ĐỒ án tốt NGHIỆP tên đề tài hướng dẫn trình bày thuyết minh đồ án tốt nghiệp

Với hệ thống âm thanh cao cấp, bộ khuếch đại amply ô tô có thể mạnh hơn, nhưngvẫn chưa là gì so với những bộ loa độ được lắp thêm vào.Trong bất kỳ hệ thốngnào, bộ khuếch đại amply ô tô l

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI

KHOA CƠ KHÍ

BỘ MÔN CƠ KHÍ Ô TÔ

ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP Tên đề tài: Hướng dẫn trình bày thuyết minh đồ án tốt nghiệp

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 3

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG ÂM THANH VÀ MÀN HÌNH 5

1.1: Công dụng , phân loại và yêu cầu của hệ thống âm thanh và màn hình 5

1.1.1: Công dụng của hệ thống hình ảnh 5

1.1.2: Công dụng của hệ thống âm thanh 5

1.1.3: Phân loại 5

1.1.3.1: Hệ thống hiện thị hình ảnh 5

1.1.4: Yêu cầu 8

1.1.5: Hệ thống âm thanh 8

1.2: Các hệ thống giải trí, âm thanh thường gặp 11

1.3 Giới thiệu xe Land Cruiser 2008 14

CHƯƠNG II : CẤU TẠO, NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC HỆ THỐNG GIẢI TRÍ, ÂM THANH TRÊN XE TOYOTA LAND CRUISER 2008 17

2.1 Bố trí chung 17

2.2 Nguyên lý làm của hệ thống âm thanh 27

2.3 Các bộ phận chính hệ thống âm thanh 29

CHƯƠNG III : KHAI THÁC KĨ THUẬT VÀ NÂNG CẤP HỆ THỐNG GIẢI TRÍ, ÂM THANH TRÊN XE TOYOTA LAND CRUISER 2008 44

3.1 Khai thác kĩ thuật hệ thống giải trí, âm thanh 44

3.1.3 Quy trình lắp hệ thống hiển thị, hệ thống âm thanh 54

Kết Luận 80

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình 1.1 Bảng hiện thị hệ thống hình ảnh 7

Hình 1.2: Vị trí hệ thống âm thanh trên xe Toyota Land Cruiser 2008 12

Hình 1.3: Vị trí hệ thống âm thanh trên xe Toyota Land Cruiser 2008 12

Hình 2.1: Vị trí hệ thống hiển thị hình ảnh trên xe Toyota Land Cruiser 2008 17

Hình 2.2 Sơ đồ tổng quan màn hình màu 18

Hình 2.3 Quá trình phân tích hình ảnh màu thành ba hình ảnh đơn sắc trong camera 19 Hình 2.4 Quá trình quét bức ảnh màu xanh lá tạo ra tín hiệu G 20

Hình 2.5 Quá trình điều chế tín hiệu màu 20

Hình 2.6 Quá trình giải mã tín hiệu màu của màn hình 21

Hình 2.7 Quá trình điều chế tín hiệu phát của đài 22

Hình 2.8 Cấu tạo hệ thống hiển thị hình ảnh xe Land Cruiser 2008 24

Hình 2.9 Màn hình gồm 6 lớp xếp chồng lên nhau 25

Hình 2.10 Vị trí loa trên xe 26

Hình 2.11 Độ mạnh yếu của tín hiệu radio 27

Hình 2.12 Cấu tạo của loa 28

Hình 2.13 Cấu tạo hệ thống radio đơn giản 29

Hình 2.14 Máy thu radio 30

Hình 2.15 Mô tae băng sóng AM và FM 31

Hình 2.16 Các loại sóng tín hiệu 31

Hình 2.17 Mô phỏng mạch giải điều biến 32

Hình 2.18 Chức năng RSD của Radio 33

Hình 2.19 Ăng ten sử dụng trên ô tô 34

Hình 2.20 Độ nhậy thu sóng của ăng ten 34

Hình 2.21 Ảnh hưởng tiếng ồn tới khả năng thu sóng của radio 35

Hình 2.22 Ảnh hưởng của nhiễu điện 36

Hình 2.23 Dây cao áp chống nhiễu điện 37

Hình 2.24 Hiện tượng sóng phát thanh yếu dần 38

Hình 2.25 Bộ khuyếch đại 39

Hình 2.26 Bộ khuyếch đại công suất 40

Hình 2.27 Mạch điện 41

Hình 2.28 Sửa dụng cam lùi 42

Hình 3.1 Kiểm tra điện trở của loa 47

Hình 3.2 Kết nối USB 48

DANH MỤC BẢNG

Bảng 1.1.Thông số kĩ thuật của xe được trình bày như bảng dưới đây: 15 Bảng 3.1 Hư hỏng 44 Bảng 3.2 Những hư hỏng , nguyên nhân, giải pháp hệ thống hiện thị hình ảnh, camera lùi 46 Bảng 3.3 Quy trình tháo hệ thống hiển thị, hệ thống âm thanh 49

MỞ ĐẦU

Trong những năm gần đây, nền kinh tế Việt Nam có những bước phát triển vượt bậc, đời sống người dân được nâng cao, cùng với việc chính phủ đang đầu

tư rất nhiều vào quy hoạch và xây dựng hệ thống giao thông vận tải, đã khiến ô

tô trở thành phương tiện tiện nghi và phổ biến, được nhiều người quan tâm Không như các nước phát triển , với Việt Nam thì ô tô vẫn là chủ đề mới mẻ đặcbiệt là những ứng dụng tiên tiến trên xe Vì thế việc nghiên cứu về ô tô là rất cầnthiết, nó là cơ sở để các nhà nhập khẩu cũng như các nhà sản xuất trong nước kiểm tra chất lượng khi sử dụng xe, đồng thời trang bị kiến thức cho những người dân mua và sử dụng xe có hiệu quả kinh tế cao Khi xe chuyền động trên đường, có rất nhiều yếu tố tác động như : căng thẳng khi đi đường dài , mệt mỏi , mất tập trung… Những yếu tố này luôn thay đổi và gây ảnh hưởng không nhỏ tới quá trình chuyển động của xe

Với yêu cầu ngày càng cao của công nghệ vận tải về kĩ thuật cũng như về tính thẩm mỹ thì tính tiện nghi của ô tô ngày càng phải hoàn thiện hơn, đặc biệt

là tính giải trí tạo cho con người cảm giác thoải mái khi ngồi trên xe, các nhà sảnxuất xe hàng đầu thế giới đã và đang không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm của mình về kiểu dáng , độ bền, và đặc biệt là sự tiện nghi, thân thiện mang lại sự thoải mái an toàn cho người sử dụng Và một trong những nghiên cứu nhầm đáp ứng những yêu cầu trên đó là nghiên cứu về hệ thống âm thanh vàhình ảnh

Với các lý do trên đây mà em chọn đề tài về hệ thống âm thanh và hình ảnh

là vì em thấy đề tài này phù hợp với chuyên ngành công nghệ ô tô

Do thời gian làm đồ án có hạn cũng với kiến thức còn hạn chế, trong đồ án không tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy các cô

Em xin chân thành cảm ơn thầy Nguyễn Đức Trung, và các thầy trong tổ môn công nghệ ô tô đã giúp đỡ em rất nhiều trong thời gian làm đồ án này

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG ÂM THANH VÀ MÀN

HÌNH 1.1: Công dụng , phân loại và yêu cầu của hệ thống âm thanh và màn hình

1.1.1: Công dụng của hệ thống hình ảnh

- Hiện thị thông báo , cảnh báo

- Hiện thị thông tin dịch vụ

- Hiện thị thông tin giải trí, định vị GPS

1.1.2: Công dụng của hệ thống âm thanh

- Phát ra âm thanh của những cảnh báo trên xe

- Âm thanh giải trí trên xe

- Màn hình theo nhà sản xuất màn Origin sử dụng hệ điều hành Windows

CE là một sản phẩm độc quyền của hãng phần mền lừng danh MicriSoft Đây làmột trong những hệ điều hành thân thuộc sở hữu bất kỳ trên màn hình ô tô nào

Hệ điều hành Windows CE chạy mượt và ổn định mặc dù nhược điểm lớn nhấtcủa nó là vi sử lý đã được phát triển từ rất lâu hay trên thiết bị yếu giá rẻ,Windows CE đang dần mất vị thế và đi vào dĩ vãn để nhường chỗ cho các thiết

bị mới và vi xử lý tốt hơn tiêu biểu như các thiết bị đến từ Android

- Màn hình theo nhà sản xuất màn Android chỉ được trang bị trên những

xe mới nhất hiện nay, Cùng với giá thành cao, sang trọng, và đầy tiện ích thì hầunhư màn hình Android chỉ trên những dòng xe sang

b Màn hình hiển thị theo thị trường

- Màn hình sử dụng hệ điều hành Android là một sản phẩm phổ biến nhất

và Google, đây là một hệ điều hành mới, được sự đón nhận của cộng đồng và sửdụng mã nguồn mở của Linux, nên có nhiều lập trình viên chuyên nghiệp hỗ trợnghiên cứu, do đó những công dụng phong phú của hệ điều hành này đang rấttốt, nhiều tính năng hữu ích và tiện lợi cho người sử dụng Hiện tại cả hai hệđiều hành Android và Windows SC đều có thể đáp ứng tốt cho những tác vụ trên

xe Tuy nhiên sự khác biệt lớn nhất giữa hai hệ điều hành này là chọn lọc saocho phù hợp với mục đích sử dụng

+ Sự khác biệt từ 2 nền tảng

- Đầu tiên: trước khi nói đến tính năng thì giá cả là một phần quyết địnhchúng ta có nên mua sản phẩm hay không, hay giá cả đó có phù hợp đúng túitiền chúng ta bỏ ra hay không Những thiết bị giải trí trên màn hình DVDAndroid hiện nay tuy có giá cao hơn các thiết bị chạy trên Windows CE nhưngđổi lại chúng ta được phần cứng mạnh mẽ và hệ điều hành hỗ trợ lâu dài vớinhiều tính năng Trong lúc toàn bộ những đầu chạy Windows CE chỉ có thểnghe nhạc MP3 và xem video avi, divx, mp4 mang chất lượng âm thanh và hìnhảnh khá phải chăng thì phần nhiều những đầu Android dù ở cấu hình thấp nhấtvẫn với thể nghe nhạc lossless, nhạc nguyên bản wav, chơi nguyên file iso củanhững đĩa DVD, Bluray, và chơi được file Full HD

Hình 1.1 Bảng hiện thị hệ thống hình ảnh

- Thứ 2: Việc khiến cho Android khác với Window CE là Android có độingũ nhân vân cực lớn và lượng lập trình viên cực kì đồ sộ cùng với tốc độ lớnmạnh áp dụng chưa từng thấy trong lịch sử phần mềm, nó cũng hỗ trợ số đôngcác áp dụng xem phim nghe nhạc hoàn hảo cho người tiêu dùng Trong khiWindows thì lại không cho phép thiết lập những cài đặt của “ Google ” thìAndroid thì ngược lại Android có khả năng tính toán cực kỳ chi tốt giao diện đồhọa cho khách hàng theo từng mục đích sử dụng khác nhau

- Thứ 3: Chỉ sau một thời gian sau khi ra mắt Android đã nhanh chóngphát triển và đẩy Windows vào dĩ vãn trên thị trường di động bởi ngay trongkhoảng phiên bản trước hết được tung ra, nó đã sở hữu năng lực xử lý nhanh vàmạnh mẽ hơn nhiều lần Windows mobile và Windows CE Ngoài ra Windows

CE sử dụng khả năng làm việc đáng tin cậy của mình Không những thế,Android có thể thực hiện nhanh hơn so mảng Windows, vì nó đơn thuần hóa các

mã lập trình và Android linh động hơn phổ quát so sở hữu hệ quản lý WindowsCE

- Thứ 4: Android có đa số các tính năng của 1 hệ thống quản lý, nhưng

nó cũng đủ chức năng như một trang bị được để giao du Bên cạnh đó vận dụngFrame Work của Android cho phép người tiêu dùng thay thế và sắp xếp lạinhững thành phần của phần mềm Tính năng này không còn được hỗ trợ trênWindows CE Thêm nữa đồ họa giao diện trên Android rất hiện đại và được tối

ưu rất tốt như hỗ trợ sử lý các định dạng video (MPEG4, H.264, MP3, AAC,AMR, JPG, PNG, GIF)

có nhiều nguồn nhiễu Chịu được các chấn động cơ học Chịu được các biếnđộng của khí hậu nhiệt đọ do xe luôn di động nơi này nơi khác

-Hệ thống âm thanh: Âm thanh tốt khỏe phù hợp với ca bin xe và việc đặthướng loa phải phù hợp đảm bảo được âm giảm sự không đồng đều về tần số

âm trên toàn xe

1.1.5: Hệ thống âm thanh

- Loa trầm : loại loa thể hiện âm thanh dải Bass trầm, dễ hình dung làtiếng trống Đặc điểm của loa trầm và loa siêu trầm là kích thước lớn, thùng loa

to để tạo ra tiếng bass đầy

Loa Mid: đây là loại loa cơ bản, nhất định phải có vì chúng thể hiệnnhững âm thanh có tần số phổ biến nhất Các loa có sẵn đi kèm với thiết bị điện

tử như TV, màn hình ô tô… đều là loa Mid

Loa Treble: Thể hiện âm thanh cao bổng Với kích thước nhỏ khoảng 1-2inch nên loa treble thường được lắp ở góc taplo.

b phân loại theo độ khuếch đại

loại bộ khuếch đại có sẵn theo xe: Trong bộ phận đầu phát zin của xe, cómột bộ khuếch đại (amply ô tô) tích hợp nhỏ cung cấp năng lượng cho loa Với

hệ thống âm thanh cao cấp, bộ khuếch đại (amply ô tô) có thể mạnh hơn, nhưngvẫn chưa là gì so với những bộ loa độ được lắp thêm vào.Trong bất kỳ hệ thốngnào, bộ khuếch đại (amply ô tô) lấy tín hiệu âm thanh và khuếch đại nó theođúng nghĩa đen Đó là lý do tại sao nó có tên như vậy Rõ ràng là bạn khôngmuốn khuếch đại loa của nhà máy Chúng có thể có cuộn dây thoại trở khángthấp hoặc một thuộc tính khác khiến chúng không tương thích với hầu hết các

bộ khuếch đại (amply ô tô) hậu mãi Để thực sự đạt được âm thanh tốt nhất từdàn âm thanh trên xe hơi của bạn, bạn muốn thay thế loa và sau đó thêm bộkhuếch đại (amply ô tô) để có âm thanh tốt hơn

- Bộ khuếch đại không theo xe:

+ Âm thanh to mà không bị biến dạng

Như chúng ta đã thảo luận trước đây, thiết lập tại nhà máy của bạn sẽ tạo

ra hiện tượng méo tiếng khi bạn tăng âm lượng Hãy thử nghiệm nó - bật loa độtrên ô tô của bạn ngay bây giờ và xem điều gì sẽ xảy ra Âm thanh trở nên khủngkhiếp Bộ khuếch đại (amply ô tô) chất lượng cao cho phép bạn tăng âm lượng

mà không bị biến dạng mà bạn nghe thấy từ hệ thống OEM của mình

+ Cấp nguồn cho loa siêu trầm

Nếu bạn định lắp thêm loa siêu trầm cho xe của mình, bạn cũng sẽ cầnmột bộ khuếch đại (amply ô tô) Tuy bạn có thể chạy loa sub mà không cần bộkhuếch đại (amply ô tô), nhưng điều đó không tạo ra âm thanh tốt nhất Trongnhiều trường hợp, đài trên ô tô không chứa các kết nối cần thiết cho loa siêutrầm nên bạn sẽ không có lựa chọn nào khác

Cả bộ khuếch đại (amply ô tô) ba và năm kênh đều được trang bị để xử lýloa siêu trầm, nhưng đôi khi sẽ hợp lý khi thêm một bộ khuếch đại (amply ô tô)dành riêng cho loa sub Trong trường hợp đó, bạn thực sự muốn có hai amply để

có âm thanh tốt hơn - một cho loa và một cho loa siêu trầm

+ Phát huy hiệu quả tốt nhất từ loa

Nếu bạn muốn chất lượng được cải thiện, bạn cần một bộ khuếch đại(amply ô tô) để có âm thanh tốt hơn Chắc chắn, bạn có thể thêm loa mới vào hệthống có sẵn nguyên bản, nhưng lắp đặt một bộ đầu mới kết hợp với bộ khuếchđại (amply ô tô) là cách tốt nhất để trải nghiệm chất lượng mà bạn mong muốn

Mặt khác, nếu bạn không quan tâm đến một lượng nhỏ biến dạng, bạn cóthể ổn với thiết bị đầu và loa mới Một số thiết bị đầu cao cấp tự cung cấp âmthanh tốt khi được ghép nối với loa phù hợp Tuy nhiên, khi bạn tăng âm lượnglên tối đa, bạn vẫn sẽ nhận thấy chất lượng âm thanh bị giảm sút Chúng tôi hiểurằng việc nâng cấp cả thiết bị đầu và mua một bộ khuếch đại (amply ô tô) sẽ tốnnhiều chi phí hơn, nhưng đó là cách duy nhất để loại bỏ hoàn toàn hiện tượngméo tiếng

+ Thêm tính linh hoạt và tính năng

Những người đam mê âm thanh nghiêm túc hiểu được tầm quan trọng củakhả năng tùy chỉnh Nếu bạn muốn truy cập vào bộ xử lý tín hiệu và bộ cân bằng

mà không cần thêm đơn vị mới, bộ khuếch đại (amply ô tô) có thể biến điều đóthành hiện thực Bạn cũng có thể sử dụng bộ khuếch đại (amply ô tô) để thêmhoặc xóa các kênh khác nhau vào hệ thống

nhiên, vẫn có sự khác biệt lớn giữa công suất cực đại 50 watt trên mỗi kênh và

50 watt RMS phát ra từ bộ khuếch đại (amply ô tô) gắn ngoài Với một bộkhuếch đại (amply ô tô) độ lắp thêm, bạn sẽ có được nguồn điện sạch, tốt hơnbất kỳ dàn âm thanh trên xe hơi nào có thể cung cấp Ngay lập tức, bạn nhậnthấy sự khác biệt về chất lượng âm thanh một cách rõ rệt

+ Chọn bộ khuếch đại (amply ô tô) phù hợp

Tất nhiên, điều quan trọng là bạn chọn bộ khuếch đại (amply ô tô) nàonếu bạn muốn đạt được kết quả được liệt kê ở trên Bạn không thể chỉ gắn một

bộ khuếch đại (amply ô tô) rẻ tiền vào xe và hy vọng vào kết quả tốt nhất (mặc

dù nó sẽ không ảnh hưởng gì) Chúng tôi khuyên bạn nên chọn thiết bị đầu, loa

và amp để hoạt động cùng nhau Nếu bạn muốn có âm thanh tốt nhất, bạn cầnphải cải tiến mọi thứ, trừ khi bạn đã nâng cấp thiết bị đầu phát và loa Sau đó,bạn cần tìm amp tốt nhất để hoạt động với thiết lập hiện có của mình

1.2: Các hệ thống giải trí, âm thanh thường gặp

a Âm thanh theo xe

Hình 1.2: Vị trí hệ thống âm thanh trên xe Toyota Land Cruiser 2008.

Chú thích: 1-loa mid 2-loa treble 3-loa mid 4-loa treble 5-loa mid

7-lia mid 9-loa mid

Hình 1.3: Vị trí hệ thống âm thanh trên xe Toyota Land Cruiser 2008 Chú thích: 4-loa mid ở cánh cửa sau bên phụ 5-loa mid ở phía cuối xe bên phụ 6-loa mid ở giữa cốp xe 7-loa mid ở cuối xe bên lái 8-loa mid ở cánh

cửa sau bên lái

- Loa theo xe hầu như là loại tròn đường kính 6.5 inch (16 cm) và có công suấtthấp (nhìn chung loa có công suất tối đa 20w rms, 40w max), không phân tần vàlấy tín hiệu trực tiếp từ đầu phát Riêng loa cánh trước có treble rời Một số dòng

xe loa bầu dục như Altis, Prado… Thông thường thì loa bầu dục cho chất âm tốthơn loa tròn

- Với cấu hình như vậy, loa theo xe chỉ đáp ứng được phần nào nhạc nhẹ nhàng(dải treble và mid tạm ổn), không đòi hỏi công suất lớn Với nhạc nhanh, nhạcmạnh như trẻ hay nhạc dance thì sẽ thấy thiếu hẳn dải trầm (bass) Nếu bật to loa

sẽ bị rè, tiếng méo và âm thanh sẽ rối

b Những thương hiệu âm thanh thường gặp

- Một thương hiệu khá nổi tiếng trong làng âm thanh ô tô và ở mức giá tầm trung

khoảng 5 triệu đó là Sub Blaupunkt Một thương hiệu đến từ Đức nhưng cũng

đã được bán cho Trung Quốc Sản phẩm phổ biến nhất của thương hiệu này tại

thị trường Việt Nam là loa sub gầm ghế Blaupunkt 180A Hiện tại trên thị

trường cũng có khá nhiều loại hàng, thật có, fake có, nhưng nếu hàng chuẩn thìgiá sẽ giao động tầm 5 triệu với Sub này Khó có giá 2-3 triệu cho một quả subBlaupunkt tốt và chính hãng nên anh em lưu ý khi lưa chọn nhé Hãy tìm đếncác đơn vị uy tín

- Một tên tuổi cũng khá nổi gần đây là sub gầm Isotec, một thương hiệu đến từĐức quốc xã, tầm giá cũng loanh quanh 5 triệu Dòng sub này có 2 dòng chính

là Sub gầm ghế Isotec V8 hoặc Sub gầm ghế Isotec V10 Với chất âm trầm ấm,chắc tiếng, cũng như Sub Isotec V8 khá nhỏ gọn và tiện dụng với thiết kế loabầu dục nên đây được xem là lựa chọn tối ưu cho những dòng xe có gầm ghếthấp, khoang gầm ghế nhỏ hay những chủ xe cần ưu tiên về khoảng không giansau khi lắp sub

- Tiếp theo là một tên tuổi được mình đánh giá là tốt nhất thị trường sub điện gầmghế hiện tại là Helix Thương hiệu này đến từ Đức và đang được phân phối tạiViệt Nam bởi một số đơn vị Giá Sub khá cao rơi vào tầm từ 6-8 triệu cho từng

mã Tuy nhiên bass Helix rất chắc, sâu và hay Với các bác yêu cầu cao về bassthì đây có thể coi là lưa chọn tuyệt vời ở thời điểm 2020 hiện tại

- Màn hình Android Vitech Những tính năng nổi bật độ phân giải sắt nét với tínhnăng IPS chống va đập, trầy xước với kính cường lực 2.5D

- Màn hình Android Oled Màn hình sở hữu mức giá bình dân, chỉ từ 3 triệu đồngtrên 1 sản phẩm

- Màn hình Android Kovar Màn hình sở hữu kiểu dáng sang trọng, hình ảnh chânthực rõ nét với độ phân giải Full HD

- Mành hình ô tô Pioneer Nổi bật với dàn âm thanh chất lượng kèm theo thiết kếsang trọng

- Màn hình DVD Android Carfu Một thương hiệu đến từ Nhật Bản với nhữngtính năng vượt trội, màn hình tích hợp 4 ứng dụng bản đồ như Google Map, ViệtMap, Here Map, Navitel

1.3 Giới thiệu xe Land Cruiser 2008

Land Cruiser xuất hiện tại Việt Nam vào năm 2000, dưới dạng lắp ráp trongnước (CKD) và là mẫu xe duy nhất trong phân khúc thể thao đa dụng cỡ lớn.Đến cuối 2007, doanh số cộng dồn đạt trên 2.000 chiếc

Tháng 11/2007, Toyota Việt Nam ngừng sản xuất Land Cruiser để tập trungnguồn lực cho các mẫu xe trong nước khác Thay thế nó là phiên bản mới nhấtLand Cruiser 2008 nhập khẩu nguyên chiếc nhằm đáp ứng nhu cầu khách hàngtrên thị trường

Land Cruiser phiên bản mới ra mắt tại Việt Nam thuộc thế hệ thứ tám với 2màu đen và bạc Về tổng thể, nó dài hơn 60 mm, rộng thêm 30 mm và cao hơn

15 mm so với thế hệ cũ Thiết kế phần mũi vẫn đậm chất mạnh mẽ, đồ sộ củathế hệ trước dù có phần "nhã nhặn" hơn Những thay đổi nhỏ về cấu trúc lướitản nhiệt, cụm đèn gần như chỉ đóng vai trò giúp khách hàng dễ nhận biết

Toyota trang bị động cơ V8, dung tích 4,7 lít, tích hợp hệ thống van biếnthiên thông minh VVT-i Công suất tối đa của Land Cruiser là 271 mã lực, mô-men xoắn cực đại 418 Nm Hộp số thuộc loại tự động 5 cấp

Hệ thống dẫn động Land Cruiser thuộc loại dẫn động 4 bánh với bộ vi saihạn chế trượt cảm ứng mô-men xoắn (Torsen LSD), được bố trí trong bộ vi saitrung tâm phân phối lực kéo tối ưu giữa bánh trước và bánh sau.

Bộ thiết bị an toàn gồm chống bó cứng phanh đa địa hình (Multi TerrainABS), có khả năng thăm dò địa hình đường sá và tự động chuyển đổi sang chế

độ phanh tương ứng với điều kiện địa hình hiện thời Bên cạnh đó là 2 túi khíphía trước, 2 túi khí bên hông và túi khí rèm chạy dọc hai bên cửa sổ

Các hệ thống tiện nghi đáng chú ý có hệ thống điều hòa tự động 2 vùngnhiệt độ , ghế lái chỉnh điện, ghế điện điều chỉnh 10 hướng, Cruise control, khởiđộng bằng nút bấm (Start top)

Bảng 1.1.Thông số kĩ thuật của xe được trình bày như bảng dưới đây:

Dung tích xy lanh (cc) 4 xi lanh thẳng hàng, 16 van

DOHC

Hệ thống truyền động 4 bánh toàn thời gian

CHƯƠNG II : CẤU TẠO, NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC HỆ THỐNG GIẢI TRÍ, ÂM THANH TRÊN XE TOYOTA LAND CRUISER 2008

Sơ đồ nguyên lý làm việc:

Sơ đồ khối tổng quát của Ti-vi mầu về mặt chức năng có thể chia làm hainhóm chính như sau :

Nhóm thứ nhất - Có chức năng tạo ánh sáng trên màn ảnh: Bao gồm khốinguồn nuôi, khối quét dòng và khối quét mành

Nhóm thứ 2 - Có chức năng thu và xử lý tín hiệu hình ảnh và âm thanh:Bao gồm: Bộ kênh và trung tần, khối chuyển mạch AV, khối xử lý tín hiệu chói,khối giải mã mầu, khối khuyếch đại công suất sắc màu và khối đường tiếng, cáckhối trong nhóm này hoạt động sau nhóm thứ nhất.

Hình 2.2 Sơ đồ tổng quan màn hình màu

2 Nguyên tắc truyền hình ảnh mầu

Tất cả các nguyên tắc của truyền hình đen trắng đều được tận dụng ở truyền hình màu, nói khác đi truyền hình mầu trước hết phải làm lại các công việc đã có của truyền hình đen trắng Điểm khác biệt giữa truyền hình đen trắng

và truyền hình mầu chỉ ở chỗ : Thay vì chỉ truyền đi cường độ sáng của từng điểm ảnh thì bây giờ truyền hình màu phải truyền đi cả tính chất về mầu sắc của từng điểm ảnh đó

a Phân tích ảnh mầu thành ba hình ảnh đơn sắc

Một bức ảnh mầu gồm hàng nghìn mầu sắc khác nhau, nhưng truyền hìnhmàu không truyền đi tất cả các mầu sắc đó mà chỉ truyền đi ba mầu cơ bản của

mỗi điểm ảnh Mỗi hình ảnh mầu đầy đủ được hệ thống lọc mầu phân tích thành

ba hình ảnh đơn sắc mang ba mầu cơ bản như sau

Hình 2.3 Quá trình phân tích hình ảnh màu thành ba hình ảnh đơn sắc trong

camera

b Biến đổi các bức ảnh đơn sắc thành các tín hiệu mầu R - G -BMột bức ảnhmầu trong tự nhiên, sau khi tạo ảnh qua thấu kính chúng được phân tích thành 3bức ảnh thông qua lăng kính và các gương phản xạ, ba bức ảnh đi qua ba kínhlọc mầu là lọc mầu đỏ, lọc mầu xanh lá cây và lọc mầu xanh da trời, khi bức ảnh

đi qua kính lọc mầu đỏ, các mầu khác bị kính lọc hấp thụ còn lại mầu đỏ đi qua

và hội tụ trên màn kim loại trong suốt một bức ảnh chỉ có thành phần mầu đỏ,tương tự bức ảnh đi qua kính lọc mầu xanh lá cây cũng cho bức ảnh hội tụ chỉ cómầu xanh lá cây, bức đi qua kính lọc xanh da trời cũng cho bức ảnh chỉ có mầuxanh da trời, cuối cùng các bức ảnh đơn sắc này được chuyển đổi thành tín hiệuđiện thông qua nguyên lý quét.Sau khi phân tích thành 3 bức ảnh, các bức ảnhđược đổi thành tín hiệu điện thông qua nguyên lý quét, bức ảnh được tia điện tửquét từ trái qua phải, từ trên xuống dưới với vận tốc15625 dòng/giây, tín hiệuđiện lấy ra từ lớp phim là tín hiệu Video mang thông tin về độ chói của mầu sắcảnh, bức ảnh mầu đỏ cho ta tín hiệu Video đỏ gọi là tín hiệu R, bức ảnh mầuxanh lá cây cho ta tín hiệu G, bức ảnh mầu xanh da trời cho ta tín hiệu B

Hình 2.4 Quá trình quét bức ảnh màu xanh lá tạo ra tín hiệu G

Quá trình điều chế tín hiệu mầu R - G - B thành tín hiệu Video tổng hợp

Ba tín hiệu R, G, B là các tín hiệu mầu có cả thành phần chói, nếu truyền trựctiếpcác tín hiệu này sang máy thu thì các máy thu đen trắng sẽ không nhậnđược tín hiệu như mong muốn, vì vậy để tương thích với các máy thu hìnhđen trắng vốn vẫn còn được sử dụng rộng rãi, người ta phải tách thành phầntín hiệu chói (Y) ra khỏi các tín hiệu mầu thông qua mạch Matrix Sau khitách, các tín hiệu mầu trở thành tín hiệu thiếu chói và cóký hiệu là R - Y , G -

Y , B - Y, các tín hiệu này tiếp tục được điều chế vào sóng mang phụ f.osc đểtạo thành tín hiệu C (Choma - sóng mang mầu) cuối cùng tín hiệu C lại đượctrộn với tín hiệu chói thông qua mạch trộn tín hiệu Mixer để tạo ra tín hiệuVideo tổng hợp

Hình 2.5 Quá trình điều chế tín hiệu màu

a Quá trình giải mã tín hiệu mầu ở máy thu hình.Giả sử ta cắm trực tiếp tín hiệuVideo tổng hợp sang máy thu theo đường AV, quá trình giải mã và tổng hợp tínhiệu để khôi phục lại hình ảnh gốc được minh hoạ như hình dưới đâyTín hiệuVideo đi vào máy thu hình được khuyếch đại đệm qua mạch Damper sau đó tín

hiệu tách làm hai đường, tín hiệu Y đi tới mạch xử lý Y, tín hiệu C đi tới mạchgiải mã.Mạch xử lý chói : khuyếch đại tín hiệu Y, thay đổi độ tương phản và độsáng của ảnh sau đó cung cấp tín hiệu Y cho mạch ma trận.Mạch giải mã : Giải

mã tín hiệu sóng C để tái tạo lại ba tín hiệu mầu thiếu chói là RY, G-Y và B-Y

Hình 2.6 Quá trình giải mã tín hiệu màu của màn hình

Mạch ma trận: trộn tín hiệu mầu thiếu chói với tín hiệu chói => để tái tạo lại tínhiệu

mầu đầy đủ R, G, B cung cấp cho đèn hình mầu.c Quá trình tổng hợp hình ảnhmầu trên đèn hìnhĐèn hình mầu là thiết bị vừa làm nhiệm vụ tái tạo lại hình ảnh,vừa tổng hợp ba bức ảnh đơn sắc thành bức ảnh mầu đầy đủ mầu sắc ban đầu,đèn hình có ba katốt là KR, KG, KB phát xạ ra ba dòng tia điện tử mang thôngtin về ba bức ảnh mầu, ba tia điện tử quét trên cùng một màn hình => tạo thành

ba bức ảnh mầu chồng khít lên nhau => hình ảnh tổng hợp từ ba bức ảnh đơnsắc cho ta bức ảnh ban đầu

- Quá trình điều chế tín hiệu phát của đài truyền hình.Hình ảnh được thu vào và

được đổi thành tín hiệu Video tổng hợp thông qua Camera Tín hiệu Video tổnghợp gồm bốn tín hiệu là: Y(tín hiệu chói), C (sóng mang mầu), H.syn (xungđồng bộ dòng) và V.syn (xung đồng bộ mành) Cũng như truyền hình đen trắng,truyền hình mầu phải truyền đi tín hiệu tiếng, tín hiệu âm tần được đưa vào sóng

FM ở tần số 6,5MHz theo kiểu điều tần, sau đó sóng FM được trộn với tín hiệuVideo tổng hợp tạo thành tín hiệu có 5 thành phần là Y, C, FM, H.syn và V.syn.

Để truyền đi xa , toàn bộ 5 tín hiệu này được điều chế vào sóng siêu cao tần ởdải VHF họăc dải UHF theo phương pháp điều biên => tạo thành sóng mang,sau đó sóng mang được khuyếch đại ở công xuất lớn rồi đưa ra an ten phát xạthành sóng điện từ truyền đi trong không gian với vận tốc ánh sáng Sóng điện

từ của đài phát sẽ truyền theo đường thẳng và cũng có một số tính chất phản xạ,khúc xạ tương tự ánh sáng

Hình 2.7 Quá trình điều chế tín hiệu phát của đài

+Màn hình ô tô được cấu tạo từ rất nhiều điểm ảnh, các điểm ảnh đượcsắp xếp theo ma trận điểm ảnh Không chỉ vậy mỗi điểm ảnh được cấu tạo từ

công nghệ bóng LED SMD gồm 3 màu cơ bản 1R1G1B: R - đỏ, G - xanh lá

cây, B - xanh dương Từ 3 màu cơ bản này sẽ cho ra số màu hiển thị là trên 16,7triệu màu +Việc sắp xếp các điểm ảnh có tác dụng điều chỉnh chính xác độ sángcủa từng điểm ảnh trên màn hình, cùng với tỉ lệ của 3 màu cơ bản giúp màn hình

ô tô cho ra nhiều màu sắc sinh động, sự tương phản sẽ đạt mức độ tối ưu, loại bỏđược hiện tượng chênh lệch màu tại các góc của màn hình

- Cấu trúc module của màn hình ô tô:

+Màn hình ô tô được ghép thành nhờ khả năng lắp nối tiếp các modulemàn hình LED lại với nhau được gọi là bức từng màn hình LED hay được gọi lànhững cabin màn hình LED với nhiều kích thước và hình dạng khác nhau

+Các module màn hình riêng lẻ có thể được liên kết liền mạch để tạothành các kích thước và hình dạng không giới hạn, phổ biến cho các sự kiện đặcbiệt trong nhà và ngoài trời cần màn hình lớn hoặc tỷ lệ hay hình dạng tùy chỉnh

+Thông tin được chuyển tiếp đến các mô-đun LED bằng các bộ điềukhiển được kết nối với máy tính điều khiển Bộ xử lý video trong PC nhận tínhiệu video từ các nguồn khác nhau - tín hiệu TV tiêu chuẩn, tín hiệu từ VCR,đầu DVD, máy quay video, máy tính khác, v.v

+Các video clip được chuẩn bị trước có thể được ghi lại trên ổ cứng củamáy tính điều khiển và có thể được hiển thị theo lịch yêu cầu

+Khi đủ số lượng video được cài đặt, việc kết nối tất cả các màn hìnhLED này vào một mạng với trung tâm điều khiển hợp nhất đã xuất hiện Cácmàn hình LED đứng riêng biệt được điều khiển bởi một máy tính trung tâmthông qua bất kỳ kênh nào có sẵn - modem, modem radio, cáp quang, v.v

d Cấu tạo hệ thống hình ảnh

Màn hình được thiết kế bao gồm nhiều lớp được xếp chồng lên nhau

Trong đó, lớp đầu tiên chính là lớp Cấu tạo của màn hình gồm 6 lớp xếp chồng

lên nhau:

Hình 2.8 Cấu tạo hệ thống hiển thị hình ảnh xe Land Cruiser 2008

(1) Kính lọc phân cực thẳng đứng có tác dụng lọc ánh sáng tự nhiên khi vào(2) Lớp kính có điện cực ITO

(3) Lớp tinh thể lỏng

(4) Lớp kính có điện cực ITO chung

(5) Kính lọc phân cực nằm ngang

(6) Gương phản xạ, tác dụng phản xạ lại ánh sáng với người quan sát

Vốn dĩ màn hình hiển thị màu sắc nhờ vào những điểm ảnh chứa tinh thể

lỏng có thể thay đổi màu sắc và cường độ ánh sáng

Hình 2.9 Màn hình gồm 6 lớp xếp chồng lên nhau

Những điểm này hiển thị màu sắc theo quy tắc phối màu phát xạ từ 3màu lam, lục và đỏ, bật tắt liên tục để tạo ra một điểm màu, tập hợp nhiều điểmmàu cho ra một hình ảnh hiển thị trên màn hình LCD

e Hệ thống âm thanh

+ Bố trí chung

- Hệ thống loa ở các vị trí: taplo , cột trụ chữ A , ốp cách cửa , bệ sau hàng ghếsau …

Hình 2.10 Vị trí loa trên xe

- Hệ thống âm thanh trên xe ô tô tạo cho người lái xe và người ngồi trong xe cảm

giác thoải mái , thích thú , dễ chịu với những bản nhạc êm ái , du dương hoặc sôinổi …Trong đó , thiết bị loa ô tô đóng một phần quan trọng nhất , góp phầnkhẳng định vai trò trong hệ thống âm thanh

- Sơ đồ nguyên lý làm việc:

+Khi chúng ta mở hệ thống giải trí trên xe thì lúc này máy phát nhạc hoặc đầuDVD trên xe sẽ hoạt động đầu DVD sẽ gửi tính hiệu âm thanh đến DSP with9ch  amly , amly xử lý âm thanh và gửi tín hiệu đến loa , lúc này loa sẽ phát

ra âm thanh cho chúng ta thưởng thức

- Cấu tạo hệ thống âm thanh

+ Cấu tạo của loa ô tô bao gồm: Củ loa: Củ loa gồm cuộn dây gắn với màng loa,đặt trong từ trường nam châm vĩnh cửu Khi dòng điện chạy qua, cuộn dây sẽrung động tạo nên các dao động truyền ra ngoài thông qua màng loa Thùng loa:Thùng loa chứa toàn bộ củ loa bên trong

+ Loa chuyển tín hiệu được khuyếch đại ở bộ khuyếch đại thành âm thanh Hệthống loa gồm có hai loa ở dải tần số thấp (âm trầm) loa ở dải tần số trung ,loa ởdải tần số cao và loa ở toàn bộ dải tần ngoài ra còn có các loa hai màng và loa ba

màng Loa hai màng thì tách tần số phát lại thành hai dải từ thấp đến trung bình

và cao và âm thanh ở loa tần số thấp và loa tần số cao để tạo ra âm thanh chấtlượng cao ở một loa mặt khác loa có 3 màng tách tần số thành 3 dải thấp, trungbình và cao

2.2 Nguyên lý làm của hệ thống âm thanh

Hệ thống âm thanh trên ôtô cũng như hệ thống âm thanh ở trong nhà Tuynhiên hệ thống âm thanh ở trên ôtô có điều kiện làm việc khó khăn hơn sau dây

là một số đặc điểm của hệ thống này

Hình 2.11 Độ mạnh yếu của tín hiệu radio

- Hệ thống sử dụng điện ắc quy của ôtôHệ thống âm thanh trên ôtô sử dụng điện

từ ắc quy của xeĐiện áp của hệ thống là 12V (hoặc 24V)- Hệ thống phải chịu tácđộng của giao động xe và bụiHệ thống âm thanh trên ôtô được thiết kế để chịucác dao động và bụi bặm khi xe chạy trên đường xấu …v v.- Độ nhạy của hệthống rất tốtBộ thu sóng rađiô được thiết kế có độ nhạy cao để có thể nhận đượctín hiệu khi xe chạy qua khu vực có sóng ra đi ô yếu Độ mạnh yếu của sóngrađiô thay đổi tùy theo vị trí Thiết bị thu sóng rađiô được trang bị một mạch(AGC) để điều chỉnh sự thay đổi này- Dễ điều khiểnHệ thống âm thanh trên ôtôđược điều khiển rất dễ dàng khi lái xe Bộ thu sóng rađiô có các nút bấm vàchức năng tự động dò sóng.- Độ nhạy cảm thấp với các nhiễu điệnTrên ôtô có

rất nhiều thiết bị như hệ thống đánh lửa, hệ thống nạp và mô tơ có thể tạo ranhiễu điện tiếng ồn do điện Hệ thống âm thanh trên ôtô có rất nhiều mạch điện

tử để ngăn không cho những nhiễu điện này lọt vào hệ thống.- Ít nhạy cảm vớikhí hậu nóng lạnhNhiệt độ trong cabin về mùa hè rất cao trên 80 độ C về mùađông lại rất thấp dưới 20 độ Hệ thống âm thanh trên ôtô được thiết kế để làmviệc tốt trong sự thay đổi nhiệt độ rộng này

- Lực từ trường tạo ra bởi nam châm được truyền tới đĩa thép và cực trung tâm vàđược truyền dẫn qua khoảng trống hình trụ giữa các cực Mặt khác có một cuộndây chuyển động lên xuống tự do trong khoảng chống này Cuộn dây chuyểnđộng này được nối với màng loa khi tín hiệu dòng điện được khuyếch đại bởicuộn dây chuyển động đi qua thì cuộn dây động chuyển động lên xuống theodòng điên tạo ra âm

Hình 2.12 Cấu tạo của loa

- Trở kháng của loa

Trở kháng của loa là giá trị điện trở của loa ứng với tín hiệu đầu vào và có thể nhìn thấy ở phía cực đầu vào Gía trị này cho thấy đặc tính được chỉ ra ở đồ thị bên dưới và nó đạt giá trị cực đại ở một điểm nhất định ở một dải tần số thấp Trở kháng mà tần số của nó cao hơn tần số cực đại và trở kháng có giá trị thấp nhất đầu tiên được gọi là trở kháng danh nghĩa nhìn chung các giá trị trở kháng

là 4 ôm và 8 ôm là phổ biến và cần thiết để đáp ứng với trở kháng ra từ bộ

khuếch đại

- Đầu vào cực đại cho phép

Đây là một chỉ số giới về giới hạn công suất đầu ra tức thời cực đại mà với công suất này không làm rách loa, đơn vị của nó là oát (W), do đó chỉ số này càng lớnthì thiết bị càng có khả năng chịu được dòng điện lớn Nếu giá trị đầu vào cực đại cho phép quá nhỏ thì loa rất rể bị hỏng Do đó khi lắp đặt loa hoặc bộ khuếchđại phi tiêu chuẩn thì phải tiến hành thao tác rất cẩn thận

2.3 Các bộ phận chính hệ thống âm thanh

a Rađiô

Ăng ten thu sóng rađiô được truyền đi từ đài phát thanh và chuyển thành tín hiệu

âm thanh rồi gửi tới bộ khuyếch đại

Hình 2.13 Cấu tạo hệ thống radio đơn giản

Phần lớn các rađiô ngày nay đều có thể nhận sóng AM/FM và có một bộ dòsóng điện tử được điều khiển bằng một máy tính nhỏ

- Bộ khuyếch đạiBộ khuyếch đại được dùng để khuyếch đại tín hiệu từ

rađiô,băng từ,đĩa CD…và gửi các tín hiệu này đến các loa

Máy thu rađiô lựa chọn chương trình mong muốn từ rất nhiều đài phát Trongdải sóng phát thanh rađiô có băng FM và AM Máy thu sẽ nhận các sóng này vàphân biệt giữa băng AM và FM máy thu rađiô có thể nhận cả các sóng thuộcbăng AM và FM có hai núm dò sóng cho các băng AM và FM Việc lựa chọncác băng này được thực hiện bằng một núm điều khiển Vì ôtô di chuyển qua rấtnhiều vị trí như thành phố, thị trấn, nông thôn và miền núi nên độ mạnh củasóng rađiô mà máy thu nhận được qua ăng ten cũng thay đổi rất lớn Do đó hệthống rađiô trên xe phải có độ nhạy cao để có thể nhận được tín hiệu rađiô ởnhững nơi che khuất bởi các tòa nhà hoặc các ngọn núi Việc giảm tiếng ồnkhông cần thiết được tín hiệu bởi các mạch AGC-ATC-ASC

Hình 2.14 Máy thu radio

- Nguyên lý làm việc của rađiô Băng sóng AM và FM

Hình 2.15 Mô tae băng sóng AM và FM

Việc phát các sóng ở băng AM và FM khác nhau ở phương pháp điều biến(phương pháp trộn giữa tín hiệu âm thanh và sóng mang) AM là chữ viết tắt củađiều biến theo biên độ tức là thay đổi biên độ của sóng mang theo tín hiệu âmthanh FM là chữ viết tắt của điều biến theo tần số tức là biến đổi tần số sóngmang theo tín hiệu âm thanh Ta có thể thấy sự khác nhau khi so sánh sóng phátthanh AM và FM được thể hiện trên hình vẽ trên

Hình 2.17 Mô phỏng mạch giải điều biến

Tín hiệu âm thanh của âm nhạc và giọng nói từ đài phát được trộn vớisóng mang và trở thành tín hiệu điều biến do đó để chuyển tín hiệu này thành tínhiệu âm nhạc và giọng nói cần thiết phải loại bỏ sóng mang và chỉ giữ lại tínhiệu âm thanh Vì việc phát sóng FM sử dụng phương pháp Stereo nên tín hiệukhác nhau giữa bên phải và bên trái được truyền đi Do đó máy thu Rađiô FMcũng phải có chức năng để phân biệt tín hiệu được tổng hợp đối với bên trái vàbên phải Vì tín hiệu âm thanh do máy thu nhận được là rất yếu nên cần có bộkhuếch đại để khuếch đại tín hiệu này đủ cho loa phát ra âm thanh Bộ khuếchđại này có thể được đặt ngay trong máy thu mà cũng có thể để rời giống nhưbộStereo

+ Chức năng thiết lập trước chương trình

Bằng cách lưu trữ sóng phát thanh vào nút dặt trước “ Preset” người ta sử dụng

có thể lựa chọn chương trình mà mình thích bằng cách nhấn vào nút này+ chức

năng tìm kiếm tự động (SEEK)Bằng cách ấn vào nút chọn sóng ,các tần số nhận

được sẽ thay đổi theo thứ tự Khi hệ thống xác định được độ mạnh nhất định củasóng rađiô nhận được nó sẽ dừng việc tìm kiếm và phát ra chương trình của đàiphát

+ Chức năng RSD (Hệ thống dữ liệu Rađiô)

RSD là hệ thống truyền số liệu sử dụng các kênh trống của sóng FM và là dịch

vụ thông tin để truyền các số liệu có ích khác nhau hoặc thông tin khác dướidạng văn bản Rađiô, trong chức năng này thì chức năng linh hoạt nhất là AM

Hình 2.18 Chức năng RSD của Radio

Việc sử dụng chức năng này cho phép tự động chuyển sang trạm phát khác cócùng chương trình khi tình trạng nhận sóng từ trạm phát hiện tại xấu đi Bằngcách sử dụng chức năng BTY tần số sẽ tự động điều chỉnh theo đài phát đangphát chương trình yêu thích Chúng ta có thể thấy các chức năng ngày một pháytriển cao của Rađiô.(1) Chức năng AF (thay đổi tần số) “ Đài phát có được phátcùng một chươngtrình trên các tần số khác nhau” Chức năng này cung cấp thôngtin về tần số của đài phát đang truyền cùng một chương trình mà người sử dụngthu từ các khu vực lân cận.(2) Chức năng PTY (loại chương trình) “ xác địnhnội dung chương trình “Chức năng này phân loại các chương trình nhận được là

gì và nhận dạng chúng Ví dụ người sử dụng muốn nghe chương trình thời sự thìmáy thu có thể tự động tìm kiếm đài đang phát chương trình thời sự

b Nguyên lý của ăng ten- khái quátĂng ten là cửa vào tín hiệu của Rađiô vì vậy

nó là một phần rất quan trọng để tạo âm thanh tốt.Hai loại ăng ten sau đây được

sử dụng trên ôtô là:+ Ăng ten cần+ Ăng ten in sẵn ở kính sau

Hình 2.19 Ăng ten sử dụng trên ô tô

Ăng ten cần có thể được chia thành các loại sau:+ Loại lắp ở bađờsốctrước hoặc sau và loại lắp ở nửa trần xe phía sau Ăngten loại mô tơ có thể tựđộng dựng lên hạ xuống khi bật hoặc tắt công tắc.+ Loại ăngten in sẵn ở kínhsau có sơn dẫn điện ở trên kính sau Đặc điểm của loại ăng ten này là không phảinâng lên hạ xuống như ăng ten cần không gây tiếng ồn do gió và tuổi thọ caokhông bị gấp hoặc cọ sát.- Ăng ten và độ nhạy thu sóng

Hình 2.20 Độ nhậy thu sóng của ăng ten

Sóng rađiô do ăngten bắt được là những tín hiệu điện có cường độ điện rấtyếu được truyền tới Rađiô thông qua cuộn dây điện gọi là cáp đồng trục Để thuđược sóng Rađiô vào ăng ten chiều dài của nó phải bằng nửa chiều dài bướcsóng của Rađiô (ví dụ: khi đài phát sóng ở băng sóng AM với tần số 1300 KHzthì ăng ten cần phải có chiều dài là 115m)Không thể đặt một ăng ten dài như vậytrong ôtô nhưng ăng ten trang bị trên ôtô cần phải dài tới mức có thể được Khidùng ăng ten cần để nghe được âm thanh có chất lượng tốt thì cần phải kéo dài

hết ăng ten Trong trường hợp ăng ten in sẵn ở kính sau ngay cả một vết xướcnhỏ ở chỗ in cũng làm cho độ nhạy giảm đi.- Ăngten và tiếng ồnTín hiệu điện

do ăng ten bắt được đi vào rađiô thông qua lõi dây của cáp đồng trục.Nếu có bất

kì một âm thanh nào khác ngoài sóng rađiô được đưa vào thì sẽ có tiếng ồntrong xe Rađiô và việc nghe chương trình Rađiô sẽ rất khó khăn

Hình 2.21 Ảnh hưởng tiếng ồn tới khả năng thu sóng của radio

Các trang thiết bị điện trên xe như hệ thống đánh lửa hệ thống nạp và mô tơ điệntạo ra rất nhều tiếng ồn khác nhau Để ngăn tiếng ồn này lõi dây của cáp đồngtrục được bọc một lớp bảo vệ Lớp bảo vệ dạng lưới này ngăn chặn tiếng ồn vàtiếp đất

+ Ăng ten in trên kính

Đây là loại ăng ten được in trên kính hậu của xe có hình dạng như hình vẽ bêncác hình dạng ăng ten này khác nhau tùy theo kiểu xe Các tín hiệu điện đượcăng ten thu được phải được khuếch đại nhờ bộ khuếch đại

+ Ăng ten FM linh hoạtHệ thống ăng ten này duy trì tình trạng thu tín hiệu tốtbằng cách kết hợp hai ăng ten để loại bỏ tình trạng nhận tín hiệu xấu như tínhiệu tăng dần hoặc giảm dần

b Những vấn đề thu sóng rađiô

c - Khái quát

d Vì rađiô của xe phụ thuộc vào chiều dài ăng ten và tiếng ồn của xe nên diện tíchphủsóng mà xe có thể nhận được các chương trình của đài phát là rất nhỏ.Tiếng

ồn ở đây là tiếng ồn xung nhìn chung sóng FM cho ta chất lượng âm thanh tốt.Tuy nhiên vì ôtô hoạt động ở những nơi mà sóng rađiô yếu nên điều này khôngphải lúc nào cũng đúng.- Sóng phát thanh AM

e + Mô tả tiếng ồnSóng phát thanh AM dễ ảnh hưởng bởi tiếng ồn xung quanh.

Nếu có tia lửa điện ở nơi có sóng rađiô hoặc ở những nơi gần tín hiệu giao thôngđường dây điện hoặc đường tàu đi thì dễ gây ồn nhiễu Ngoài ra hệ thống âmthanh ôtô cũng dễ bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn điện tạo ra bởi các bộ phận có lắpđặt các hệ thống âm thanh như bugi cuộn dây đánh lửa máy phát điện Các tiếng

ồn từ tự nhiên hoặc các tiếng ồn từ nguồn khác thì có thể dễ dàng tránh được

f + Việc tạo ra tiếng ồn do điện

g Khi dòng điện chạy trong các thiết bị điện đặc biệt là các cuộn dây mà các thiết

bị này được đóng cắt bằng rơ le hay công tắc thì tia lửa điện sẽ được tạo ra giữacác điểm tiếp xúc

Hình 2.22 Ảnh hưởng của nhiễu điện

Các tia lửa này tạo ra các xung điện không mong muốn gọi là “ tiếng ồn “ hoặc“nhiễu “ sẽ được bổ sung vào dòng điện đang chạy trong dây dẫn nối với các tiếpđiểm của công tắc hay rơ le Các nguồn gây tiếng ồn khác có thể là máy phátđiện xoay chiều các dòng điện xung được tạo ra từ ECU động cơ v v Nhữngnhiễu điện này có ảnh hưởng ngược lại tới hệ thống âm thanh ôtô gây ra tiếng ồn

ở load Các biện pháp chống nhiễu điện (tiếng ồn)

- Hệ thống đánh lửaĐiện cao áp được tạo ra từ cuộn cao áp được truyền tới bugithông qua các dây cao áp điện áp cao này tạo ra các xung nhiễu rất mạnh ở cuộndây cao áp và bugi Nhiễu điện này lan tỏa vào nắp capô và từ đó đi vào ăng ten

rađiô để ngăn chặn việc tạo ra nhiễu này cần phải thực hiện các biện pháp sau.+

Dây cao áp: dùng lõi trở kháng hoặc lõi cuốn làm lõi của dây cao áp để chuyển

thành phần nhiễu này thành nhiệt năng

Hình 2.23 Dây cao áp chống nhiễu điện

- Hiện tượng sóng phát thanh yếu dầnVề ban đêm khi phản xạ của tầng điện litrở nên mạnh hơn sóng phản xạ và sóng lan truyền trực tiếp từ ăng ten của đàiphát gây nhiễu lẫn nhau và âm thanh của giọng nói có thể thay đổi Hiện tượngnày gọi là hiện tượng sóng giảm dần Vì sự phản xạ của tầng điện li làm cho khuvực phủ sóng của sóng AM trở nên rộng hơn tín hiệu từ đài phát thanh có thểgây nhiễu