Bài giảng Quan hệ lao động - Chương 3: Các chủ thể trong quan hệ lao động

Bài giảng Quan hệ lao động - Chương 3: Các chủ thể trong quan hệ lao động. Chương này cung cấp cho học viên những kiến thức về: khái niệm và vai trò của chủ thể quan hệ lao động; người lao động và tổ chức đại diện cho người lao động; người sử dụng lao động và tổ chức đại diện cho người sử dụng lao động; nhà nước trong hệ thống quan hệ lao động;... Mời các bạn cùng tham khảo!

NỘI DUNG CHƯƠNG

Khái niệm và vai trò của chủ thể QHLĐ 3.1

NLĐ và tổ chức đại diện cho NLĐ 3.2

NSDLĐ và tổ chức đại diện cho NSDLĐ 3.3

Nhà nước trong hệ thống QHLD 3.4

3.1 Khái niệm của vai trò của chủ thể QHLĐ

Vai trò của chủ thể QHLĐ:

Quyết định đến việc hình thành và kết thúc QHLĐ

Quyết định thời gian diễn ra QHLĐ

Quyết định hình thức tương tác trong QHLĐ

Quyết định nội dung tương tác trong QHLĐ

Quyết định đến tính lành mạnh của QHLĐ

Nhà nước

NSDLD

& TCĐD

NLĐ &

TCĐD

Chủ thể QHLĐ được hiểu là cá nhân, tổ chức có tính đại diện tham gia vào quá trình

tương tác của QHLĐ

3.2 NLĐ và tổ chức đại diện cho NLĐ

3.2.1 Người lao động

 Sự cần thiết phải có tổ chức đại diện cho NLĐ

- NLĐ và NSDLĐ luôn có mâu thuẫn về quyền và lợi ích

- NLĐ thường yếu thế hơn so với NSDLĐ

- Hoạt động của tổ chức CĐ bảo vệ được quyền và lợi ích của NLĐ

 Khái niệm tổ chức đại diện cho NLĐ

3.2 NLĐ và tổ chức đại diện cho NLĐ

3.2.2 Tổ chức đại diện cho NLĐ

 Vai trò

- Bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của NLĐ

- Kiểm tra giám sát hoạt động của các cơ quan, tổ chức

- Tham gia đổi mới cơ chế quản lý

- Làm lành mạnh hóa QHLĐ

 Chức năng

- Thực hiện các hoạt động bảo vệ lợi ích của người lao động

- Giáo dục, vận động, tuyên truyền

- Chức năng đại diện

- Chức năng điều tiết

- Chức năng quản lý

3.2 NLĐ và tổ chức đại diện cho NLĐ

3.2.2 Tổ chức đại diện cho NLĐ

 Năng lực của tổ chức đại diện cho NLĐ

-Năng lực của cán bộ CĐ

-Năng lực tổ chức hoạt động CĐ

-Mức độ độc lập trong tương quan với NSDLĐ

 Một số tổ chức đại diện cho NLĐ

- Các tổ chức CĐ cấp quốc gia

- Các công đoàn ngành nghề quốc tế

- Các tổ chức công đoàn ở quy mô khu vực

- Các tổ chức công đoàn quốc tế

3.2 NLĐ và tổ chức đại diện cho NLĐ

3.2.2 Tổ chức đại diện cho NLĐ

3.3 NSDLĐ và tổ chức đại diện cho NSDLĐ

3.3.1 Người sử dụng lao động

Tuyển chọn lao động

Bố trí, điều hành LĐ theo nhu cầu SX KD Khen thưởng và xử lý các vi phạm kỷ luật LĐ

Cử đại diện để thương lượng, ký kết TƯLĐTT Cộng tác với công đoàn bàn bạc các vấn đề về QHLĐ, cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho NLĐ

Xây dựng nội quy lao động

Thực hiện HĐLĐ, TƯLĐTT, những thỏa thuận khác với NLĐ

Đảm bảo an toàn VSLĐ, kỷ luật LĐ Tôn trọng danh dự, nhân phẩm, đối xử đúng đắn với NLĐ

Quyền

Nghĩa vụ

 Năng lực của NSDLĐ

- Về kiến thức; - Về kỹ năng; - Về thái độ

3.3 NSDLĐ và tổ chức đại diện cho NSDLĐ

3.3.2 Tổ chức đại diện cho NSDLĐ

 Tổ chức đại diện cho NSDLĐ tại Việt Nam

- Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI)

- Liên minh hợp tác xã Việt Nam (VCA)

 Tổ chức Quốc tế và khu vực đại diện NSDLĐ

- Tổ chức giới chủ thế giới

- Liên đoàn giới chủ Châu Á – Thái Bình Dương

3.4.1 Sự cần thiết của Nhà nước trong hệ thống QHLĐ

- Ban hành và thực hiện pháp luật

- Bảo vệ lợi ích quốc gia, lợi ích cộng đồng

- Điều hòa lợi ích các bên, giảm căng thẳng, giải quyết xung đột,…

3.4.2 Chức năng và nhiệm vụ

 Chức năng

- Hoạch định và ban hành luật pháp về QHLĐ

- Tổ chức và duy trì việc thực hiện pháp luật về QHLĐ

- Thanh kiểm tra, giám sát việc thực thi và xử lý các vi phạm pháp

luật trong QHLĐ

3.4 Nhà nước trong hệ thống QHLĐ

3.4 Nhà nước trong hệ thống QHLĐ

 Nhiệm vụ

• Ban hành và thực hiện pháp luật

• Là cơ quan có trách nhiệm cao nhất trong việc bảo đảm: QHLĐDN phải tuân thủ luật pháp; QHLĐDN được thiết lập, vận hành phải phù hợp với các đường lối và chính sách KTXH của Nhà nước

• Chủ động thực hiện các công việc, thiết lập các mối quan hệ cần thiết trong xã hội

• Điều hòa lợi ích các bên, giảm căng thẳng và giải quyết các xung

đột nhằm đảm bảo sự ổn định, phát triển của đất nước

3.4 Nhà nước trong hệ thống QHLĐ

3.4.3 Cơ quan đại diện của nhà nước trong QHLĐ

 Theo cấp quản lý

- Cấp trung ương

- Cấp địa phương

 Theo chức năng

- Cơ quan lập pháp

- Cơ quan hành pháp

- Cơ quan tư pháp

BỊ NỢ 02 THÁNG LƯƠNG - 135 CÔNG NHÂN KÊU CỨU!

Sáng 31/03, tập thể 135 công nhân Công ty máy Em SI (100% vốn Hàn Quốc, đóng tại ấp 5, xã Đông Thạnh, huyện Hóc Môn, TP Hồ Chí Minh) đã cử đại diện tới Uỷ ban kiểm tra Liên đoàn lao động

TP Hồ Chí Minh, tới Thanh tra Sở Lao động Thương binh và Xã hội và tới Toà Lao động Toà án nhân dân

TP Hồ Chí Minh để khiếu kiện việc chủ doanh nghiệp người Hàn Quốc nợ công nhân 2 tháng tiền lương (tháng 2 và 3/2006)

Các công nhân cho biết công ty may Em Si hoạt động tại địa chỉ nói trên đã 8 tháng, nhưng tháng nào cũng chậm trả lương Riêng đối với tháng 2/2006 giám đốc công ty hẹn 4 lần, rồi lờ luôn

Ngày 25/03 vừa qua, từ đơn khiếu nại của tập thể công nhân, Phòng Lao động Thương binh và

Xã hội và Liên đoàn lao động huyện Hóc Môn đã cử cán bộ xuống làm việc Sau đó giám đốc công ty đã viết cho mỗi công nhân một phiếu hẹn trả lương tháng 02/2006 vào ngày 30/03/2006, còn lương tháng 03/2006 thì trả vào ngày 25/04/2006 Thế nhưng đúng ngày 30/03/2006, công nhân tập trung tại trước cổng công ty thì “cửa đóng then cài”! Giám đốc cử người trả hồ sơ cho công nhân

Theo một số người dân quanh đó thì giám đốc công ty Em Si hàng ngày vẫn cho người tới âm thầm vận chuyển máy móc thiết bị đi nơi khác Vì thế, công nhân lo ngại có nguy cơ mất trắng mọi quyền

lợi, kể cả lương các tháng 02 và 03/2006

1 Anh/chị hãy xác định có những chủ thể nào xuất hiện trong tình huống?

2 Căn cứ vào tình hình thực tế hãy xác định những đối tác nào sẽ tham gia giải quyết vấn đề QHLĐ của công ty Em Si? Biểu hiện của sự tham gia đó trong việc giải quyết tình huống trên?

Gỉa sử công ty Em Si có tổ chức công đoàn?

Gỉa sử công ty Em Si chưa có tổ chức công đoàn?

3 Những bất cập nào về thiết chế đại diện làm cho việc giải quyết lợi ích cho NLĐ trong tình huống trên còn khó khăn? Giải pháp (trước mắt và lâu dài) để khắc phục khó khăn đó?

NỘI DUNG THẢO LUẬN NHÓM

Vai trò của các chủ thể QHLĐ

Liên hệ thực tế