bai 16 on tap PHẢN ỨNG OXI hóa KHỬ (KNTT) hoa 10

CHỦ ĐỀ PHẢN ỨNG OXI HOÁ – KHỬ Thời gian thực hiện Thời lượng 4 tiết (180 phút) I MỤC TIÊU Năng lực, phẩm chất YÊU CẦU CẦN ĐẠT 1 Năng lực đặc thù Năng lực nhận thức hóa học (1) Nêu được khái niệm và cách xác định số oxi hoá của nguyên tử các nguyên tố trong hợp chất (2) Nêu được khái niệm về phản ứng oxi hoá – khử và ý nghĩa của phản ứng oxi hoá – khử Tìm hiểu thế giới tự nhiên dưới góc độ hóa học (3) Mô tả được một số phản ứng oxi hoá – khử quan trọng gắn liền với cuộc sống Vận dụng kiến thức kĩ.

Trang 1

CHỦ ĐỀ:

PHẢN ỨNG OXI HOÁ – KHỬ Thời gian thực hiện: Thời lượng: 4 tiết (180 phút)

(10) Xác định và làm rõ thông tin về số oxi hoá do giáo viên cung cấp

so với tài liệu học sinh tìm được

(11) Trình bày các ý tưởng mới trong cân bằng phản ứng oxi hoá – khử

3 Phẩm chất

Nhân ái

(12) Quan tâm đến mối quan hệ hài hoà với những thành viên khác trong hoạt động nhóm

(13) Tôn trọng ý kiến của các thành viên khi hoạt động nhóm

Chăm chỉ (14) Có ý thức đánh giá điểm mạnh, điểm yếu của bản thân và bạn bè

Trang 2

trong lúc thảo luận nhóm.

Trách nhiệm (15) Tích cực phát biểu ý kiến và vận động mọi người tham gia phát

biểu ý kiến trong thảo luận nhóm / cá nhân

II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1 Học liệu

- Tài liệu trên mạng internet hoặc tài liệu tham khảo khác

+ Tài liệu về phản ứng oxi hoá – khử: https://bitly.com.vn/8hlrn7

+ Video clip về phản ứng oxi hoá – khử: https://www.youtube.com/watch?v=dF5lB7gRtcA

+ Video clip về xác định số oxi hoá: https://www.youtube.com/watch?v=iSAwDJTLIKY

- Tài liệu chung của trường

- Giáo viên: Giáo án powerpoint, phiếu học tập

- Học sinh: Học bài cũ, đọc trước nội dung trong tài liệu

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

Bảng tóm tắt tiến trình dạy học

Hoạt động học Mục tiêu Nội dung

Phương pháp, kỹ thuật dạy học chủ đạo

Phương

án đánh giá

Hoạt động 1: Trải nghiệm kết

nối(5 phút)

(3), (6),(15)

Hiện tượngcháy,quang hợp,

(1), (6), (7),(8), (9)(10), (12),

Phiếu họctập số 01

Thảo luậnnhóm, thuyết trình

Bảng kiểm

HS tự đánhgiá ‘’Bảng

Trang 3

(2), (6), (7),(8), (9)(10), (12),(13), (14),(15)

Phiếu họctập số02,03

Bảng kiểm

HS tự đánhgiá ‘’Bảngđánh giánăng lực”

Hoạt động 2.3:

Lập phương trìnhphản ứng oxi hóa

khử(45 phút)

(4), (5), (6),(7), (8), (9)(10), (11),(12), (13),(14),(15)

Phiếu họctập số04,05

Thảo luậnnhóm, Trình bàybảng

Bảng kiểm

HS tự đánhgiá ‘’Bảngđánh giánăng lực”

Hoạt động 2.4:

Phản ứng oxi hóakhử với môitrường(30 phút)

(3), (6), (7),(8), (9)(10), (12),(13), (14),(15)

Đánh giáđồng đẳng

Hoat động 3: Luyện tập

(15 phút)

(1), (2), (4),(6), (7), (8),(9), (12),(13), (14),(15)

Trò chơi ôchữ

Poster

Thảo luận vàhoạt động

cá nhân

Đánh giáđồng đẳng

CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC

Trang 4

GV chia lớp thành 4 nhóm (mỗi nhóm từ 8 đến 10 HS), mỗi nhóm chọn 1 HS đại diện làm nhóm trưởng Nhóm trưởng phân công nhiệm vụ của các thành viên trong nhóm

1 Hoạt động 1: Mở đầu (5 phút)

a) Mục tiêu: (3), (6), (15).

b) Tổ chức thực hiện:

+ Chuyển giao nhiệm vụ: GV chiếu hình ảnh, nêu câu hỏi

- Em thấy được gì từ những hình ảnh trên?

- Hiện tượng gì xảy ra trong các quá trình: cháy, quang hợp, rỉ sét…?

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS quan sát hình ảnh, suy nghĩ trả lời, phát biểu ý kiến

+ Báo cáo, thảo luận: Một số HS phát biểu ý kiến; các HS khác bổ sung, nhận xét

Những hình ảnh trên là gần gũi, quen thuộc trong đời sống Hiện tượng xảy ra trong các quá trình: cháy, quang hợp, rỉ sét là sự biến đổi chất

HS có thể nêu được một số phản ứng oxi hóa – khử trong thực tiễn: Sắt bị gỉ, đốt cháy than, củi, quá trình quang hợp hay luyện kim trong nhà máy…

+ Kết luận, nhận định: GV thông tin về phản ứng oxi hoá khử: …

2 Hoạt động 2: Hình thành kiến thức

2.1 Tìm hiểu về số oxi hoá (20 phút)

a) Mục tiêu: (1), (6), (7), (8), (9), (10), (12), (13), (14), (15).

Trang 5

+ Chuyển giao nhiệm vụ: - HS xem video:

https://www.youtube.com/watch?v=iSAwDJTLIKY , thảo luận nhóm để trả lời các câu hỏi trong phiếu học tập số 01.

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS điền vào phiếu học tập số 01 và ghi nội dung bài học vào

tập bài học.

GV quan sát các nhóm hoạt động, phát hiện những HS ít tham gia ý kiến và những HS tham gia nhiệt tình về nội dung cần thảo luận ở phiếu học tập số 01.

+ Báo cáo, thảo luận:

- Chọn một nhóm cử đại diện lên trình bày kết quả hoạt động của nhóm mình Các nhóm còn lại lắng nghe phần trình bày của nhóm bạn

- Sau khi nghe xong phần trình bày của nhóm bạn, các nhóm trao đổi bổ sung ý kiến để hoàn thiện phiếu học tập số 01.

+ Kết luận, nhận định: GV chuẩn hóa kiến thức.

c) Phương án đánh giá: Bảng kiểm HS tự đánh giá ‘’Bảng đánh giá năng lực”

2.2 Tìm hiểu về phản ứng oxi hóa - khử (20 phút)

a) Mục tiêu: (2), (6), (7), (8), (9), (10), (12), (13), (14), (15)

+ Chuyển giao nhiệm vụ: HS xem video:

https://www.youtube.com/watch?v=dF5lB7gRtcA&t=1s (xem trước ở nhà), làm thí nghiệm, thảo luận nhóm để trả lời các câu hỏi trong phiếu học tập số 02, 03.

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS làm thí nghiệm , thảo luận hoàn thành phiếu học tập số 02,03 trên giấy A0.

GV quan sát các nhóm hoạt động, phát hiện những HS ít tham gia ý kiến và những

HS tham gia nhiệt tình về nội dung cần thảo luận ở phiếu học tập số 02, 03.

+ Báo cáo, thảo luận:

- Chọn một nhóm cử đại diện lên trình bày kết quả hoạt động của nhóm mình Các nhóm còn lại lắng nghe phần trình bày của nhóm bạn

- Sau khi nghe xong phần trình bày của nhóm bạn, các nhóm trao đổi bổ sung ý kiến để hoàn thiện phiếu học tập số 02, 03.

+ Kết luận, nhận định: GV chuẩn hóa kiến thức.

Trang 6

c) Phương án đánh giá: Bảng kiểm HS tự đánh giá ‘’Bảng đánh giá năng lực”.

2.3 Lập phương trình phản ứng oxi hóa khử (45 phút)

- Xác định chất khử, chất oxi hóa và viết các quá trình.

- Để số e chất khử cho=số e chất oxi hoá nhận thì ta cần làm gì?

- Điền các hệ số vào phương trình.

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS thảo luận hoàn thành phiếu học tập số 04, quan sát ví dụ

mẫu của GV và hoàn thành PHT số 05.

HS tham gia nhiệt tình về nội dung cần thảo luận ở phiếu học tập số 04, 05.

+ Báo cáo, thảo luận: GV chọn đại diện HS lên bảng trình bày kết quả hoạt động.

Các học sinh khác theo dõi, góp ý

+ Kết luận, nhận định: GV chuẩn hóa kiến thức nội dung phiếu học tập số 04, 05 c) Phương án đánh giá: Bảng kiểm HS tự đánh giá ‘’Bảng đánh giá năng lực” (dành

cho kết qua thực hiện nhiệm vụ PHT số 05)

2.4 Phản ứng oxi hóa khử với môi trường (30 phút)

a) Mục tiêu: (3), (6), (7), (8), (9),(10), (12), (13), (14), (15)

+ Chuyển giao nhiệm vụ: GV hướng dẫn HS cách tiến hành thí nghiệm, thảo luận

nhóm để trả lời các câu hỏi trong phiếu học tập số 06.

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS làm thí nghiệm, thảo luận hoàn thành phiếu học tập số 06

trên giấy A0.

Trang 7

HS tham gia nhiệt tình về nội dung cần thảo luận ở phiếu học tập số 06.

+ Báo cáo, thảo luận: Chọn một nhóm cử đại diện lên trình bày kết quả hoạt động

của nhóm mình Các nhóm còn lại lắng nghe phần trình bày của nhóm bạn

Sau khi nghe xong phần trình bày của nhóm bạn, các nhóm trao đổi bổ sung ý kiến

để hoàn thiện phiếu học tập số 06.

+ Kết luận, nhận định: GV chuẩn hóa kiến thức.

c) Phương án đánh giá: Đánh giá đồng đẳng

Hàng 4 (14 chữ cái): Quá trình đặt hệ số của các chất phản ứng và các chất sản phẩm

sao cho số nguyên tử của mỗi nguyên tố ở 2 vế của phản ứng bằng nhau được gọi là gì?

Đáp án: CÂN BẰNG PHẢN ỨNG

Hàng 5 (8 chữ cái): Điền vào chỗ chấm “ … của nguyên tố là điện tích của nguyên tử

trong phân tử nếu giả định tất cả các liên kết trong phân tử đều là liên kết ion”.

Đáp án: SỐ OXI HÓA

Hàng 6 (15 chữ cái): “Tổng số mol electron mà chất khử nhường bằng tổng số mol

electron mà chất oxi hóa nhận” là nội dung của định luật này?

Đáp án: BẢO TOÀN ELECTRON

Từ chìa khóa: “PHẢN ỨNG OXI HÓA KHỬ”

Trang 8

GV động viên, khích lệ HS trong quá trình tham gia trò chơi, giải đáp những vướng mắc của học sinh và chốt lại kiến thức

4 Hoạt động 4: Vận dụng (45 phút)

a) Mục tiêu: (1), (2), (3), (4), (6), (7), (8), (9), (12), (13), (14), (15)

+ Chuyển giao nhiệm vụ: 1/ GV yêu cầu HS thảo luận hoàn thành PHT số 07.

2/ Tìm hiểu các phản ứng oxi hóa khử, các chất oxi hóa, chất khử liên quan đến các poster cho sẵn HS hoàn thành các nội dung câu hỏi dưới các poster.

+ Thực hiện nhiệm vụ: HS thảo luận hoàn thành PHT số 07 và nội dung câu hỏi

dưới các poster.

+ Báo cáo, thảo luận: Đại diện học sinh xung phong trả lời các câu hỏi và lên bảng

giải bài tập

Các học sinh khác đối chiếu kết quả, nhận xét bài làm của bạn.

+ Kết luận, nhận định: GV nhận xét, chuẩn kiến thức và chấm điểm sản phẩm hay

báo cáo của nhóm GV khuyến khích và động viên kết quả làm việc của nhóm.

- Kết quả PHT só 07 phần phụ lục.

- Gợi ý trả lời các câu hỏi poster.

POSTER 1

- Oxi già là dung dung dịch chứa hidrogen peroxid (H2O2)

- Phản ứng oxi hóa khử xảy ra khi bôi oxi già vào vết thương hở:

2 H2O2 → 2 H2O + O2

- Phải thận trọng khi sử dụng oxi già vì oxy già y tế có khả năng tiêu diệt vi khuẩnnhưng trên thực tế khi oxi được giải phóng nó sẽ tấn công luôn các tế bào vốn khỏemạnh khiến chúng không thể tham gia hỗ trợ quá trình phục hồi vết thương

Trang 9

POSTER 2

- Phản ứng oxi hóa khử xảy ra khi điều chế nước Javen trực tiếp từ Cl2 và dung dịchNaOH:

Cl2 + 2NaOH → NaCl + NaClO + H2O

- Ứng dụng của nước Javen: Nước Javen dùng để tẩy trắng vải, sợi, giấy và dùng đểtẩy uế chuồng trại chăn nuôi, nhà vệ sinh…

POSTER 3

- Thành phần chính của khí gas là propane (C3H8) và butan (C4H10)

- Những phản ứng oxi hóa khử thường xảy ra khi đốt khí gas:

C3H8 + 5O2 → 3CO2 + 4H2O

2C4H10 + 13O2 → 8CO2 + 10H2O

- Khí gas được ứng dụng do những phản ứng trên đều là phản ứng tỏa nhiệt

c) Phương án đánh giá: Đánh giá đồng đẳng

IV PHỤ LỤC: Hồ sơ dạy học

4.1 Phiếu học tập

* Hoạt động 2.1:

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 01

Em hãy hoàn thành các nhiệm vụ sau:

Câu 1: Quy tắc 1: “Trong các đơn chất, số oxi hóa của nguyên tố bằng 0”.

Vận dụng quy tắc 1 xác định số oxi hóa của các nguyên tố trong các chất sau: Cu, H2,H2O

Câu 2: Quy tắc 4: “ Trong hầu hết các hợp chất, số oxi hóa của H bằng +1, trừ một số

trường hợp như hiđrua kim loại Số oxi hóa của O bằng -2, trừ một số trường hợp OF2,H2O2

Vận dụng quy tắc 4, xác định số oxi hóa của các nguyên tố O và H trong các hợp chấtsau: H2O, H2SO4, NH3

Câu 3: Quy tắc 2: “Trong một phân tử, tổng số oxi hóa của các nguyên tố nhân với số

nguyên tử của từng nguyên tố bằng không”

Vận dụng quy tắc 2, 4, xác định số oxi hóa của các nguyên tố S và N trong các hợp chấtsau: H2SO4, NH3

Câu 4: Quy tắc 3.1: “ Trong ion đơn nguyên tử, số oxi hóa của nguyên tố bằng điện tích

của ion đó.”

Trang 10

Vận dụng quy tắc 3.1, xác định số oxi hóa của nguyên tố trong các ion sau: Cu2+, O2-, H+.Quy tắc 3.2: “Trong ion đa nguyên tử, tổng số số oxi hóa của các nguyên tố nhân với sốnguyên tử của từng nguyên tố bằng điện tích của ion.”

Vận dụng quy tắc 3.2, xác định số oxi hóa của các nguyên tố trong các ion sau: SO42-,NH4+, OH-

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02 Tiến hành làm các thí nghiệm sau:

+ Thí nghiệm 1: Đốt dây Mg trong bình oxi

+ Thí nghiệm 2: Cho dung dịch NaOH vào ống nghiệm đựng dung dịch CuCl2

Sau khi làm xong thí nghiệm thì hoàn thành các câu trả lời sau:

1 Hoàn thành các phương trình phản ứng

2 Xác định số oxi hóa của các nguyên tố trong các phương trình phản ứng đó

3 Nhận xét về sự thay đổi số oxi hóa trước và sau phản ứng So sánh điểm khác nhau cơbản giữa các phản ứng trên

4 Viết quá trình oxi hóa và quá trình khử (nếu có)

5 Xác định chất khử, chất oxi hóa (nếu có)

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 03 Tiến hành làm các thí nghiệm sau:

+ Thí nghiệm 3: Đốt than trong bình oxi

+ Thí nghiệm 4: Nhỏ dung dịch HCl vào ống nghiệm chứa mẫu CaCO3.

1 Hoàn thành các phương trình phản ứng

Trang 11

3 Nhận xét về sự thay đổi số oxi hóa trước và sau phản ứng So sánh điểm khác nhau cơ bản giữa các phản ứng trên

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 04 * Phương pháp thăng bằng electron, dựa trên nguyên tắc: do chất khử nhường bằng tổng số electron do

* Trải qua 4 bước: - Bước 1:

- Bước 2:

-Bước 3:

-Bước 4:

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 05 VD2: Lập phương trình hoá học của phản ứng oxi hoá- khử cho các phản ứng sau:

a/ Fe2O3 + CO → Fe + CO2

b/ NH3 + O2    NO + H2O

c/ KMnO4 + HCl    KCl + MnCl2 + Cl2 + H2O

d/ H2S + SO2    S + H2O

Yêu cầu HS:

Trang 12

-Xác định số oxi hoá của các nguyên tố, xác định chất khử, chất oxi hoá, ghi quá trìnhkhử, quá trình oxi hoá?

- Xác định chất khử, chất oxi hóa và viết các quá trình

- Để số e chất khử cho=số e chất oxi hoá nhận thì ta cần làm gì?

- Điền các hệ số vào phương trình

I Tiến hành làm thí nghiệm : Tính khử của sắt (II) sunfat

1 Hiện tượng quan sát được:

2 Hoàn thành phương trình phản ứng sau: FeSO4 + H2SO4 + KMnO4 → (1)

có)

a Cu + HNO3 (l) Cu(NO3)2 + NO + H2O

b Al + H2SO4 (đ,n) Al2(SO4)3 + SO2 + H2 O

Câu 2: Hòa tan hết 5,6 gam Fe trong dung dịch HNO3 loãng dư thu được V lít khí NO ở đktc Tính V.

Câu 3: Cho 30,4 gam hỗn hợp hai kim loại Fe và Cu tác dụng với dung dịch HNO3 loãng dư thu được 8,96 lit khí NO (duy nhất ở điều kiện tiêu chuẩn).

a Tính tỉ lệ % về khối lượng mỗi kim loại trong hỗn hợp ban đầu.

b Tính khối lượng muối thu được.

Trang 13

4.2 Phiếu hướng dẫn tiến hành thí nghiệm

Thí nghiệm 1: Dùng kẹp sắt đốt dây Mg nóng đỏ trên ngọn lửa đèn cồn rồi đưa nhanh

vào bình đựng khí oxi đã điều chế sẵn

Thí nghiệm 2: Cho 2 ml dung dịch NaOH vào ống nghiệm đựng sẵn 2 ml dung dịch

Trang 14

- Thành phần của nước oxi già là gì ?

- Phản ứng oxi hóa khử nào xảy ra khi bôi oxi già vào vết thương hở ?

- Vì sao phải thận trọng khi sử dụng nước oxi già ?

Trang 15

- Thành phần chính của khí gas dùng trong sinh hoạt là gì ?

- Những phản ứng oxi hóa khử nào thường xảy ra khi đốt khí gas ?

- Đặc điểm nào của những phản ứng trên làm cho khí gas có ứng dụng trong sinh hoạt?

4.3 Bảng kết quả các thí nghiệm để học sinh đối chiếu tự đánh giá hoạt động 2.2 ; 2.4

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02 Kết quả các thí nghiệm:

+ Thí nghiệm 1: Đốt dây Mg trong bình oxi : “Mg cháy sáng trong bình khí O 2 , phản ứng tỏa nhiệt Đây là phản ứng oxi hóa khử”.

+ Thí nghiệm 2: Cho dung dịch NaOH vào ống nghiệm đựng dung dịch CuCl2:

“Xuất hiện kết tủa xanh Cu(OH) 2 ↓ Đây không phải là phản ứng oxi hóa khử”.

+ Thí nghiệm 3: Đốt than trong bình oxi: “Than nóng đỏ cháy trong bình khí O 2 Đây

+ Thí nghiệm 4: Nhỏ dung dịch HCl vào ống nghiệm chứa mẫu CaCO3: “Kết tủa bị

tan ra, xuất hiện bọt khí Đây không phải là phản ứng oxi hóa khử”.

Trang 16

CaCO 2 HCl CaCO CO + H O

1 Hoàn thành các phương trình phản ứng sau

3 Nhận xét về sự thay đổi số oxi hóa trước và sau phản ứng So sánh điểm khác nhau cơbản giữa các phản ứng trên

I Kết quả thí nghiệm : Tính khử của sắt (II) sunfat

1 Hiện tượng quan sát được: dd thuốc tím bị nhạt màu dần

2 Hoàn thành phương trình phản ứng sau:

-HS chỉ trả lờiđúng 2 trong 4câu hỏi củaphiếu học tập số01

-HS chỉ trả lờiđúng 3 trong 4câu hỏi củaphiếu học tập số01

-HS trả lời đúng

4 câu hỏi củaphiếu học tập số01

-Trả lời được

Trang 17

-Chưa tham giađóng góp ýkiến, chưa trảlời câu hỏi phảnbiện.

-HS chưa nắmđược cách xácđịnh số oxi hoá

-Có tham giađóng góp ý kiến,chưa trả lời câuhỏi phản biện

-HS chưa nắmđược cách xácđịnh số oxi hoá

-Trả lời đượccâu hỏi phảnbiện, chưa tíchcực tham giađóng góp ý kiến

-HS đã nắmđược cách xácđịnh số oxi hoá

câu hỏi phảnbiện, tích cựctham gia đónggóp ý kiến

-HS đã nắmđược cách xácđịnh số oxi hoá

-Chưa tham giađóng góp ýkiến, chưa trảlời câu hỏi phảnbiện

-HS chỉ hoànthành đúng 2trong 5 nội dungcủa phiếu họctập số 02 và 03

-HS hoàn thànhđúng 3 trong 5nội dung củaphiếu học tập số

02 và 03

-HS hoàn thànhđúng 4 hoặc 5nội dung củaphiếu học tập số

02 và 03

-Trả lời đượccâu hỏi phảnbiện, tích cựctham gia đónggóp ý kiến

Bảng đánh giá NL từ hoạt động 2.3

Biểu hiện Mức 1 (1 điểm) Mức 2 (2 điểm) Mức 3 (3 điểm) Mức 4 (4 điểm)

Trang 18

-HS chỉ hoànthành đúng 2trong 4 phươngtrình của phiếuhọc tập số 05.

-HS hoàn thànhđúng 3 trong 4phương trình củaphiếu học tập số05

-HS hoàn thànhđúng 4 phươngtrình của phiếuhọc tập số 05.-Trả lời đượccâu hỏi phảnbiện, tích cựctham gia đónggóp ý kiến

PHIẾU ĐÁNH GIÁ NHÓM CHO CÁC HOẠT ĐỘNG 2.4 VÀ 5

Mức 2 (2 điểm)

Mức 3 (3 điểm)

Mức 4 (4 điểm)

PHIẾU ĐÁNH GIÁ CHO CÁC HOẠT ĐỘNG 2.4 VÀ 5

PHIẾU HỌC SINH TỰ ĐÁNH GIÁ

Mức 3 (3 điểm)

Mức 4 (4 điểm)

Trang 19

(Đánh X vào ô “Đạt” hoặc “Không đạt” cho các tiêu chí của từng thí nghiệm)

Có ghi lại hiện tượng

dự đoán

Mô tả đúng

và đầy đủ hiện tượng

Giải thích và viết đúng PTHH

03

06

BẢNG KIỂM PHẢN ỨNG OXI HÓA KHỬ

Qui tắc 3 trong các quy tắc xác định số oxi

hóa của các nguyên tố khiến em gặp nhiều

Định dạng
Số trang	38
Dung lượng	510,42 KB