Lá tía tô dùng để ăn sống hoặc nấu chín, là gia vị không thể thiếu trong nhiều món ăn.. Dùng cho chứng cảm mạo phong hàn, đau đầu do hàn, do nhiệt, vùng ngực đầy trướng... Trị ngoại cảm
Trang 1Tía tô trị cảm sốt, ho đờm
Trang 2Tía tô (tử tô) vị cay, mùi thơm, tính ấm, là loại cây được trồng rất nhiều ở làng quê Việt Nam Lá tía tô dùng để ăn sống hoặc nấu chín, là gia vị không thể thiếu trong nhiều món ăn Các bộ phận của cây tía tô: lá tía tô (tô diệp), hạt tía tô (tô tử), cành tía tô (tô ngạnh) còn là vị thuốc quý chữa nhiều bệnh
Các bộ phận của cây tía tô đều có giá trị phòng chữa
bệnh
Cách dùng tía tô làm thuốc
Tán hàn, giải biểu: tía tô 8g, hương phụ 8g, trần bì 6g, cam thảo 4g Sắc uống
Dùng cho chứng cảm mạo phong hàn, đau đầu do hàn, do nhiệt, vùng ngực đầy trướng
Trang 3Trừ đờm, dịu ho: dùng một trong các bài:
Bài 1: tô diệp 8g, sinh khương 8g, hạnh nhân 12g, bán hạ 12g Sắc uống Trị ngoại
cảm phong hàn, trong thì có đờm trệ, ho có đờm
Bài 2: tô tử 10g, bạch giới tử 10g Tán bột Uống với nước sắc lá táo chua và dây
tơ hồng Chữa ho, trừ đờm
Bài 3: tô tử 10g, bạch giới tử 10g, lai phục tử 10g Sao vàng, tán nhỏ, cho vào túi,
sắc lấy 200ml Chia uống 3 lần trong ngày Trị ho hen có đờm, tức ngực khí ngược
Lý khí, an thai: tía tô 8g, đương quy 12g, xuyên khung 8g, bạch thược 12g, đảng
sâm 12g, trần bì 12g, đại phúc bì 8g, cam thảo 4g, sinh khương 8g Sắc uống Dùng khi đau trướng ngực; bụng, lưng, sườn đau; thai động không yên
Trang 4Cháo tía tô tốt cho phụ nữ có thai đầy bụng, nôn, đau
đầu, chóng mặt, khát nước
Kiện vị, cầm nôn:
Bài 1: tía tô 8g, ngũ vị 4g, tang bạch bì 12g, phục linh 12g, chích thảo 4g, thảo quả
4g, đại phúc bì 12g, cát cánh 12g, sinh khương 12g Sắc lấy nước, thêm ít muối, uống Trị các chứng tâm hạ trướng đầy, nôn ọe, không ăn được mà thiên về hàn
Bài 2: tô diệp 4g, hoàng liên 2,5g Hãm với nước để uống Trị phụ nữ có thai hồi
hộp không yên
Giải độc thức ăn cua cá: Có thể dùng 12g tươi hay khô sắc uống
Phòng và chữa sốt xuất huyết: tía tô 15g, rau má 30g, cỏ nhọ nồi 30g, bông mã đề
20g Sắc uống
Một số món ăn bài thuốc có tía tô
Nước hãm gừng tươi tía tô: lá tía tô 30g, gừng tươi 15g, sắc hãm 15 phút, gạn
nước thêm đường uống Dùng cho các trường hợp ngoại cảm phong hàn, nôn, đau bụng
Cháo tô diệp, ô mai: tử tô diệp 15g, ô mai 10g, gừng tươi 10g, trúc nhự 10g, gạo tẻ
60g Các dược liệu sắc lấy nước, bỏ bã; gạo nấu thành cháo; khi cháo được cho
Trang 5nước thuốc vào khuấy, đun cho sôi Ngày 1 lần, đợt dùng 5 - 7 ngày Dùng cho phụ
nữ có thai đầy tức bụng, nôn ói, đau đầu chóng mặt, đắng miệng, nhạt miệng, khát nước, dọa sẩy thai
Tô diệp mai táo trà: tô diệp 6g, mận tươi 30g, đại táo 5 quả, trà 3g Mận chín tươi
hoặc mứt mận và đại táo đem nấu (nghiền nhuyễn) lấy nước, khi sôi đem đổ vào
ấm có trà (chè) và tô diệp hãm tiếp, uống làm 2 lần trong ngày Liên tục dùng trong
5 - 10 ngày Dùng cho các trường hợp ho, mất tiếng, tắc nghẹn do rối loạn thần kinh chức năng, hysteria
Kiêng kỵ: Người biểu hư, tự ra mồ hôi tuyệt đối không được dùng