Thảo luận nhóm TMU liên hệ công tác bố trí mặt bằng sản xuất tại một doanh nghiệp cụ thể liên hệ thực tế công tác bố trí mặt bằng tại siêu thị melinh plaza

Tất cả sẽ được giải quyết bằng việc xử lý một vấn đề cơ bản đó là: Làm thế nào để bố trí mặt bằng sản xuất trong doanh nghiệp để quản lý động quản trị, giám sát, hoạt động sản xuất, trải

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

Mã lớp học phần: H2102CEMG2911

Hà Nội, 2021

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

-Biên bản họp nhóm lần thứ 1

Thời gian: Từ 9h30 - 11h ngày 20 tháng 6 năm 2021

Địa điểm: Phòng họp Online

Thành viên tham gia: 10/10

Nội dung buổi họp:

- Thảo luận chọn đề tài nghiên cứu

- Tìm hiểu một số tài liệu để lấy thông tin

- Lên dàn ý đề cương sơ bộ

Đánh giá buổi họp:

- Các thành viên tham gia khá nhiệt tình và đầy đủ

- Các ý kiến đóng góp đều có hiệu quả và hợp lý

Nhóm trưởng

(Ký và ghi rõ họ tên)

Mạnh Nguyễn Tiến Mạnh

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

-Biên bản họp nhóm lần thứ 2

Thời gian: Từ 20h - 21h ngày 22 tháng 6 năm 2021

Địa điểm: Phòng họp Online

Thành viên tham gia: 10/10

Nội dung buổi họp:

- Chốt đề cương chi tiết

- Phân công nhiệm vụ cho từng thành viên và giao hạn nộp bài

- Đưa ra một số lưu ý và cách lựa chọn tài liệu

Đánh giá buổi họp:

- Các thành viên tham gia khá nhiệt tình và đầy đủ

- Các thành viên hiểu rõ nhiệm vụ cần làm

Nhóm trưởng

(Ký và ghi rõ họ tên)

MạnhNguyễn Tiến Mạnh

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc - Biên bản họp nhóm lần thứ 3

Thời gian: Từ 20h - 21h ngày 2 tháng 7 năm 2021

Địa điểm: Phòng Online

Thành viên tham gia: 10/10

Nội dung buổi họp:

- Sửa bài thảo luận của các thành viên

- Đánh giá sơ bộ về điểm đánh giá thành viên trong nhóm

Đánh giá buổi họp:

- Các thành viên tham gia khá nhiệt tình và đầy đủ

- Điểm được đánh giá công khai nên các thành viên được tự do bày tỏ quan điểm và ý kiến của mình

- Các ý kiến đóng góp giúp bài thảo luận được hoàn thiện một cách nhanh chóng và hiệu quả

Nhóm trưởng

(Ký và ghi rõ họ tên)

MạnhNguyễn Tiến Mạnh

DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 7

thực trạng bố trí mặt bằng

II Liên hệ thực tế công tác bố trí mặt bằng tại siêu thị Melinh Plaza 14

Phân tích công tác bố trí mặt bằng tại siêu thị Melinh Plaza 15

LỜI GIỚI THIỆU

Từ những thời kỳ đầu, sản xuất đã trở thành điều kiện cơ bản để tạo ra thị trường trao đổi hàng hóa Vượt qua bao nhiêu thời kỳ lịch sử, vai trò ấy chưa từng mất đi sự quan trọng của mình Trong từng ấy thời gian, sản xuất đã có những bước tiến dài từ sản xuất thủ công, sản xuất cơ khí ở thời kỳ đầu của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ nhất tới triết lý sản xuất tinh gọn, số hóa và tự động hóa hoàn toàn trong thời đại công nghiệp 4.0 ngày nay Nhiều thành tựu khoa học kỹ thuật và tri thức quản trị đã được khám phá, đi theo, hỗ trợ và thúc đẩy quá trình phát triển này

Ngày nay, trong thời đại hội nhập kinh tế phát triển, với lượng hàng hóa khổng lồ tăng theo hàng ngày từ các doanh nghiệp, nền kinh tế tạo ra đã tạo ra sự cạnh tranh thị 29trường gay gắt, đòi hỏi doanh nghiệp phải có chiến lược lâu dài Vì vậy, khi nói đến chiến lược kinhdoanh của doanh nghiệp, mọi người thường quan tâm tới các lĩnh vực như phát triển thươnghiệu, mở rộng thị trường và một yếu tố quan trọng tới mức cơ bản đó là xây dựng cơ sở kỹ thuật và bố trí mặt bằng sản xuất

Thực trạng hiện nay tại các doanh nghiệp, việc ứng dụng công cụ, phương pháp quản

lý trong sản xuất còn yếu, thậm chí ngay cả các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực trọng yếu của nền kinh tế quốc gia Tồn tại ở trong rất nhiều lĩnh vực vẫn xảy ra các tình trạng năng suất lao động thấp, sản lượng tạo ra chưa đủ chỉ tiêu đối với các doanh nghiệp sản xuất hàng hóa cơ sở vật chất và dịch vụ chưa hoàn thiện, chưa đáp ứng thỏa mãn nhu cầu khách hàng Bên cạnh đó doanh nghiệp cũng phải trả thêm nhiều chi phí trong quá trình vận hành hoạt động sản xuất Các vấn đề có thể kể đến như tốn nhiều thời gian trong quá trình vận hành, việc tổ chức khu vực chưa có tính logic và chưa tạo được điều kiện thuận lợicho nhân lực của doanh nghiệp, thâm chí còn tạo sự khó khăn trong việc khách hàng tham quan trải nghiệm sản phẩm

Vậy câu hỏi đặt ra rằng làm thế nào để quản trị hệ thống sản xuất doanh nghiệp đạt hiệu quả cao hơn? Làm thế nào để năng suất lao động, chất lượng lao động được cải thiện? Làm thế nào để khách hàng có thể trải nghiệm tốt những sản phẩm, dịch vụ doanh nghiệp tạo ra? Làm thế nào để hệ thống sản xuất của doanh nghiệp tạo ra sản phẩm nhanh hơn, rẻ hơn, ít sai lỗi hơn Tất cả sẽ được giải quyết bằng việc xử lý một vấn đề cơ bản đó là: Làm thế nào để bố trí mặt bằng sản xuất trong doanh nghiệp để quản lý động quản trị, giám sát, hoạt động sản xuất, trải nghiệm từ khách hàng tốt hơn?

Nhận ra tính cấp thiết của đề tài, hôm nay nhóm 7 Quản trị sản xuất chúng tôi, sẽ

I Cơ sở lý thuyết.

1. Khái niệm.

Bố trí mặt bằng sản xuất là quá trình tổ chức, sắp xếp, định dạng về mặt không gian máy móc thiết bị, các khu vực làm việc, các bộ phận phục vụ sản xuất và cung cấp dịch vụ

Kết quả của bố trí sản xuất là hình thành các nơi làm việc, các phân xưởng, các dây chuyền sản xuất, các điểm dự trữ hàng hóa và các bộ phận phục vụ sản xuất

Mục tiêu của bố trí mặt bằng là đảm bảo cho các hoạt động và luông công việc được thực hiện suôn sẻ trong nhà máy, tiết kiệm chi phí và thời gian làm việc, nâng cao năng suất lao động

Thông thường các quyết định về bố trí mặt bằng thường dựa trên các dữ liệu đầu vào chính như sau:

- Mục tiêu và những tiêu chuẩn cụ thể được sử dụng để bố trí một bằng sản xuất, khoảng không gian cần thiết và các khoảng cách di chuyển giữa các bộ phận khác nhau trong quá trình sản xuất;

- Dự báo hay ước lượng về nhu cầu sản phẩm, dịch vụ sẽ chạy qua hệ thống;

- Các yêu cầu liên quan tới số lượng các hoạt động và số luồng di chuyển giữa các bộ phận trong hệ thống;

- Các yêu cầu về không gian cho mỗi bộ phận trong hệ thống (vị trí đặt máy, xưởng sản xuất, văn phòng, kho dự trữ, )

- Sự sẵn sàng về không gian của mặt bằng sản xuất tổng thể

Mặt bằng sản xuất có thể được bố trí theo các hình thức cơ bản như: Bố trí mặt bằng sản xuất theo sản phẩm, theo chức năng, theo vị trí cố định hoặc bố trí mặt bằng hỗn hợp Tùy vào các dữ liệu đầu vào như trên mà doanh nghiệp sẽ xác lập một cách bố trí mặt bằng phù hợp

2. Vai trò.

Bố trí mặt bằng sản xuất hợp lý sẽ góp phần nâng cao năng suất, giảm chi phí sản xuất do giảm bớt thời gian di chuyển, hạn chế các gián đoạn không cần thiết và tận dụng tối đa các nguồn lực vào sản xuất

Bố trí không hợp lý có thể làm tăng chi phí, tăng thời gian di chuyển kéo dài và đôi khi còn làm cản trở các hoạt động sản xuất Nếu phải sắp xếp bố trí lại một bảng sẽ

dẫn đến các chi phí về thời gian tiền bạc của doanh nghiệp, gây hậu quả tiêu cực đến hoạt động sản xuất kinh doanh

Bố trí mặt bằng hợp lý sẽ đem lại những lợi ích sau:

+ Tối thiểu hóa chi phí vận chuyển nguyên vật liệu và sản phẩm

+ Loại bỏ những lãng phí hay di chuyển dư thừa không cần thiết giữa các bộ phận, thuận tiện cho việc tiếp nhận, vận chuyển nguyên vật liệu, đóng gói, dự trữ và giao hàng, sử dụng không gian có hiệu quả;

+ Giảm thiểu những công đoạn làm ảnh hưởng, gây ách tắc đến quy trình sản xuất và cung ứng dịch vụ, tạo sự dễ dàng, thuận tiện cho kiểm tra, kiểm soát của hoạt động,…

3 Các nguyên tắc bố trí mặt bằng trong sản xuất.

Việc bố trí mặt bằng sản xuất cần tuân thủ các nguyên tắc cơ bản như dưới đây:

+ Tuân thủ quy trình công nghệ sản xuất

-Thứ tự các bộ phận được sắp xếp theo trình tự của quy trình công nghệ sản xuấtsản phẩm; sản phẩm đi qua bộ phận nhưng trước thì bộ phận đó nên đặt gần kho nguyên liệu

-Bộ phận cuối cùng mà sản phẩm đi qua nên đặt gần kho thành phẩm, như vậy

sẽ giảm được thời gian và khoảng cách di chuyển

-Hai bộ phận có quan hệ trực tiếp trao đổi sản phẩm lẫn nhau nên bố trí đặt cạnh nhau

-Để thuận lợi cho việc vận chuyển, kho nguyên liệu và kho thành phẩm thường được bố trí gần đường giao thông chính bên ngoài doanh nghiệp

+ Đảm bảo khả năng mở rộng sản xuất

-Quy luật phát triển thưởng dẫn đến tăng sản lượng sản xuất hoặc dạng hóa sản phẩm bằng cách đưa vào sản xuất thêm các loại sản phẩm khác, doanh nghiệp sau một thời gian hoạt động thưởng có nhu cầu mở rộng mặt bằng sản xuất.-Ngay từ khi chọn địa điểm và bố trí mặt bằng sản xuất phải dự kiến các khả năng trở rộng trang tương lai

+ Đảm bảo an toàn cho sản xuất và người lao động

-Khi bố trí mật, bảng đòi hỏi phải tính đến các yếu tố về an toàn cho người lao động, máy móc thiết bị, đảm bảo chất lượng sản phẩm và tạo ra một môi trường làm việc thuận lợi cho người lao động

-Mọi quy định về chống ồn, bụi, chống rung, chống nóng, chống cháy nổ phải được tuân thủ Trong thiết kế mặt bằng phải đảm bảo khả năng thông gió và chiếu sáng tự nhiên, các bộ phận sinh ra nhiều bụi, khói, hơi độc, bức xạ có hại phải được bố trí thành khu riêng biệt và không được bố trí gần sát khu vực có dân cư

-Các kho chứa vật liệu dễ chảy, dễ nổ phải bố trí xa khu vực sản xuất, và phải cótrang bị các thiết bị an toàn phòng chữa cháy nổ, những thiết bị gây ra rung độnglớn có thể ảnh hưởng đến các thiết bị khác không nên đặt cạnh các thiết bị có giátrị lớn…

+ Tận dụng hợp lý không gian và diện tích mặt bằng

-Sử dụng tối đa diện tích mặt bằng hiện có sẽ giúp cho doanh nghiệp giữ được chi phí thuê mặt bằng Việc tận dụng tối đa diện tích không chỉ để cập đến diện tích mặt sản tính theo mét vuông mà còn tính cả đến không gian hiện có

-Trong nhiều nhà máy, ngày nay đã sử dụng những giá đỡ trên cao để tận dụng diện tích mặt bằng

+ Đảm bảo tính linh hoạt của hệ thống

-Đối với hệ thống sản xuất khi đã được bố trí, người ta hy vọng hệ thống có thể thích ứng với nhiều chủng loại sản phẩm khác nhau Tuy nhiên, việc này sẽ làm gia tăng chi phí đầu tư vì thiết bị đòi hỏi đa năng hơn Hơn nữa, máy móc thiết

bị nặng nề nên di chuyển khó khăn khi phải thay đổi mặt bằng Do vậy, người ta phải dùng thêm giá đỡ (có thể di chuyển) để hỗ trợ cho máy móc thiết bị

-Bố trí mặt bằng phải xét đến khả năng thay đổi với chi phí thấp nhất không làm ảnh hưởng đến quá trình sản xuất - kinh doanh

+ Tối ưu hóa dòng di chuyển nguyên vật liệu, bán thành phẩm và thành phẩm: Tránh hay giảm thiểu trường hợp các dòng di chuyển ngược chiều Vận chuyển ngược chiều không những làm tăng cự ly vận chuyển mà còn gây ùn tắc ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất - kinh doanh

4 Các hình thức bố trí mặt bằng.

4.1 Bố trí theo sản phẩm

Bố trí sản xuất theo sản phẩm (dây chuyền hoàn thiện thực chất) là sắp xếp những hoạt động theo một dòng liên tục những việc cần thực hiện để hoàn thành một công việc cụ thể Hình thức bố trí này phù hợp với kiểu sản xuất hàng loạt, sản xuất liên tục, khối lượng sản xuất lớn hoặc những công việc có tính chất lặp lại và nhu cầu ổn định

Nó đặc biệt thích hợp với trường hợp sản xuất một hay một số ít loại sản phẩm với số lượng lớn trong một thời gian tương đối ngắn, ví dụ trong dây chuyền lắp ráp ôtô, tủ lạnh, máy giặt, nước đóng chai

Dòng di chuyển của sản phẩm có thể là theo một đường thằng, đường gấp khúc hoặc

có dạng chữ U, chữ L, W, M hay xương cá Chọn bố trí mặt bằng như thế nào phụ thuộc vào diện tích và không gian của nhà xưởng; tính chất của thiết bị; quy trình công nghệ; mức độ dễ dàng giám sát hoặc các hoạt động tác nghiệp khác

❖ Đặc điểm:

oVật tư di chuyển theo băng tải;

oKhối lượng các chi tiết đang gia công tương đối nhỏ, phần lớn chúng

được lưu giữ tạm thời trên hệ thống vận chuyển vật tư;

oCông nhân đứng máy có tay nghề vừa phải, thường phụ trách hai hay

nhiều máy;

oSử dụng những máy chuyên dùng đặc biệt, các đồ gá, kẹp;

oÍt cần quy định chi tiết trình tự kiểm tra sản xuất;

oĐầu tư lớn vào các máy móc chuyên dùng có tính linh hoạt kém

Bố trí sản xuất theo sản phẩm có những ưu, nhược điểm sau:

oHình thành thói quen, kinh nghiệm và có lịch trình sản xuất ổn định;

sản xuất cao

phẩm, thiết kế sản phẩm;

4.2 Bố trí theo chức năng

Bố trí theo quá trình hay còn gọi là bố trí theo chức năng (functional layouts) sẽ gộp các thiết bị tương tự nhau thành các khu vực gia công (work centers) theo quá trình hay chức năng mà máy đó thực hiện

Ví dụ, tất cả các máy mài được tập trung thành 1 khu vực, các máy tiện được tập trung thành 1 khu vực gia công khác và các máy nghiền thành 1 khu vực khác nữa,…

Bố trí theo quá trình được sử dụng phổ biến trong môi trường phi sản xuất như bệnh viện, trường học, ngân hàng, cửa hàng sửa chữa xe hơi, thư viện, cửa hàng áo quần

shop);

được sử dụng cho mục đích chung nên công nhân trong các khu vực thường phải có

kỹ năng cao

Bố trí sản xuất theo chức năng có những ưu, nhược điểm sau:

o Các thiết bị dùng cho mục đích chung nên thường rẻ hơn các thiết bị chuyên dùng, dễdàng bảo trì hơn và chi phí bảo trì cũng rẻ hơn;

soát sẽ tăng lên;

chi phí cũng cao hơn;

4.3 Bố trí theo vị trí cố định

Bố trí theo vị trí cố định là dạng bố trí, trong đó các sản phẩm hay công trình cố định tại một chỗ không thể di chuyển được Do các sản phẩm thường rất nặng, cồng kềnh hoặc dễ

vỡ nên công nhân, thiết bị, vật tư được mang đến vị trí sản xuất

Bố trí theo vị trí cố định được sử dụng trong nhiều công trình xây dựng lớn (nhà cao ốc, nhà máy năng lượng, đập nước), chế tạo tàu thủy, chế tạo máy bay Mức độ sử dụng thiết

bị cho cách bố trí theo vị trí cố định là thấp, và thường các thiết bị được thuê mướn hoặc

ký hợp đồng phụ vì chúng được sử dụng chỉ trong thời đoạn mà thôi Công nhân đòi hỏi có

kỹ năng rất cao để có thể thực hiện các nhiệm vụ chuyên biệt Lương của các công nhân này cũng cao hơn mức lương trung bình Xem xét điểm hòa vốn của bố trí theo vị trí cố định, chi phí cố định có thể tương đối thấp (do công ty chỉ thuê mướn thiết bị), nhưng chi phí biến đổi sẽ cao (do lương công nhân, chi phí thuê mướn và di chuyển thiết bị cao).Trong thực tế, chúng ta thường gặp nhiều tổ chức phi sản xuất cũng sử dụng loại bố trí mặtbằng cố định vị trí này trong công việc dịch vụ của mình chẳng hạn như: xe cứu hỏa, xe cảnh sát, xe cứu thương mang người và thiết bị đến tận nơi để phục vụ, hoặc là các dịch vụsửa chữa nhà cửa, sơn quét vôi, kẻ vạch trên đường giao thông Mục tiêu của nhà sản xuất

là tối thiểu hóa khối lượng vận chuyển

hỏng đối với sản phẩm và chi phí vận chuyển;

o Do sản phẩm không phải dịch chuyển từ phân xưởng này sang phân xưởng khác, nên việc phân công lao động được liên tục, không phải đào tạo lại thợ một khi thay đổi một hoạt động mới Các nhà thầu Máy móc thiết bị Nguyên vật liệu Công nhân

khác nhau, nên ta cần thợ có kỹ năng và đa năng, loại thợ này khó tìm và hưởng lương cao;

phí;

đến

4.4 Bố trị mặt bằng theo dạng tế bào

Bố trí sản xuất dạng tế bào (cellular layouts) là một kiểu bố trí hỗn hợp theo đó các thiết bị

và con người được bố trí vào các khoang hay tổ làm việc (tế bào), mỗi khoang thực hiện một nhóm các chi tiết có hình dạng giống nhau hoặc với các đòi hỏi về quy trình sản xuất tương tự nhau

Bố trí dạng tế bào bao gồm cả các yếu tố của cả bố trí theo sản phẩm và bố trí theo chức năng Các máy móc và thiết bị trong mỗi tế bào được bố trí theo dây chuyền, trong khi các

tế bào khác nhau trong nhà máy được sắp xếp theo chức năng

Trong thực tế thường sử dụng các hình thức bố trí hỗn hợp với sự kết hợp các loại hình trên ở những mức độ và dưới dạng khác nhau Các kiểu bố trí hỗn hợp này phát huy những

ưu điểm đồng thời hạn chế những nhược điểm của từng loại hình bố trí trên Do đó chúng được dùng phổ biến hơn và trong nhiều trường hợp người ta cố gắng thiết kế phương án kết hợp tốt nhất ứng với từng lĩnh vực sản xuất kinh doanh cụ thể Lý tưởng là lựa chọn được hệ thống bố trí vừa linh hoạt vừa có chi phí sản xuất thấp