Bài giảng Kinh tế nguồn nhân lực căn bản - Chương 2: Thị trường lao động

Bài giảng Kinh tế nguồn nhân lực căn bản - Chương 2: Thị trường lao động. Chương này cung cấp cho học viên những kiến thức về: khái niệm, đặc điểm và cơ chế điều chỉnh của thị trường lao động; cầu lao động; cung lao động; cân bằng thị trường lao động;... Mời các bạn cùng tham khảo!

2.1 Khái niệm, đặc điểm và cơ chế điều chỉnh của thị trường lao

động

2.2 Cầu lao động

2.3 Cung lao động

2.4 Cân bằng thị trường lao động

CHƯƠNG 2: THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG

2.1.1 Khái niệm thị

trường lao động 2.1.2 Đặc điểm của thị trường lao động

2.1.3 Cơ chế điều chỉnh của thị trường lao động

2.1 Khái niệm, đặc điểm và cơ chế điều chỉnh của thị trường lao động

2.1.1 Khái niệm và đặc điểm của thị trường lao động

Khái niệm

• Thị trường lao động là

nơi gặp gỡ giữa cung và

cầu về lao động tại đó

một mức giá (tiền công)

được xác định gắn với

điều kiện lao động nhất

định

• Lao động trao đổi trên thị trường là hàng hóa đặc biệt

và luôn có sự khác biệt

• Hàng hóa lao động luôn có biểu hiện dư cung (thất

nghiệp)

• Thị trường lao động chịu sự dẫn xuất của thị trường hàng hóa, dịch vụ và vận động phụ thuộc vào các thị trường khác: Vốn, công nghệ, tư liệu sản xuất

• Thị trường lao động có tính đa dạng và linh hoạt

Đặc điểm của TTLĐ

• Là số lượng LĐ mà người sử dụng LĐ chấp nhận thuê với những ĐK về giá cả và ĐK LĐ nhất định trong một khoảng thời gian nhất định

Cầu LĐ:

• Là số lượng LĐ mà người lao động có thể cung ứng cho TTLĐ tương ứng với mỗi mức giá – tiền công, trong ĐK LĐ nhất định và trong khoảng thời gian nhất định

Cung LĐ:

• Là biểu hiện bằng tiền của giá trị LĐ được hình thành trên cơ

sở thoả thuận giữa người LĐ và người sử dụng LĐ, dẫn đến hình thành cung cầu về LĐ, ĐK LĐ và tuân thủ pháp luật nhà nước

Giá cả LĐ:

2.1.2 Các yếu tố cấu thành TTLĐ

Các loại thị trường lao động

Theo lĩnh vực

hoạt động:

Thị trường lao

động công

nghiệp

Thị trường lao

động nông

nghiệp

Thị trường lao

động dịch vụ

Theo chuyên môn, nghề nghiệp

Theo khu vực địa lý:

Thị trường lao động toàn cầu

TTLĐ quốc gia

TTLĐ khu vực

TTLĐ vùng, miền

Theo tính chất

Thị trường khu vực thành thị chính thức

Thị trường khu vực thành thị phi chính thức

Thị trường lao động nông thôn

Cung LĐ

Cầu

LĐ

Giá cả

LĐ

2.1.3 Cơ chế điều chỉnh TTLĐ

Giá cả lao

động – tiền

công (P) Đường cầu

lao động

P 2

Đường cung lao động

Thất nghiệp

LĐ O

LĐ 2 cầu LĐ 2 cung

LĐ 1 cung LĐ 1 cầu Lao động (LĐ)

Thiếu hụt lao động

P 0

P 1

2.2.1 Khái

niệm và cơ sở

xác định cầu

lao động

2.2.2 Dự báo cầu lao động

2.2.3 Nhân tố ảnh hưởng đến cầu lao động

2.2 Cầu lao động

2.2.1 Khái niệm và cơ sở xác định cầu lao động

Khái niệm

Cơ sở xác định

 Là lượng cầu mà người sử dụng lao động

chấp nhận thuê ở các điều kiện nhất

định

 Tổng cầu lao động của nền kinh tế là

toàn bộ nhu cầu về sức lao động của nền

kinh tế ở một thời kỳ nhất định, trong

những điều kiện nhất định

Mục tiêu, chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của đất nước, ngành, lãnh thổ, địa phương

Mục tiêu, chiến lược và kế hoạch phát triển của khu vực hành chính sự nghiệp

và kinh tế

Phương pháp dự báo cầu LĐ

Phương pháp

tốc độ tăng

giảm bình quân

Phương pháp hồi quy

Phương pháp

khác

2.2.2 Dự báo cầu lao động

2.2.3 Nhân tố ảnh hưởng đến cầu lao động

Cầu lao động

Cầu sản phẩm, dịch vụ

Năng suất lao động

Tăng trưởng kinh tế

Tiền lương

Sự thay đổi giá cả các nguồn lực

Chi phí điều chỉnh

lực lượng lao động

Chính sách, pháp luật của Nhà nước

2.3.1

Khái niệm và cơ sở

xác định cung lao

động

2.3.2

Dự báo cung lao động

2.3.3

Nhân tố ảnh hưởng đến cung lao động

2.3 Cung lao động

2.3.1 a, Khái niệm cung lao động

Khái niệm

Khái niệm

Góc độ cá nhân: Mỗi người lao

động, ở mỗi thời điểm quyết định

có làm việc hay không làm việc,

làm việc cho ai và thời gian bao

nhiêu là biểu hiện cung lao động

của cá nhân- Sức lực con người

được tạo nên bởi các yếu tố thể lực,

trí lực, tâm lực

Góc độ xã hội: Cung lao động là

khả năng xã hội cung ứng lao động cho thị trường ứng với mỗi mức giá lao động - tiền công và điều kiện lao động trong khoảng thời gian nhất định

Số lƣợng lao

động

Chất lƣợng lao động

Thời gian tham gia lao động

Cơ cấu

lao

động

2.3.1 b, Cơ sở xác định cung lao động

Phương pháp dự báo cung LĐ

Phương pháp tỷ lệ

Phương pháp thành phần

Phương pháp khác (thống kê, hồi quy)

2.3.2 Dự báo cung lao động

Nhóm nhân tố ảnh hưởng đến

cung về số lượng lao động

Nhóm nhân tố tác động đến

cung thời gian lao động

Nhóm nhân tố tác động đến

chất lượng cung lao động

2.3.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến cung lao động

2.4.1

Khái niệm cân bằng TTLĐ

2.4.2

Các chính sách chủ yếu điều tiết

TTLĐ

2.4 Cân bằng thị trường lao động

• Cung lao động đáp ứng được cầu lao động (về số lượng, chất lượng và

cơ cấu lao động)

• Về nguyên tắc, khi cung lao động cân bằng thì không có thất nghiệp, song trong thực tế TTLĐ luôn có biểu hiện dư cung, ngay cả những nước phát triển, nguồn nhân lực khan hiếm cũng có thất nghiệp

2.4.1 Khái niệm cân bằng TTLĐ

a, Chính sách đầu tư

b, Chính sách di dân

tự do

e, Chính sách bảo

hiểm

i, Chính sách xuất khẩu lao động và tạo việc làm cho người lao động sau khi về

nước

k, Chính sách phát triển thị trường lao

động

2.4.2 Các chính sách chủ yếu điều tiết TTLĐ

CÂU HỎI ÔN TẬP

1, Phân tích đặc điểm của thị trường lao động?

2, Nêu cơ chế điều chỉnh của thị trường lao động?

3, Phân tích cơ sở xác định cầu lao động?

4, Dự báo cầu lao động?

5, Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến cầu lao động?

6, Phân tích cơ sở xác định cung lao động?

7, Dự báo cung lao động?

8, Phân tích nhân tố ảnh hưởng đến cung lao động?

9, Các chính sách chủ yếu điều tiết thị trường lao động?