1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

Đề cương lịch sử tư tưởng xã hội chủ nghĩa

9 3 0

Đang tải... (xem toàn văn)

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Đề cương lịch sử tư tưởng xã hội chủ nghĩa
Trường học Đại học Tổng hợp Hà Nội
Chuyên ngành Lịch sử tư tưởng xã hội chủ nghĩa
Thể loại Đề cương
Năm xuất bản Chưa rõ
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 9
Dung lượng 34,14 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Khi bắt đầu hành trình đến với đại học, chúng ta đều thường gặp phải một thách thức lớn đó là tài liệu học tập. Những cuốn sách, bài giảng và các tài liệu khác là những yếu tố vô cùng quan trọng trong việc đạt được kết quả tốt trong học tập. Tuy nhiên, thực tế cho thấy rất nhiều sinh viên gặp khó khăn trong việc tìm kiếm những tài liệu thích hợp và đầy đủ. Tôi hiểu rõ những khó khăn này và chính vì vậy, tôi muốn giúp các bạn bằng cách cung cấp tài liệu học tập chất lượng nhất với giá cả phải chăng. Với nhiều năm kinh nghiệm trong việc tìm kiếm tài liệu học tập và cung cấp chúng cho sinh viên, tôi cam đoan sẽ không làm bạn thất vọng. Sự khác biệt của tài liệu học tập là độ đầy đủ của nó. Tại sao phải lật qua nhiều cuốn sách để tìm kiếm những thông tin cần thiết? Tài liệu học tập của tôi được sơ đồ hoá chi tiết, giúp bạn tiết kiệm thời gian và tập trung vào học tập. Không chỉ đó, tài liệu học tập của tôi còn được cập nhật thường xuyên để đảm bảo bạn nhận được những thông tin mới nhất và chính xác nhất. Và đặc biệt, tài liệu học tập của tôi có mức giá vô cùng hấp dẫn. Tôi hiểu rằng sinh viên chúng ta không có nhiều tiền để chi tiêu, vì vậy tôi cam kết sẽ mang đến cho các bạn mức giá phù hợp nhất. Bạn sẽ được sở hữu tài liệu học tập chất lượng với giá cả phải chăng. Từ bây giờ, hãy quên đi những phiền toái khi tìm kiếm tài liệu học tập và tin tưởng vào tài liệu của tôi. Chúng tôi đảm bảo rằng bạn sẽ không chỉ tiết kiệm được thời gian và tiền bạc, mà còn đạt được kết quả tốt trong học tập.

Trang 1

CÂU1 : PHÂN TÍCH KN VÀ NGUỒN GỐC RA ĐỜI XHCN.

* KN: Tư tưởng XHCN là hệ thống những quan điểm , quan niệm ước mơ của Gcấp bị thống

trị và con đường, cách thức, Ppháp đấu tranh nhằm thực hiện một chế độ XH mà trong đó tư liệu SX thuộc về toàn XH, ko có áp bức bóc lột bất công, mọi ng được bình đẳng về mọi mặt,

có một Csống ẩm no , tự do, Hphúc, văn minh

* Nguồn gốc ra đời tư tưởng XHCN: Tư tưởng XHCN có Nggốc ra đời từ khi LLSX phát

triển, khi có sự phân chia Gcấp và có chế độ tư hữu Tư tưởng XHCN được biểu hiện đầu tiên đó là họ bắt đầu có ước mơ, khát vọng và cuối cùng dẫn đến đấu tranh thực tiễn

- LLSX phát triển là do họ tìm được công cụ LĐ mới là công cụ LĐ bằng kim loại với sức

LĐ của con ng, họ bắt đầu biết chăn nuôi , trồng trọt nên làm cho họ có thêm nhiều của cải, thậm chí dư thừa

- Khi có của cải dư thừa như vậy thì có những ng tham lấy của chung làm của riêng, VD: như người đứng đầu bộ tộc chiếm lấy tài sản chung Bắt đầu có ng giàu và ng nghèo trở thành sự phân chia Gcấp ( là Gcấp thống trị và Gcấp bị trị)

- Lúc đẩy chế độ tư hữu ra đời, vì phải đảm bảo, bảo vệ lợi ích của những Gcấp thống trị nên

họ phải thiết lập ra bộ máy Nnước, xuất hiện Nnước thống trị đầu tiên là nhà nước Cnô ( Nnước ở đây chỉ là của Gcấp thống trị, thiết lập ra để bóc lột những Gcấp bị trị)

- Ttưởng XHCN là xã hội mà mọi ng có quyền , có độc lập tự do công bằng của mình bằng nhau trong Csống Vì vậy đối với những ng giai cấp bị trị đều ước mơ đến XH đó, ước mơ là Đtranh đầu tiên của họ sau đó có sự khát vọng và cuối cùng họ đã đứng lên đấu tranh để giải phóng mình ra khỏi sự áp bức bóc lột của Gcấp thống trị Đó là sự đấu tranh giữa giai cấp do giai cấp thống trị

CÂU 2 PHÂN TÍCH NHỮNG YẾU TỐ TƯ TƯỞNG Ở HY LẠP VÀ LA MÃ CỔ ĐẠI.

•Tư tưởng XHCN và CSCN thời HLạp cổ đại: Sức LĐ sáng tạo của dân cư HLạp Cđại kết

hợp vs việc học tập đc những thành tựu về nhiều mặt của các nc phương Đông đã làm cho Cđộ CHNLệ của HLạp Cđại tuy Rđời muộn hơn so với nc khác, song đã Ptriển rất nhanh và mang hình của Cđộ CHNL trên thế giới Khi thương mại chưa Ptriển, nhưng nhân tố đặc biệt tức là tầng lớp Nlệ thì đã Xhiện Lúc đầu quan hệ giữa Cnô và Nlệ mang tính chất gia trưởng Nlệ là nguồn Tsản Qtrọng của Cnô Nô lệ phải Lđộng trong cảnh ràng buộc chặt chẽ vào quyền thống trị khắc nghiệt của Cnô /

Đến TK V và IV trước CN, XH HLạp Cđại đã đạt được sự Ptriển phồn thịnh về các mặt Ktế, 9trị và Vhoá, thương nghiệp, thủ Cnghiệp và mỹ nghệ được tiến hành theo một quy mô ngày càng rộng nhờ có LĐ Nlệ Ng Nlệ k được xem như một con ng, trái lại, họ chỉ là một "công

cụ bt nói", hoàn toàn k có quyền lợi gì về Ktế, 9trị, Vhoá, kể cả quyền sống và quyền có tên gọi Mặc dù trong Gcấp Nlệ có nhiều loại khác nhau về tính năng lao động và điều kiện sinh hoạt, nhưng nói chung đều bị gạt ra ngoài lề của Đsống 9trị, đều có mối căm thù sâu sắc với Gcấp Cnô Mặc dù trong nội bộ giới chủ nô có sự phân liệt thành hai phái bảo thù và dân chủ

do những mâu thuẫn về lợi ích gây ra, thì nhà nước dân chủ chỉ là nhà nước chuyên chính tàn bào của giai cấp chủ nô mà thôi Vì vậy, cuộc đấu tranh giai cấp ngày càng gay gắt giữa giai cấp chủ nô và nô lệ là không tránh khỏi Những người nô lệ đấu tranh bằng cách huy hoại công cụ sản xuất, cướp phá màu màng, tài sản của quý tộc chủ nỗ hoặc bo trốn Về sau do

sự áp bức bóc lột của chủ nỗ ngày càng tăng, nô lệ đã chuyển sang những hình thức đấu

Trang 2

tranh quyết liệt hơn như bạo động có tổ chức, vũ trang khởi nghĩa Những cuộc đấu tranh ấy

là mảnh đất hiện thực làm nảy sinh những mầm mống tư tưởng XHCN hoặc CSCN ban đầu đơn sơ Tuy còn rất thô thiền, nhưng những nhân tố tư tưởng XHCN ấy đã lấp lánh như những hạt kim loại hiếm trong một khối quặng /

Vào thế kỷ V đến III trước CN, xuất hiện những truyện thần thoại mang những chủ đề XH, đồng thời có màu sắc tôn giáo đa thần Từ những truyện thần thaọi về "thời đại hoảng kim" hoang dã đã nảy sinh lý thuyết về trạng thải tự nhiên mà tiêu biểu là phái Kinich Có thể nói,

lý thuyết về trang thái tự nhiên, đối lập với chế độ chiếm hữu nô lệ, đã trở thành tư tưởng phổ biến trong giới trí thức của xã hội cổ Hy Lạp và là cơ sở triết học của phái khắc kỷ Lý thuyết

về trạng thái tự nhiên cũng ảnh hưởng đến những nhà sử học đương thời, ngoài ra còn làm nền cho những tiểu thuyết viễn tưởng thế kỷ XVI-XVII sau công nguyên Có thể nói lý thuyết về trạng thái tự nhiên, về đời sống cộng đồng nguyên thủy được coi là một trong những mầm mống đầu tiên của lịch sử các tư tưởng xã hội chủ nghĩa

• Tư tưởng XHCNvà CSCN thời cổ đại La Mã: Chế độ chiếm hữu nô lệ ở La Mã cổ đại

chẳng những không kém về mặt tàn bạo so với Hy Lạp cổ đại, thậm chí còn có thể nói là tàn bạo hơn Dưới ách áp bức bóc lột của đế quốc La Mã, nhân dân ở nhiều nơi, trước hết là nô

lệ và dân nghèo không ngừng nổi lên đấu tranh Nhưng nói chung các cuộc đấu tranh ấy đều thất bại Cho nên, những hy vọng dùng bạo lực để giành quyền sống trong quần chúng lao khổ ngày càng giảm sút đi và đó là mảnh đất tốt cho sự ra đời của những khuynh hướng tôn giáo Vì thất vọng trong cuộc đấu tranh hiện thực đầy khổ ải, người ta đi tìm hạnh phúc trong

ảo tưởng tôn giáo Về thời cổ đại cũng cần tìm kiếm những mầm mống tư tưởng xã hội chủ nghĩa trong hệ tư tưởng Cơ đốc giáo sơ kỳ Cơ đốc giáo xuất hiện từ trong lòng đời sống nhân dân Do Thái vốn là một nơi bị đế quốc La Mã thống trị Tinh thần phản kháng của quần chúng lao động đông đảo và của những người nô lệ dưới áp bức bóc lột của bọn quý tộc chủ

nô, bọn địa chủ, bọn nhà giàu trong nước và bọn xâm lược, được biểu hiện bằng nhiều hình thức, trong đó có hình thức tôn giáo Thất bại trong thực tiễn đấu tranh, họ mơ ước sự xuất hiện của một vị thần linh có khả năng xóa bỏ mọi bất bình đẳng trong xã hội và tạo lập được một xã hội mới công bằng hơn /

Đến thế kỷ III và IV sau công nguyên, nhiều đại biểu trí thức La Mã xâm nhập vào Cơ đốc giáo, đem theo những yếu tô triết học Hy Lạp và La Mã Lần đầu tiên, người ta thấy trong nền văn học Cơ đốc giáo khuynh hướng thống nhất giữa hai yếu tố tư tưởng cổ đại và Cơ đốc giáo sơ kỳ, trong đó điều đáng quan tâm là sự kết hợp các yếu tố tư tưởng cộng sản chủ nghĩa

cổ đại Hy Lạp - La Mã với những quan điểm cộng sản chủ nghĩa tiêu dùng của các công xã

Cơ đốc giáo Từ đó, một dạng lý thuyết Cơ đốc giáo về quyền tự nhiên là một lý thuyết có tác dụng phổ biến suốt thời trung cổ ở nhiều nước Tây Âu Song, vì có nhiều phần tử trí thức tham gia vào Cơ đốc giáo, cho nên thái độ lên án sự giàu có càng chuyển biến theo chiều hướng làm dịu các khuynh hướng cộng sản chủ nghĩa trong các công xã và từng bước thể hiện khuynh hướng thừa nhận cái hiện tồn, khuyên kẻ giàu nên giúp đỡ người nghèo theo tinh thần từ thiện, đồng thời khuyên người nghèo cần biết chịu đựng những nỗi khổ nơi trần gian, tránh điều ác, để được hưởng hạnh phúc về mai sau trên "thiên đàng" Về thực chất, đó

là một khuynh hướng thoả hiệp trong đời sống Cơ đốc giáo Do đó, Cơ đốc giáo dần dần hòa quyện với thế quyền La Mã và trở thành công cụ tinh thầng của giai cấp thống trị /

Trang 3

Tóm lại, Cơ đốc giáo sơ kỳ với nhiều tư tưởng cộng đồng nguyên thuỷ, trong thế kỷ đầu sau công nguyên là hình thức thể hiện tinh thần phản kháng về mặt xã hội của quần chúng bị áp bức Về sau, toàn bộ tư tưởng cộng sản chủ nghĩa trung cô và nhiều trào lưu cộng sản chủ nghĩa thời cận đại vẫn còn chịu ít nhiều ảnh hưởng những tư tưởng xã hội của Cơ đốc giáo sơ kỳ

CÂU 3 T PHẨM "KHÔNG TƯỞNG" CỦA TÔMAT MORO.

*Tiêu sử: Tômatx Morơ Snăm 1478 trong một GĐ trí thức Cha ông là Lsư ở LĐôn Ông

được tiếp nhận Gdục đầy đủ và ở ông, sự tự Gdục tự rèn luyện là Qtrọng nhất Nhờ đó, ông trở thành ng có học sâu rộng, là 1 nhà văn Xsắc của Ptrào Vhóa Phục hưng, là bạn thân của nhiều nhà bác học có Ttưởng nhân đạo cao Ông là 1 nhà Ttưởng, 9trị, nhà văn nổi tiếng nhất

nc Anh vào TK XVI Nhiều Tphẩm của ông đã ảnh hưởng đến đời sống Ttưởng thời bấy giờ, nhưng Tphẩm chủ yếu khiến cho Morơ thành bất tử là "K tưởng" hay còn gọi là Tphẩm

UTôpia có nghĩa là k tồn tại ở đâu cả

*Hoàn cảnh ra đời: Đây là một Tphẩm văn học Ntiếng ở TK XVI, được viết vào 1514 và

Xbản lần Đtiên bằng tiếng Latinh và 1516 tại Tphố Luven nước Bỉ, sau đó được Tbản bằng

nhiều thứ tiếng Tphẩm "K tưởng" được viết ra trong những Đkiện:

1 là: đang có những P/hiện mới về các lục địa mà ở đó thổ dân đang sống trong XH k có sự

Pbiệt cái của tôi cái của anh

2 là: sự Đlộn về tình hình chiếm hữu Rđất ở nc Anh, thảm cảnh của Ndân bị bần cùng hóa,

sự Đkhổ của đông đảo quần chúng LĐ bị Psản

3 là: ở Morơ đã có sự K/hợp trình độ học thức Cđiển tuyệt diệu và Knghiệm Ttiễn phong

phú với 1 Tthần Đbiệt nhạy cảm đối với hiện thực 9trị, Ktế, XH đương thời

*Nội dung: Về Ndung của Tphẩm "Ktưởng" thì có 2 nội dung lớn đó là: ông phê phán XH đương thời và dự kiến về XH tương lai

- Ông phê phán XH đương thời:

+ Pphán Csách ngoại giao của Vchúa

+ Pphán Gcấp TS Anh, đã bắt những ng LĐ làm thuê nặng vì L/ích riêng

+ Pphán Qtrình tích lũy "TB ban đầu" đã thể hiện bằng hình tượng "Cừu ăn thịt ng"

- Ông đưa ra tổng thể dự án về XH tương lai:

+ về Ktế: thiết lập Cđộ công hữu về Tliệu SX trong nguyên tắc Bđẳng, Cbằng Phân phối

theo Ncầu, toàn bộ Sphẩm đều là của chung

+ Về 9trị: Dự kiến về Cđộ 9trị của ông là điều lý thú Nhà nc đc Tchức vì nhu của Xh, vì

Csống, Hphúc của con ng

+ Về Gdục: Tất cả mọi ng có quyền đc Htập Đối với thanh niên Gdục cao cấp là bắt buộc

Htập Vhóa đc kết hợp với Htập nghề thủ công và Nnghiệp

+ Về Tgiáo: là một cái Tgiáo"Duy lý hóa" (dựa trên cơ sở nghị lễ và K/học)

+ Về Hnhân, Gđình: Morơ Qđịnh tuổi thành hôn của nữ là 18, nam là 22 tuổi trở lên Là chế

độ một vợ một chồng và mọi người đều có quyền lựa chọn vợ hoặc chồng cho mình

*Giá trị : - Là Tphẩm đầu tiên nêu rõ ràng, đầy đủ, Hthống về một XH Csản, trong đó chứa

đc Ttưởng đặc sắc mà sau này Khọc Macxít chứng minh là đúng Ông để lại 1 mô hình toàn diện về XH CSCN trong đó Đsắc nhất là Ttưởng về Xbỏ Cđộ tư hữu

Trang 4

- Ông Pphán XH đương thời giàu lòng nhân đại - Trong Tphẩm k chỉ P/ánh ý muốn Cquan,

ảo tưởng, thuần túy Ltưởng mà nó còn P/ánh xu thế Kquan của nhân loại nhằm vươn tới

G/phóng hoàn toàn Cng LĐ

*Hạn chế: - Tphẩm mới dừng lại ở Vhọc lý tưởng chưa P/ánh Tphẩm Lluận cương lĩnh

H/động và chính Tomat Morơ cũng không tin có một XH như thế trong hiện thực, thể hiện

ngay ở trên Tphẩm "UTopia" là k tồn tại ở đâu cả

- Mô hình XH trong Tphẩm còn giản đơn, chưa tìm thấy lực lượng Ktế

*Ý nghĩa: K tưởng đc coi là 1 Tphẩm mở đầu Lsử Ttưởng CSCN và Ttưởng XHCN cận đại,

trở thành tính từ để chỉ các trào lưu Ttưởng Vhóa CSCN XH K/học của Mác

CÂU4 T PHẨM.”THÀNH PHỐ MẶT TRỜI” THOMAĐO COMPANÊNRA.

• Tiểu sử: T.companenra là ng gốc Italia, sinh ở Calabri, trong Gđình thợ công làm giầy dép.

Tuy thuộc T/lớp LĐ bình thường, nhưng Gđình đã cố gắng tạo Đkiện cho ông ăn học, Đbiệt

là học trong các tư viện và thần học, triết học,V/học và 9trị-XH Tphẩm đầu tay rất Ntiếng của ông về triết học là Triết học dựa trên cảm giác, được Xbản khi ông mới 23 tuổi ông viết

nhiều công trình Khọc khác, Đbiệt là Tphẩm lớn nhất mang tên Tphố mặt trời

- Trong Tphẩm này, những Ttưởng XHCN k tưởng của ông với cả những Gtrị lẫn Hchế của

nó đã được thể hiện nổi bật Ông viết T 1phố mặt trời theo lối kể chuyện, đối thoại qua 1 C/chuyện do ông hư cấu Điều Qtrọng ở đây là qua cách T/hiện đó, ông đã nói rõ các Qđiểm

có tính chất XHCN của mình,cho dù những Qđiểm ấy có T/chất k tưởng Câu chuyện kể về 1 thuỷ thủ đi thám hiểm trên 1 chiếc thuyền, vượt biển khơi và đã lạc vào 1 hòn đảo lạ, ở đó có một XH-một C/đồng ng sống vs nhau rất Hphúc,Vminh Đó là Tphố mặt trời trên đảo

Taprêbana

• Nội dung tác phẩm: Pphán xã hội đương thời: - về P/phối theo ông phải T/hiện Cđộ công

hữu , T/liệu SX của cơ sở

- Tất cả đều phải là của cái chung, chủ trương Xbỏ tư hữu về T/liệu SX

- Lđộng: XH sẽ tạo mọi Đkiện cho mọi ng LĐ và sự phân công LĐ phải đưa trên tài năng, Gtính và tuổi tác

- H/thức LĐ: LĐ tập thể Kinh tế có 3 ngành chính: + Trồng trọt, chăn nuôi Nghề nghiệp

còn lại là Tgian ngủ nghỉ, Vchơi và Ptriển trí lực và thể lực

- P/phối T/hiện Ppháp theo LĐ

- Về 9trị nhà nc của XH Tphố mặt trời, thì dưới “Mặt trời”có 3 “quan chức”trợ lý cao nhất là

“ng Đ/biểu cho S/mạnh”, ”ng Đ/biểu cho trí tuệ”, “ng Đ/biểu cho Tyêu” Trong XH chỉ có 4

ng ở địa vị C/nhất do dân lựa chọn là không bị bãi miễn và T/thế, nếu còn sống và H/động Bởi vì, họ là những ng sáng suốt nhất, thông minh và hoàn hảo nhất , cư xử có tình ,có lý nhất + “ông mặt trời” là ng Qđịnh tối cao về tất cả mọi việc của toàn XH Ng đại biểu cho S/ mạnh” phụ trách mọi việc quân sự, Bvệ tổ quốc

+ “ng Đ/biểu cho trí tuệ” phụ trách mọi việc Gdục, Đtạo, Ncứu K/học, văn học nghệ thuật, kiến trúc bảo tàng

+ “ng Đ/biểu cho Tyêu” phụ trách nhiều Vđề XH to lớn khác như SX, Tchức Qlý nội vụ và H/nhân Gđình Dưới” mặt trời” và 3 trợ lý tối cao còn có nhiều ng có uy tín khác mà dân cử

ra, mạng những cái tên cụ thể hơn, T/hiện cả đức độ lẫn công vụ mà các “quan chức” đó đảm nhiệm như: “Khoan dung-độ lượng”, “Anh dũng”, “Hào phóng”

CÂU5 : TÁC PHẨM NHỮNG DI CHÚC CỦA TÔI " CỦA GIĂNG MÊLIÊ

Trang 5

• Tiểu sử : Giăng Mêliê sinh ra trong một Gđình thợ dệt vào 1664 và mất 1729 Ông được

Gđình cho học trường dòng Trong Tgian ấy ông N/cứu sâu những Tphẩm của Rơnê Đêcácto

- nhà triết học nhị nguyên luận, nhà toán học, nhà vô thần học cổ La Mã 23 tuổi, ông được phóng làm mục sư và được giao việc hành đạo tại làng Etoropenhi Trong những năm cuối đời, Mêliê đã để thời gian viết 1 luận văn mang tên " Những di chúc của tôi" Vonte (1 nhà văn lớn của nc Pháp vào TK XVIII) đc đọc “những di chúc của tôi” sau 27 năm khi Mêliê từ gia cõi đời Ông nói: “Những Di chúc của tôi” của Mêliê là di chúc chống Giêsu" Ông K/định "Những Di chúc của tôi " đã có một Tđộng lớn đối với Đsống T/thần quần chúng,

"Tất cả ai đã đọc Những Di chúc của tôi đều bị thuyết phục"

• Tư tưởng XHCN của Giăng Mêliê trong tác phẩm Những Di chúc của tôi: Ngoài

Đ/tranh chống những thiện kiến T/giáo, trong Tphẩm còn có nhiều Qđiểm XH, 9trị tiến bộ

mà Vonte chưa đc nói đến

- Mêliê lý giải rằng, trong Đ/sống XH, có sự phụ thuộc lẫn nhau giữa ng và nếu khác đi XH k thể tồn tại Sự bất bình đẳng T/tại trong tất cả XH từ trước đến nay k phải là một sự "ban phát" của T/nhiên, trái lại, nó nảy sinh từ chính con người ng

- Ông kích liệt Pphán sự phân chia XH thành đẳng cấp

-Theo ông, trong Đsống XH - CT lúc ấy là ng Ndân nghèo khổ Ông k quan niệm việc giải phóng Ndân chỉ là một Cviệc thuần túy 9trị

- Ông cho rằng trong XH đương thời có nhiều kẻ ăn bám , sống trên lưng ng khác, bằng mồ hôi, nc mắt của những ng LĐ Muốn làm cho XH lành mạnh , trước hết phải Xbỏ bọn ăn hại đó

- Ông tố cáo k thương xót bọn vua chúa ở nc Pháp, Đbiệt Qtâm đến Hcảnh của Ndân bị áp bức B/lột và kêu gọi họ vùng lên Đtranh

Mêliê đã dự kiến một XH tương lai như XH cần đc xây dựng như một Gđình thống nhất, mọi

ng được sống trong Hbình và coi nhau như AE, mọi của cải cần đc quản lý chung -Mỗi ng

đc đảm bảo về nhu cầu

- Ông K/định rằng, với Cđộ công hữu về của cải sẽ k còn hiện tượng T/cắp, giết ng, dối trá

để Bvệ của riêng nữa

• Giá trị : - Những Di chúc của ông đóng 1 vai trò lớn trong Qtrình Cbị cho 1 cuộc Cmạng

Dchủ TS Nhiều Ttưởng của ông ảnh hưởng ko nhỏ đến những ng thuộc phái Ánh sáng và nhiều nhà k tưởng Pháp

• Hạn chế: Mêliê với tính cách là 1 nhà Csản k tưởng , với tinh thần Dvật và vô thần chưa

thật triệt để, là ở chỗ nào coi tôn giáo như 1 sự mê tín thô lỗ, 1 sự lừa mị, thế mà suốt đời của ông phải T/bá những điều D/trá cho Ndân

CÂU 6: NỘI DUNG TƯ TƯỞNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA CỦA GRẮCCƠ BABỚP:

*Tiểu sử : GRắccơ Babớp( 1760- 1797) Trong T/kỳ cao trào của C Mạng 1789, XHCN k

nổi lên, trái lại , ảnh hưởng của nó bị giảm xuống Điều đó k có gì đáng ngạc nhiên Trong các Gcấp XH bước vào cuộc Đtranh Cmạng, k có một Gcấp nào có Knăng lấy CNXH làm nền tảng tư tưởng cho Clĩnh của mình được Gcấp Vsản còn quá yếu và chưa tách khỏi các

T/lớp tiểu TS mà từ đó nó sẽ xuất hiện

- Cuộc Đtranh Gcấp quyết liệt trong Tkỳ Cmạng đã mạnh mẽ vào ý thức của Gcấp Vsản đang hình thành Thực tế Đtranh Cmạng dẫn đến T/hình Gcấp Vsản tách dần ra khỏi khối

quần chúng tiểu Tsản mà cho đến lúc bấy giờ họ vẫn tự coi như là một bộ phận

Trang 6

- Sau khi T/vọng trước những Tđộ 9trị của phái Girôngđanh, những phần tử triệt để nhất,

K/quyết nhất đã hướng về CNCS mà đại biểu là Grắc cơ Babớp

* Nội dung tư tưởng:

- Ông lấy luật T/nhiên là Csở Tgiới quan của L/luận này cũng là Csở Tgiới quan của phái Babớp , rằng sự bình đẳng giữa và ng là xuất phát từ Bchất của con ng, và vì vậy là quyền T/ nhiên của con ng

+ Tư tưởng của Babớp: Babớp đã vạch Tngôn của những người bình dân, đưa ra 1 Clĩnh Hđộng chưa từng có trong Lsử trước đó của Ttưởng CSCN, gồm những biện pháp cụ thể cần T/hiện ngay trong Q/trình hành sự Theo ông, việc tước đoạt tài sản của các Gcấp bóc lột k phải chỉ là để C/thiện Đsống, của dân nghèo mà còn để làm tê liệt Kthù ; và đó là 1 bộ phận trong Hthống những Bpháp để trấn áp Kthù Babớp Qniệm "quyền Tnhiên – k phải là sự hoài cổ; nó là Kquả của những suy tư và Knghiệm của Lng K có suy tư và Knghiệm cay đẳng, loài ng không thể rút ra Kluận gì về các quyền Tnhiên của con ng” Theo Babớp, cuộc Ctranh giữa Bdân và Qtộc , giữa ng nghèo và kẻ giàu k phải chỉ Bđầu từ lúc nó đc tuyên bố C/khai, nó diễn ra mãi mãi , nó Bđầu cùng với sự Xhiện của những thể chế tìm cách trao mọi của cải vào tay 1 số người này và tước đoạt tất cả của những ng khác"; "cuộc nổi dậy của những kẻ bị A/bức chống những kẻ đi A/bức thường B/nổ khi nào đa số bị đồn đến T/trạng k thể chịu đựng đc" Babớp cho rằng, Cmạng Pháp fải đc tiến hành đến cùng nó mới chỉ là ngưỡng cửa của một cuộc Cmạng mới, Vđại hơn Theo dự án của phái Babớp , việc SX trong

XH CS được tổ chức 1 cách tập trung ; quyền sở hữu ruộng đất và tất cả mọi Tsản trên lãnh thổ Qgia đều thuộc về toàn thể Ndân; chính quyền trung ương tính toán Knăng, Đkiện Lđộng

SX và nhu cầu XH để xác định việc SX và tiêu dùng Còn Chính phủ do cách mạng lập ra phải là một Hthức chuyên chính Cmạng của những người LĐ”

CÂU7: XANH XI MÔNG , RÔ BỚT Ô OEC, PHURIÊ.

Ttưởng XHCN TK này đã phát triển thành H/thuyết, tiêu biểu là học thuyết về Gcấp, xung đột Gcấp của H XanhXimông, quan niệm về “xã hội hài hoà”, “xã hội đảm bảo” của S.Phuriê và Ttưởng xóa bỏ Cđộ tư hữu của R.Ô-oen

1 Xanh Xi Mông (1760-1825):

*Tiểu sử: Xanh Xi mông, 1760-1825: Đại biểu của CNXH k tưởng nc Pháp đầu thế kỷ XIX.

Ông X/thân từ một Gđình Q/tộc Pháp lâu đời, tham gia Qđội từ khi 17 tuổi Ông viết nhiều Tphẩm nổi tiếng như: Thảo luận Khọc; Những bức thư của 1 ng ở Giơnevơ gửi những ng

cùng thời; Qđiểm đối với Cđộ sở hữu Pluật; Đạo Cơ đốc mới

* Nội dung tư tưởng XHCN: - 1 trong những ND nổi bật trong Ttưởng của Xanh Xi mông là

L/luận G/cấp và xung đột G/cấp Theo ông, XH đương thời chia thành 3 Gcấp: quý tộc, nhà T/tưởng, nhà C/nghiệp, trong đó, Gcấp nhà Cnghiệp là Gcấp trí tuệ, có Knăng Qlý Đ/nước Trong Gcấp nhà Cnghiệp ông đã phân biệt thành 2 nhóm: 1 bên là Gcấp ít ỏi những ng sở hữu; 1 bên khác đông đảo những ng k có của Ông nhận thấy cuộc Đtranh giữa những ng k

có của và những ng sở hữu là điều k tránh khỏi Vào cuối đời, Xanh Xi mông đã có ý niệm cho rằng, Csở của XH thuộc về Gcấp “những ng Cnhân làm LĐ thủ công”, do vậy, giải

phóng Gcấp cần lao là mục đích cuối cùng của ông Xanh Xi mông có thái độ phê phán đối

với Cmạng TS Pháp vì nó chưa triệt để, chưa đem lại Qlợi cho Gcấp nghèo khổ nhất và đông đảo nhất, do đó theo ông cần phải có một cuộc Cmạng mới Ông phê phán gay gắt XH vô chính phủ Cnghiệp Pháp và cho rằng đó là XH “lộn ngược”: người nghèo phải rộng lượng

Trang 7

với người giàu; kẻ phạm tội lớn nhất có quyền trừng phạt những lỗi lầm nhỏ nhất; kẻ không

có N/lực, vô đức hạnh lại đi Đ/khiển và dạy đức hạnh cho Ndân Ông mơ ước X/dựng 1 XH

mới tốt đẹp hơn mà ở đó phân phối của cải phải có lợi cho đa số Tuy nhiên, khi thực hiện

mơ ước X/dựng 1 XH mới tốt đẹp Xanh Xi mông lại C/trương đi theo con đường H/bình, vì vậy, T/tưởng của ông đã trở thành ảo tưởng, k tưởng

2: Sáclơ Phuriê (1772 - 1837):

*Tiểu sử và Nội dung TT XHCN: -Ông Xthân từ một Gđình buôn bán nhỏ của nước Pháp.

Là ng có K/năng N/thức Đ/biệt, mặc dù thời nhỏ ông k đc học ở trường nhiều Một trong những T/tưởng đặc sắc của Phuriê đó là phê phán và lên án XH TS một cách sâu sắc, vì theo ông, đó là 1 “trạng thái vô chính phủ của Cnghiệp”, trong đó “sự nghèo khổ sinh ra chính từ

sự thừa thãi” Ông kịch liệt phê phán T/trạng cạnh tranh diễn ra trong nền thương nghiệp

TBCN mà Hquả của nó là thị trường rối loạn và ng LĐ bị bần cùng hoá Phuriê P/phán

Đ/đức trong XH TS đương thời vì nó H/chế, bắt bẻ, phiền phức đối với ng nghèo, trong khi

đó nó lại là mặt nạ để cho ng giàu che đậy một âm mưu, Hđộng tội ác Theo ông, trong XH

TS, người nghèo chỉ Bđẳng trên danh nghĩa, còn trên T/tế họ phải chịu đựng mọi bất Bđẳng

và rơi vào cạm bẫy của người giàu Ông phê phán gay gắt Hnhân TS vì thực tế nó là sự giao kèo Bbán, hợp thức hoá sự sa đoạ làm cho Pnữ bị mất quyền Phuriê coi việc G/phóng Pnữ là

thước đo mức độ Tdo trong mọi XH Nét Đsắc trong T/tưởng của Phuriê là ông đã nêu

Qniệm Bchứng về Lsử Ông chia Lsử XH loài ng thành 4 giai đoạn: mông muội, dã man, gia trưởng và văn minh Ông cũng chia sự Ptriển của mỗi Cđộ XH thành 4 giai đoạn phát triển tương ứng như 4 Gđoạn của cuộc đời con ng: thơ ấu, thanh niên, trưởng thành và tuổi già Theo ông, nước Pháp, Anh lúc đó đang ở Gđoạn văn minh thứ ba và ngả sang Gđoạn tuổi già

và ông hy vọng, sau Gđoạn này, XH đi vào một TK mới - TK Vminh của những “bảo đảm XH”, tiến lên Gđoạn “XH hài hoà”, trong đó có sự T/nhất giữa L/ích Cnhân và L/ích T/thể trên Csở T/chức các hiệp hội làm ăn Tthể mà ông gọi là phalănggiơ Ông Qniệm trong XH hài hoà tất cả mọi Nlực của con ng sẽ được H/thiện, cá nhân con ng sẽ được Ptriển tới mức

chưa từng thấy Tuy nhiên, Cđường đạt tới XH hài hoà của Phuriê là Hbình, nhờ vào sự Gđỡ

của những kẻ có quyền hành và tiền của Ông Pđối B/lực Do vậy, ông k vượt qua đc những bậc tiền bối của mình khi tìm biện pháp Xdựng XH mới và TT của ông chỉ dừng lại ở sách vở

3 RÔBỚT Ô-OEN (1771 - 1858):

* Tiểu sử: Ông sinh trong một Gđình thủ công ở thị trấn nhỏ (nc Anh) Tuổi thơ của ông khá

cực nhọc phải đi làm thuê từ lúc 9 tuổi, nhưng ông có chí khí vươn lên và trở thành ng K/doanh thành đạt C/đời của ông gắn liền với sự chăm lo cho những ng Cnhân LĐ cùng khổ Ông dã từng 2 lần dành toàn bộ của cải của mình để thực nghiệm mô hình XH CSCN

(tuy cả 2 lần C/cùng đều thất bại)

*Nội dung TT XHCN: 1 trong những ND Nbật trong T/tưởng của R.Ô-oen là Qniệm của

ông khi bàn về Bchất cng Theo ông, Bchất cng đc hình thành thông qua sự Tđộng qua lại giữa cng với cng diễn ra ở môi trường bên ngoài, trong đó những Tđộng có tính Kquan đến việc hình thành Bchất cng có ý nghĩa Qtrọng nhất XH tương lai dựa trên sự hiểu biết Khọc

về các Qluật của Bchất cng, sẽ là 1 XH hài hoà, 1 XH thực sự là của cng Ô - oen là ng có

khuynh hướng Dvật và Tbộ hơn so với những đại biểu k tưởng cùng thời, khi cho rằng sự Ptriển của Lsử gắn liền vs sự Tđổi trong các Pthức SX Theo ông, “L/lượng Vchất đang chín

Trang 8

muồi trong lòng XH, cuối cùng sẽ dẫn đến sự thay đổi XH và đây là nấc thang cần thiết, Cbị dẫn đến cuộc Cmạng vĩ đại và Qtrọng” Ô-oen lên án và phủ nhận sâu sắc Cđộ tư hữu vì nó làm cho ng sở hữu tài sản trở thành ngu muội, ích kỷ và tính ích kỷ đó tỷ lệ thuận với số lượng Tsản của họ; nó làm cho cng xa cách nhau, thù hằn nhau, tàn sát, chém giết lẫn nhau bởi các cuộc chiến tranh tàn khốc Nó là nguyên nhân gây ra tất cả các tiêu cực và sự bất hợp

lý trong XH Ô-oen đi tới kết luận phải xoá bỏ Cđộ tư hữu Để Xdựng xã hội mới theo Ô-oen

chỉ còn cách là thay chế độ tư hữu bằng chế độ công hữu và Xdựng công xã là cơ sở của XH mới, ở đó mọi thành viên sẽ sống như một Gđình Nguyên tắc hoạt động của công xã: lao động tập thể, cộng đồng sở hữu, bình đẳng về nghĩa vụ và quyền lợi giữa tất cả các thành

viên Công xã sẽ đảm bảo cho mọi thành viên có Đkiện để Ptriển Tuy nhiên, về con đường

và Ppháp đi tới XH mới cũng giống như Xanh Xi mông, Phuriê, R.Ô-oen cũng cho rằng chỉ

có thể bằng con đường Hbình, bằng cách tuyên truyền, giải thích những chân lý cơ bản thì mới có thể hoàn thành đc cuộc Cmạng vĩ đại Ông trông chờ vào sự thức tỉnh của các chính phủ và ông chủ trương thuyết phục các chính phủ từ bỏ con đường lầm lạc, tạo Đkiện thuận lợi để ông thực hiện cuộc cải cách của mình Chính vì vậy, tư tưởng tốt đẹp của ông đã rơi vào không tưởng khi đưa ra thực hiện trên thực tế

CÂU 8 NHỮNG GIÁ TRỊ VÀ NHỮNG HẠN CHẾ LỊCH SỬ CỦA CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHÔNG TƯỞNG:

a Những giá trị của chủ nghĩa xã hội không tưởng:

Chủ nghĩa xã hội không tưởng có một quá trình phát triển lâu dài, từ chỗ là những ước mơ, khát vọng thể hiện trong các câu chuyện dân gian, các truyền thuyết tôn giáo đến những học thuyết xã hội – chính trị Cống hiến lớn lao của chủ nghĩa xã hội không tưởng:

- Một là, chủ nghĩa xã hội không tưởng đã thể hiện tinh thần lên án, phê phán kịch liệt và

ngày càng gay gắt các xã hội dựa trên chế độ tư hữu, chế độ quân chủ chuyên chế và chế độ

tư bản chủ nghĩa; góp phần nói lên tiếng nói của những người lao động trước tình trạng bị áp bức, bóc lột ngày càng nặng nề

- Hai là, chủ nghĩa xã hội không tưởng đã phản ánh được những ước mơ, khát vọng của

những giai cấp lao động về một xã hội công bằng, bình đẳng, bác ái Nó chứa đựng giá trị nhân đạo, nhân văn sâu sắc thể hiện lòng yêu thương con người, thông cảm, bênh vực những người lao khổ, mong muốn giúp đỡ họ, giải phóng họ khỏi nỗi bất hạnh

- Ba là, chủ nghĩa xã hội không tưởng bằng việc phác họa ra mô hình xã hội tương lai tốt

đẹp, đưa ra những chủ trương và nguyên tắc của xã hội mới mà sau này các nhà sáng lập chủ nghĩa xã hội khoa học đã kế thừa một cách có chọn lọc và chứng minh chúng trên cơ sở khoa học

Với những giá trị lịch sử trên mà chủ nghĩa xã hội không tưởng, chủ yếu là của chủ nghĩa xã hội không tưởng – phê phán đầu thế kỷ XIX, được các nhà sáng lập chủ nghĩa xã hội khoa học thừa nhận là một trong ba nguồn gốc lý luận của chủ nghĩa Mác

b Những hạn chế của chủ nghĩa xã hội không tưởng:

- Một là, chủ nghĩa xã hội không tưởng không giải thích được bản chất của các chế độ nô lệ

làm thuê Đặc biệt là nó không thấy được bản chất của chế độ tư bản chủ nghĩa, chưa khám phá ra được quy luật ra đời, phát triển và diệt vong của các chế độ đó, đặc biệt là chủ nghĩa

tư bản nên cũng không chỉ ra được con đường, biện pháp đúng đắn để cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới

Trang 9

- Hai là, chủ nghĩa xã hội không tưởng đã không phát hiện ra lực lượng xã hội tiên phong có

thể thực hiện cuộc chuyển biến cách mạng từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản lực lượng xã hội đã được sinh ra, lớn lên và phát triển cùng với nền đại công nghiệp tư bản chủ nghĩa, đó là giai cấp công nhân

- Ba là, chủ nghĩa xã hội không tưởng muốn cải tạo xã hội bằng con đường cải lương chứ

không phải bằng con đường cách mạng

Ngày đăng: 17/07/2022, 21:39

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w