Phân tích đánh giá quy định pháp luật thi hành án dân sự về vấn đề xác minh điều kiện thi hành án dân sự của người phải thi hành án dân sự. Đề xuất kiến nghị hoàn thiện.

Xác minh điều kiện thi hành án dân sự là việc thu thập thông tin về tiền, tài sản của tổ chức, cá nhân phải thi hành án tại cơ quan, tổ chức, cá nhân đang nắm giữ thông tin hoặc quản lý tài sản, tài khoản của người phải thi hành án. Thông qua việc xác minh sẽ cho thấy người phải thi hành án có hay chưa có điều kiện thi hành án, làm cơ sở cho việc tổ chức thi hành dứt điểm việc thi hành án hoặc giải quyết việc thi hành án theo quy định của pháp luật. 1. Chủ thể xác minh điều kiện thi hành án (i) Người được thi hành án hoặc người khác do người được thi hành án ủy quyền (theo khoản 5 Điều 44 Luật thi hành án dân sự 2008); (ii) Chấp hành viên cơ quan thi hành án dân sự (theo khoản 1 Điều 44 Luật thi hành án dân sự); (iii) Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự (Điều 4 Thông tư liên tịch số 022014TTLTBTPBTCBLĐTBXHNHNNVN). Chủ thể chính có trách nhiệm xác minh theo Luật THADS là Chấp hành viên. Quy định này thống nhất với quy định tại Điều 20 Luật THADS. Bên cạnh đó, theo Điều 30 Nghị định số 612009NĐCP thì Thừa phát lại cũng có thẩm quyền xác minh điều kiện thi hành án. 2. Nội dung xác minh điều kiện thi hành án dân sự Nội dung xác minh điều kiện thi hành án dân sự bao gồm các nội dung sau: (i) Xác minh nhân thân của người phải thi hành án; (ii) Xác minh tài sản của người phải thi hành án (có những tài sản nào, tài sản chung, tài sản riêng, tài sản có giá trị...); (iii) Xác minh các khoản thu nhập hợp phát của người phải thi hành án, xác minh quan điểm của chính quyền địa phương và các điều kiện khác.

BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

BÀI TẬP CÁ NHÂN

MÔN: LUẬT THI HÀNH ÁN DÂN SỰ

ĐỀ BÀI:

Phân tích đánh giá quy định pháp luật thi hành án dân sự

về vấn đề xác minh điều kiện thi hành án dân sự của người phải thi hành án dân sự Đề xuất kiến nghị hoàn thiện.

Hà Nội, 2022

NỘI DUNG

Xác minh điều kiện thi hành án dân sự là việc thu thập thông tin về tiền, tài sản của tổ chức, cá nhân phải thi hành án tại cơ quan, tổ chức, cá nhân đang nắm giữ thông tin hoặc quản lý tài sản, tài khoản của người phải thi hành án Thông qua việc xác minh sẽ cho thấy người phải thi hành án có hay chưa có điều kiện thi hành án, làm cơ sở cho việc tổ chức thi hành dứt điểm việc thi hành án hoặc giải quyết việc thi hành án theo quy định của pháp luật

1 Chủ thể xác minh điều kiện thi hành án

(i) Người được thi hành án hoặc người khác do người được thi hành án ủy quyền (theo khoản 5 Điều 44 Luật thi hành án dân sự 2008);

(ii) Chấp hành viên cơ quan thi hành án dân sự (theo khoản 1 Điều 44 Luật thi hành án dân sự);

(iii) Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự (Điều 4 Thông tư liên tịch số 02/2014/TTLT-BTP-BTC-BLĐTBXH-NHNNVN)

Chủ thể chính có trách nhiệm xác minh theo Luật THADS là Chấp hành viên Quy định này thống nhất với quy định tại Điều 20 Luật THADS Bên cạnh

đó, theo Điều 30 Nghị định số 61/2009/NĐ-CP thì Thừa phát lại cũng có thẩm quyền xác minh điều kiện thi hành án

2 Nội dung xác minh điều kiện thi hành án dân sự

Nội dung xác minh điều kiện thi hành án dân sự bao gồm các nội dung sau:

(i) Xác minh nhân thân của người phải thi hành án;

(ii) Xác minh tài sản của người phải thi hành án (có những tài sản nào, tài sản chung, tài sản riêng, tài sản có giá trị );

(iii) Xác minh các khoản thu nhập hợp phát của người phải thi hành án, xác minh quan điểm của chính quyền địa phương và các điều kiện khác

3 Thủ tục xác minh

Bước 1: Chấp hành viên yêu cầu người phải thi hành án tự kê khai thông tin về điều kiện thi hành án

Bước 2: Chấp hành viên trực tiếp xác minh

Bước 3: Ra quyết định về việc xác minh điều kiện thi hành án

Bước 4: Tiến hành xác minh lại khi nhận được văn bản cung cấp thông tin mới về điều kiện thi hành án của người phải thi hành án

Bước 5: Cơ quan thi hành án chuyển sang sổ theo dõi riêng đối với việc chưa có điều kiện thi hành án

4 Kiến nghị hoàn thiện pháp luật

Thứ nhất, các quy định pháp luật hiện hành về xác minh điều kiện thi hành

án cần tăng thêm quyền hạn cho chấp hành viên, như: Quyền khám xét người, chỗ ở của người phải thi hành án để xác minh, thu hồi, xử lý tiền, tài sản; quyền yêu cầu cảnh sát hỗ trợ trong trường hợp xác minh điều kiện thi hành án…

Thứ hai, các cơ quan có thẩm quyền cần sớm xây dựng và ban hành pháp luật về đăng ký tài sản bởi một trong những khó khăn, làm giảm hiệu lực, hiệu quả thi hành án dân sự là do không xác định được tài sản của bên phải thi hành

án Do đó, để khắc phục tình trạng này, các nhà làm luật cần sớm xây dựng và ban hành Luật Đăng ký tài sản, theo hướng tất cả tài sản là bất động sản và các động sản phải đăng ký quyền sở hữu phải được quản lý thống nhất bởi một cơ quan chủ quản Bên cạnh đó, đối với những tài sản có giá trị lớn phải có đầy đủ

hồ sơ, lý lịch Từ những quy định đó có thể tạo điều kiện để cá nhân, cơ quan, tổ chức có thể tìm hiểu về nguồn gốc của những tài sản này trước khi quyết định thực hiện giao dịch; tạo điều kiện thuận lợi trong việc xác minh tài sản của người phải thi hành án, để thực hiện các biện pháp nghiệp vụ trong thi hành án và đó cũng chính là cơ sở để xây dựng Luật Thi hành án dân sự theo đúng bản chất của hoạt động này - hoạt động nhằm bảo vệ quyền lợi cho chủ thể có quyền

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1) Luật thi hành án dân sự 2008 (sửa đổi, bổ sung năm 2014)

2) Thông tư liên tịch số 02/2014/TTLT-BTP-BTC-BLĐTBXH-NHNNVN ngày 14/01/2014 hướng dẫn việc cung cấp thông tin về tài khoản, thu nhập của người phải thi hành án và thực hiện phong tỏa, khấu trừ để THADS

3) Sổ tay Nghiệp vụ thi hành án dân sự - Bộ Tư pháp – Tổng cục thi hành

án dân sự - Nhà xuất bản Tư pháp