Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPTỨng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPT Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPTỨng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPTỨng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPTỨng dụng phương pháp dạy học dự án nhằm nâng cao hứng thú của học sinh trong tiết học Ngữ văn. GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRONG CÁC GIỜ HỌC NGỮ VĂN KHỐI THPT
Trang 1CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Than Uyên, ngày 06 tháng 04 năm 2022
ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN PHẠM VI ẢNH HƯỞNG VÀ HIỆU QUẢ ÁP DỤNG CỦA SÁNG KIẾN
“Ứng dụng phương pháp dạy học dự án, nâng cao
sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên”
Kính gửi: Thường trực Hội đồng xét, công nhận sáng kiến hoặc phạm
vi ảnh hưởng và hiệu quả áp dụng của sáng kiến cấp cơ sở
Tên chúng tôi là:
Họ và tên Ngày thángnăm sinh Nơi côngtác Chứcdanh
Trìnhđộchuyênmôn
Tỷ lệ(%)đóng gópvào việctạo ra sángkiến
Ghichú
Hoàng Thị Quyên 30/11/1989
TrườngTHPT ThanUyên
Giáoviên Đại học 40%
Chu Thị Phương
TrườngTHPT ThanUyên
Phóhiệutrưởng
Đại học 30%
Trần Thị Sim 21/11/1984
TrườngTHPT ThanUyên
Giáoviên Đại học 30%
Là tác giả đề nghị xét công nhận sáng kiến: “Ứng dụng phương pháp dạy học
dự án nâng cao sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên”
* Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Trường THPT Than Uyên – Than Uyên – LaiChâu
* Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Chuyên môn giảng dạy
* Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: 05/9/2021
1 Mô tả bản chất của sáng kiến:
1.1.Trước khi tạo ra sáng kiến
Lai Châu là một tỉnh miền núi thuộc khu vực đặc biệt khó khăn, điều kiệnkinh tế, xã hội còn nhiều hạn chế, tuy nhiên công tác giáo dục đã được đầu tư,chú trọng phát triển
Trường THPT Than Uyên là một đơn vị giáo dục phổ thông có uy tín củatỉnh Lai Châu, có đội ngũ giáo viên 100% đạt chuẩn theo yêu cầu, nguồn họcsinh trên địa bàn rất hiếu học và chăm ngoan Vì thế chúng tôi ý thức sâu sắc về
Trang 2nhiệm vụ giáo dục của đơn vị mình: Không chỉ dạy cho học sinh kiến thức, kĩnăng mà hơn hết là tạo cho các em hứng thú, động lực mỗi khi đến trường Để
“Mỗi ngày đến trường là một ngày vui.”
Trong chương trình giáo dục phổ thông, môn Ngữ văn được đánh giá làmột trong những môn khó Môn học này không chỉ phong phú về nội dung màcòn đa dạng về hình thức Đặc thù bộ môn không chỉ là môn khoa học mà cònliên quan tới lĩnh vực nghệ thuật nên việc phát huy tính chủ động, sáng tạo khitiếp cận là vô cùng cần thiết Những ai đã từng cắp sách đến trường và yêu quýmôn Văn đều nhận thấy những chức năng đặc thù của văn học trong việc bồi đắptâm hồn, hình thành nhân cách học sinh Mặc dầu có vị trí, chức năng quan trọngđặc biệt như vậy nhưng hiện nay đang xuất hiện tình trạng nhiều học sinh không
mấy hứng thú khi học môn học này Nhiều em học sinh, đặc biệt các em theo
ban Khoa học Tự nhiên cảm thấy áp lực, chưa phát huy cao độ sự sáng tạo khihọc môn Ngữ văn, còn thụ động, chưa tích cực trong lĩnh hội kiến thức Phầnlớn các em học sinh không hứng thú với bộ môn cho rằng môn Văn là không cầnthiết, nhàm chán
Xuất phát từ vai trò của bộ môn, nhằm hướng tới thực hiện chương trìnhGiáo dục Phổ thông mới, thời gian qua Bộ giáo dục và Đào tạo cũng đã có nhiềugiải pháp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, ban hành hướng dẫn thực hiệnchuẩn kiến thức, kĩ năng, chỉ đạo các Sở Giáo dục và đào tạo tổ chức tập huấn
về đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá kết quả học tập theo địnhhướng phát triển năng lực học sinh cho giáo viên Để đảm bảo những yêu cầumới đòi hỏi mỗi thầy cô giáo cần có sự đầu tư thời gian và trí tuệ tìm ra cáchthức khai thác bài học tốt nhất Trên hành trình đó, giáo viên đã sử dụng cácphương pháp dạy học linh hoạt, các phương pháp kiểm tra đánh giá phù hợpnhằm tạo hứng thú cho học sinh trong các giờ học, lớp học nhằm nâng cao chấtlượng học tập bộ môn
Là giáo viên trực tiếp giảng dạy tại nhà trường, qua nhiều năm thực hiệnnhiệm vụ giảng dạy, nhóm tác giả nhận thấy việc khơi gợi hứng thú của học sinhtrong các tiết Ngữ văn của trường THPT Than Uyên đang gặp một số khó khăncần tìm cách tháo gỡ
Một là, Bối cảnh chung của Việt Nam hiện nay là rất nhiều giáo viên Ngữvăn còn lúng túng trong việc xác định một PPDH nhằm gây được nhiều hứngthú cho HS và tích cực hóa hoạt động học tập của HS Để làm rõ hơn, chúng tôi
đã sử dụng Phiếu điều tra để đánh giá việc vận dụng các phương pháp dạy họcmới, hướng tới phát triển phẩm chât, năng lực học sinh tại trường THPT ThanUyên (biểu diễn qua đồ thị) như sau:
Trang 3Hai là, về phía học sinh: Thói quen học thụ động vẫn còn khá phổ biến.
Đa số các em không quan tâm đến hoạt động tự tìm đến tri thức mà quen nghe,chép và ghi nhớ, tái hiện một cách máy móc, rập khuôn những gì mà GV đãgiảng Điều này làm triệt tiêu óc sáng tạo, suy nghĩ của người học, biến ngườihọc thành quen suy nghĩ, diễn đạt bằng ý vay mượn, lời sẵn có và thành người
nô lệ của sách vở Vì chưa hào hứng, chưa quen bộc lộ suy nghĩ tình cảm của cánhân trước tập thể nên khi phải nóivà viết, HS cảm thấy rất khó khăn Khi đượchỏi về mức độ tích cực tham gia học tập của học sinh thuộc 3 lớp 10A1, 10A2,12A6 trong giờ học Ngữ Văn, chúng tôi thu được kết quả sau:
Kết quả này phần nào phản ánh việc học sinh ít hứng thú trong các tiết học Ngữvăn, đồng thời phản ánh thực trạng giáo viên chưa biết cách lôi kéo, cuốn húthọc sinh trong các hoạt động học
Ba là, việc kiểm tra đánh giá môn Ngữ văn ở bậc THPT vẫn có nhiều bấtcập, chưa “đo” được toàn diện năng lực của người học, chưa khuyến khích được
sự sáng tạo của HS trong làm bài và chưa góp phần điều chỉnh, đổi mới PPDH.Các đề kiểm tra hầu như được ra theo dạng “đề đóng”, tính tích hợp (giữa cácphân môn Tiếng Việt, Làm văn, Văn học và liên môn) chưa cao; các câu hỏi chủ
Trang 4yếu đánh giá HS ở hai mức nhận biết và thông hiểu Mặt khác việc đánh giá cònchưa đa chiều, vẫn thiên về kênh đánh giá từ phía giáo viên mà không quan tâmnhiều đến phía HS tự đánh giá
Thực hiện đề án nâng cao chất lượng giáo dục cấp THPT, vì mục tiêunâng cao chất lượng của nhà trường Thực hiện sự chỉ đạo trực tiếp của Sở Giáodục và Đào tạo Lai Châu, thầy và trò nhà trường đã nghiên cứu kĩ các giải phápđịnh hướng từ cấp trên, đồng thời tích cực phát huy trí tuệ của tập thể và cá nhân
để tìm ra các giải pháp thay đổi hiện trạng trên đây của địa phương và đơn vị
Vì thế, nhóm tác giả nhận thấy cần nghiên cứu để tìm ra giải pháp “Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nâng cao sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên”giúp đạt mục tiêu chất lượng,
hiệu quả học tập; giảm tối đa chi phí cho đơn vị
Trên cơ sở nghiên cứu, khảo sát, đánh giá những thành tích và hạn chếtrong công tác giảng dạy của trường THPT Than Uyên qua các năm từ 2018 đếnnay Nhận ra những điểm mạnh cần phát huy, những điểm yếu cần khắc phục.Năm học 2021-2022 chúng tôi đã tham mưu với Ban Giám hiệu nhà trường thựchiện một số ý tưởng trong công tác giảng dạy, được phê duyệt và đưa vào thựchiện cho kết quả bước đầu tương đối tốt
Trong phạm vi đề tài này chúng tôi mạnh dạn đề xuất các ý tưởng đó
thành sáng kiến: “Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nâng cao sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên” nhằm
đổi mới, cải tiến các giải pháp đã áp dụng trong giảng dạy Giúp nâng cao chấtlượng cũng như tạo môi trường học tập tích cực cho học sinh
Sau khi nghiên cứu đánh giá các giải pháp đã thực hiện, tôi nhận thấy cónhững ưu điểm, hạn chế cần cải tiến như sau:
Các giải pháp đã thực hiện trước khi có sáng kiến
1.1.1 Giải pháp 1: Nâng cao hiệu quả học tập môn Ngữ văn của học
sinh bằng việc xây dựng phân phối chương trình dạy học theo chủ đề.
Trường THPT Than Uyên là một trong các trường THPT lớn, số lượnghọc sinh đông của tỉnh Lai Châu Trong đó, 70% học sinh của trường là học sinhdân tộc thiểu số nên những bất đồng về ngôn ngữ mẹ đẻ, về văn hóa gây ra khókhăn trong việc tiếp cận bộ môn Ngoài ra, số lượng học sinh chọn thi phân mônKhoa học Tự nhiên tương đối nhiều nên việc đầu tư cho bộ môn Ngữ văn còn ít.Trong những năm trước khi có sáng kiến, trong thực tế giảng dạy, để nâng caohiệu quả bộ môn, nhóm giáo viên Ngữ văn trường THPT Than Uyên đã thựchiện dạy học theo chủ đề Các chủ đề dạy học được xây dựng ngay từ đầu năm,thể hiện trên phân phối chương trình chung của nhóm bộ môn
- Ưu điểm:
+ Các nội dung kiến thức có liên quan trong chương trình được tổ chức
thống nhất thành nhóm bài theo chủ đề chung
+ Sau khi kết thúc một chủ đề học sinh có tổng thể kiến thức mới, tinhgiản, chặt chẽ hơn so với nội dung sách giáo khoa
+ Giáo viên và học sinh chủ động hơn trong việc chuẩn bị kiến thức
Trang 5+ Thời lượng cho từng nội dung kiến thức của chủ đề do Gv bố trí phùhợp với thực trạng.
- Hạn chế của giải pháp:
+ Chỉ thiết kế khung chương trình theo chủ đề, chưa định hướng cácphương pháp sẽ sử dụng cho từng chủ đề, từng bài
+ Học sinh đã được chủ động trong quá trình học song chưa nhiều
+ Các nhiệm vụ học tập được thiết kế chủ yếu theo định hướng của giáoviên, học sinh ít được chủ động lựa chọn thiết kế
+ Đôi khi các chủ đề chỉ được xây dựng bằng cách gộp các bài có nộidung liên quan đến nhau mà không chú ý tới tính tổng hợp nên hiệu quả chưacao
- Nguyên nhân: Giải pháp thực hiện chưa mang lại hiệu quả như mong
đợi là do một số học sinh chưa thật tích cực chủ động trong quá trình chuẩn bị
và học tập trên lớp, đặc biệt với các học sinh có nhận thức ở mức trung bình,yếu Bên cạnh đó một số chủ đề có khối lượng kiến thức tương đối lớn dễ dẫnđến hiệu quả của việc tiếp thu kiến thức bị hạn chế
Vì vậy, giáo viên cần đổi mới trong các khâu: (1) Nghiên cứu kĩ lưỡng hệthống kiến thức có thể tích hợp thành các chủ đề (2) Có định hướng rõ ràngphương pháp, kĩ thuật dạy học sẽ sử dụng trong mỗi tiết, mỗi chủ đề(3) Tích hợpcác chủ đề phải gắn với cuộc sống, mỗi chủ đề là sự tích hợp kiến thức, kĩ năngcủa nhiều lĩnh vực (4) Lựa chọn hình thức tổ chức các dự án học tập theo chủ
đề giúp học sinh có cái nhìn toàn diện, được tham gia tích cực vào quá trìnhchiếm lĩnh kiến thức
1.1.2 Giải pháp 2: Đánh giá kết quả học tập của học sinh định kì theo
giai đoạn.
Trong quá trình dạy học, để kiểm tra, đánh giá mức độ đáp ứng đối vớimôn học của học sinh, giáo viên thường sử dụng các bài kiểm tra tự luận theođịnh kì như bài kiểm tra giữa kì, kiểm tra cuối kì Các bài kiểm tra thường xuyênđược thực hiện chủ yếu theo hình thức kiểm tra miệng, kiểm tra tự luận ngắn 15phút
- Ưu điểm:
+ Kiểm tra được khả năng tiếp nhận kiến thức của học sinh theo từng giai đoạn.+ Lập được các kế hoạch dài hơi nhằm khắc phục những thiếu hụt về kĩ năng,kiến thức cho học sinh
- Hạn chế:
+ Phương pháp kiểm tra đánh giá thường chỉ thực hiện định kì chứ ít thực hiệntrong tiết học nên chỉ đánh giá được học sinh theo giai đoạn, chưa đánh giá đượcngay trong tiết học đó học sinh đã đạt hay chưa đạt nội dung, kĩ năng nào, để các
em có thể chỉnh sửa ngay trong tiết sau
+ Việc đánh giá chủ yếu là giáo viên đánh giá học sinh, chưa chú trọng nhiềuđến việc học sinh tự đánh giá và học sinh đánh giá học sinh
- Nguyên nhân:
+ Một số học sinh sau khi được kiểm tra đánh giá định kỳ đã được chữa,trả bài để rút kinh nghiệm nhằm phát huy điểm mạnh, khắc phục hạn chế nhưng
Trang 6một số học sinh lại chú ý nhiều hơn đến kết quả mà việc tự sửa chữa hạn chế củamình chưa thực sự được quan tâm để khắc phục
+ Với những học sinh trung bình, yếu thì việc tự khắc phục những thiếusót của bản thân cả về kiến thức và kỹ năng trong quá trình học tập sau kiểm tra
sẽ gặp nhiều khó khăn và mang lại hiệu quả thấp
Vì vậy, giáo viên cần đổi mới trong các khâu: (1) Thường xuyên kiểm trađánh giá trong mỗi tiết học, mỗi chủ đề để kịp thời sửa lỗi hổng kiến thức, kĩnăng của học sinh.(2) Vận dụng linh hoạt các hình thức kiểm tra đánh giá mới,phù hợp với bài học và đối thượng học sinh
Từ hạn chế của các giải pháp cũ, nhóm tác giả nhận thấy cần nghiên cứu
để tìm ra giải pháp cải tiến và đổi mới các giải pháp trên nhằm nâng cao hơn nữa
hiệu quả giảng dạy Vì thế, chúng tôi đề xuất giải pháp “Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nâng cao sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên” giúp đạt mục tiêu chất lượng, hiệu quả học
tập; giảm tối đa chi phí cho đơn vị
1.2 Sau khi có sáng kiến
1.2.1 Tính mới của sáng kiến
Thông qua sáng kiến giáo viên và học sinh thực hiện nhiệm vụ học tậpnâng cao ý thức trách nhiệm khi tham gia tiết học, thay đổi cách cập nhật vàtruyền đạt tri thức, hiện đại hóa cách dạy và linh hoạt về thời gian, giảm áp lực
“nhồi nhét” vốn rất nặng nề, căng thẳng
Sáng kiến chú trọng đổi mới phương pháp và kĩ thuật dạy học: địnhhướng học sinh tìm hiểu, giải quyết vấn đề, tự học và tư duy sáng tạo nhằmkhích lệ đam mê chinh phục tri thức của học sinh
“Ứng dụng phương pháp dạy học dự án nâng cao sự hứng thú của học sinh trong giờ dạy Ngữ văn ở trường THPT Than Uyên” giúp người học chủ
động tiếp cận kiến thức, phát huy khả năng tự học của học sinh, kích thích sựsáng tạo, khơi gợi sự hứng thú đối với môn học đồng thời giúp học sinh tự đánhgiá được những ưu, khuyết điểm của bản thân sau mỗi giờ học Giải pháp được
áp dụng hoàn toàn mới so với các phương pháp dạy học và đánh giá truyềnthống Giải pháp giúp thay đổi những giờ học văn buồn chán thành những giờhọc hứng thú và sáng tạo, phát huy sở thích và năng khiếu sở trường của họcsinh, khả năng hợp tác làm việc nhóm
1.2.2 Sự khác biệt của các giải pháp mới so với các giải pháp cũ
Để thấy rõ tính mới, tính khả thi của giải pháp tôi lập bảng tiêu chí sosánh hai biện pháp cũ và mới như sau:
Việc định hướng mục đích học tập
và kiểm tra học sinh chủ yếu do giáo
viên thực hiện Nhìn chung vẫn nặng
về định hướng hiệu quả cung cấp
thông tin
Có sự phối hợp giữa hành động củagiáo viên và học sinh Nó bao gồm quátrình lập kế hoạch, thực hiện và đánh giágiờ học, được thực hiện bởi cả giáo viên
và học sinh
Trang 7Học sinh không có quyền quyết định
quá nhiều quá trình học tập
Học sinh phải có vai trò nhiều hơn trongquá trình học tập của mình và tự điềukhiển kết quả
Giáo viên sẽ chốt nội dung cho học
sinh Đồng thời giáo viên cũng chỉ
đạo và kiểm tra các bước học tập
Giáo viên sẽ đưa ra các tình huống và chỉdẫn những công cụ để có thể giải quyếtvấn đề và họ chỉ có vai trò là người tưvấn chứ không giải đáp vấn đề
Kết quả học tập sẽ được dự báo dựa
trên nhiều phương pháp khác nhau
Dạy học và đánh giá được chia ra
làm hai thành phần khác nhau trong
quá trình dạy học
Dựa vào quá trình học tập để đánhgiá kết quả nhiều hơn là dựa vào kiểmtra Học sinh sẽ được tham gia vào quátrình đánh giá, chú trọng tính ứng dụngtri thức trong những tình huống cụ thể
1.2.3 Các giải pháp mới.
Học sinh thực hiện các dự án học tập theo nhóm được phân công “Dạyhọc theo dự án là một hình thức dạy học mới, trong đó người học thực hiện mộtnhiệm vụ học tập phức hợp, có sự kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, có tạo racác sản phẩm có thể giới thiệu.” Nhiệm vụ này được người học thực hiện vớitính tự giác cao trong toàn bộ quá trình học tập, từ việc xác định mục tiêu, lập kếhoạch, cho đến việc thực hiện dự án, khâu kiểm tra, đánh giá quá trình và kếtquả thực hiện Làm việc nhóm là hình thức chủ yếu của dạy học theo dự án
1.2.3.1 Giải pháp 1: Xây dựng phân phối chương trình theo chủ đề kết hợp chỉ rõ phương pháp dạy học sẽ áp dụng cho từng chủ đề, xác định nội dung kiến thức có thể hình thành dự án ngay từ đầu năm học.
án và thể hiện rõ trên phân phối chương trình Điều này giúp cả giáo viên và họcsinh chủ động hơn trong chuẩn bị bài học ngay từ rất sớm Giáo viên nghiêncứu kĩ lưỡng hệ thống kiến thức có thể tích hợp thành các chủ đề, thống nhất tất
cả các giáo viên trong nhóm bộ môn Trong hệ thống phân phối chương trình cóđịnh hướng rõ ràng phương pháp, kĩ thuật dạy học sẽ sử dụng trong mỗi tiết,mỗi chủ đề Các chủ đề gắn với cuộc sống, mỗi chủ đề là sự tích hợp kiến thức,
kĩ năng của nhiều lĩnh vực dựa trên các dự án học tập phù hợp Lựa chọn hìnhthức tổ chức các dự án học tập theo chủ đề giúp học sinh có cái nhìn toàn diện,được tham gia tích cực vào quá trình chiếm lĩnh kiến thức
b, Cách thức thực hiện:
+ Giáo viên phối hợp với các đồng nghiệp cùng nhóm môn thực hiện ràsoát phân phối chương trình theo chuẩn KTKN do Bộ Giáo dục ban hành
Trang 8+ Thống nhất, lựa chọn các chuyên đề, bài học cụ thể có thể áp dụng hiệuquả phương pháp dạy học dự án.
+ Nhóm các chuyên đề, bài học đã chọn thành các cụm trong phân phốichương trình Dự kiến thời gian áp dụng
+ Xây dựng bộ phân phối chương trình hoàn chỉnh
Dự án theodòng lịch sử vănhọc (HS là cácchuyên giatrong hội thảo:
Tìm hiểu văn học Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử
+ Sản phẩm chính: Báo cáo tổng quan về kếtquả tìm hiểu văn học Việt Nam
+ Sản phẩm phụ1: Sơ đồ về các
bộ phận, các giai đoạn phát triển của Văn học Việt Nam+ Sản phẩm phụ2: Làm thơ, vẽ tranh về văn họcViệt Nam
+ Sản phẩm phụ3: Nghe và hát các bài hát đượcphổ nhạc từ các tác phẩm văn học
Kĩ năng Nhận diện được nền văn học dân
tộc, nêu được các thời kì lớn vàcác giai đoạn cụ thểtrong các thời
kì phát triển của văn học dân tộc
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
Kiến thức - Khái niệm văn học dân gian và
những đặc trưng cơ bản của vănhọc dân gian
- Những thể loại chính và giá trị
Dự án: Tìm vềcội nguồn vănhóa dân gian:+ Sản phẩm
Trang 9+ Sản phẩmchính 2: Sânkhấu dân gian+ Sản phẩmphụ: Sơ đồ tưduy
Kĩ năng - Nhận thức khái quát về văn học
dân gian
- Có cái nhìn tổng quát về văn họcdân gianViệt Nam
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
- Sự kết hợp hài hòa giữa "cốt lõilịch sử" với tưởng, hư cấu nghệthuật của dân gian
Dự án : Văn học
và lịch sử+ Sản phẩm 1:Sưu tấm cáctranh, ảnh, cácbài thơ có liênquan đến các sựkiện, nhân vậtlịch sử có trongbài
+ Sản phẩm 2:Sân khấu hóa + Sản phẩm 3:Thuyết trình vềthành Cổ Loa
Kĩ năng Đọc (kể) diễn cảm truyền thuyết
dân gian
- Phân tích văn bản truyền thuyếttheo đặc trưng thể loại
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
Kiến thức - Những mâu thuẫn, xung đột giữa
dì ghẻ và con chồng trong gia đìnhphụ quyền thời cổ, giữa thiện và
ác trong xã hội Sức sống mãnhliệt của con người và niềm tin của
Dự án: TấmCám và nhữngvấn đề xã hội.+ Sản phẩm 1:
Từ mâu thuẫn,
Trang 10xung đột trongtác phẩm lậpphiếu điều tra
về tình trạngbạo lực gia đình
ở hiện đại
+ Sản phẩm 2:Sân khấu hóa 1đoạn của tácphẩm
Kiến thức Đặc trưng, thể loại, các giá trị cơ
bản của văn học dân gian qua cáctác phẩm đã học
Dự án: Diễnđán: Thanh niênvới văn học dângian
+ Sản phẩm 1:Thuyết trình vềcác thể loại, giátrị của văn họcdân gian
+ Sản phẩm 2:
Sơ đồ+ Sản phẩm 3:
Vẽ tranh vềnhân vât, chitiết em ấn tượngnhất trong các
VHDG đã học + Sản phẩm 4:Hát, kể, sânkhấu hóa
Kĩ năng Nhận biết các tác phẩm VHDG
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
- Những đặc điểm lớn về nội dung
và nghệ thuật của văn học từ thế kỉ
X đến hết thế kỉ XIX
Dự án: Nhànghiên cứu tàiba
+ Sản phẩm 1:
thuyết trình vềvăn học Việtnam thế kỉ Xđến XIX
+ Sản phẩm 2:
Kĩ năng - Nhận diện được một giai đoạn
văn học
- Cảm nhận tác phẩm thuộc giaiđoạn văn học trung đại
Trang 11kỉ XIX
Lập bảng sosánh văn học
VN tk X đếnXIX với VHDGVN
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
và sáng tạo
-Năng lực môn học: Năng lựcngôn ngữ và văn học
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất yêu nước, nhân ái,chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
Kiến thức - Tầm quan trọng và yêu cầu của
việc trình bày một vấn đề trướctập thể
- Các bước chuẩn bị để trình bàymột vấn đề
Dự án: Thanhniên nói (Diễnđàn thanh niênvới các vấn đề
xã hội)+ Sản phẩm 1:Làm các videotrình bày quanđiểm về mộtvấn đề xã hội.+ Sản phẩm 2:Thuyết trình vàphản biện
Kĩ năng - Nhận ra các tình huống cần trình
bày một vấn đề trước tập thể
- Lập đề cương và trình bày mộtvấn đề trước tập thể
Góp phầnhình thànhphẩm chất
và phát triểnnăng lực
- Phẩm chất trung thực, tráchnhiệm
- Năng lực chung: Tự học, Giaotiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề
Yêu cầu cần đạt Dự kiến áp dụng pp dự án
Kiến thức - Nắm được nội dung yêu
nước (niềm tự hào trướcchiến công của dân tộc trênsông Bạch Đằng) và tưtưởng nhân văn của bài Phú(đề cao vai trò, vị trí, đức độcủa con người Coi conngười là nhân tố quyết địnhđối với sự nghiệp cứunước)
Dự án: Tôiyêu Tổ quốctôi
+ Sản phẩm:
Vẽ bản đồsông Bạch
thuyết trình về
vị trí địa lí+ Sản phẩm 2:
Trang 12- Nắm được đặc trưng cơbản của thể Phú
Rap Lịch sửViệt Nam vàthuyết trình vềcác sự kiệnlịch sử có liênquan đến sôngBạch Đằng+ Sản phẩm 3:Ngâm thơ vàGiới thiệu cáctác phẩm vănhọc viết vềsông BạchĐằng
Kỹ năng Rèn kĩ năng đọc- hiểu thể loại
Phú thể hiện qua: kết cấu,hình tượng, nghệ thuật, lờivăn, từ đó biết cách phântích một bài phú cụ thể
Góp phần hình thành phẩm chất
và phát triểnnăng lực:
-Phẩm chất: Yêu nước, tráchnhiệm
- Năng lực chung:Tự học, Giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo
- Năng lực môn học: Năng lực ngôn ngữ và văn học:
Phát triển kĩ năng đọc hiểu văn bản văn học
và giá trị văn chương ( giátrị nội dung, giá trị nghệthuật) của Nguyễn Trãi
Dự án: Tôi làGoogle
Kỹ năng - Rèn kĩ năng cho HS khi
tiếp cận kiến thức về vănhọc sử (kiểu bài về tác giảvăn học)
- Biết vận dụng và chọn lọcnhững kiến thức về văn học
sử để phục vụ cho quá trìnhtiếp cận tác phẩm và khi làmbài nghị luận văn học
Góp phần hình thành phẩm chất
và phát triểnnăng lực:
-Phẩm chất: Yêu nước, trung thực, trách nhiệmlực chung:Tự học, Giao tiếp
Trang 13Dự án: Vuatiếng Việt
Kỹ năng Có kĩ năng viết đúng các
quy định hiện hành của chữquốc ngữ, kĩ năng phát hiện
và sửa chữa những sai sót
về chữ viết (chính tả)
Góp phần hình thành phẩm chất
và phát triểnnăng lực:
- Phẩm chất yêu nước, trách nhiệm
- Năng lực chung:Tự học, Giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo
- Năng lực môn học: Năng lực ngôn ngữ và văn học:
Phát triển kĩ năng đọc hiểu văn bản văn học
Kiến thức - Những yếu tố về thời đại,
gia đình và cuộc đời làmnên thiên tài Nguyễn Ducùng sự nghiệp văn học vĩđại ông
- Nắm được những đặctrưng cơ bản về nội dung vànghệ thuật trong các tácphẩm của Nguyễn Du
- Nắm được một số đặcđiểm cơ bản về nội dung vànghệ thuật của Truyện Kiều
Dự án Tôi làGoogle
Nguyễn Du vàTruyện Kiềutrong lòng thế
hệ tre
“Truyện Kiềucủa Nguyễn
Du với việcgiáo dục kĩnăng sống vàứng xử”
Kỹ năng - Rèn kĩ năng cho HS khi
tiếp cận kiến thức về vănhọc sử (kiểu bài về tác giảvăn học)
- Biết vận dụng và chọn lọcnhững kiến thức về văn học
sử để phục vụ cho quá trìnhtiếp cận tác phẩm và khi làmbài nghị luận văn học
Góp phần -Phẩm chất yêu nước, nhân
Trang 14hình thành phẩm chất
và phát triểnnăng lực:
ái, trung thực, trách nhiệm, chăm chỉ
+Năng lực chung:Tự học, Giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo
+Năng lực môn học: Năng lực ngôn ngữ và văn học:
Phát triển kĩ năng đọc hiểu văn bản văn học
c) Điều kiện thực hiện
* Về phía nhà trường:
- Luôn quan tâm, sát sao chỉ đạo, khuyến khích giáo viên đổi mới phươngpháp dạy học theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh và tạođiều kiện tốt nhất khi giáo viên bộ môn đề xuất tham mưu tổ chức các hoạt độngkết hợp hoạt động dạy học chính khóa với ngoại khóa
- Tạo điều kiện cho giáo viên có thể sử dụng cơ sở vật chất như: máychiếu, loa đài…
- Ra kế hoạch xây dựng và phê duyệt kịp thời bộ phân phối chương trìnhngay từ đầu năm
* Về phía nhóm giáo viên giảng dạy bộ môn
- Vững vàng kiến thức, phương pháp dạy học
- Có kinh nghiệm nghiên cứu, lên ý tưởng, tổ chức phân phối chươngtrình, tổ chức dự án học tập
d) Hiệu quả của biện pháp
Học sinh có thời gian dài, chủ động hơn trong việc chuẩn bị bài từ đó nâng caohiệu quả học tập trong các tiết học
Bảng kết quả học tập của học sinh trường THPT Than Uyên
Học lựckhá
Học lựcTB
Học lựcyếu
Học lựckém
Tỉ lệ TB trở lên
Số HS
Tỉ lệ
%
Số HS
Tỉ lệ
%
Số HS
Tỉ lệ
%
Số HS
Tỉ lệ
%
Số HS