8
Trang 9PHẦN II: KHÁI QUÁT VỀ CÔNG NGHỆ TRÍ TUỆ NHÂN TẠO – AI
1 Lịch sử phát triển của công nghệ trí tuệ nhân tạo
Năm 1950, nhà toán học Alan Turing lần đầu tiên đưa ra phép thử Turing(Phép thử Turing là bài kiểm tra khả năng thể hiện hành vi trí tuệ của máy tính).Cùng năm đó, giáo sư Isaac Asimov giới thiệu “Ba định luật Robot nổi tiếng”.Năm 1951, chương trình máy tính AI đầu tiên được tạo ra
Năm 1955, chương trình chơi game tự động đầu tiên ra đời
Năm 1959, Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) thành lập Phòng thínghiệm AI
Năm 1961, robot lắp đặt công nghiệp đầu tiên trên thế giới được chế tạo.Năm 1964, phiên bản thử nghiệm đầu tiên của một chương trình AI có thểhiểu được ngôn ngữ tự nhiên
Năm 1965, chatbot đầu tiên có tên là Eliza được phát minh (Chatbot làchương trình máy tính tương tác với người dùng bằng ngôn ngữ tự nhiên)
Năm 1974, phương tiện tự động đầu tiên được tạo ra tại Phòng thí nghiệm AIcủa Đại học Stanford
Năm 1989, Đại học Carnegie Mellon phát triển phương tiện tự trị đầu tiên sửdụng mạng neuron nhân tạo
Năm 1997, máy tính chơi cờ vua Deep Blue do IBM phát triển đánh bại nhà
vô địch thế giới Garry Kasparov
Năm 1999, Sony giới thiệu robot thông minh AIBO Cùng năm đó, Phòng thínghiệm AI của MIT lần đầu tiên phát triển robot có khả năng thể hiện cảm xúc.Năm 2009, Google bắt đầu phát triển xe hơi tự lái
Năm 2010, công nghệ AI của công ty Science có khả năng viết báo cáo.Năm 2011, phần mềm AI Watson do IBM phát triển đánh bại nhà vô ddihcjtrò chơi Jeopardy (chương trình đố vui kiến thức) Cùng năm đó, ba ứng dụng trợ lý
ảo Siri, Google Now và Cortana trở nên phổ biến
Năm 2015, tỷ phú Elon Musk cùng các CEO khác sáng lập startup phi lợinhuận Open AI, có giá trị lên tới 1 tỷ USD
Năm 2016, phần mềm AlphaGo do Google Deepmind phát triển đánh bại nhà
vô địch cờ vây thế giới người Hàn Quốc Cùng năm đó, Đại học Stanford phát hànhNghiên cứu 100 năm về AI
2 Phân loại công nghệ trí tuệ nhân tạo
Công nghệ AI được chia làm 4 loại chính:
● Loại 1: Công nghệ AI phản ứng (Reactive Machine).
Công nghệ AI phản ứng có khả năng phân tích những động thái khả thi nhất củachính mình và của đối thủ, từ đó, đưa ra được giải pháp tối ưu nhất
Một ví dụ điển hình của công nghệ AI phản ứng là Deep Blue – chương trình đãđánh bại kỳ thủ cờ vua Garry Kasparov Đây là một chương trình chơi cờ vua tự
9
Trang 10động, được tạo ra bởi IBM, với khả năng xác định các nước cờ đồng thời dự đoánnhững bước đi tiếp theo của đối thủ Thông qua đó, Deep Blue đưa ra những nước
đi thích hợp nhất Tuy nhiên do những hạn chế về công nghệ của những năm 90 màDeep Blue của IBM không có ký ức cũng như không thể sử dụng những kinhnghiệm trong quá khứ để tiếp tục phát triển trong tương lai Tuy nhiên đây cũngđược xem là một thành công lớn trong lĩnh vực nghiên cứu về AI của IBM.Bêncạnh đó, một sản phẩm khác của “gã khổng lồ” Google là AlphaGO được thiết kế
để chơi cờ vây, tuy nhiên nó còn tồn tại những hạn chế giống như Deep Blue, đâychỉ là những nghiên cứu ban đầu về AI nên còn nhiều hạn chế và không thể áp dụngrộng rãi
● Loại 2: Công nghệ AI với bộ nhớ hạn chế.
Công nghệ AI này khắc phục được những nhược điểm của của AI phản ứng, đặcđiểm của công nghệ AI với bộ nhớ hạn chế là khả năng sử dụng những kinh nghiệmtrong quá khứ để đưa ra những quyết định trong tương lai Đây được xem là mộttrong những thành công lớn khi ứng dụng thành công AI vào một số lĩnh vực và sảnphẩm công nghệ như xe không người lái, máy bay drone hoặc những tàu ngầm hiệnđại Công nghệ AI này thường kết hợp với cảm biến môi trường xung quanh nhằmmục đích dự đoán những trường hợp có thể xảy ra và đưa ra quyết định tốt nhất chothiết bị
Ví dụ như đối với xe không người lái, nhiều cảm biến được trang bị xung quanh
xe và ở đầu xe để tính toán khoảng cách với các xe phía trước, công nghệ AI sẽ dựđoán khả năng xảy ra va chạm, từ đó điều chỉnh tốc độ xe phù hợp để giữ an toàncho xe và tránh gây tai nạn giao thông.Các robot với trí tuệ nhân tạo đã được tạo ra
ở nhiều nước có nền công nghệ phát triển trên thế giới, và lĩnh vực này vẫn khôngngừng phát triển cao hơn nữa
● Loại 3: Lý thuyết về trí tuệ nhân tạo
Công nghệ AI này có thể học hỏi cũng như tự suy nghĩ, sau đó áp dụng những gìhọc được để thực hiện một việc cụ thể Tốc độ phát triển chóng mặt của công nghệ
đã đẩy sự phát triển của AI lên một tầm cao mới
Một trong những minh chứng cho việc này là AI do Facebook tạo ra nhằm hỗtrợ giao tiếp kỹ thuật số được tốt hơn, tuy nhiên các AI này lại vượt ra khỏi tầmkiểm soát của đội ngũ Facebook, chúng được lập trình để sử dụng ngôn ngữ là tiếngAnh, giúp con người có thể đọc hiểu được, tuy nhiên trong quá trình phát triển,những AI này đã cho rằng tiếng Anh là ngôn ngữ chậm phát triển và chúng đã tự tạo
ra một ngôn ngữ mới dựa trên dữ liệu có sẵn Các chuyên gia không thể giải mãđược những ngôn ngữ này giữa các AI, vì vậy Facebook buộc phải cho dừng hoạtđộng để các AI này trước khi chúng bị mất kiểm soát bởi con người Vì vậy hiệnnay, công nghệ AI này vẫn chưa trở thành một phương án khả thi
● Loại 4: Công nghệ tự nhận thức.
10
Trang 11Công nghệ AI này có khả năng tự nhận thức về bản thân, có ý thức và hành xửnhư con người Thậm chí, chúng còn có thể bộc lộ cảm xúc cũng như hiểu đượcnhững cảm xúc của con người, chúng có thể chia sẻ buồn vui với con người Đâyđược xem là bước phát triển cao nhất của công nghệ AI Tất nhiên đây là giai đoạn
mà các nhà khoa học mong muốn, tuy nhiên nó vẫn chưa thực sự khả thi ở thờiđiểm hiện tại do con người vẫn chưa thể hoàn toàn kiểm soát được chúng
Có lẽ công nghệ AI đang dừng lại ở giai đoạn 3, con người đang cố gắng đểkiểm soát hoàn toàn công nghệ AI và ứng dụng chúng vào trong cuộc sống
3 Ưu – nhược điểm của công nghệ AI
3.1 Ưu điểm:
⮚ Trí thông minh.
Chúng ta đều biết, AI là một loại trí tuệ nhân tạo biểu hiện trí tuệthông qua máy móc Chúng có khả năng biểu đạt mọi suy nghĩ, hành động, nhậnthức như một con người thực sự.Sau khi trải qua hàng loạt các quá trình nghiên cứu
và phát triển, giờ đây, trí tuệ nhân tạo dường như có thể sánh ngang với con người.Chỉ cần để Artificial Intelligence trong một lĩnh vực nào đó, Chúng có khả năng bắtchước và thực hiện lại một cách thành thạo.Sự thông minh của trí tuệ nhân tạo AI đãquá rõ ràng Ngay từ năm 1997 đại kiện tướng cờ vua người Nga – Garry Kasparov
đã thu dưới “tay” của Deep Blue Sự kiện này đã khiến cả giới chơi cờ lẫn thế giớichấn động
⮚ Tự động hóa.
Có vẻ như con người luôn phải làm tất cả mọi việc Dù từ nôngnghiệp cho đến công nghiệp, không đâu là không thấy dấu ấn của con người Tuynhiên, khi AI xuất hiện lại hoàn toàn khác Trí tuệ nhân tạo có thể được “học tập”một lĩnh vực như đã lập trình Sau đó, nó có thể tự điều hành mọi công việc AI điềukhiển các robot, người máy khác làm việc mà không cần sự điều hành của conngười Mọi thứ đều được tự động hóa
⮚ Tính nhanh chóng và chuẩn xác
Như đã nói ở trên, một trong những ưu điểm của AI là tự động hóa.Đương nhiên, đi kèm với tự động hóa chính là sự nhanh nhạy.Nhờ vào những lậptrình sẵn có của mình, trí tuệ nhân tạo có khả năng điều khiển các người máy kháclàm việc một cách nhanh chóng và đảm bảo chính xác Bởi người máy thì khôngcần nghỉ ngơi như con người.Mạng lưới thần kinh nhân tạo và công nghệ trí tuệnhân tạo với khả năng học tập sâu đang phát triển nhanh chóng, AI xử lý đượclượng lớn dữ liệu nhanh hơn nhiều và đưa ra dự đoán chính xác hơn khả năng củacon người
3.2 Nhược điểm:
Trí tuệ nhân tạo chính là việc áp dụng khoa học, kĩ thuật vào máy mócgiúp chúng có suy nghĩ, có khả năng học tập và lý luận Máy móc sẽ giúp thay thếcon người thực hiện các nhiệm vụ nguy hiểm, giảm thiểu rủi ro cho cuộc sống con
11
Trang 12người Đi kèm với những lợi ích còn có những mặt trái mà chúng ta cần lưu tâm,sau đây là một số nhược điểm của việc áp dụng trí tuệ nhân tạo.
⮚ Chi phí cao.
Việc tạo ra trí thông minh nhân tạo đòi hỏi chi phí rất lớn với nhữngloại máy móc phức tạp Việc sửa chữa và bảo trì cũng đòi hỏi chi phí cao Nhữngchương trình cần được phân cấp thường xuyên để đáp ứng nhu cầu cho sự thay đổicủa môi trường và những yêu cầu cải tiến máy móc Không chỉ vậy, trong trườnghợp có hỏng hóc nghiêm trọng, thủ tục khôi phục lại các mã và tái kích hoạt hệthống cũng đòi hỏi một khoảng thời gian lớn và chi phí đắt đỏ
⮚ Không có tính linh hoạt.
Trí thông minh là do tạo hóa mang lại cho mỗi người Máy móc thìkhông có bất kỳ cảm xúc hay tính đạo đức nào Máy móc chỉ thực hiện những gìđược lập trình sẵn và không thể đưa ra phán quyết đúng hay sai, thậm chí không thểđưa ra quyết định thực hiện nhiệm vụ nếu gặp phải những tình huống không quenthuộc Khi đó chúng có thể hoạt động không đúng so với những gì được “ra lệnh”trước
⮚ Không cải thiện nhờ vào kinh nghiệm.
Không giống như con người, trí tuệ nhân tạo không thể được cải thiệnbằng việc rút ra kinh nghiệm Qua thời gian nó còn có thể bị hao mòn Tuy lưu trữkhối lượng lớn dữ liệu nhưng cách chúng có thể được sử dụng rất khác với conngười Máy móc khó có thể thay đổi phản ứng của chúng trước những sự thay đổicủa môi trường Trong thế giới của trí tuệ nhân tạo không có sự kết nối giữa trái timvới trái tim Việc chăm sóc, quan tâm cũng không thể tìm thấy ở đây Máy thôngminh cũng không thể thay thế cho y tá bệnh viện chăm sóc bệnh nhân hay tiếng nóiđầy hứa hẹn của bác sĩ
⮚ Không có sáng tạo ban đầu.
Sáng tạo hay trí tưởng tượng không phải sở trường của trí tuệ nhântạo Con người là trí thức với độ nhạy cảm cao Ta có thể thấy, nghe, suy nghĩ vàcảm nhận Suy nghĩ của con người được hướng dẫn bởi những cảm xúc cái mà hoàntoàn thiếu với máy móc Các khả năng trực quan vốn có của cong người khó có thểđược nhân rộng
⮚ Thất nghiệp.
Việc máy móc có thể thay thế con người có thể dẫn đến tình trạng thấtnghiệp quy mô lớn, trầm cảm, nghèo đói và các tệ nạn xã hội Con người bị tướcđoạt công việc, bị bỏ lại với thời gian trống rỗng Nếu việc sử dụng trí tuệ nhân tạotrở nên tràn lan, con người sẽ mất đi sức sáng tạo và trở nên lười biếng Trí thôngminh nhân tạo được sử dụng dưới bàn tay kẻ xấu chính là mối nguy hại với nhânloại nói chung Nó có thể dẫn tới hủy diệt hàng loạt
AI không chỉ cải thiện cách sống, cách nghĩ của chúng ta mà còn cóthể giúp chúng ta khám phá ra những chân trời mới Con người ngày càng trở nên
12
Trang 13tốt hơn trong việc xác định mong muốn của mình và nhanh chóng biến chúng thànhhiện thực Mọi thứ sẽ diễn ra nhanh đến mức chúng ta không kịp nhận thấy nhữngthay đổi nhỏ và dễ dàng thích ứng với sự thay đổi mà nó mang lại cho chúng ta Tuynhiên cũng cần phải nhìn nhận rõ những mặt trái của trí tuệ nhân tạo để có thể cónhững cách sử dụng tối ưu hơn.
4 Ứng dụng của công nghệ AI trong một số lĩnh vực/ngành.
Trong ngành vận tải
Trí tuệ nhân tạo được ứng dụng trên những phương tiện vận tải tự lái, điển hình
là ô tô Sự ứng dụng này góp phần mang lại lợi ích kinh tế cao hơn nhờ khả năng cắt giảm chi phí cũng như hạn chế những tai nạn nguy hiểm đến tính mạng
Vào năm 2016, Otto, hãng phát triển xe tự lái thuộc Uber đã vận chuyển thành công 50.000 lon bia Budweisers bằng xe tự lái trên quãng đường dài 193 km Theo
dự đoán của công ty tư vấn công nghệ thông tin Gartner, trong tương lai, những chiếc xe có thể kết nối với nhau thông qua Wifi để đưa ra những lộ trình vận tải tốt nhất
Trong sản xuất.
Trí tuệ nhân tạo được ứng dụng để xây dựng những quy trình sản xuất tối ưu hơn Công nghệ AI có khả năng phân tích cao, làm cơ sở định hướng cho việc ra quyết định trong sản xuất
và các chuyên gia công nghệ thông tin đến từ các trường đại học, các doanh nghiệp trong nước với hy vọng trong thời gian không xa sẽ kết nối dữ liệu lớn trong lĩnh vực nội soi giữa các cơ sở y tế
Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong y tế nói chung và nội soi đường tiêuhóa nói riêng không chỉ phù hợp với xu thế hiện nay mà là hướng đi cần thiết trong
y học góp phần nâng cao tỷ lệ phát hiện tổn thương, tránh bỏ sót, tích hợp hệ thống báo cáo tự động, tiết kiệm nguồn nhân lực y tế còn đang thiếu hụt hiện nay Hơn nữa, với bệnh lý của polyp đại tràng, phát hiện sớm sẽ giảm thiểu tỷ lệ ung thư đại tràng
Trang 14tự động hóa nhờ công nghệ AI Nhiều trò chơi, phần mềm giáo dục ra đời đáp ứngnhu cầu cụ thể của từng học sinh, giúp học sinh cải thiện tình hình học tập theo tốc
Trí tuệ nhân tạo còn có thể chỉ ra những vấn đề mà các khóa học cần phải cảithiện Chẳng hạn như khi nhiều học sinh được phát hiện là gửi đáp án sai cho bàitập, hệ thống sẽ thông báo cho giáo viên đồng thời gửi thông điệp đến học sinh đểchỉnh sửa đáp án phù hợp Công nghệ AI còn có khả năng theo dõi sự tiến bộ củahọc sinh và thông báo đến giáo viên khi phát hiện ra vấn đề đối với kết quả học tậpcủa học sinh
Các ứng dụng di động thông minh có thể theo dõi hành vi của người dùng vàcung cấp các đề xuất cá nhân hóa có giá trị cho họ Các ứng dụng ngân hàng kếthợp công nghệ AI sẽ hiển thị các dịch vụ, ưu đãi và thông tin chi tiết dựa trên cácmẫu tìm kiếm của người dùng Do đó, các Mobile Banking App có thể cải thiệndịch vụ khách hàng bằng cách tích hợp các chiến lược công nghệ AI Nhu cầu về loại Mobile Banking App sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) này đãchứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ của công nghệ AI trong lĩnh vực ngân hàng.Bên cạnh đó, AI còn giúp ngân hàng quản lý tài sản Hiện nay, hệ thống ngân hàngđang “đi sâu” vào thế giới AI bằng cách sử dụng hệ thống thông minh, để giúp đưa
ra quyết định đầu tư và hỗ trợ nghiên cứu ngân hàng đầu tư Chẳng hạn, UBS (ThụySĩ) hay ING (Hà Lan) đang ứng dụng hệ thống AI rà soát thị trường để thông báocho các hệ thống giao dịch thuật toán của họ Ngoài ra, nhiều công ty dịch vụ tài chính đang cung cấp các nhà tư vấn robotnhằm giúp khách hàng của họ quản lý tốt hơn dòng tiền của họ Thông qua cá nhânhóa, chatbots và mô hình khách hàng cụ thể, những robot tư vấn này có thể cungcấp những “tư vấn chất lượng cao” về các quyết định đầu tư và sẵn sàng cung cấpbất cứ khi nào khách hàng cần Hiện nay, công nghệ AI trong lĩnh vực ngân hàngđang tiếp tục chuyển đổi để cung cấp mức giá trị lớn hơn cho khách hàng, giảm rủi
ro và tăng cơ hội làm công cụ tài chính cho nền kinh tế hiện đại của chúng ta
Trong kế toán và tài chính.
- Xử lý thanh toán/nhận tiền: Các hệ thống quản lý hóa đơn dựa trên AIhiện có đang giúp tài chính cho khách hàng thực hiện xử lý hóa đơn hiệu quả.Chuyển đổi kỹ thuật số trong kế toán và tài chính là không thể tin được Các máy kỹthuật số sử dụng AI đang học các mã kế toán phù hợp nhất cho mọi hóa đơn Nhờnhững tiến bộ công nghệ trong lĩnh vực tài chính
- Kiểm toán: Số hóa trong quy trình kiểm toán nâng cao mức độ bảomật Sử dụng trình theo dõi kỹ thuật số, kiểm toán viên có thể theo dõi từng tệpđược truy cập Thay vì tìm kiếm tất cả các tài liệu giấy, các tệp kỹ thuật số có thể dễdàng thực hiện công việc kiểm toán Do đó, quá trình số hóa trong kiểm toán cungcấp độ chính xác của kiểm toán được cải thiện Do đó, trí tuệ nhân tạo trong kế toán
14