1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện ban thường vụ quận ủy quản lý ở thành phố hồ chí minh giai đoạn hiện nay

127 4 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Chất Lượng Đội Ngũ Cán Bộ Phường Mới Thành Lập Diện Ban Thường Vụ Quận Ủy Quản Lý Ở Thành Phố Hồ Chí Minh Giai Đoạn Hiện Nay
Thành phố Thành Phố Hồ Chí Minh
Định dạng
Số trang 127
Dung lượng 679 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương Đảngkhóa IX đã xác định: Xây dựng đội ngũ cán bộ ở cơ sở xã, phường, thị trấn là mộttrong ba vấn đề cơ bản và bức xúc cần tập tru

Trang 1

\Ở ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

V.I.Lênin cho rằng, sau khi có đường lối, chính sách đúng, thì cán bộquyết định tất cả, quyết định ngay cả vận mệnh của đường lối, chính sách ấy:

“Nghiên cứu con người, tìm những cán bộ có bản lĩnh Hiện nay, đó là then

chốt; nếu không thế thì tất cả mọi mệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấylộn”[43, tr.449] Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Cán bộ là cái gốc củamọi công việc”[52, tr.269], “Công việc thành công hay thất bại đều do cán bộtốt hay kém” [52, tr.273] Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hànhTrung ương khóa VIII về chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệphóa, hiện đại hóa đất nước xác định: “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thànhbại của cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ,

là khâu then chốt trong công tác xây dựng đảng” [27, tr.66] Nghị quyết số NQ/TW, ngày 02/2/2008 của Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ươngkhóa X về “Nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sởđảng và chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên” đã nhấn mạnh:

22-Chăm lo đội ngũ cấp uỷ viên, trước hết là bí thư cấp uỷ và cán

bộ, đảng viên thật sự tiền phong gương mẫu, có phẩm chất đạo đứccách mạng, có ý thức tổ chức kỷ luật, hoàn thành tốt nhiệm vụ đượcgiao Kiên quyết thay thế những cán bộ yếu kém về phẩm chất, nănglực, không hoàn thành nhiệm vụ, đồng thời đưa ra khỏi Đảng nhữngngười không đủ tư cách đảng viên [36, tr.96]

Thực tiễn đã chứng minh tính chính xác của đường lối và việc cụ thểhóa đường lối chính xác, kịp thời cũng như việc thực hiện đường lối, chínhsách của Đảng có thắng lợi hay không đều tùy thuộc vào đội ngũ cán bộ

Trong suốt hơn 80 năm xây dựng và phát triển, Đảng Cộng sản ViệtNam luôn coi cán bộ và công tác cán bộ là những nhân tố quyết định sự

Trang 2

thành, bại của cách mạng Đặc biệt là chất lượng đội ngũ cán bộ ở cơ sở, coiđây là vấn đề mấu chốt, quyết định toàn bộ sự nghiệp cách mạng

Phường là đơn vị hành chính, cấp cuối cùng trong hệ thống hành chínhbốn cấp ở nước ta Đó là một loại cơ sở hành chính với đầy đủ các mặt: kinh

tế, chính trị, văn hoá, xã hội,…nơi diễn ra cuộc sống hàng ngày của ngườidân Dù là cấp thấp nhất, cấp cuối cùng trong thang bậc quản lý, nhưngphường là mắt khâu vô cùng quan trọng đối với sự ổn định và phát triển của

cả xã hội Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm Ban Chấp hành Trung ương Đảngkhóa IX đã xác định:

Xây dựng đội ngũ cán bộ ở cơ sở xã, phường, thị trấn là mộttrong ba vấn đề cơ bản và bức xúc cần tập trung giải quyết, trong

đó yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở có năng lực tổ chức vậnđộng nhân dân thực hiện đường lối của Đảng, pháp luật của Nhànước, công tâm, thạo việc, tận tụy với dân, biết phát huy sức dân,không tham nhũng, không ức hiếp dân, trẻ hóa đội ngũ, chăm locông tác đào tạo, bồi dưỡng, giải quyết hợp lý và đồng bộ chínhsách đối với cán bộ cơ sở [31, tr.167-168]

Trong những năm gần đây, đội ngũ cán bộ cấp xã nói chung đã có bướcphát triển về chất lượng Tuy nhiên, đội ngũ này vẫn bộc lộ những yếu kém, bấtcập về kiến thức, năng lực, trình độ trước những yêu cầu của tình hình, nhiệm vụmới Vì vậy, một số cán bộ gặp khó khăn, lúng túng, thậm chí va vấp, vi phạmtrong thực thi nhiệm vụ Bên cạnh đó, trước tác động tiêu cực của cơ chế thịtrường, một bộ phận cán bộ phường suy thoái về phẩm chất đạo đức, quan liêu,hách dịch, cửa quyền, vi phạm dân chủ, tham nhũng, lãng phí bị kỷ luật, thậmchí bị truy tố, xét xử theo pháp luật Qua thực tế tiếp xúc, làm việc với đội ngũcán bộ phường, không ít người dân tỏ ra bức xúc trước hiện tượng cửa quyền,quan liêu, giải quyết công việc của người dân theo cơ chế “xin - cho” Hiệnnay, ở không ít nơi, người dân vẫn phải chứng kiến những việc làm sai trái

Trang 3

của một bộ phận cán bộ cơ sở Tại các cơ quan hành chính, vẫn còn nhiều cán

bộ xử lý công việc thiếu trách nhiệm, có thái độ, tác phong không đúng mựckhi tiếp xúc với nhân dân Thậm chí, không ít cán bộ vô cảm trước nỗi đaucủa người dân Một số biểu hiện tiêu cực, nhũng nhiễu, như cán bộ địa chínhvòi vĩnh người dân khi tiến hành đo đạc diện tích đất, làm giấy tờ "sổ đỏ, sổhồng"; cán bộ chính sách làm hồ sơ giả để hưởng chế độ thương binh Vàkhông ít cán bộ phường có thái độ hách dịch, cửa quyền khi người dân địaphương đến gửi đơn thư khiếu nại Những hiện tượng tiêu cực trên chứng tỏchất lượng đội ngũ cán bộ phường hiện nay ở nhiều địa phương vẫn cònkhông ít tồn tại, bất cập Chính những thái độ và cung cách làm việc khôngđúng chuẩn mực ấy của đội ngũ cán bộ ở cơ sở ngày càng làm giảm lòng tincủa quần chúng nhân dân đối với Ðảng và bộ máy chính quyền; đồng thời đặt

ra đòi hỏi bức thiết phải đổi mới, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đặc biệt là

đội ngũ cán bộ phường diện Ban Thường vụ Quận uỷ (BTVQU) quản lý

Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) là đô thị lớn nhất nước ta, trungtâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học công nghệ, đầu mối giao lưu quốc tế, có

vị trí chính trị quan trọng của cả nước Trong hơn 25 năm thực hiện công cuộcđổi mới, 15 năm thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sốngvăn hóa ở khu dân cư”, Đảng bộ và nhân dân thành phố đã phát huy huy cao

độ truyền thống cách mạng kiên cường, năng động, sáng tạo của một thànhphố trẻ, thành phố anh hùng để vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, đạt đượcthành tựu to lớn trên tất cả các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội,quốc phòng, an ninh, đối ngoại Thành phố đã và đang phát huy vai trò trungtâm của mình trên nhiều lĩnh vực so với khu vực và cả nước, có những đónggóp to lớn vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Bên cạnh những thành tựu trên, Thành phố cũng còn bộc lộ nhiều khókhăn, tồn tại như Nghị quyết 20 - NQ/TW, ngày 18/11/2002, của Bộ Chính trị

đã nêu như sau:

Trang 4

Kinh tế phát triển chưa vững chắc, chất lượng, hiệu quả và sứccạnh tranh chưa cao; nhiều nguồn lực quan trọng và những yếu tốthuận lợi, thế mạnh của Thành phố chưa được khai thác, sử dụng cóhiệu quả”, “Kết cấu hạ tầng (giao thông vận tải, cấp thoát nước, vệsinh môi trường ) tuy được chú trọng, cải tạo và xây dựng mớinhưng vẫn còn bất cập, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh

tế, cải thiện đời sống nhân dân Tình trạng ách tắc giao thông, ngậpnước trong mùa mưa, ô nhiễm môi trường vẫn nghiêm trọng, cómặt ngày càng gay gắt hơn

Sự phát triển về văn hoá, nhất là các lĩnh vực văn hoá đỉnh caochưa tương xứng với sự phát triển kinh tế, với vai trò, vị trí là trungtâm văn hoá lớn của cả nước Quản lý các hoạt động văn hoá, báochí, xuất bản trên địa bàn chưa chặt chẽ, còn những hoạt độngkhông lành mạnh”, “Công tác xây dựng Đảng, nhất là nâng caonăng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổ chức đảng, của độingũ cán bộ Thành phố chưa theo kịp với yêu cầu của thời kỳ pháttriển mới Công tác tổ chức cán bộ, quy hoạch, đào tạo bồi dưỡng,đánh giá, bố trí, luân chuyển cán bộ chưa có nền nếp, kết quả chưatốt; công tác quản lý, kiểm tra chưa phát hiện, ngăn ngừa, hạn chếkịp thời được sự thoái hoá, biến chất của một bộ phận cán bộ, đảngviên Tình trạng mơ hồ, mất cảnh giác, phai nhạt lý tưởng, đặc biệt

là suy thoái đạo đức, lối sống, quan liêu, tham nhũng của một bộphận đảng viên đã làm ảnh hưởng đến uy tín của Đảng và gây bấtbình trong nhân dân Nhìn chung, trên địa bàn Thành phố vẫn còntích tụ nhiều vấn đề phức tạp cản trở sự ổn định và phát triển mạnh

mẽ, vững chắc của Thành phố [10]

Những vấn đề trên phần nào đã cản trở sự đi lên của Thành phố, đòi hỏichúng ta cần tìm hiểu thấu đáo mọi nguyên nhân, từ đó đề ra những giải pháp

Trang 5

khả thi để khắc phục đưa thành phố từng bước phát triển ngang tầm giai đoạnmới Một trong những giải pháp có ý nghĩa sống còn chính là công tác cán bộ.Việc tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cấp cơ sở có bản lĩnh chínhtrị vững vàng, có năng lực, phẩm chất đạo đức, nhiệt tình cách mạng cao, amhiểu về nội dung nhiệm vụ, thực hiện các giải pháp một cách sáng tạo để thựchiện thắng lợi mục tiêu, nhiệm vụ chính trị của thành phố như Nghị quyết củaĐại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố lần thứ IX (2010 - 2015) đã đề ra

Năm 1997, Thành phố Hồ Chí Minh có từ 18 đơn vị hành chính (12quận, 06 huyện) đến nay đã phát triển thành 24 đơn vị hành chính (19 quận,

05 huyện) được tách ra từ các huyện ngoại thành và quận ven của Thànhphố Các quận mới được hình thành và phát triển hầu hết từ những vùngnông thôn sản xuất nông nghiệp là chủ yếu, đến nay đã từng bước hìnhthành đời sống đô thị với nhiều dự án, công trình trọng điểm, khu đô thịmới,….và như một tất yếu, đây cũng là những nơi có đông dân cư từ cáctỉnh khác trên cả nước về làm ăn và sinh sống Và cũng chính những điềunêu trên đã đặt ra hàng loạt các nhiệm vụ nặng nề, phức tạp như: về quản lýquy hoạch; quản lý đô thị, quản lý đất đai; giải phóng mặt bằng, xây dựng

cơ sở hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội,phòng chống các tệ nạn xã hội, quản lý dân cư, vệ sinh môi trường, đảmbảo an ninh chính trị - trật tự an toàn xã hội, các vấn đề lợi dụng dân tộc,tôn giáo của các phần tử phản động nhằm kích động gây tư tưởng gây mấtđoàn kết trong nội bộ nhân dân,… Thực trạng ấy đang yêu cầu phải đượcgiải quyết một cách căn cơ, hiệu quả ngay từ cơ sở

Trang 6

Tất cả những vấn đề trên đã đặt ra một đòi hỏi bức bách đối với đội ngũcán bộ nói chung, đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụQuận uỷ quản lý nói riêng phải thật sự vững mạnh, có phẩm chất, năng lực,phương pháp, phong cách công tác tốt, nhạy bén, năng động, dám nghĩ, dámlàm, dám chịu trách nhiệm, đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của tình

hình mới Với những lý do trên tôi chọn đề tài: "Chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận uỷ quản lý ở Thành phố

Hồ Chí Minh giai đoạn hiện nay" làm luận văn Thạc sỹ Khoa học chính trị,

chuyên ngành Xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Vấn đề cán bộ, công tác cán bộ, đặc biệt về đội ngũ cán bộ lãnh đạocấp cơ sở là nội dung đã được nhiều bộ ngành và các nhà khoa học quan tâmnghiên cứu Kết quả nghiên cứu các công trình đó đã được nghiệm thu, công

bố và đăng tải trên các sách, báo, tạp chí như:

* Sách và đề tài khoa học:

- Nghiên cứu của Học viện Nguyễn Ái Quốc, Đề tài khoa học cấp Bộ:

"Mẫu hình và con đường hình thành người cán bộ lãnh đạo chính trị chủ chốt cấp cơ sở", Hà Nội,1992.

- Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Xuân Sầm chủ biên: "Xác định cơ cấu và tiêu chuẩn cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong hệ thống chính trị thời kỳ đổi mới",

Nxb Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 1998

- Hồ Bá Thâm: "Phát triển năng lực tư duy của người cán bộ lãnh đạo hiện nay", Nxb Chính trị quốc gia, 2003.

- Trần Thành: "Bản lĩnh chính trị với năng lực của cán bộ lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị ở nước ta hiện nay", Nxb Chính trị

Quốc gia, 2006

- Nguyễn Duy Hùng: “Luận cứ khoa học và một số giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo phường hiện nay”, Nxb Chính trị quốc gia, 2008.

Trang 7

- Mai Đức Ngọc: “Vai trò cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã trong việc giữ vững ổn định chính trị - xã hội ở nông thôn nước ta hiện nay”, Nxb Chính trị quốc

gia, 2008

* Những luận án tiến sỹ, luận văn thạc sỹ:

- Hồ Bá Thâm: "Nâng cao năng lực tư duy của đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã hiện nay", Luận án Tiến sỹ Triết học, 1994.

- Ngô Kim Ngân: “Khắc phục sự thoái hóa biến chất của đảng viên trong công cuộc đổi mới ở nước ta hiện nay”, Luận án tiến sỹ Lịch sử chuyên

Luận văn thạc sỹ khoa học chính trị, 2005

- Phan Thị Thúy Vân: "Xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp phường ở thành phố Cần Thơ hiện nay - Thực trạng và giải pháp", Luận văn thạc sỹ khoa học

Trang 8

* Các bài đăng trên báo, tạp chí:

- Mai Đức Ngọc: “Nâng cao năng lực của người lãnh đạo chủ chốt cấp xã, phường”, Tạp chí Báo chí và Tuyên truyền, số 3-2002.

- Trần Văn Phòng: "Tiêu chuẩn đạo đức của người cán bộ lãnh đạo chính trị hiện nay", Tạp chí Lý luận chính trị, số 5/2003.

- Mai Đức Ngọc: “Vai trò của cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã trong thời

kỳ mới”, Tạp chí Báo chí và Tuyên truyền, số 1-2004.

- Vĩnh Trọng: "Qui hoạch cán bộ lãnh đạo quản lý cơ sở", Tạp chí

Xây dựng Đảng, số 1 và 2/2004

Nhìn chung, những đề tài, sách, luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ, các bài báo,

tạp chí nêu trên tập trung bàn về vị trí, vai trò của cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã,

phường và đề ra những giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ này trong giai đoạn hiệnnay Bằng nhiều cách tiếp cận khác nhau, nhiều tác giả đã luận giải những quanđiểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng ta

về vị trí, vai trò cán bộ lãnh đạo chủ chốt cấp xã, phường Các công trình này đã

phác hoạ, làm rõ vai trò, vị trí của đội ngũ cán bộ chủ chốt cơ sở, với tư cách là kiếnthức nền và liên quan chặt chẽ đến công tác nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộphường mới thành lập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM mà luận văn đề cập đến

Đặc biệt, quyển sách Luận cứ khoa học và một số giải pháp xây dựng đội ngũ cán

bộ lãnh đạo phường hiện nay của tiến sĩ Nguyễn Duy Hùng đã phân tích, làm rõ cơ

sở lý luận, thực tiễn về đặc điểm, chức năng, vai trò của phường, của đội ngũ cán bộphường, những căn cứ khoa học của công tác xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạophường; trên cơ sở phân tích thực trạng, tác giả đã đưa ra những giải pháp để xâydựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo phường trong giai đoạn hiện nay

Những công trình trên đây cũng như một số bài viết khác có liên quangiúp cho tác giả tham khảo, kế thừa tư tưởng, nội dung và phương pháp trongquá trình nghiên cứu viết luận văn Tuy nhiên, cho đến nay, chưa có luận văn,luận án, công trình khoa học nào nghiên cứu về vấn đề chất lượng đội ngũ cán

Trang 9

bộ phường mới thành lập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM giai đoạn hiện nay.

Đó chính là những ý tưởng gợi mở cho tác giả tiến hành nghiên cứu vấn đề trên

3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn

3.1 Mục đích

Làm rõ cơ sở lý luận, thực tiễn của chất lượng đội ngũ cán bộ phườngmới thành lập diện BTVQU quản lý, qua đó đề ra phương hướng, giải pháp nângcao chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện BTVQU quản lý ởTP.HCM giai đoạn hiện nay

3.2 Nhiệm vụ

+ Làm rõ các khái niệm, quan niệm, tiêu chí chất lượng đội ngũ cán

bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận uỷ quản lý ở thành phố

Hồ Chí Minh giai đoạn hiện nay

+ Khảo sát đánh giá đúng thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộphường mới thành lập diện BTVQU quản lý, nêu nguyên nhân của thực trạng

và những kinh nghiệm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thànhlập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM giai đoạn hiện nay

+ Đề xuất phương hướng và những giải pháp chủ yếu nâng cao chất lượngđội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM giaiđoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu là Chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thànhlập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM giai đoạn hiện nay

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Luận văn tập trung phân tích thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộphường mới thành lập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM qua khảo sát một sốquận mới thành lập (2, 7, 9, 12, Thủ Đức) từ năm 2005 đến nay

5 Cơ sở lý luận, thực tiễn và phương pháp nghiên cứu

5.1 Cơ sở lý luận

Trang 10

Cơ sở lý luận của đề tài là những quan điểm của chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước ta

-về cán bộ, công tác cán bộ, chất lượng đội ngũ cán bộ các cấp

5.2 Cơ sở thực tiễn

Cơ sở thực tiễn của đề tài là những tổng kết của Đảng ta, của thànhphố Hồ Chí Minh và của Quận uỷ các quận mới thành lập

5.3 Phương pháp nghiên cứu

Luận văn được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩaduy vật biện chứng và duy vật lịch sử; sử dụng các phương pháp phân tích,tổng hợp; phương pháp lôgíc và lịch sử kết hợp với phương pháp điều tra xãhội học, đặc biệt coi trọng phương pháp tổng kết thực tiễn

6 Đóng góp về khoa học và ý nghĩa của luận văn

- Góp phần làm rõ thêm những luận cứ khoa học, quan điểm và quanniệm về chất lượng đội ngũ cán bộ phường hiện nay

- Đề xuất phương hướng và những giải pháp chủ yếu, thiết thực, khảthi góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diệnBTVQU quản lý ở TP.HCM giai đoạn hiện nay

- Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo

cho việc nghiên cứu, giảng dạy và học tập ở trường Cán bộ Thành phố, cácTrung tâm bồi dưỡng chính trị quận, huyện ở TP.HCM

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,luận văn gồm 2 chương, 5 tiết

Trang 11

Chương 1 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ PHƯỜNG MỚI THÀNH LẬP DIỆN BAN THƯỜNG VỤ QUẬN UỶ QUẢN LÝ Ở THÀNH PHỐ

HỒ CHÍ MINH GIAI ĐOẠN HIỆN NAY - NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN

VÀ THỰC TIỄN

1.1 VỊ TRÍ, VAI TRÒ, ĐẶC ĐIỂM CỦA PHƯỜNG VÀ ĐỘI NGŨ CÁN BỘ PHƯỜNG DIỆN BAN THƯỜNG VỤ QUẬN ỦY QUẢN LÝ Ở THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH HIỆN NAY

1.1.1 Vị trí, vai trò của phường và đặc điểm các phường mới thành lập ở Thành phố Hồ Chí Minh

1.1.1.1 Vị trí, vai trò của Phường

Theo Quyết định số 94/HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chínhphủ) ngày 26-9-1981 thì “phường” là đơn vị hành chính cơ sở ở nội thành, nộithị, tổ chức theo khu vực dân cư ở đường phố, có khoảng từ 7.000 đến 12.000dân Về phân cấp tổ chức, phường tương đương với “xã”, “thị trấn” là đơn vịhành chính cơ sở ở ngoại thành, ngoại thị, khu vực nông thôn Cũng như xã

và thị trấn, phường là cấp cơ sở có chức năng, nhiệm vụ tổ chức thực hiện cácchủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, các mục tiêu kinh tế, văn hoá, xãhội, an ninh, quốc phòng ở cơ sở Tuy nhiên, chính quyền phường không quản

lý toàn diện các hoạt động sản xuất như chính quyền xã, thị trấn, mà chỉ tậptrung vào một số mặt như quản lý đô thị, quản lý dân cư, văn hoá, xã hội,….Hiện nay, tại thành phố lớn đang từng bước phân cấp quản lý cho chính quyềnphường Theo đó, chính quyền phường chủ yếu thực hiện chức năng quản lý

và hướng dẫn thi hành pháp luật với nhiệm vụ cụ thể trong các lĩnh vực:

- Quản lý dân cư, hộ tịch, hộ khẩu và các chính sách khác của Nhànước có liên quan đến biến động dân số

- Quản lý đất đai, trật tự xây dựng, biến động dân số

Trang 12

- Quản lý an ninh, trật tự an toàn xã hội và thi hành Luật Nghĩa vụ quânsự.

- Thực hiện chính sách lao động - thương binh, xã hội và các chính sáchkhác có liên quan

- Thu thuế đối với các đối tượng kinh doanh dưới vốn pháp định

Các nhiệm vụ khác do chính quyền cấp trên và các cơ quan ngành dọctrực tiếp thực hiện Tuy không quản lý toàn diện các mặt hoạt động, phát triểncủa địa phương, nhưng xuất phát từ tình hình đời sống kinh tế - văn hoá - xãhội của khu vực đô thị đa dạng, tập trung, phức tạp, nhiều biến động và nhạycảm về lợi ích giữa các tầng lớp dân cư, trách nhiệm của phường rất nặng nề

và quan trọng

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn chăm lo xây dựng cấp xã Người

đã tổng kết và rút ra bài học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng: “Cấp xã là gầngũi nhân dân nhất, là nền tảng của hành chính Cấp xã làm được việc thì mọicông việc đều xong xuôi” [52, tr.371] Do vậy, cấp xã, phường có vị trí, vaitrò đặc biệt quan trọng đối với hệ thống chính trị nước ta

Phường nói chung và tất cả các phường mới thành lập nói riêng đều làđơn vị hành chính cuối cùng trong hệ thống quản lý nhà nước, là nơi trực tiếp

tổ chức, lãnh đạo nhân dân thực hiện đường lối, chính sách, pháp luật củaĐảng, Nhà nước và các nhiệm vụ chính trị cụ thể của mỗi cơ sở; nơi thực hiệnhóa nghị quyết của Đảng trong trong cuộc sống, đồng thời cũng là nơi khởiđầu của những sáng kiến, kinh nghiệm để bổ sung, điều chỉnh chủ trương,chính sách của Đảng, Nhà nước cho phù hợp với thực tiễn Gần nhất với thựctiễn và trực tiếp nhất với cuộc sống nên phường là nơi trực tiếp tổ chức thựchiện đường lối, chính sách nơi tổ chức hành động Mọi đường lối, chính sáchcủa Đảng, Nhà nước có trở thành hiện thực hay không đều tùy thuộc vào việc

tổ chức triển khai thực hiện ở cơ sở Phường còn là trường học thực tiễn đểgiáo dục, rèn luyện cán bộ, làm cho cán bộ trưởng thành, phát huy được phẩm

Trang 13

chất, năng lực trong thực tiễn công tác, nhờ đó làm tăng uy tín, ảnh hưởng củaĐảng, Nhà nước đối với nhân dân.

Dù là ở cấp thấp nhất, cấp cuối cùng trong thang bậc quản lý, nhưngphường là mắt khâu vô cùng quan trọng đối với sự ổn định và phát triển của

cả xã hội Là cấp thấp nhất nhưng lại là tầng sâu nhất, là nền tảng của cả hệthống chính trị, không thể thiếu trong sự vận hành tổng thể của cả hệ thốngchính trị Sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, thực hiện mụctiêu: Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh ở nước ta chỉ cóthể đạt được khi nó bắt nguồn từ phường, xã Nói cách khác, cơ sở là điểm

“dừng chân” của mọi chủ trương, chính sách của các cấp, các ngành về tất cảcác mặt của đời sống xã hội Đồng thời còn là nơi phản ánh tâm tư, tình cảm,nhu cầu, nguyện vọng của nhân dân với Đảng, Nhà nước Nó còn là địa chỉquan trọng nhất, vì xét đến cùng phường là nơi quyết định mà mọi chủtrương, chính sách của Đảng, Nhà nước phải tìm đến và thực hiện hóa trongcuộc sống

Phường là nơi hình thành và phát triển cộng đồng dân cư, có sự cố kết

và quan hệ mật thiết lâu đời với nhau về nhiều mặt, là nơi cư trú của nhiềudân tộc và đa số tôn giáo Cùng với xã, thị trấn, phường còn là một trongnhững nơi lưu giữ nhiều giá trị lịch sử và giá trị hiện thực của văn hoá quêhương, những di tích văn hoá, di tích lịch sử cách mạng, văn hoá truyền thốngcủa địa phương, có giá trị thẩm mỹ và giáo dục cao góp phần vào việc giữ gìn

và phát huy bản sắc văn hoá dân tộc

Cùng với xã, thị trấn, phường được xem như những tế bào quan trọngcủa hệ thống tổ chức Đảng và của bộ máy nhà nước Xét về mặt tổ chứcĐảng, phường là tổ chức cơ sở Đảng giữ vị trí nền tảng của Đảng, đóng vaitrò là hạt nhân chính trị ở cơ sở, đảm bảo các hoạt động đi đúng đường lối,quan điểm của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước Thông qua các hoạtđộng của Đảng bộ (chi bộ) phường mà Đảng được dân tin, dân phục, dân yêu

Trang 14

Đây còn là nơi trực tiếp giáo dục, rèn luyện kết nạp đảng viên, tiến hành cáchoạt động xây dựng nội bộ Đảng.

Về mặt nhà nước, Theo Quyết định 94/HĐBT, phường là đơn vị hànhchính cấp cơ sở có chức năng “quản lý hành chính nhà nước, quản lý xã hội,quản lý và chăm lo phục vụ đời sống dân cư” đảm bảo cho mọi đối tượng trênđịa bàn phường chấp hành đúng các chủ trương, chính sách, pháp luật củaNhà nước, các quy định của Thành phố về quản lý kinh tế- xã hội và đô thị.Phường có chức năng, nhiệm vụ là:

Thực hiện tốt nhiệm vụ phát triển kinh tế nhiều thành phần đúngchính sách, pháp luật, chú trọng phát triển sản xuất tiểu thủ côngnghiệp, thương mại, dịch vụ; đạt và vượt các chỉ tiêu kế hoạch về kinhtế- xã hội Tạo thêm việc làm cho người lao động, đời sống của nhândân ổn định và được cải thiện Lãnh đạo thực hiện tốt công tác quyhoạch và quản lý nhà nước về đô thị; bảo vệ môi trường sinh thái; cơ

sở vật chất được tăng cường; xây dựng nếp sống văn hóa, đoàn kếtkhu dân cư, an ninh trật tự trên địa bàn; ngăn chặn có hiệu quả các tệnạn xã hội, nhất là tệ nạn ma túy [32, tr.464 - 465]

Rõ ràng chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước có đến được vớidân hay không, tâm tư nguyện vọng của dân có được Đảng xem xét và giảiquyết kịp thời hay không, an ninh trật tự có được giữ vững hay không phầnlớn cũng từ cơ sở Phường có mạnh thì quận, thành phố mới mạnh Ngược lại,phường yếu kém, không ổn định, có nhiều điểm nóng thì quận, thành phốkhông ổn định, không phát triển được, thậm chí đối với TP.HCM thì điều đócòn ảnh hưởng đến sự phát triển chung của khu vực, của đất nước, đến uy tín

và thanh danh của toàn Đảng ta

1.1.1.2 Đặc điểm của các phường mới thành lập ở TPHCM

* Những đặc điểm cơ bản của TP.HCM

Trang 15

Năm 1698, Chúa Nguyễn cử Thống soái Nguyễn Hữu Cảnh vào kinhlược đất Phương Nam, khai sinh ra thành phố Sài Gòn Vào ngày 5 tháng 6năm 1911, từ Bến Nhà Rồng, người thanh niên Nguyễn Tất Thành ra đi tìmđường cứu nước Sau khi đất nước thống nhất, Sài Gòn được đổi tên thành

“Thành phố Hồ Chí Minh” vào ngày 2-7-1976 Với hơn 300 năm hình thành

và phát triển, thành phố có rất nhiều công trình kiến trúc cổ, nhiều di tích và

hệ thống bảo tàng phong phú

Thứ nhất, đặc điểm địa lý:

TP.HCM nằm ở trung tâm Nam Bộ, phía Nam của Đông Nam Bộ và rìaphía Bắc của Tây Nam Bộ, gắn kết hai miền Đông - Tây Nam Bộ, có vĩ độBắc từ 10038’ đến 11010’, kinh độ Đông từ 106.22’ đến 106.54’, được bao bọcbởi 3 mặt đất liền tiếp giáp với Tây Ninh phía Tây - Tây Bắc, Bình Dươngphía Bắc, Bà Rịa - Vũng Tàu phía Đông Nam, Long An phía Tây - Tây Nam

và một mặt phía Nam giáp biển Đông Diện tích đất tự nhiên của thành phố là2.095,24km2, chiếm 0,67% diện tích của cả nước Đơn vị hành chính đượcchia thành 24 quận, huyện với 322 phường, xã và thị trấn và 1975 ấp - khuphố (372 ấp, 1603 khu phố) Địa giới thành phố với chiều dài từ Bến Dược(huyện Củ Chi) đến Cần Thạnh (huyện Cần Giờ) là 102km, chiều ngang từphường Linh Xuân (quận Thủ Đức) - tiếp giáp với xã Đông Hòa (huyện Dĩ

An - Bình Dương) xuống huyện Bình Chánh là 47 km Nơi hẹp nhất củathành phố là ngã ba Nhà Bè - Cần Giuộc chỉ có 7 km

TP.HCM nằm ở hạ lưu sông Sài Gòn, sông Đồng Nai và một phần củachi lưu hệ thống sông Vàm Cỏ Có thể nói, Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minhthuộc lưu vực sông Đồng Nai Bến Nghé- Cửu Long, nằm trọn phần hạ lưu vàđược bồi đắp từ những con sông mang nặng phù sa nên thành phố có địa hìnhtương đối bằng phẳng, thuận lợi nhiều mặt để phát triển kinh tế xã hội Nằmtrên lằn ranh giữa miền đất cao và miền đất thấp của dải đất phía Nam Tổquốc, kéo từ Tây sang Đông, từ Tây Ninh xuống trung tâm thành phố và tiếp

Trang 16

tục chạy dài xuống Phước Lễ - Long Điền Tuy địa hình kéo dài hơn 100 kmcắt ngang dải đất phía Nam nhưng độ cao của các nơi thành phố so với mặtnước biển chênh lệch không đáng kể Địa hình phía Bắc có cao trình từ 5mđến 20m Nó tương ứng với với địa hình chạy từ Tây Bắc Quận 9 qua ThủĐức lên vùng Đông Nam của Bình Dương, ngược xuống Gò Vấp, qua HócMôn lên Củ Chi, tiếp giáp Tây Ninh Ngược lại, địa hình phía Nam có caotrình dưới 5m, có nơi chỉ cao tới 0,5m so với mực nước biển; thậm chí vùngduyên hải thành phố cao so với mặt nước biển chỉ có 0,3m Địa hình phíaNam thành phố tương ứng với một vùng rộng lớn, chạy từ Đông Nam Quận 9xuống Quận 7, Nhà Bè, Cần Giờ qua Cần Đước Long An và từ Bình Thạnhqua trung tâm thành phố xuống Quận 5, Quận 6, Quận 8, về Bình Chánh Vớiđặc trưng như vậy, thành phố hội tụ những điều kiện khá thuận lợi cho quátrình lịch sử phát triển liên tục và mở rộng không ngừng, trở thành một đô thịngày càng sầm uất, năng động và hiệnđại.

Thứ hai, đặc điểm về khí hậu:

TP.HCM nằm trong tổng thể khí hậu vùng Nam Bộ, với hai mùa mưanắng rõ rệt Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, lượng mưa trung bình hàngnăm đạt từ 1500 đến 2000mm, mùa khô từ tháng 12 đến tháng 3 năm sau Khíhậu nóng ẩm, nhiệt độ trung bình hàng năm từ 270 đến 370C, độ ẩm trung bìnhhàng năm từ 73 đến 770 Vì vậy, TP.HCM có thuận lợi lớn là khí hậu ôn hòa,

ít khi bị bão tố, yếu tố địa lợi này có ý nghĩa quan trọng, tạo điều kiện thuậnlợi cho Thành phố phát triển liên tục, trở thành trung tâm kinh tế và đô thị lớnnhất cả nước

Thứ ba, đặc điểm kinh tế:

TP.HCM nằm ở trung tâm Nam Bộ, phía Nam của miền Đông Nam Bộ

và rìa Bắc của miền Tây Nam Bộ, là đầu mối giao thương lớn, nối liền với cáctỉnh trong vùng và là cửa ngõ giao thương với quốc tế

Trang 17

Với diện tích tự nhiên là 2095,24 km2, dân số thường trú và tạm trú là8,3 triệu người (theo kết quả điều tra dân số ngày 01/4/2009) Nếu cộng vớikhoảng 1,4 triệu dân nhập cư sinh sống trên địa bàn, mật độ dân số 2687người/km2, khu vực nội thành có diện tích 442,13km2, khu vực ngoại thành

có diện tích 1652,88km2 Về quy mô thành phố chỉ chiếm 0,6% diện tích và8,3% dân số cả nước nhưng với tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, đã đóng góp20,2% tổng sản phẩm quốc gia, 26,1% giá trị sản xuất công nghiệp và 44% dự

án đầu tư nước ngoài Năm 2009, thu ngân sách của thành phố đạt 135.362 tỷđồng Số dự án đầu tư vào thành phố chiếm khoảng 1/3 tổng số dự án đầu tưnước ngoài trên cả nước, có 3.536 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài còn hiệulực đến cuối năm 2009 với tổng vốn 27.390 triệu USD

Là một trung tâm kinh tế lớn nhất nước, nằm trong khu kinh tế trọngđiểm phía Nam Tổ quốc có những đặc điểm riêng so với các địa phương khác.Trước hết TP.HCM sớm đi vào kinh tế hàng hóa, sớm phát triển kinh tế thịtrường Tuy ra đời sau nhưng TP.HCM với điều kiện thuận lợi nên đã nhanhchóng trở thành trung tâm kinh tế hàng hóa của cả khu vực Các hoạt độngkinh tế gắn với cơ chế thị trường từ rất sớm đã tạo ra cho thành phố một kiểuhoạt động kinh tế năng động, tạo tiền đề cho thành phố đi trước “cả nước” về

“đổi mới”, về xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Hơn các địa phương khác trong cả nước và một số thành phố khác trênthế giới, sự phát triển toàn diện của TP.HCM trong hơn 300 năm qua là liêntục, sự phát triển trước hết là tốc độ tăng trưởng kinh tế dù chiến tranh haytrong hòa bình, dù là thực dân cũ hay thực dân mới, dù là thời kỳ khủng hoảnghay thời kỳ đổi mới Trải qua các thời kỳ, tuy có mức độ thuận lợi và thách thứckhác nhau nhưng kinh tế thành phố đều tăng trưởng và phát triển Trong 30 năm,qua sự thống kê cho thấy trung bình sự tăng trưởng của thành phố thường gấp1,5 lần so với tốc độ tăng trưởng của cả nước

Trang 18

Một trong những đặc điểm nổi bật của nền kinh tế thành phố là kinh tế

mở, gắn kết với khu vực và quốc tế Do điều kiện địa lý, lịch sử và mối giaolưu khu vực mà kinh tế thành phố được phát triển trong sự quan hệ chặt chẽvới kinh tế miền Đông Nam Bộ, miền Tây Nam Bộ và Tây Nguyên Thườngxuyên quan hệ trực tiếp với kinh tế thế giới Nội dung chủ yếu của mối quan

hệ là hoạt động thương mại (28 trung tâm mua sắm, 92 siêu thị và 230 chợtruyền thống, trong đó, chợ Bến Thành là biểu tượng về giao lưu thương mại

từ xưa đến nay của thành phố), hoạt động ngoại thương TP.HCM là trung tâmtài chính ngân hàng lớn nhất Việt Nam Thành phố dẫn đầu cả nước về sốlượng ngân hàng và doanh số quan hệ tài chính - tín dụng Doanh thu của hệthống ngân hàng thành phố chiếm khoảng 1/3 tổng doanh thu toàn quốc Sựphát triển kinh tế thành phố không chỉ là yêu cầu nội tại mà còn giữ vai tròđộng lực, vai trò đầu tàu cho cả khu vực Kinh tế thành phố chịu ảnh hưởngsớm nhất, nhanh nhất, trực tiếp nhất của các biến động kinh tế thế giới, nhất làcác nước trong khu vực

Hơn nữa thành phố lại có nguồn nhân lực dồi dào, trong chiến lượcphát triển ổn định và bền vững của mỗi quốc gia thì con người là yếu tố quyếtđịnh trong phát triển kinh tế TP.HCM là nơi hội tụ nguồn nhân lực, có thếmạnh để thu hút nguồn nhân lực của cả nước Theo thống kê, có khoảng 38%các nhà khoa học của cả nước hoạt động trên địa bàn thành phố, có 28% cáctrường đại học, cao đẳng cùng nhiều viện nghiên cứu tạo nguồn nhân lực cóchất lượng cao cho TP.HCM Vì vậy con người ở TP.HCM có kiến thức, cótay nghề, có kinh nghiệm quản lý, luôn năng động sáng tạo thường xuyênđược bổ sung nhân tố mới, thực sự là tiềm năng và thế mạnh của thành phố.Vấn đề quan trọng là thành phố phải có chính sách toàn diện để thu hút, sửdụng và điều chỉnh nguồn nhân lực đó cho phù hợp nhu cầu phát triển kinh tếthành phố, đặc biệt là quy hoạch, đào tạo bổ sung đội ngũ cán bộ có đủ đức,tài cho cơ sở

Trang 19

Thứ tư, đặc điểm văn hóa và tính cách văn hóa

Văn hóa Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh hình thành trên nền tảngcủa truyền thống văn hóa Việt Nam bên cạnh đó lại mang những đặc điểmriêng của vùng văn hóa Nam Bộ Qua hơn 300 năm lịch sử đầy biến động, nó

đã hình thành và phát triển trong sự giao lưu mật thiết với văn hóa khu vực vàngày càng có xu hướng tiếp cận và chịu ảnh hưởng của văn hóa phương Tây.Nhưng dù phát triển đến đâu, thì trong bản chất, văn hóa Sài Gòn - Thành phố

Hồ Chí Minh vẫn là một nền văn hóa thống nhất, đa dạng trong nền văn hóatruyền thống Việt Nam

Người dân TP.HCM trước hết là những cư dân từ khắp các miền đấtnước đến lập nghiệp tại vùng đất Nam Bộ, ngay từ những ngày đầu tiên cũngluôn tự ý thức mình là người Việt Nam, TP.HCM của mình là một bộ phậncủa đất nước Việt Nam, do đó đã luôn sống trong khuôn khổ nền đạo lýtruyền thống Việt Nam Trong gần 2 thế kỷ Trịnh - Nguyễn phân tranh, mặc

dù các chúa Nguyễn đã thi hành một số cải cách về phong tục tập quán với ý

đồ cát cứ lâu dài song nhân dân hai miền vẫn tuân theo một số nền đạo lýchung và cơ bản vẫn tồn tại cho tới ngày nay

Nam Bộ do những năm dài ly cách cũng như do những điều kiện địa

lý, kinh tế, lịch sử khác với miền Bắc nên Nam Bộ cũng có những đặc điểmriêng, nổi bật nhất tại TP.HCM, thành phố có vị trí trung tâm và có tính hội tụvăn hóa cao ngay từ khi thành lập Những đặc điểm đó khiến cho người dânTP.HCM có một phong cách riêng, một tính cách văn hóa riêng Ở đây, chúng

ta cần tìm hiểu tính cách văn hóa riêng ấy, đã và đang biểu hiện trong mọi lĩnhvực hoạt động của người dân TP.HCM, trong lễ nghĩa cũng như trong cáchứng xử văn hóa và lý giải nó trên cơ sở những đặc điểm của Sài Gòn - Nam

Bộ Xét từ bối cảnh tự nhiên (địa lý - khí hậu), bối cảnh xã hội (lịch sử - kinhtế) và nguồn gốc cư dân dưới góc độ văn hóa, những bối cảnh nêu trên chính

là một trong những ngọn nguồn cơ bản dẫn đến sự hình thành tính cách vănhóa của TP.HCM

Trang 20

Thứ năm, về đội ngũ cán bộ

TP.HCM hiện có gần 100.000 cán bộ, công chức và viên chức làm việctại các đơn vị, tổ chức, cơ quan hành chính thuộc hệ thống chính quyền cáccấp Trong đó, đội ngũ công chức thừa hành công vụ có khoảng 11.000 người.Tuy nhiên, theo ước tính chỉ có chưa đến 10% trong đội ngũ trên có đủ trình

độ, năng lực đáp ứng được yêu cầu xây dựng nền hành chính công Theo kếtquả thống kê số liệu phục vụ Đại hội Đảng bộ Thành phố lần IX (tháng 9 năm2010), 89,3% CB, ĐV có học vấn tốt nghiệp THPT, 9,3% trung học cơ sở và1,3% tiểu học Về trình độ LLCT, có 10% CB, ĐV có trình độ cao cấp, cửnhân; 28,5% trung cấp, 34,6% sơ cấp, 26,9% chưa được đào tạo, bồi dưỡng

về LLCT Về chuyên môn, nghiệp vụ, có 72,2% CB, ĐV được đào tạo từ trình

độ trung cấp trở lên, 27,8% chưa qua đào tạo [21] Cán bộ công tác tại các cơquan, ban ngành quận, huyện và phường, xã đa số trưởng thành trong giaiđoạn đổi mới, chịu khó học tập, nâng cao trình độ kiến thức, có quan điểmchính trị rõ ràng và phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần trách nhiệm Một sốcán bộ trẻ năng động, tích cực nhiệt tình với công việc, có trình độ năng lựccông tác chuyên môn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chính trị của giai đoạn mới

Trong tương lai, thành phố sẽ phát triển mạnh mẽ về mọi mặt, trở thành

một thành phố văn minh hiện đại có tầm cỡ ở khu vực Đông Nam Á

*Khái quát về các phường mới thành lập ở TP.HCM

TP.HCM từ 18 đơn vị hành chính vào năm 1997, đến nay đã phát triểnthành 24 đơn vị hành chính, trong đó có 7 quận mới được thành lập gồm:quận 2, 7, 9, 12, Thủ Đức (được thành lập theo Nghị định 03/CP, ngày 6 tháng

1 năm 1997của Chính phủ) và quận Tân Phú, Bình Tân (được thành lập theoNghị định số 130/2003/NĐ-CP ngày 05/11/2003 của Chính phủ) Các quậnmới này được tách ra đa số từ các huyện ngoại thành Đặc điểm kinh tế - xãhội lớn nhất của các vùng này là đang trong quá trình chuyển dịch từ sản xuấtnông nghiệp sang sản xuất công nghiệp, dịch vụ; đời sống nông thôn đang

Trang 21

chuyển từng bước sang đời sống đô thị Điều kiện kinh tế - xã hội thay đổidẫn đến sự thay đổi trong đời sống tâm lý, lối sống, nếp nghĩ của người dântrong những vùng đô thị hóa này Lối sống thanh bạch vốn có của người nôngdân đã từng bước được thay thế bằng lối sống của người dân thành thị.

Bảy quận mới của TP.HCM được hình thành hầu hết từ các huyệnngoại thành và vùng ven của thành phố, như: Quận 2 và quận 9 nằm ở cửangõ phía Đông của thành phố, quận Thủ Đức nằm phía Đông - Đông Bắc;Quận 7 nằm phía Nam; Quận 12 nằm về phía Tây Bắc; quận Tân Phú, BìnhTân nằm về phía Tây Nam Do quá trình phát triển và tăng nhanh dân số, nhất

là tăng dân số cơ học do sự phát triển nhiều cụm công nghiệp thu hút nhiềulao động, nhiều khu dân cư mới được hình thành

Một đặc điểm chung của các quận mới thành lập tại TP.HCM là diệntích đất nông nghiệp thu hẹp rất nhanh do sự hình thành các khu công nghiệp,khu chế xuất và các cụm dân cư mới, như: khu chế xuất Tân Thuận - quận 7,chiếm 300 ha, khu công nghiệp Tân Bình - quận Tân Phú, chiếm 250 ha, khucông nghiệp Linh Trung 1 và 2 - quận Thủ Đức chiếm 120 ha, khu côngnghiệp Tân Tạo - quận Bình Tân chiếm 422 ha…và nhiều khu dân cư mớihình thành từ việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp như khu dân

cư Phú Mỹ Hưng - quận 7 chiếm gần 600 ha…đã dẫn đến việc thay đổi cơcấu kinh tế của các quận này từ sản xuất thuần nông sang cơ cấu kinh tế dịch

vụ, công nghiệp

Tổng diện tích tự nhiên của 7 quận mới thành lập là 397,23km2, chiếm88,4% diện tích của các quận nội thành Là vùng đất mới nên có sự đầu tưquy hoạch và phát triển cơ sở hạ tầng kỹ thuật của thành phố đầu tư cho cácquận mới, các quận mới là nơi tiếp nhận dân cư từ các quận trung tâm thànhphố giãn dân ra do công tác chỉnh trang đô thị và việc quy hoạch xây dựngcác công trình giao thông, công trình công ích, đồng thời giảm mật độ dân cưdày đặc trong nội thành Từ đó cho thấy các quận mới có vai trò quan trọng

Trang 22

tác động đến sự phát triển chung của thành phố cả về kinh tế (có nhiều khuchế xuất, khu công nghiệp tập trung) lẫn văn hoá xã hội

Trong điều kiện đó, các phường của những quận mới thành lập ởTP.HCM hiện nay có những đặc điểm như sau:

Một là, các phường là nơi tập trung nhiều cơ sở công nghiệp lớn (Khu

công nghiệp Cát Lái - Quận 2, chiếm 124ha; khu chế xuất Tân Thuận - quận

7, chiếm 300 ha; khu công nghiệp Phú Hữu - quận 9 chiếm 114ha; khu chếxuất Linh Trung 1 và 2 - quận Thủ Đức chiếm 120 ha; khu công nghiệp BìnhChiểu - quận Thủ Đức chiếm 27,34ha; khu công nghiệp Tân Thới Hiệp - quận

12, chiếm 28,41ha)

Đây là thế mạnh hàng đầu của các quận và đó cũng là sức mạnh của cácphường trong quận để thực hiện sự nghiệp CNH, HĐH trong giai đoạn hiệnnay Với đặc điểm này, các phường có nhiều thuận lợi trong việc phối hợp vớicác doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhà nước để học tập kinhnghiệm, khai thác tiềm năng về cơ sở vật chất, nguồn lực tham gia đóng gópvào các hoạt động của địa phương nhằm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chínhtrị của phường Với chức năng quản lý nhà nước ở địa phương, các phườngphải tạo môi trường thuận lợi, đảm bảo giữ vững an ninh chính trị, trật tự antoàn xã hội trên địa bàn để phát triển sản xuất kinh doanh Mặt khác, đặc điểmnày cũng đặt ra hàng loạt vấn đề mà phường phải quan tâm giải quyết như:việc giải tỏa, bồi hoàn để xây dựng công trình; việc quản lý lao động nhập cư

và giải quyết các vấn đề xã hội đi kèm với nó như nhà ở, tệ nạn xã hội, việchọc hành của con cái người lao động nhập cư, vấn đề môi trường v.v Tất cảnhững vấn đề ấy tất nhiên không chỉ là trách nhiệm của cơ sở nhưng rõ ràngvai trò của phường là rất quan trọng

Hai là, nhiều phường là nơi đặt trụ sở của các trường đại học, cao đẳng,

trung học chuyên nghiệp, Đây là thế mạnh của các phường mới thành lậptrong việc thiết lập các mối quan hệ hợp tác, phát huy, tận dụng tiềm năng trí

Trang 23

tuệ, kinh nghiệm của đội ngũ trí thức, chuyên gia, của cơ sở vật chất, kỹ thuật

ở các đơn vị này cho sự nghiệp xây dựng, phát triển phường và quận

Ba là, nhiều phường có địa giới hành chính giáp ranh với các quận,

huyện khác của tỉnh khác, đây cũng chính là nơi mà tội phạm và tệ nạn xã hộithường xuyên di chuyển từ nơi khác tập trung cư ngụ Điều này đặt ra cho cácphường nhiệm vụ quan trọng là phải tăng cường lãnh đạo, quản lý, phát độngphong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc, phát huy quyền làm chủ vàphong trào tự quản của quần chúng để giữ vững an ninh chính trị, trật tự antoàn xã hội, đảm bảo sự bình yên cho xã hội, tạo môi trường thuận lợi chomọi hoạt động kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội phát triển trên địa bàn

Bốn là, các phường có số người nghỉ hưu, mất sức; cán bộ, công nhân

viên chức, người lao động đang công tác tại các cơ quan Đảng, Nhà nước,đoàn thể ở thành phố, quận, các doanh nghiệp nhà nước cư trú tại phườngđông Số người này, nhất là đảng viên, thường có trình độ mọi mặt khá cao,

có uy tín, năng lực công tác, có kinh nghiệm sống và công tác dày dạn Trong

số đó, nhiều người đã là cán bộ trung, cao cấp, nguyên là lãnh đạo cấp thànhphố, quận, huyện, nguyên là cấp tướng, cấp tá quân đội, công an Đây thực

sự là tiềm năng, thế mạnh của các phường trong việc phát huy, khai thác sựđóng góp của họ đối với công tác lãnh đạo của đội ngũ cán bộ lãnh đạo cácphường, cũng như vai trò nòng cốt, tích cực, gương mẫu của họ trong cácphong trào thi đua yêu nước của quần chúng và các cuộc vận động xã hội ởđịa phương Do đó, nếu các phường biết phát huy tốt thì họ sẽ đóng góp trítuệ, kinh nghiệm cho các phường; đặc biệt là các đảng viên

Năm là, các phường ở các quận mới có thể phân chia thành các dạng

sau:

- Các phường đã đô thị hóa hoàn toàn, tại các phường này, toàn bộ đất

đai cơ bản đã được xây dựng thành đường phố, khu dân cư Đời sống nhândân ở đây cao hơn các phường đang đô thị hóa Nhiệm vụ của các phường này

Trang 24

chủ yếu là phát triển sản xuất tiểu thủ công nghiệp, buôn bán dịch vụ, quản lý

đô thị, bảo vệ an ninh, trật tự, bảo vệ môi trường, xây dựng đường phố vănminh đô thị

- Đa số các phường đang trong quá trình đô thị hóa, ở những nơi này,

vẫn còn một số đất xen kẽ trong các khu dân cư, hoạt động thường rất đadạng, phức tạp như sản xuất tiểu thủ công nghiệp, buôn bán nhỏ; hoạt độngxây dựng diễn ra phổ biến trong nhân dân cũng như trong cơ quan, doanhnghiệp, đơn vị lực lượng vũ trang trên địa bàn Là nơi tập trung đông dân cư,thành phần dân cư đa dạng, phức tạp, nhiều biến động, nguồn gốc khôngthuần nhất; tập quán, lối sống khác nhau, nhu cầu của đời sống vật chất, tinh

thần phong phú, đa dạng Các tệ nạn xã hội cũng diễn biến phức tạp Nhiệm

vụ của các phường này tập trung phát triển sản xuất tiểu thủ công nghiệp,buôn bán dịch vụ, quản lý đất đai, quản lý trật tự xây dựng đô thị theo quihoạch, bảo vệ môi trường, xây dựng đường phố văn minh đô thị, phòng chống

tệ nạn xã hội

- Các phường có nhiều cơ quan, doanh nghiệp (có nhiều doanh nghiệp

nhà nước, tư nhân), các công ty liên doanh, cổ phần, các văn phòng đại diệncủa các công ty trong và ngoài nước…Các trụ sở công quyền, các tụ điểm văn

hoá, vui chơi; trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, khu chung cư

cao tầng Là nơi tập trung chủ yếu các hoạt động kinh doanh và thương mạicủa đô thị; Kinh tế phát triển năng động, đa ngành chủ yếu là kinh tế hàng hoáphi nông nghiệp, tập trung các lĩnh vực công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp,thương mại, dịch vụ

- Các phường được chuyển thành từ xã, ở những phường này vẫn còn

một số đất nông nghiệp đang chuẩn bị được Nhà nước thu hồi vì mục đích phát

triển kinh tế - xã hội Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, nhiều yếu kém, kinh tế

chậm phát triển, chủ yếu là sản xuất tiểu thủ công nghiệp, buôn bán nhỏ, nếpsống, phong tục còn mang tính chất làng xã, tệ nạn xã hội dễ phát sinh Tuy vậy,

Trang 25

ở đây có lợi thế là quỹ đất công còn nhiều, có điều kiện để đầu tư phát triển hạtầng kinh tế - xã hội theo qui hoạch đô thị văn minh, hiện đại Nhiệm vụ trọngtâm của các phường này là quản lý đất đai, giải phóng mặt bằng, quản lý đôthị, đặc biệt là quản lý trật tự xây dựng đô thị theo qui hoạch; tập trung xâydựng hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội, giữ gìn an ninh trật tự, tạo điều kiện

để phường phát triển kinh tế - xã hội

Nhìn chung, đây là các phường của các quận mới được thành lậpkhoảng hơn 10 năm, đang trong quá trình đô thị hóa rất nhanh, đặt ra nhữngyêu cầu nhiệm vụ mới, ngày càng nặng nề cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo, hệthống chính trị các phường, trong đó nhiệm vụ trọng tâm là phát triển kinh tếtheo hướng dịch vụ - công nghiệp - nông nghiệp, quản lý đô thị theo quyhoạch, xây dựng và phát triển đồng bộ hạ tầng đô thị, nâng cao đời sống vậtchất và tinh thần của nhân dân, đảm bảo vệ sinh môi trường, giữ gìn an ninhchính trị, trật tự an toàn xã hội Để đảm bảo hoàn thành thắng lợi nhiệm vụchính trị nêu trên, cần phải xây dựng HTCT ở phường trong sạch, vững mạnh;xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo của HTCT ấy nói chung và đội ngũ cán bộphường diện BTVQU quản lý nói riêng một cách chủ động, đồng bộ, đủ về sốlượng, có chất lượng ngày càng cao, có cơ cấu hợp lý, đáp ứng yêu cầu trướcmắt và lâu dài của phường, quận và cả Thành phố

1.1.2 Vị trí, vai trò, đặc điểm của đội ngũ cán bộ phường mới thành

lập diện Ban Thường vụ Quận ủy quản lý ở Thành phố Hồ Chí Minh

1.1.2.1 Vị trí, vai trò của đội ngũ cán bộ phường diện Ban Thường

vụ Quận ủy quản lý

Lịch sử từ xưa đến nay cho thấy để tiến hành đấu tranh cách mạng cóhiệu quả cần có những cán bộ để lãnh đạo, tổ chức phong trào Đúng nhưC.Mác và Ph.Ăngghen, những người đã đặt nền móng cho vấn đề cán bộ củagiai cấp vô sản - đã khẳng định “Muốn thực hiện tư tưởng thì cần có nhữngcon người sử dụng lực lượng thực tiễn” [50, tr.181] Con người mà hai ông đã

Trang 26

nói chính là cán bộ, những người có nhiệm vụ lãnh đạo quần chúng thực hiệncác cuộc cải cách có ý nghĩa cách mạng Đối với sự nghiệp đấu tranh của giaicấp công nhân, dù chưa có thực tế để bàn nhiều về vấn đề cán bộ và công táccán bộ Mác và Ăngghen luôn cho rằng cần phải có một đội ngũ vừa có lòngtrung thành với lý tưởng của giai cấp, vừa có tri thức lý luận và năng lực tổchức thực tiễn mới có khả năng đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp đó.

V.I.Lênin, người kế thừa và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác, đã đặcbiệt coi trọng vai trò của đội ngũ cán bộ Theo Người: vai trò quan trọng củađội ngũ cán bộ trước hết là ở chỗ bảo đảm tổ chức thực hiện thắng lợi đườnglối chính trị của Đảng Bởi họ, tùy theo cương vị của mình - vừa là người xâydựng đường lối, vừa tiến hành lựa chọn phương pháp, chỉ đạo và kiểm tra quátrình vận động cách mạng, hướng tới mục tiêu đã đề ra Vì thế Lênin đã nhấnmạnh: “Mấu chốt là vấn đề người, vấn đề lựa chọn người” và “kiểm tra việcchấp hành chứ không phải là việc ra các nghị quyết” [47, tr.132, 136] Khi giànhđược chính quyền, vấn đề cán bộ càng trở nên quan trọng và cấp bách hơn Hàngloạt vấn đề được đặt ra trên các lĩnh vực của đời sống xã hội đòi hỏi Đảng phảilãnh đạo, quản lý Nói cách khác, nhiệm vụ mới mẻ đầy khó khăn của giai cấpcông nhân và Đảng của nó ở giai đoạn này là quản lý nhà nước, quản lý kinh tế-

xã hội nhằm xây dựng thành công xã hội mới: xã hội xã hội chủ nghĩa Nhiệm

vụ đó được tiến hành trên quy mô rộng lớn và phải là sự nghiệp của toàn dân Dovậy, nó đòi hỏi phải có một đội ngũ cán bộ đóng vai trò tổ chức các quá trìnhthực tiễn một cách có hiệu quả Lênin đã khẳng định: “Nghiên cứu con người,tìm ra cán bộ có bản lĩnh Hiện nay đó là then chốt, nếu không thế thì tất cả mọimệnh lệnh và quyết định sẽ chỉ là mớ giấy lộn” [43, tr.449]

Qua thực tiễn của các phong trào cách mạng, các đảng cộng sản vàcông nhân quốc tế đều khẳng định vai trò quan trọng của cán bộ Ở nước ta,trong suốt quá trình lãnh đạo đấu tranh cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minhluôn đặc biệt quan tâm đến cán bộ và công tác cán bộ, Người coi “Cán bộ là

Trang 27

cái gốc của mọi công việc [52, tr.269] và Người cũng đã lý giải một cách cặn

kẽ, dễ hiểu vai trò “cái gốc” của người cán bộ trong nhiều bài nói bài viếtcũng như việc làm của Người Vai trò ấy được thể hiện trong bốn mối quan hệchủ yếu: cán bộ với đường lối chính sách, cán bộ với tổ chức bộ máy, cán bộvới công việc và cán bộ với quần chúng Trong quan niệm của Chủ tịch HồChí Minh, cán bộ không chỉ là người vạch ra đường lối mà còn có vai tròquyết định trong việc tổ chức thực hiện đường lối “Nếu cán bộ dở thì chínhsách hay cũng không thể thực hiện được” [52, tr.54] Bên cạnh đó, Người cònyêu cầu cán bộ phải biết phản ánh tình hình đời sống, tâm tư nguyện vọng củaquần chúng cho Đảng và Nhà nước đề ra đường lối, chủ trương, chính sáchhợp lòng dân Đối với cán bộ cơ sở, vai trò này càng quan trọng hơn vì họ lànhững người hàng ngày, hàng giờ tiếp xúc với dân, có điều kiện thuận lợi đểnắm “tình hình dân chúng” mà đề xuất, kiến nghị cho tổ chức Đảng, nhà nướccấp trên Do vậy, Người luôn nhắc nhở cán bộ phải quán triệt quan điểm “Sự

lãnh đạo trong mọi công tác thiết thực của Đảng, ắt phải từ trong quần chúng

mà ra, trở lại nơi quần chúng” [52, tr.290] Nhấn mạnh vai trò của cán bộ,

Chủ tịch Hồ Chí Minh còn nói: “Cán bộ là cái dây chuyền của bộ máy Nếudây chuyền không tốt, không chạy thì động cơ dù tốt, dù chạy toàn bộ máycũng tê liệt” [52, tr.54] và Người kết luận “Công việc thành công hoặc thất bạiđều do cán bộ tốt hay kém” [52, tr.273] Chính vì vậy, trong suốt cả cuộc đờihoạt động cách mạng của mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất quan tâm đến côngtác cán bộ và Người đã làm tất cả mọi việc để có một đội ngũ cán bộ khôngngừng phát triển, nối tiếp nhau, nhanh chóng trưởng thành đáp ứng với đòihỏi của sự nghiệp cách mạng lâu dài ở nước ta

Quán triệt tư tưởng, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vấn đềcán bộ, từ khi ra đời cho đến nay, qua hơn 80 năm đấu tranh xây dựng vàtrưởng thành trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam từ cách mạng dântộc dân chủ tiến lên cách mạng xã hội chủ nghĩa, trải qua những năm tháng

Trang 28

cam go, khốc liệt của cuộc đấu tranh giữ nước, bảo vệ nền độc lập cho dântộc, cả khi đối mặt với những kẻ thù mạnh hơn gấp nhiều lần, hay khi cáchmạng đang ở khúc quanh nghiệt ngã nhất thì Đảng ta dưới sự lãnh đạo và ánhsáng tư tưởng Hồ Chí Minh vẫn luôn xây dựng được một đội ngũ cán bộ đầy

đủ bản lĩnh, vững vàng cầm lái đưa con thuyền cách mạng Việt Nam vượt quamọi gian lao, sóng gió để tiến lên

Bước vào thời kỳ mới, thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước đòi hỏi Đảng ta phải có một đội ngũ cán bộ ngang tầm với nhiệm vụ.Trong đó, đặc biệt chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt các cấp, trướchết là ở cấp chiến lược và cấp cơ sở Đứng trước đòi hỏi như vậy, Đảng ta đãkhẳng định: “Cán bộ đóng vai trò quyết định; công tác cán bộ là công tácđặc biệt quan trọng nhưng cũng rất phức tạp, khó khăn Cả thành tựu vàthiếu sót đều phản ánh chất lượng của đội ngũ cán bộ” [26, tr.171] Đồngthời, Đảng ta cũng đã xác định rằng phải “Có một đội ngũ cán bộ đủ phẩmchất, và năng lực xây dựng đường lối chính trị đúng đắn và tổ chức thựchiện thắng lợi đường lối đó là vấn đề cốt tử của lãnh đạo, là sinh mệnh củađảng cầm quyền” [27, tr.27] và “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bạicủa cách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và của chế

độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng” [27, tr.66]

Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX đã chỉ rõ:

Xây dựng đội ngũ cán bộ, trước hết là cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp,vững vàng về chính trị, gương mẫu về đạo đức, trong sạch về lối sống, có trí tuệ,kiến thức và năng lực hoạt động thực tiễn, gắn bó với nhân dân [29, tr.141]

Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng khẳng định:

Xây dựng đồng bộ đội ngũ cán bộ, đặc biệt là cán bộ cấp chiếnlược, người đứng đầu cơ quan, đơn vị, thực sự vì Đảng, vì dân, cóbản lĩnh và trí tuệ, đi đầu trong công tác và gương mẫu trong đạođức lối sống, bảo đảm tính kế thừa và phát triển, xây dựng và thực

Trang 29

hiện chính sách phát hiện nhân tài đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước [35, tr.280-281].

Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng xác định:

Xây dựng và thực hiện nghiêm các cơ chế, chính sách pháthiện, tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; trọng dụng nhữngngười có đức có tài Nâng cao chất lượng công tác đào tạo, bồidưỡng cán bộ; khắc phục tình trạng chạy theo bằng cấp Làm tốtcông tác quy hoạch và tạo nguồn cán bộ, chú ý cán bộ trẻ, nữ, dântộc thiểu số, chuyên gia trên các lĩnh vực; xây dựng quy hoạch cán

bộ cấp chiến lược đánh giá và sử dụng đúng cán bộ trên cơ sởnhững tiêu chuẩn, quy trình đã được bổ sung, hoàn thiện, lấy hiệuquả công tác thực tế và sự tín nhiệm của nhân dân làm thước đochủ yếu Không bổ nhiệm những cán bộ không đủ đức, đủ tài, cơhội chủ nghĩa [37, tr.261]

Như vậy, có thể khẳng định bất cứ lúc nào và ở đâu vai trò của đội ngũcán bộ lãnh đạo cũng rất quan trọng đối với sự nghiệp cách mạng Bên cạnh

đó xuất phát từ những đặc thù trong quá trình phát triển, vai trò của đội ngũcán bộ thành phố Hồ Chí Minh nói chung, đội ngũ cán bộ các phường và cácphường mới thành lập diện BTVQU quản lý ở TP.HCM nói riêng còn có ýnghĩa đặc biệt quan trọng Điều đó thể hiện trên những phương diện sau:

- Đội ngũ cán bộ của phường diện BTVQU quản lý của TP.HCM giữvai trò quyết định trong việc hiện thực hóa sự lãnh đạo, quản lý của Đảng vàNhà nước về mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội tại cơ sở Là những người giữvai trò “trung tâm”, “trụ cột” tại cơ sở, họ không những có trách nhiệm thấusuốt đường lối chủ trương chính sách của các tổ chức Đảng, nhà nước cấptrên để giải thích, tuyên truyền, tổ chức cho quần chúng thực hiện mà cònphải có khả năng nắm bắt sâu sát đặc điểm, tình hình của phường để cụ thểhóa đường lối, chủ trương, chính sách ấy cho phù hợp với điều kiện đặc thù

Trang 30

của cơ sở, có như vậy chủ trương, đường lối, chính sách mới thực sự đi vàocuộc sống, việc tổ chức thực hiện mới đạt hiệu quả cao.

Hiện nay, do quá trình phát triển, tình hình thực tế ở các phường mớicủa TP.HCM đã có nhiều thay đổi, điều đó đòi hỏi đội ngũ cán bộ phườngdiện BTVQU quản lý vừa phải tăng cường khả năng tổ chức thực hiện vừaphải có đủ bản lĩnh với tư duy năng động để có thể cụ thể hóa một cách đúngđắn mọi đường lối, chủ trương của cấp trên ở địa phương cơ sở

Bên cạnh đó, cán bộ phường diện BTVQU quản lý là những người trựctiếp gần gũi gắn bó với nhân dân, sống, làm việc và có mối quan hệ chặt chẽvới dân Trong quá trình triển khai, tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương,chính sách đến với dân, họ sẽ tạo ra nhịp “cầu nối” giữa Đảng, Nhà nước vớinhân dân, thông qua họ mà ý Đảng - lòng dân được thống nhất, làm cho Đảng

và Nhà nước có cơ sở ăn sâu bám rễ trong quần chúng, tạo nên mối quan hệmáu thịt với nhân dân, trực tiếp củng cố niềm tin của nhân dân với Đảng, Nhànước và chế độ xã hội chủ nghĩa

- Đội ngũ cán bộ phường diện BTVQU quản lý ở TP.HCM giữ vai tròquyết định trong việc xây dựng hệ thống tổ chức bộ máy phường vững mạnh

và phát triển phong trào cách mạng của quần chúng ở cơ sở phường trongtoàn Thành phố Thực tế cho thấy, sự mạnh yếu của hệ thống chính trị vàphong trào cách mạng của quần chúng gắn liền với vai trò của đội ngũ cán bộlãnh đạo Đối với hệ thống bộ máy, họ là những trụ cột, là trung tâm đoàn kết,

tổ chức, sắp xếp tập hợp lực lượng, là linh hồn của các tổ chức trong hệ thống

đó Họ có vai trò quyết định đến năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổchức cơ sở Đảng, đến năng lực và hiệu quả quản lý của chính quyền, đến mọihoạt động của các đoàn thể quần chúng của phường Những tổ chức này cóhoàn thành được nhiệm vụ của mình hay không, trước hết phụ thuộc vào độingũ cán bộ lãnh đạo Chính vì vậy, có củng cố kiện toàn đội ngũ cán bộ lãnhđạo các phường ở các quận thì mới có thể tăng cường khả năng lãnh đạo vàquản lý của Đảng bộ và chính quyền cấp phường trong Thành phố; đồng thời

Trang 31

phát huy mạnh mẽ quyền làm chủ của các tầng lớp nhân dân, từ đó góp phầnthúc đẩy kinh tế - xã hội của Thành phố phát triển.

Đối với phong trào quần chúng ở địa phương, cán bộ lãnh đạo phườngkhông những là những người dẫn dắt, định hướng, tổ chức các phong trào màcòn là những người có trách nhiệm tổng kết, rút kinh nghiệm, nhân các điểnhình tiên tiến trong hoạt động sản xuất kinh doanh, trong xây dựng đời sốngvăn hóa tại cơ sở Quá trình đó cũng sẽ là những đóng góp quan trọng đểxây dựng và hoàn thiện các đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng vàNhà nước

Với ý nghĩa đó, có thể nói, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ lãnh đạo

ở cơ sở nói chung, các phường nói riêng sẽ là một mắt xích quan trọng thúcđẩy quá trình thực hiện công cuộc đổi mới của cách mạng nước ta hiện nay

Bên cạnh đó, xây dựng đội ngũ cán bộ phường diện BTVQU quản lývững mạnh sẽ là một trong những nguồn quan trọng cung cấp cán bộ cho cấptrên cơ sở (Quận và Thành phố) Có thể khẳng định rằng cơ sở phường chính

là một trong những môi trường quan trọng tạo điều kiện cho cán bộ trưởngthành Bởi lẽ, thông qua quá trình triển khai và tổ chức cho quần chúng thựchiện mọi chủ trương, đường lối, chính sách ở cơ sở, cán bộ sẽ có điều kiệngần gũi quần chúng, học hỏi ở quần chúng, cũng quá trình đó đòi hỏi họ phảibình tĩnh, khách quan, nhanh nhạy trong ứng xử công việc Từ đó hình thành,phát triển tri thức thực tiễn, sự năng động và khả năng sáng tạo cho cán bộ.Trong bài báo nói về sự cần kíp phải giáo dục cán bộ và cốt cán ở cơ sở, Chủtịch Hồ Chí Minh cho rằng “…cốt cán không những là cái khâu liên hệ, màlại là cái kho dồi dào cho Đảng lấy thêm lực lượng mới Nếu cốt cán đượcphát triển và củng cố, thì Đảng sẽ phát triển và củng cố Nếu không có cốtcán, thì Đảng sẽ khô héo” [53, tr.273-274] Người còn nhấn mạnh: “Bất kỳngười lãnh đạo nào nếu không học tập nổi những việc thiết thực, những ngườithiết thực và những bộ phận thiết thực của cấp dưới, để rút kinh nghiệm thì

Trang 32

nhất định không biết chỉ đạo chung cho tất cả các bộ phận” [52, tr.289] Nhìnvào thực tế, có thể thấy một số cán bộ do chưa từng trải qua công tác và rènluyện thực tế ở cơ sở nên khi đảm nhận các vị trí lãnh đạo ở những cấp caohơn thường khó thích ứng với nhiệm vụ và gặp nhiều khó khăn Ngược lại cónhững cán bộ đã từng lăn lộn, từng trải ở cơ sở thì thường nhạy bén, năngđộng hơn, có khả năng thực tế và bản lĩnh để hoàn thành những nhiệm vụnặng nề hơn ở cấp quận và Thành phố.

Như vậy, đội ngũ cán bộ phường diện BTV QU quản lý thật sự có chấtlượng tốt có tầm quan trọng đặc biệt về nhiều mặt và là một trong những vấn

đề có ý nghĩa chiến lược góp phần quyết định sự thành công của sự nghiệpcông nghiệp hóa, hiện đại hóa của Thành phố, góp phần nhanh chóng thựchiện thành công Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ IX của Đảng bộ Thànhphố Hồ Chí Minh và thực sự là trung tâm động lực phát triển của cả nướctrong giai đoạn hiện nay

1.1.2.2 Đặc điểm của đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận ủy quản lý ở Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay

Bên cạnh những đặc điểm chung của đội ngũ cán bộ cấp phường diệnBTVQU quản lý ở TP.HCM, đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diệnBTVQU quản lý còn có những đặc điểm sau:

- Đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận uỷquản lý có một số ít trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứunước Do đó, họ có bản lĩnh chính trị vững vàng, tin tưởng vào sự lãnh đạocủa Đảng, công cuộc đổi mới đất nước và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội

Họ am hiểu và nắm vững đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhànước, nhiệt tình, tâm huyết với công việc, có kinh nghiệm công tác, khả năngthuyết phục, vận động quần chúng tốt, được quần chúng và nhân dân tínnhiệm Còn lại, đa số trưởng thành sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng,thống nhất đất nước Họ được đào tạo cơ bản, kế thừa truyền thống cách

Trang 33

mạng của dân tộc, năng động, nhạy bén, tiếp cận với cái mới nhanh; được cácthế hệ cán bộ đi trước hướng dẫn, giúp đỡ nên họ trưởng thành nhanh, trởthành nguồn cán bộ lãnh đạo cao hơn ở địa phương hoặc cung cấp cán bộ choquận và thành phố

- Xu hướng trẻ hóa đội ngũ cán bộ lãnh đạo phường được các cấp quan

tâm, diễn ra khá nhanh; tạo nên sự đổi mới của đội ngũ cán bộ và phong cáchlãnh đạo, quản lý điều hành của các tổ chức trong hệ thống chính trị

- Đội ngũ cán bộ phường mới thành lập hoạt động trong điều kiện quậnđang phát triển, đô thị hóa nhanh, với những đòi hỏi ngày càng cao của thànhphố - Trung tâm kinh tế của cả nước, cho nên họ khá năng động, luôn tìm tòi,sáng tạo trong các hoạt động kinh tế, quản lý đô thị, văn hóa - xã hội và anninh - quốc phòng, luôn cố gắng phấn đấu vươn lên nhằm đáp ứng với yêucầu ngày càng cao của sự nghiệp xây dựng và phát triển địa phương cũng nhưcủa Thành phố

- Với đặc điểm là quận mới thành lập nên đội ngũ cán bộ phường diệnBTVQU quản lý chủ yếu là người ở địa phương, nên có nhiều lợi thế trongviệc tiếp cận và nắm bắt địa bàn Một số ít được điều động, tăng cường từ nơikhác về, không phải là người địa phương, dù có đôi chút khó khăn lúc banđầu trong việc tiếp cận địa bàn nhưng họ mạnh dạn hơn, nên phần nào cũngtạo được nhiều nét mới trong hoạt động và thuận lợi cho công tác luân chuyểncán bộ giữa các phường với nhau hoặc giữa phường với quận

1.1.3 Những vấn đề đặt ra trong thời gian tới đối với đội ngũ cán

bộ phường mới thành lập

Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ nói chung và chất lượng đội ngũcán bộ cấp phường nói riêng là một bộ phận trong toàn bộ công tác xâydựng đội ngũ cán bộ ở nước ta hiện nay Nhiệm vụ này cũng không tách rờithành một nội dung riêng rẽ trong quá trình thực hiện chiến lược cán bộnhằm nâng cao chất lượng của đội ngũ cán bộ, tăng cường hiệu quả công

Trang 34

tác cán bộ Quá trình đó cần phải nhìn nhận một cách đầy đủ những đặcđiểm, những yêu cầu đặc thù của đội ngũ cán bộ phường diện BTVQUquản lý và công tác xây dựng đội ngũ cán bộ cấp phường của TP.HCM từthực trạng - những ưu điểm, kết quả đạt được và hạn chế tồn tại của nó đếnnhững nguyên nhân và kinh nghiệm rút ra Đồng thời, phải gắn với nhữngyêu cầu, đòi hỏi của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá,những tác động của quá trình đô thị hoá của Thánh phố hiện nay, những tácđộng của những yếu tố thời đại đối với nhiệm vụ chính trị của địa phương

và đối với chính bản thân đội ngũ cán bộ này Có như vậy mới đề ra đượcmột cách chính xác phương hướng, nội dung, và những giải pháp thực hiện

có hiệu quả để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ phường diện BTVQUquản lý ở TP.HCM đủ phẩm chất chính trị, đạo đức, năng lực trí tuệ và bảnlĩnh thực tiễn đảm bảo cho sự phát triển bền vững ở các phường nói riêng

và TP.HCM nói chung trong tình hình mới

Với sự phát triển của nền kinh tế hàng hóa, thị trường ngày một sôiđộng và không kém phần khắc nghiệt diễn ra tại TP.HCM, đặc biệt là ở cácquận mới thành lập, thì quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế là một tất yếu và

để đảm bảo hiệu quả kinh tế trong sản xuất, kinh doanh, người dân rất cần có

sự hỗ trợ, giúp đỡ của các tổ chức tư vấn nhà nước, của chính quyền, đoàn thể

ở địa phương để tìm ra một hướng đi đúng đắn cho họ Trong điều kiện ấy,người cán bộ cơ sở không chỉ cần sự hiểu biết về kinh tế hàng hóa, về thịtrường mà còn phải biết mở rộng quan hệ với các đối tác, với các trung tâmnghiên cứu để tìm kiếm thị trường, tìm kiếm lối ra cho sản phẩm kinh tế củađịa phương mình, giới thiệu cho người dân biết những sản phẩm, những cây,con thích hợp với nhu cầu thị trường và đem lại hiệu quả kinh tế cao

Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đang diễn ra mạnh mẽ trênmọi lĩnh vực và ở mọi nơi cũng đang tác động trực tiếp đến các phường mớithành lập ở TP.HCM hiện nay

Trang 35

Về kinh tế: kinh tế công nghiệp - dịch vụ phát triển mạnh, mức độhội nhập ngày càng sâu rộng, tính giao lưu, biên độ mở cửa thị trườngngày càng lớn, thể hiện ngay trên địa bàn phường Các cơ sở sản xuất,thương mại, giao dịch, dịch vụ thuộc mọi lĩnh vực xuất hiện ngày càngnhiều với quy mô khác nhau, tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế xuấthiện ngày càng đa dạng Các doanh nghiệp, cơ quan đại diện các thànhphần kinh tế có yếu tố nước ngoài xuất hiện ngày càng nhiều Những chủthể kinh tế này có tính chủ dộng, độc lập cao trong hoạt động Tuy nhiên,chính các đối tượng này cũng đặt ra yêu cầu, nhiệm vụ nhạy cảm về sự ổnđịnh và chuyên nghiệp trong quản lý an ninh chính trị, trật tự đô thị; đồngthời còn làm gia tăng tính phức tạp về mặt xã hội.

Về xã hội: cùng với xu hướng đô thị hoá theo hướng hiện đại và chuyênnghiệp, phường không ngừng mở rộng về quy mô dân số, địa giới hành chínhvới sự xuất hiện của khu đô thị tập trung theo lĩnh vực hoạt động: khu dân cư,khu công nghiệp, khu văn phòng, thương mại…theo quy hoạch của quận vàthành phố Những vấn đề đó đặt ra cho hoạt động quản lý dân cư của chínhquyền những vấn đề mới, đa ngành, đa cấp Vấn đề CNH,HĐH cũng đặt ranhững khó khăn khác đó là vấn đề môi trường - một vấn đề gây bức xúc ởtầm vi mô lẫn vĩ mô

Bên cạnh những nhân tố mới phát sinh thì những yếu tố truyền thốngcũng bị biến động Đời sống văn hoá đòi hỏi ngày càng phong phú hơn Nhucầu được đảm bảo về các quyền lợi của người dân ngày càng đa dạng, sâu sắc

và nhạy cảm Và những điều đó đã thành những nhiệm vụ không nhỏ, khôngđơn giản đối với hệ thống chính trị ở phường, là những thách thức thật sự đốivới đội ngũ cán bộ phường đặc biệt là đội ngũ cán bộ phường diện BTVQUquản lý

Như vậy, so với trước đây, tính chất của công việc ở phường đã cónhững thay đổi Hoạt động quản lý an ninh, trật tự đô thị, trật tự thị trường, quản

Trang 36

lý dân cư ràng buộc nhau trở thành vấn đề trọng yếu đối với sự ổn định chungcủa phường Đặc biệt, với xu hướng đô thị hoá diễn ra nhanh, công tác quản lýđất đai và quy hoạch đô thị đã trở thành vấn đề nan giải và rất nhạy cảm.

Tất cả những vấn đề trên đặt ra yêu cầu hệ thống chính trị phường phải

có những thích ứng về nhiều mặt như: tổ chức, cán bộ, trình độ năng lực,chuyên môn nghiệp vụ, văn hóa ứng xử,… Tuy nhiên, một thực tế chung lànhững vấn đề đó đã vượt quá khả năng giải quyết, xử lý của phường Song song

đó, phường cũng cần được phân cấp mạnh hơn, đầy đủ về chức năng, rõ ràng vềquy định để tăng thêm quyền lực cho phường Đó là một trong những yêu cầuchung đặt nền tảng cho hoạt động của phường trong giai đoạn hiện nay

Các công trình đường xá, cầu cống, nhà máy, xí nghiệp, khu du lịch,dịch vụ ngày càng mở rộng, quỹ đất nông nghiệp, đất thổ cư nhìn chungđang bị thu hẹp dần Trách nhiệm của cơ sở là phải vừa đảm bảo đời sống an

cư, đảm bảo lương thực cho người dân, phải vừa tính đến phát triển ngànhnghề giải quyết công ăn, việc làm cho họ

Đô thị hóa là một mặt đi kèm với công nghiệp hóa Sự du nhập lốisống đô thị về nông thôn vừa có mặt tích cực, vừa có mặt tiêu cực, ngườicán bộ phường phải có hiểu biết về chính sách pháp luật để tham gia giảiquyết có hiệu quả ngay từ cơ sở các vấn đề về công tác giải phóng mặtbằng, chính sách đền bù, giải tỏa tránh phát triển thành những điểm nóng,những vấn đề phức tạp để vừa không vi phạm quyền tự do công dân trongkhuôn khổ pháp luật, vừa đảm bảo trật tự trị an, sự phát triển hài hòa và giữđược bản sắc dân tộc

Cũng trong quá trình phát triển của kinh tế thị trường và đô thị hóa,người cán bộ phường còn phải tham gia vào những nhiệm vụ quan trọng màtrước đây họ ít phải quan tâm đó là vấn đề quản lý thị trường, vấn đề quản lýtài nguyên môi trường, quản lý sản xuất kinh doanh, dịch vụ, trật tự, xâydựng trên địa bàn

Trang 37

Tất cả những vấn đề ấy là những tác động quan trọng và rất cơ bản đểxây dựng những dự báo đúng đắn về xu hướng biến đổi của đội ngũ cán bộchủ chốt cấp phường ở TP.HCM, là cơ sở cho các nhà hoạch định chiến lượccán bộ hình thành một kế hoạch chương trình hành động từ xác định mục tiêu,nhiệm vụ đến những giải pháp cơ bản để xây dựng đội ngũ cán bộ phườngdiện BTVQU quản lý ở TP.HCM trong thời kỳ mới, thời kỳ đẩy mạnh CNH,HĐH đất nước.

1.2 CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ PHƯỜNG MỚI THÀNH LẬP DIỆN BAN THƯỜNG VỤ QUẬN ỦY QUẢN LÝ Ở PHỐ HỒ CHÍ MINH - QUAN NIỆM, TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ VÀ NHỮNG YÊU CẦU ĐẶT RA

1.2.1 Quan niệm về chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận ủy quản lý ở Thành phố Hồ Chí Minh và tiêu chí đánh giá

1.2.1.1 Quan niệm về cán bộ, chất lượng đội ngũ cán bộ phường mới thành lập diện Ban Thường vụ Quận

ủy quản lý ở Thành phố Hồ Chí Minh

- Khái niệm "cán bộ" và những khái niệm có liên quan

Thứ nhất, khái niệm "cán bộ": Từ cán bộ được du nhập vào nước ta từ

Trung Quốc và được dùng phổ biến trong thời kỳ kháng chiến để phân biệt vớinhân dân Từ cán bộ tựu trung có hai nghĩa chủ yếu: Nghĩa thứ nhất là cái khung,cái khuôn; Nghĩa thứ hai là người nòng cốt, người chỉ huy

Theo cuốn Đại từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên thì: "Cánbộ: dt 1 Người làm việc trong cơ quan nhà nước 2 Người giữ chức vụ, phânbiệt với người bình thường, không giữ chức vụ trong các cơ quan, tổ chức nhànước" [85, tr.249]

Theo Điều 4, Luật Cán bộ, công chức (có hiệu lực từ ngày

01-01-2010) thì “Cán bộ xã, phường, thị trấn (sau đây gọi chung là cấp xã) là côngdân Việt Nam, được bầu cử giữ chức vụ theo nhiệm kỳ trong thường trực Hội

Trang 38

đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân, Bí thư, Phó Bí thư Đảng uỷ, người đứngđầu tổ chức chính trị - xã hội; công chức cấp xã là công dân Việt Nam đượctuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc Uỷ ban nhân dâncấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước”.

Từ những định nghĩa nêu trên, có thể hiểu "cán bộ" là khái niệm dùng

để chỉ những người ở trong cơ cấu của một tổ chức nhất định, có trọng tráchhoàn thành nhiệm vụ theo chức năng được tổ chức đó phân công

Như vậy, có nhiều quan niệm về cán bộ, nhưng tựu trung lại, có haicách hiểu cơ bản:

Một là, cán bộ bao gồm những người trong biên chế nhà nước, làm

việc trong các cơ quan Đảng, Nhà nước, đoàn thể chính trị xã hội, các doanhnghiệp nhà nước và các lực lượng vũ trang nhân dân từ Trung ương đến địaphương và cơ sở

Hai là, cán bộ là những người giữ chức vụ trong một cơ quan hay một

tổ chức để phân biệt với người không có chức vụ

Từ những khái niệm về cán bộ nêu trên cho thấy, người cán bộ có bốnđặc trưng cơ bản:

+ Cán bộ được sự ủy nhiệm của Đảng, Nhà nước và các tổ chức kháctrong hệ thống chính trị lấy danh nghĩa của các tổ chức đó để hoạt động

+ Cán bộ giữ một chức vụ, một trọng trách nào đó trong một tổ chứccủa hệ thống chính trị

+ Cán bộ phải thông qua tuyển chọn hay phân công công tác sau khihoàn thành chương trình đào tạo tại các trường đại học, cao đẳng, trung họcchuyên nghiệp, dạy nghề; cán bộ được bổ nhiệm, đề bạt hoặc bầu cử

+ Cán bộ được hưởng lương và chính sách đãi ngộ căn cứ vào nộidung, chất lượng hoạt động và thời gian công tác của họ

Trang 39

Như vậy, hiểu theo nghĩa chung nhất, cán bộ là người lãnh đạo, quản

lý hoặc người làm chuyên môn, nhà khoa học hay công chức, viên chức làmviệc, hưởng lương từ ngân sách nhà nước hoặc từ các nguồn khác Họ đượchình thành từ tuyển dụng, phân công công tác sau khi tốt nghiệp ra trường, từ

bổ nhiệm, đề bạt hoặc bầu cử

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đưa ra định nghĩa về cán bộ hết sức kháiquát, giản dị và dễ hiểu Theo Người: "Cán bộ là người đem chính sách củaĐảng, Chính phủ giải thích cho dân chúng hiểu rõ và thi hành, đồng thời đemtình hình dân chúng báo cáo cho Đảng, Chính phủ hiểu rõ, để đặt chính sáchcho đúng" [52, tr.269]

Thứ hai, khái niệm "chất lượng"

Chất lượng: (theo nghĩa triết học) được định nghĩa theo cuốn Từ điển

bách khoa Việt Nam do Trung tâm biên soạn Từ điển bách khoa Việt Nam xuấtbản năm 1995 như sau:

Phạm trù triết học biểu thị những thuộc tính bản chất của sự vật, chỉ rõ nó

là cái gì, tính ổn định của sự vật phân biệt nó với các sự vật khác Chất lượng làthuộc tính khách quan của sự vật, chất lượng biểu thị ra bên ngoài Nó là cái liên kếtcác thuộc tính của sự vật lại làm một, gắn bó với sự vật như một tổng thể, bao quáttoàn bộ sự vật và không tách khỏi sự vật Sự vật trong khi vẫn còn là bản thân nó thìkhông thể mất chất lượng của nó Sự thay đổi chất lượng kéo theo sự thay đổi của sựvật về căn bản Chất lượng của sự vật bao giờ cũng gắn liền với tính quy định về sốlượng của nó và không thể tồn tại ngoài tính quy định ấy Mỗi sự vật bao giờ cũng là

sự thống nhất của chất lượng và số lượng [80, tr.419]

Theo Đại từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên thì: “Chất lượng:

dt 1 Cái làm nên phẩm chất, giá trị của con người, sự vật 2 Cái tạo nên bảnchất sự vật, làm cho sự vật này khác với sự vật kia” [85, tr.331]

Như vậy, có thể được hiểu như sau:

Trang 40

Thứ nhất, đó là tổng hợp những phẩm chất, tính chất (thuộc tính tạo

nên cái giá trị của một con người, một sự vật, hiện tượng)

Thứ hai, những phẩm chất đó đáp ứng đến đâu những yêu cầu đặt ra.

Nói cách khác, chất lượng là sự phù hợp với các tiêu chuẩn được quyđịnh trước đó

Thứ ba, khái niệm "đội ngũ": chỉ khối đông người được tập hợp, tổ

chức thành một lực lượng có cùng một tác dụng và vai trò trong một địaphương Nó gồm nhiều chức danh, nắm giữ các vị trí có ảnh hưởng quyếtđịnh trong hệ thống tổ chức của một cấp

Nội hàm “đội ngũ cán bộ” cũng bao hàm nhiều nội dung Xét về mặtcấu trúc, có thể quan niệm đội ngũ cán bộ bao hàm hai bộ phận: thứ nhất,gồm những cán bộ được hình thành qua con đường đào tạo tại các trường; thứhai, gồm những cán bộ được hình thành qua con đường bầu cử hoặc đề bạt, bổnhiệm Xét về loại hình đội ngũ cán bộ, có thể phân thành các loại:

- Cán bộ Đảng và đoàn thể;

- Cán bộ nhà nước (lập pháp, hành pháp, tư pháp);

- Cán bộ kinh tế và quản lý kinh tế;

- Cán bộ khoa học - kỹ thuật, văn hoá, giáo dục, y tế, thể thao, xã hội vàcán bộ quản lý thuộc các ngành này;

- Cán bộ lực lượng vũ trang,…

Đội ngũ cán bộ của Đảng có nhiều loại Mỗi loại có vai trò, vị trí nhấtđịnh trong xã hội

Thứ tư, quan niệm “chất lượng cán bộ”: “là sự thống nhất giữa phẩm

chất chính trị và năng lực công tác, thể hiện ở kết quả hoàn thành nhiệm vụ,không thể tách rời và đối lập yêu cầu về phẩm chất chính trị với yêu cầu vềnăng lực công tác” [24, tr.196]

Một số ý kiến cho rằng:

Ngày đăng: 16/07/2022, 10:31

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
1. Ban Tổ chức - Cán bộ Chính phủ (1994), Pháp lệnh Cán bộ, công chức, qui chế thực hiện dân chủ trong hoạt động cơ quan. Qui chế thực hiện dân chủ ở xã và các văn bản hướng dẫn thực hiện, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Pháp lệnh Cán bộ, công chức,qui chế thực hiện dân chủ trong hoạt động cơ quan. Qui chế thựchiện dân chủ ở xã và các văn bản hướng dẫn thực hiện
Tác giả: Ban Tổ chức - Cán bộ Chính phủ
Nhà XB: Nxb Chínhtrị quốc gia
Năm: 1994
2. Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (1999), Hướng dẫn số 11-HD/TCTW ngày 29/12 về thực hiện qui định về phân cấp quản lý cán bộ, qui chế đánh giá cán bộ, qui chế bổ nhiệm cán bộ, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hướng dẫn số11-HD/TCTW ngày 29/12 về thực hiện qui định về phân cấp quản lýcán bộ, qui chế đánh giá cán bộ, qui chế bổ nhiệm cán bộ
Tác giả: Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Năm: 1999
3. Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Hướng dẫn số 06-HD/TCTW ngày 02/4 về thực hiện nghị quyết của Bộ Chính trị về luân chuyển cán bộ lãnh đạo và quản lý, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hướng dẫn số06-HD/TCTW ngày 02/4 về thực hiện nghị quyết của Bộ Chính trị vềluân chuyển cán bộ lãnh đạo và quản lý
Tác giả: Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Năm: 2002
4. Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Hướng dẫn số 11-HD/TCTW ngày 30/10 về bổ sung thực hiện qui chế đánh giá cán bộ, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hướng dẫn số11-HD/TCTW ngày 30/10 về bổ sung thực hiện qui chế đánh giá cánbộ
Tác giả: Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Năm: 2002
5. Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2003), Hướng dẫn số 17-HD/TCTW ngày 23/4 về công tác qui hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hướng dẫn số17-HD/TCTW ngày 23/4 về công tác qui hoạch cán bộ lãnh đạo, quảnlý thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Tác giả: Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Năm: 2003
6. Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2005), Hướng dẫn số 47-HD/TCTW ngày 24/5 về thực hiện Nghị quyết 42-NQ/TW của Bộ Chính trị về công tác qui hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Hướng dẫn số47-HD/TCTW ngày 24/5 về thực hiện Nghị quyết 42-NQ/TW của BộChính trị về công tác qui hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý thời kỳ đẩymạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Tác giả: Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Năm: 2005
8. Cao Khoa Bảng (2008), Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt của hệ thống chính trị cấp tỉnh, thành phố (qua kinh nghiệm của Hà Nội), Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo chủ chốt củahệ thống chính trị cấp tỉnh, thành phố (qua kinh nghiệm của HàNội)
Tác giả: Cao Khoa Bảng
Nhà XB: Nxb Chính trị quốc gia
Năm: 2008
9. Lê Đức Bình (2003), Xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt
Tác giả: Lê Đức Bình
Nhà XB: Nxb Chínhtrị quốc gia
Năm: 2003
12. Bộ Nội vụ (2004), Quyết định 04/2004/QĐ-BNV ngày 16/01 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ về tiêu chuẩn đối với cán bộ công chức xã - phường - thị trấn, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Quyết định 04/2004/QĐ-BNV ngày 16/01 của Bộ trưởngBộ Nội vụ về tiêu chuẩn đối với cán bộ công chức xã - phường - thịtrấn
Tác giả: Bộ Nội vụ
Năm: 2004
13. Chính phủ (2003), Nghị định 79/2003/NĐ-CP ngày 07/7 về qui chế dân chủ ở xã, phường, thị trấn, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Nghị định 79/2003/NĐ-CP ngày 07/7 về qui chế dânchủ ở xã, phường, thị trấn
Tác giả: Chính phủ
Năm: 2003
14. Chính phủ (2003), Nghị định 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10 về cán bộ, công chức xã - phường - thị trấn, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Nghị định 114/2003/NĐ-CP ngày 10/10 về cán bộ,công chức xã - phường - thị trấn
Tác giả: Chính phủ
Năm: 2003
15. Chính phủ (2003), Nghị định 121/2003/NĐ-CP ngày 21/10 về chế độ chính sách đối với cán bộ chủ chốt xã - phường - thị trấn, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Nghị định 121/2003/NĐ-CP ngày 21/10 về chế độchính sách đối với cán bộ chủ chốt xã - phường - thị trấn
Tác giả: Chính phủ
Năm: 2003
16. Chính phủ (2004), Qui định số 03/2004/QĐ-TTg ngày 17/1 về qui hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chủ chốt cấp xã đến năm 2010, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Qui định số 03/2004/QĐ-TTg ngày 17/1 về qui hoạchđào tạo, bồi dưỡng cán bộ chủ chốt cấp xã đến năm 2010
Tác giả: Chính phủ
Năm: 2004
17. Trịnh Cư - Nguyễn Duy Hùng - Lê Văn Yên (2009), Kinh nghiệm xây dựng đội ngũ cán bộ ở Trung Quốc, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Kinh nghiệm xây dựngđội ngũ cán bộ ở Trung Quốc
Tác giả: Trịnh Cư - Nguyễn Duy Hùng - Lê Văn Yên
Nhà XB: Nxb Chính trị quốc gia
Năm: 2009
18. Hoàng Xuân Cừ (2009), Đổi mới phương thức lãnh đạo của các tổ chức cơ sở Đảng trực thuộc Đảng bộ khối các cơ quan Trung ương, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Đổi mới phương thức lãnh đạo của các tổchức cơ sở Đảng trực thuộc Đảng bộ khối các cơ quan Trungương
Tác giả: Hoàng Xuân Cừ
Nhà XB: Nxb Chính trị quốc gia
Năm: 2009
19. Đỗ Minh Cương (2009), Quy hoạch cán bộ lãnh đạo quản lý , Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Quy hoạch cán bộ lãnh đạo quản lý
Tác giả: Đỗ Minh Cương
Nhà XB: NxbChính trị quốc gia
Năm: 2009
20. Nguyễn Bá Dương (2004), Những vấn đề cơ bản của khoa học tổ chức, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Những vấn đề cơ bản của khoa học tổ chức
Tác giả: Nguyễn Bá Dương
Nhà XB: Nxb Chính trị quốc gia
Năm: 2004
23. Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh (2011), Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ IX “Về chương trình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho hệ thống chính trị của Thành phố” giai đoạn 2011 - 2015 Sách, tạp chí
Tiêu đề: Chương trình hành động thựchiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ IX “Về chươngtrình nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho hệ thống chính trịcủa Thành phố
Tác giả: Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh
Năm: 2011
24. Đảng Cộng sản Việt Nam (1977), Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV , Nxb Sự thật, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Báo cáo chính trị của Ban Chấphành Trung ương Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV
Tác giả: Đảng Cộng sản Việt Nam
Nhà XB: Nxb Sự thật
Năm: 1977
25. Đảng Cộng sản Việt Nam (1987), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI, Nxb Sự thật, Hà Nội Sách, tạp chí
Tiêu đề: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốclần thứ VI
Tác giả: Đảng Cộng sản Việt Nam
Nhà XB: Nxb Sự thật
Năm: 1987

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w