Thảo luận nhóm TMU nội DUNG QUY LUẬT LƯỢNG đổi CHẤT đổi vận DỤNG QUY LUẬT này vào đời SỐNG HIỆN NAY

Trong những quy luật đó, quy luật chuyển hóa từ những sự thay đổi về lượng thành những sự thay đổi về chất và ngược lại là một vấn đề cơ bản của phép biện chứng duy vật triết học Mác.. P

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ

ĐỀ TÀI THẢO LUẬN HỌC PHẦN TRIẾT HỌC MÁC – LÊNIN.

Đề tài:

NỘI DUNG QUY LUẬT LƯỢNG ĐỔI - CHẤT ĐỔI.

VẬN DỤNG QUY LUẬT NÀY VÀO ĐỜI SỐNG HIỆN NAY

Nhóm: 3 Lớp học phần: 2088MLNP0221 Giáo viên hướng dẫn: Phạm Thị Hương

KẾT CẤU ĐỀ TÀI

A LỜI MỞ ĐẦU:

Chương 1: NỘI DUNG QUY LUẬT LƯỢNG – CHẤT:

I. Phạm trù “chất”, “lượng”:

1. Phạm trù “chất”

2. Phạm trù “lượng”

II. QUAN HỆ BIỆN CHỨNG GIỮA CHẤT VÀ LƯỢNG:

1. Tính thống nhất giữa chất và lượng

2. Sự thay đổi về lượng dẫn đến sự thay đổi về chất và ngược lại

3. Chất mới ra đời tác động trở lại lượng của sự vật

III. Ý NGHĨA PHƯƠNG PHÁP LUẬN:

Chương 2: VẬN DỤNG QUY LUẬT LƯỢNG – CHẤT VÀO ĐỜI

SỐNG SINH VIÊN HIỆN NAY:

I. Đời sống sinh viên hiện nay

II. Những phương hướng để nâng câo chất lượng đời sống sinh viên trong thời gian tới

A.LỜI MỞ ĐẦU

Triết học Mác-Lênin là bộ phận lý luận nghiên cứu những quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy; xây dựng thế giới quan, phương pháp luận chung nhất của nhận thức khoa học và thực tiễn cách mạng “Quy luật” là sản phẩm của tư duy khoa học phản ánh sự liên hệ của các

sự vật, hiện tượng và tính chỉnh thể của chúng Các quy luật của tự nhiên, xã hội cũng như của tư duy con người đều mang tính khách quan Con người không thể tạo ra hoặc xóa bỏ được quy luật mà chỉ có thể nhận thức và vận dụng vào thực tế Trong những quy luật đó, quy luật chuyển hóa từ những sự thay đổi về lượng thành những sự thay đổi về chất và ngược lại là một vấn đề

cơ bản của phép biện chứng duy vật triết học Mác Quy luật này chỉ ra phương thức vận động, thay đổi, phát triển của các sự vật trong lĩnh vực tự nhiên, xã hội và tư duy

Hiện nay, nước ta đang trong thời kì quá độ lên CNXH, bỏ qua giai đoạn phát triển của CNTB, việc nhận thức đúng đắn quy luật lượng- chất sẽ có ý nghĩa rất lớn trong quá trình hình thành và phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN

Vận dụng quy luật biến đổi giữa lượng và chất, Nhà nước đang có sự tích lũy đủ về lượng để có thể tạo được bước nhảy thay đổi về chất Do vậy, nghiên cứu về quy luật này sẽ giúp chúng ta có những hiểu biết sâu sắc hơn về sự phát triển và quy luật vận động Từ đó, chúng ta có thể góp một phần nhỏ bé của mình vào sự nghiệp xây dựng đất nước sau này

Qua bài thảo luận này, nhóm em xin được trình bày nội dung về quá trình biến đổi giữa lượng và chất Qua đó liên hệ vào quá trình xây dựng và phát triển CNXH ở nước ta

B.NỘI DUNG Chương 1:

NÔI DUNG QUY LUẬT LƯỢNG – CHẤT

I Phạm trù “chất”, “lượng”:

1.1 Phạm trù chất:

Chất là phạm trù triết học dùng để chỉ tính quan điểm khách quan vốn có của sự vật, hiện tượng; đó là sự thống nhất hữu cơ của những thuộc tính, những yếu tố cấu thành sự vật, hiện tượng, nói lên sự vật, hiện tượng đó là gì, phân biệt nó với các sự vật, hiện tượng khác Mỗi sự vật, hiện tượng trong thế giới đều có những chất vốn có, làm nên chúng Nhờ đó chúng mới khác với sự vật, hiện tượng khác

VD: Nước không màu, không mùi, không vị;….

1.2 Chất của sự vật được biểu hiện qua những thuộc tính của nó:

- Mỗi sự vật, hiện tượng không phải chỉ có một chất mà có nhiều chất

- Chất và thuộc tính có mối liên hệ chặt chẽ, không có chất tồn tại ngoài sự vật, hiện tượng

- Chất là sự thống nhất của các thuộc tính, thuộc tính là các trạng thái, tính chất

cơ cấu nên sự vật nhưng không phải bất kỳ thuộc tính nào cũng biểu hiện chất của sự vật

- Thuộc tính của sự vật có thuộc tính cơ bản và thuộc tính không cơ bản Những thuộc tính cơ bản được tổng hợp lại thành chất của sự vật Chính chúng quyết định

sự tồn tại, vận động và sự phát triển của sự vật, chỉ khi nào chúng thay đổi hay mất đi thì sự vật mới thay đổi hay mất đi

- Thuộc tính của sự vật chỉ bộc lộ qua các mối liên hệ cụ thể với các sự vật khác Bởi vậy, sự phân chia thuộc tính thành thuộc tính cơ bản và thuộc tính không cơ bản cũng chỉ mang tính tương đối, tùy theo từng mối quan hệ

VD: Trong MQH với động vật thì các thuộc tính cơ bản có khái niệm chế tạo, sử dụng công cụ, có tư duy là thuộc tính cơ bản Song trong quan hệ giữa những con người cụ thể với nhau thì những thuộc tính con người

về nhận dạng khuôn mặt, dấu vân tay,… lại trở thành thuộc tính cơ bản.

- Chất của sự vật không những quyết định bởi chất của những yếu tố tạo thành

mà còn bởi phương thức liên kết giữa các yếu tố tạo thành, nghĩa là bởi kết cấu của sự vật

VD: Kim cương và than chì đều có cùng thành phần hóa học

là nguyên tố cacbon tạo nên, nhưng do phương thức liên kết giữa các nguyên

tử các là khác nhau, vì thế chất của chúng hoàn toàn khác nhau.

=> Từ đó có thể thấy sự thay đổi về chất của sự vật phụ thuộc cả vào sự thay đổi về chất của sự vật, phụ thuộc cả vào sự thay đổi các yếu tố cấu thành

sự vật lẫn sự thay đổi phương thức liên kết giữa các yếu tố

2.1 Phạm trù lượng: Lượng là phạm trù triết học dùng để chỉ tính qui định vốn có của sự vật về mặt số lượng quy mô, trình độ, nhịp điệu của sự vận động và phát triển cũng như các thuộc tính của sự vật, biểu hiện bằng con số các thuộc tính, các yếu tố cấu thành nó Lượng là cái khách quan, vốn có của sự vật, qui định sự vật ấy là

nó Lượng của sự vật không phụ thuộc vào ý chí, ý thức của con người Lượng của sự vật biểu thị kích thước dài ngắn, số lượng nhiều hay ít, quy mô lớn hay nhỏ, trình độ cao hay thấp, nhịp điệu nhanh hay chậm

2.2 Đặc điểm:

Lượng là tính khách quan vì nó là một dạng biểu hiện của vật chất, chiếm một vị trí nhất định trong không gian và tồn tại trong khoảng thời gian nhất định

Bản thân lượng không nói lên sự vật đó là gì, các thông số về lượng không

ổn định mà thường xuyên biến đổi cùng với sự biến đổi của sự vật, đó là mặt không ổn định của sự vật

2.3 Phân loại:

- Có nhiều loại lượng khác nhau: có lượng yếu tố quyết định bên trong, có lượng là yếu tố qui định bên ngoài,…

- Hiện tượng, sự vật càng phức tạp thì lượng của chúng cũng phức tạp

- Trong một số trường hợp của xã hội và nhất là trong tư duy lượng không chứng tỏ được bằng số lượng cụ thể mà chỉ có thể nhận biết bằng năng lực trừu tượng hóa, khái quát hóa

VD: - Lượng được xác định bằng những dơn vị đo lường cụ thể như vận tốc ánh sáng 300000 km/s.

- Biểu thị yếu tố bên trong của sự vật: số lượng nguyên tử hợp thành nguyên tố hóa học,….

- Vạch ra yếu tố qui định bên ngoài sự vật: chiều cao, chiều dài,

chiều rộng,….

- Biểu thị dứoi dạng trừu tượng và khái quát như trình độ dân trí cao hay thấp,….

2.4 Kết luận:

Sự phân biệt chất và lượng của sự vật chỉ mang tính tương đối Điều này phụ thuộc vào từng MQH cụ thể, xác định Có nhiều tính qui định trong MQH này là chất của sự vật, song trong MQH khác lại biểu thị lượng của sự vật và ngược lại Chẳng hạn số sinh viên học giỏi nhất định của một lớp sẽ nói lên chất lượng học tập của lớp đó Điều này có nghĩa là dù số lượng cụ thể qui định thuần túy về lượng, song số lượng ấy có tính qui định về chất của sự vật

II Mối quan hệ biện chứng giữa chất và lượng:

Quy luật chuyển hóa từ những sự thay đổi, về lượng thành những sự thay đổi về chất và ngược lại là quy luật cơ bản, phổ biến về phương thức chung của các quá trình vận động, phát triển trong tự nhiên, xã hội và tư duy Theo quy luật này, phương thức chung của các quá trình vận động, phát triển Những

sự thay đổi về chất của sự vật, hiện tượng có cơ sở tất yếu từ những sự thay đổi

về chất của sự vật, hiện tượng tạo ra những biến đổi về lượng Đó là mối liên

hệ tất yếu, khách quan lặp đi, lặp lại trong mọi quá trình vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng thuộc mọi lĩnh vực

- Lượng đổi dẫn đến chất đổi:

Bất kỳ sự vật, hiện tượng nào cũng là một thể thống nhất giữa 2 mặt chất và lượng Hai mặt đó không tách rời nhau mà tác động lẫn nhau một cách biện chứng Sự thay đổi về lượng tất yếu sẽ dẫn tới sự chuyển hóa về chất của sự vật, hiện tượng Tuy vậy, không phải sự thay đổi về lượng cũng dẫn đến sự thay đổi về chất Ở một giới hạn nhất định, sự thay đổi về lượng chưa dẫn đến

sự thay đổi về chất => Đó được gọi là Độ

+ Độ chỉ là tính qui định, mối liên hệ thống nhất giữa lượng và chất là khoảng giới hạn mà trong đó sự thay đổi về lượng chưa làm thay đổi căn bản chất của sự vật, hiện tượng Vì vậy, trong giới hạn của độ sự vật, hiện tượng vẫn là nó

+ Khi lượng thay đổi đến một giới hạn nhất định sẽ tất yếu dẫn đến sự thay đổi về chất Giới hạn đó gọi “điểm nút” Sự thay đổi về lượng khi dẫn đến điểm nút sẽ dẫn đến sự ra đời chất mới Đây là bước nhảy trong vận động, phát triển của sự vật

+ Bước nhảy là điểm chuyển hóa tất yếu trong quá trìnhphát triển của sự vật, hiện tượng Sự thay đổi về chất diễn ra với nhiều hình thức bước nhảy khác nhau, được quyết định bởi mâu thuẫn, tính chất cà điều kiện mỗi sự vật Đó là bước nhảy: nhanh, chậm, lớn, nhỏ

+ Bước nhảy là sự kết thúc một giai đoạn vận động, phát triển, đồng thời

đó cũng là điểm khởi đầu cho một giai đoạn mới, là sự gián đoạn trong quá trình vận động, phát triển liên tục của sự vật, hiện tượng

*Từ những thay đổi về lượng dẫn đến thay đổi về chất:

Chất và lượng là hai mặt đối lập, chất tương đối ổn định còn lượng thường xuyên biến đổi, song hai mặt không thể tách rời nhau mà tác động qua lại với nhau 1 cách biện chứng, sự thống nhất giữa chất và lượng trong một độ nhất định

*Sự ảnh hưởng của chất mới đến lượng mới:

Khi chất mới ra đời có sự tác động trở lại lượng của sự vật Chất mới tác động tới lượng của sự vật, hiện tượng trên nhiều phương diện: làm thay đổi kết cấu, quy mô, trình độ, nhịp điệu của sự vận động, phát triển của hiện tượng, sự vật

- Sự thay đổi về chất tác động về lượng:

Chất mới của sự vật chỉ xuất hiện khi sự thay đổi về lượng đạt đến một điểm nút, khi vật mới ra đời với chất mới lại có một lượng phù hợp tạo nên sự thống nhất mới giữa chất và lượng, sự tác động của chất mới đối với lượng mới được biểu hiện ở quy mô tồn tại nhịp điệu sự vận động

=> Bất kỳ sự vật, hiện tượng nào cũng có sự thống nhất giữa hai mặt chất và lượng Sự thay đổi dần về lượng tới điểm nút tất yếu sẽ dẫn đến sự thay đổi về chất thông qua bước nhảy, đồng thời, chất mới sẽ tác động trở lại lượng, tạo ra những biến đổi mới về lượng của sự vật, hiện tượng Quá trình đó liên tục diễn

ra, tạo thành phương thức căn bản, phổ biến của quá trình vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng trong tự nhiên, tư duy

Chương 2:

VẬN DỤNG QUY LUẬT LƯỢNG – CHẤT VÀO ĐỜI SỐNG SINH VIÊN

HIỆN NAY:

I Đời sống sinh viên hiện nay:

Việc xây dựng phong cách sống, lối sống văn hóa lành mạnh hiện đang là vấn đề được quan tâm trong công cuộc xay dựng cuộc sống mới xã hội chủ nghĩa của nước ta hiện nay Sinh viên là lớp thanh niên trí thức đại diện và quyết định tương lai đất nước, chính vì thế việc bàn về lối sống của sinh viên là một điều quan trọng về hết sức cần thiết Nói đến sinh viên Việt Nam tức là nói đến một thế hệ trẻ đầy sức sống và sức sáng tạo Họ nắm trong tay tri thức của thời đại, chìa khóa mở ra cánh cửa cho tiến bộ xã hội nói chung và sự phát triển đất nước nói riêng Về mặt số lượng, sinh viên là một lực lượng không nhỏ Hiện nay Việt Nam có tổng số 376 trường đại học, cao đẳng trên cả nước, trong đó bộ Giáo dục và Đào tạo trực tiếp quản lý 54 trường, các Bộ, ngành khác quản lý 116 trường, Các tỉnh, thành phố là cơ quan chủ quản của 125 trường Tổng số sinh viên bậc đại học hiện nay khoảng 1.7000.000 người, số lượng tuyển sinh hằng năm trong những năm gần đây khoảng 500.000 người/kỳ thi Về mặt chất lượng, sinh viên là lớp ngừoi trẻ được đào tạo toàn diện và đầy đủ nhất, bao gồm các chuyên ngành học trên khắp các lĩnh vực tự nhiên, xã hội, khoa học,… chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố: chuyên ngành theo học, sự phân bố các trường, khu vực sinh sống và học tập…, lối sống của sinh viên Việt Nam nhìn chung cực kỳ đa dạng và phong phú

Nhưng xã hội ngày càng văn minh hiện đại, Công nghệ thông tin ngày càng phát triển, công cuộc hội nhập với thế giới càng cao, đời sống con người càng được nâng cao thì càng đặt ra cho sinh viên, tầng lớp tri thức, giới trẻ ngày nay càng nhiều thử thách Khi mà các nền văn hóa phương tây đang du nhập vào Việt Nam, có những điều tốt đẹp nhưng cũng không ít những giá trị văn hóa không thích hợp với tư tưởng, truyền thống của người phương đông, câu hỏi đặt ra là sinh viên, tầng lớp trí thức sẽ thích ứng thế nào với một môi trường

hay học theo cái xấu không phù hợp để rồi dần dần đánh mất đi những truyền thống tốt đẹp của dân tộc Mỗi người có một cách thích ứng riêng nên nó đã tạo nên nhiều lối sống trong sinh viên và giới trẻ

Sinh viên là lớp thanh niên trí thức đại diện và quyết định tương lai đất nước, chính vì thế việc bàn về lối sống của sinh viên là một điều quan trọng và hết sức cần thiết

2 Những điểm mạnh:

Điểm nổi bật đầu tiên khi ta nghĩ về sinh viên, đó là những con người năng động và sáng tạo Chính sinh viên là những người tiên phong trong mọi công cuộc cải cách, đổi mới về kinh tế, giáo dục… Trong đầu họ luôn đầy ắp các

ý tưởng độc đáo và thú vị; và họ tận dụng mọi cơ hội để biến các ý tưởng ấy thành hiện thực Không chỉ chờ đợi cơ hội đến, họ còn tự mình tạo ra cơ hội Đã có nhiều sinh viên nhận được bằng phát minh, sáng chế; và không ít trong số những phát minh ấy được áp dụng, được biến thành những sản phẩm hữu ích trong thực tiễn Với thế mạnh là được đào tạo vừa toàn diện vừa chuyên sâu, sinh viên có mặt trong mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế,

xã hội của đất nước Trong học tập, sinh viên không ngừng tự đổi mới phương phấp học sao cho lượng kiến thức họ thu được là tối đa Không chờ đợi, thụ động dựa vào thầy cô, họ tự mình đọc sách, nghiên cứu, lấy thông tin, tài liệu từ mọi nguồn Phần lớn sinh viên đều có khả năng thích nghi cao với mọi môi trường sinh sống và học tập Họ không chỉ học tập trong một phạm vi hẹp ở trường, lớp; giới trẻ ngày nay luôn phát huy tinh thần học tập ở mọi nơi, mọi lúc Không chỉ lĩnh hội tri thức của nhân loại, sinh viên Việt Nam còn tiếp thu những cái hay, cái đẹp trong mọi lĩnh vực khác như văn hóa, nghệ thuật…

Sự năng động của sinh viên còn được thể hiện ở việc tích cực tham gia các hoạt động xã hội như y tế, từ thiện… Ngoài giờ học, những sinh viên-tuyên

truyền viên hiến máu nhân đạo lại ngược xuôi đi lại mang kiến thức về hiến máu đến mọi người, mọi nhà… Bằng sự năng động, sinh viên luôn tự cập

nhật thông tin, kiến thức, làm mới mình phù hợp với sự thay đổi và phát triển của xã hội Rõ ràng, năng động và sáng tạo là những ưu điểm nổi bật của sinh viên Việt Nam thời đại mới

Độc đáo không chỉ nằm trong suy nghĩ mà luôn được thử nghiệm trong thực tế Có thể thành công hoặc thất bại, song họ không hề chùn bước Với họ, mỗi lần thất bại lại làm họ tự tin hơn với nhiều kinh nghiệm hơn Táo bạo nhưng không liều lĩnh Trước khi thực hiện một việc gì, họ luôn tính toán, xem xét vấn đề một cách thận trọng Nói rằng táo bạo, nghĩa là trước đó chưa có ai dám làm, dám thử nghiệm, họ là người đầu tiên thực hiện, chứ không phải họ đâm đầu thực hiện một việc mà họ không biết tỉ lệ thành công của Sinh viên dám nghĩ, dám làm, dám chịu thử thách Các ý tưởng mình Khi cảm thấy mình

đã có đủ mọi điều kiện cần thiết, họ mới bắt tay vào thực hiện Một điều quan trọng đáng nói ở đây, đó là nếu gặp rủi ro thất bại thì họ sẵn sàng chấp nhận như một chuyện đương nhiên tất yếu sẽ xảy ra, tức là có thất bại thì thất bại ấy cũng nằm trong kế hoạch Họ dám nhìn thẳng vào thất bại và vượt qua nó Tóm lại, táo bạo và tự tin cũng là điểm rất đáng quý trong lối sống của sinh viên Việt Nam

Ngoài ra, sinh viên Việt Nam còn được thừa hưởng một truyền thống tốt đẹp của dân tộc, đó là truyền thống hiếu học Sinh viên Việt Nam mọi thời đại luôn ham học, ham hiểu biết Họ khao khát tìm tòi, khám phá chân trời tri thức

Họ say mê với những điều mới lạ Ham học, ham hiểu biết chính là động lực cho việc lĩnh hội tri thức của sinh viên Không thỏa mãn với những gì được dạy trong truờng, họ tự mình học thêm bên ngoài, qua sách báo, qua bạn bè khắp nơi

Thêm vào đó, siêng năng cần cù, chịu thương chịu khó của sinh viên Việt Nam cũng là một đức tính cần được nói đến Nhiều sinh viên sinh ra ở những miền đất còn nghèo khó của đất nước nhưng họ biết khắc phục những khó khăn ấy để học tốt Biết mình không được như bạn bè, có những trang thiết bị hiện đại riêng phục vụ học tập, những sinh viên nghèo tận dụng mọi nguồn trợ giúp từ nhà trường, mượn tài liệu của bạn bè, tận dụng sự giúp đỡ của các tổ chức khuyến học Sống và học tập trong bao khó khăn, nhiều sinh viên vẫn giữ vững và liên tục là sinh viên xuất sắc trong nhiều năm học đại học, cao đẳng

Họ thực sự xứng đáng nhận được sự khâm phục, ngưỡng mộ từ tất cả mọi người Rồi, phải kể đến những sinh viên Việt Nam đi du học ở nước ngoài