Bài giảng Quản trị đa văn hóa - Chương 2: Văn hóa doanh nghiệp

Bài giảng Quản trị đa văn hóa - Chương 2: Văn hóa doanh nghiệp. Chương này cung cấp cho học viên những kiến thức về: văn hóa doanh nghiệp; các dạng văn hóa doanh nghiệp; cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở một số quốc gia;... Mời các bạn cùng tham khảo!

Trang 1

1.5 Chiến lược quản trị đa văn hóa

1.5.3 Phân loại chiến lược theo cách thức quản trị sự

khác biệt về văn hóa

Bỏ qua/phớt lờ sự khác về văn hóa

Giảm thiểu sự khác biệt về văn hóa

Quản trị sự khác biệt về văn hóa

89

CHƯƠNG 2 VĂN HÓA DOANH NGHIỆP

2.1 Khái quát về văn hóa doanh nghiệp

2.1.1 Khái niệm và đặc điểm của văn hóa doanh nghiệp

 Văn hóa tổ chức (organisational culture)

“Văn hóa của một tổ chức là biểu hiện của một hình thái đặc thù về chuẩn

mực, giá trị, niềm tin, cách hành động đặc trưng cho cách thức một nhóm

người hay nhiều người phối hợp với nhau khi làm một việc gì đó Tính đặc

thù của một tổ chức có nguồn gốc sâu xa từ lịch sử phát triển của tổ chức,

từ những nhân tố ảnh hưởng đến việc hình thành phong cách của tổ chức

như những quyết định quan trọng trước kia, phong cách, quan điểm của

những người lãnh đạo cũ Chúng được thể hiện thông qua những phong

Trang 2

“Văn hóa tổ chức là lối tư duy và lối làm việc đã thành thói quen và truyền thống, nó được chia sẻ ở mức độ ít hay nhiều giữa tất cả các thành viên trong tổ chức; những điều đó thành viên mới phải học

và ít nhất phải chấp nhận một phần

để hòa đồng với các thành viên và

tổ chức” Shwartz và David (1981)

9

1

Văn hóa của một tổ chức là toàn bộ các yếu tố của văn hóa

được chủ thể (một tổ chức) tiến hành chọn lọc, tạo ra và sử

dụng trong toàn bộ quá trình hoạt động, từ đó xây dựng nên

bản sắc riêng có của một tổ chức

Trang 3

Văn hóa doanh nghiệp (Corporate culture)

Dobson, P và Walters, M cho rằng “Văn hóa doanh nghiệp là

những niềm tin, thái độ và giá trị tồn tại phổ biến và tương đối ổn

định trong doanh nghiệp”

Tổ chức Lao động quốc tế (International Labour Organization –

ILO) thì định nghĩa “Văn hóa doanh nghiệp là sự trộn lẫn đặc biệt

các giá trị, các tiêu chuẩn, thói quen và truyền thống, những thái

độ ứng xử và lễ nghi mà toàn bộ chúng là duy nhất đối với một tổ

chức đã biết”

9

3

Edgar Schein cho rằng “Văn hóa doanh nghiệp hay văn hóa công

ty là tổng hợp các quan niệm chung mà các thành viên trong công

ty học được trong quá trình giải quyết các vấn đề nội bộ và xử lý

với các môi trường xung quanh”

Trang 4

Kết luận: “Văn hóa doanh nghiệp là toàn bộ các giá trị văn hóa

được xây dựng nên trong suốt quá trình hình thành, tồn tại và phát

triển của một doanh nghiệp; trở thành các giá trị, các quan niệm

và tập quán, truyền thống ăn sâu vào hoạt động của doanh nghiệp

ấy và chi phối tình cảm, nếp suy nghĩ và hành vi của mọi thành

viên của doanh nghiệp trong việc theo đuổi và thực hiện các mục

tiêu mà doanh nghiệp đã đề ra”

9

5

Đặc điểm của văn hóa doanh nghiệp

 Tính tổng thể

 Tính lịch sử

Trang 5

2.1.2 Ảnh hưởng của văn hóa doanh nghiệp tới sự phát

triển của doanh nghiệp

Ảnh hưởng tích cực

- Góp phần tạo nên đặc trưng riêng của doanh nghiệp

- Góp phần tạo nên hệ thống kiểm soát trong nội bộ doanh nghiệp

- Góp phần tạo nên chất kết dính tập thể

- Khích lệ quá trình đổi mới và sáng tạo

9

7

2.1.2 Ảnh hưởng của văn hóa doanh nghiệp tới sự phát

triển của doanh nghiệp

Ảnh hưởng tiêu cực

- Giá trị niềm tin của doanh nghiệp có tính tiêu cực

- Môi trường văn hóa doanh nghiệp không lành mạnh

- Doanh nghiệp có văn hóa quá mạnh

Trang 6

2.1.3 Cấu trúc của văn hóa doanh nghiệp

99

Tầng thứ nhất: Những quytrình và cấu trúc hữu hình của

tổ chức2.1 Khái quát về văn hóa doanh nghiệp

Trang 7

Tầng thứ hai: Những giá trịđược tuyên bố (các chiến lược,mục tiêu, triết lý của tổ chức).

10

1

Tầng thứ ba: Những quan niệmchung (niềm tin, nhận thức, suynghĩ và tình cảm có tính vô thức,mặc nhiên được công nhận trong

tổ chức)

Trang 8

2.1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến văn hóa doanh nghiệp

10

3

- Người đứng đầu/chủ doanh nghiệp

Trang 9

-Lịch sử, truyền thống của doanh nghiệp

10

5

- Ngành nghề kinh doanh của doanh nghiệp

Trang 10

- Loại hình sở hữu của doanh nghiệp

10

7

- Mối quan hệ giữa các thành viên trong doanh nghiệp

Trang 11

- Văn hóa quốc gia hay văn hóa vùng miền

10

9

2.1.5 Mối quan hệ giữa văn hóa quốc gia với văn hóa

doanh nghiệp

 Văn hóa quốc gia có ảnh hưởng sâu sắc đến từng cá nhân là

thành viên của doanh nghiệp

 Văn hóa quốc gia góp phần giúp hình thành nên bản sắc văn

Trang 12

2.1.6 Các bước xây dựng văn hóa doanh nghiệp

 Bước 1: Nghiên cứu tìm hiểu môi trường để hoạch định chiến

lược phát triển của doanh nghiệp

 Bước 2: Xác định giá trị cốt lõi làm cơ sở thành công cho DN

 Bước 3: Xây dựng tầm nhìn của doanh nghiệp

 Bước 4: Đánh giá văn hóa hiện tại và xác định những yếu tố văn

hóa nào cần thay đổi

 Bước 5: tìm kiếm những giải pháp nhằm thu hẹp khoảng cách

giữa những giá trị văn hóa hiện có với văn hóa tương lai đã

hoạch định

111

 Bước 6: Xác định vai trò của người lãnh đạo trong việc dẫn dắt

thay đổi và phát triển văn hóa của doanh nghiệp

 Bước 7: Soạn thảo một kế hoạch, một phương án hành động cụ

thể, chi tiết nêu rõ các hành động cụ thể, mục tiêu cần đạt được,

mốc thời gian hoàn thành và chuyển tới các cá nhân hay đơn vị

Trang 13

 Bước 9: khích lệ, động viên các cá nhân mạnh dạn từ bỏ thói

quen cũ, chấp nhận vất vả để có sự thay đổi tích cực hơn không

phải là dễ đòi hỏi người lãnh đạo phải có được kế sách và giải

pháp hiệu quả

 Bước 10: Thể chế, mô hình hóa và củng cố sự thay đổi văn hóa

 Bước 11: Tiếp tục đánh giá văn hóa doanh nghiệp và thiết lập các

chuẩn mực mới để kịp thời điều chỉnh phù hợp với thực tế

11

3

2.2 Các dạng văn hóa doanh nghiệp

Trompenaars xác định có các loại hình văn hóa doanh nghiệp gồm:

- Mô hình văn hóa gia đình (Family);

- Mô hình văn hóa tháp Eiffel (Eiffel Tower);

- Mô hình văn hóa tên lửa được định hướng (Guided Missle);

- Mô hình văn hóa lò ấp trứng (Incubator)

Trang 14

2.2.1 Mô hình văn hóa gia đình

Là mô hình hệ thống thứ bậc và chăm sóc cá nhân.

Người lãnh đạo trong doanh nghiệp là hình ảnh của nhân vật người cha quyền lực, người chịu trách nhiệm về sự thịnh vượng của tất cả các thành viên, là người biết điều gì phù hợp và tốt nhất cho các thành viên.

Ai Cập, Italia, Tây Ban Nha, Bắc Triều Tiên, Nhật Bản, Thổ Nhĩ Kỳ, Pakistan, Trung Quốc, Hồng Kong và Singapore.

Trang 15

Là mô hình văn hóa tập trung vào hệ thống thứ bậc trong tổ chức và công việc của từng thành viên.

Thứ bậc cao thấp giữa các vị trí trong doanh nghiệp được phân chia một cách rõ ràng và gắn liền với trách nhiệm của từng người

Đức, Pháp, Úc, Nigeria

11

7

2.2.3 Mô hình văn hóa tên lửa được định hướng – Guided Missle

Mục tiêu là ưu tiên hàng đầu.

Vai trò của các thành viên nhận nhiệm vụ không được xác định rõ ngay từ đầu.

Trang 16

9

2.3 Cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở một số quốc gia

2.3.1 Cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở Mỹ

- Cơ cấu tổ chức hướng tới sự linh hoạt thông qua liên kết với đối

tác bên ngoài

- Chú trọng tới năng lực, thành tích, tinh thần trách nhiệm cá nhân

- Tôn trọng các quy định, tuân thủ mệnh lệnh

- CEO chịu trách nhiệm rất lớn với thành công hay thất bại của DN

Trang 17

121 Nguồn: Steers et al., 2010

2.3.2 Cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở Nhật Bản

- Nhiều doanh nghiệp đơn lẻ (kaisha) kết hợp với nhau tạo thành

các keiretsu (dọc - tate hoặc ngang - yoko)

- Lãnh đạo của các công ty chủ chốt trong keiretsu mới được tham

gia vào hội đồng chủ tịch và cùng quyết định các quyết sách lớn

- Có ý thức nhóm cao trong môi trường công việc

- Doanh nghiệp thường coi người lao động là chi phí cố định 

Trang 18

3

Nguồn: Steers et al., 2010

Trang 19

5

Cơ cấu tổ chức điển hình của một Keiretsu theo chiều dọc của Nhật Bản

2.3.3 Cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở Trung Quốc

- Các công ty Trung Quốc thường được gọi là gong-si

- Nhiều trong số các doanh nghiệp hiện nay là công ty gia đình 

văn hóa chịu nhiều ảnh hưởng từ người sáng lập hay lãnh đạo

- Cấu trúc tổ chức các công ty tư nhân có xu hướng đơn giản

- Trong hoạt động kinh doanh đề cao các mối quan hệ cá nhân

Trang 20

7

Cơ cấu tổ chức điển hình của một doanh nghiệp tư nhân Trung Quốc

2.3.3 Cơ cấu tổ chức và văn hóa doanh nghiệp ở Đức

- Hai dạng cơ bản là công ty hợp danh (GmbH) và công ty đại

chúng (AG)

- Áp dụng chính sách đồng quyết định  khuyến khích người lao

động cùng tham gia vào quá trình ra các quyết định

Trang 21

3.1 Khái quát về lãnh đạo

3.1.1 Khái niệm về lãnh đạo

Lãnh đạo là hành vi của một cá nhân nào đó nhằm chỉ đạo

các hoạt động của một nhóm để thực hiện mục tiêu chung

(Hamphill và Coons, 1957)

Lãnh đạo là khả năng gây ảnh hưởng, động viên khuyến

khích một của một người nào đó để làm cho cấp dưới đóng

góp công sức của mình cho sự thành công của tổ chức

Tiêu đề	Văn hóa doanh nghiệp
Trường học	Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
Chuyên ngành	Quản trị đa văn hóa
Thể loại	Bài giảng
Năm xuất bản	2020
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	1,27 MB