Căng thẳng đang ngày càng gia tăng giữa các chủ hàng ngành nông nghiệp và các hãng vận tải biển do tình trạng mất cân đối cung-cầu dẫn đến thiếu hụt container cục bộ, ngày trả containe
Trang 1BỘ CÔNG THƯƠNG TRUNG TÂM THÔNG TIN CÔNG NGHIỆP VÀ THƯƠNG MẠI
Trang 2MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH 1
TÓM TẮT 2
PHẦN 1 THỊ TRƯỜNG LOGISTICS HOA KỲ TRONG THÁNG 3
1 Tình hình và xu hướng chung 3
2 Vận tải 4
2.1 Chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa nói chung 4
2.2 Vận tải đường bộ 5
2.3 Vận tải đường sắt và đa phương thức 6
2.4 Vận tải đường biển 8
2.5 Vận tải hàng không 10
3 Cảng biển 11
4 Dịch vụ giao nhận, kho, bãi, bảo quản, đóng gói 13
5 Hoạt động giao nhận, công nghệ trong logistics và thương mại điện tử
15
PHẦN 2 PHÂN TÍCH SÂU: CĂNG THẲNG NGÀY CÀNG GIA TĂNG GIỮA CÁC CHỦ HÀNG NÔNG NGHIỆP HOA KỲ VÀ CÁC HÃNG TÀU 18
DANH MỤC HÌNH Hình 1: Chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa của Hoa Kỳ theo tháng 5
Hình 2: Chỉ số TCI của Hoa Kỳ các tháng năm 2020 6
Hình 3: tổng khối lượng vận tải đa phương thức của Hoa Kỳ các tháng năm 2020 7
Hình 4: Vận chuyển đa phương thức container nội địa của Hoa Kỳ 7
Hình 5: Cảng Savannah (Hoa Kỳ) 12
Hình 6: Một trung tâm hoàn thiện đơn hàng sử dụng robot là chủ yếu của Amazon 14
Hình 7: Các container trong thời gian chờ đợi tại cảng 21
Trang 3 Theo số liệu của Cơ quan Thống kê vận tải Hoa Kỳ (Bureau of Transportation statistics-BTS) công bố vào tháng 10/2020, chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa của nước này đã giảm nhẹ trong tháng 8/2020 so với tháng 7/2020, đạt 131,1 điểm (trong khi đó chỉ số của tháng 7/2020 được điều chỉnh lên thành 132,8 điểm, cao hơn
so với công bố trước đó) Tuy nhiên, các thống kê sơ bộ cho thấy thị trường vận tải sôi động hơn trong tháng 9 và tháng 10/2020
Theo dữ liệu do Hiệp hội vận tải đa phương thức Bắc Mỹ (IANA), khối lượng vận tải đa phương thức tháng 9/2020 tăng so với tháng
8 và so với cùng kỳ năm 2019 Như vậy sau khi sụt giảm mạnh trong 3 tháng đầu năm 2020 vì dịch bệnh, vận tải đa phương thức của Hoa Kỳ nhìn chung trong xu hướng hồi phục trong 6 tháng qua
Tổng lượng hàng hóa nhập khẩu đến 10 cảng biển lớn nhất của Hoa Kỳ tăng 9,2% trong tháng 8/2020 và 12,4% trong tháng 9/2020
Công ty Amazon của Hoa Kỳ đẩy mạnh đầu tư vào bất động sản và
hạ tầng logistics
Căng thẳng đang ngày càng gia tăng giữa các chủ hàng ngành nông nghiệp và các hãng vận tải biển do tình trạng mất cân đối cung-cầu dẫn đến thiếu hụt container cục bộ, ngày trả container không đúng hẹn và các khoản phụ phí phát sinh mà không đạt được sự thống nhất của các bên liên quan
Trang 4NỘI DUNG BÁO CÁO
PHẦN 1 THỊ TRƯỜNG LOGISTICS HOA KỲ TRONG THÁNG
1 Tình hình và xu hướng chung
Các động lực cho thương mại và logistics trong quý III/2020 gồm có:
+ Đầu tiên, một nhóm lớn người tiêu dùng đã tiết kiệm được các khoản thanh toán kích cầu khác nhau và do đó, có một lượng tiền vẫn đang chảy vào bán lẻ và thúc đẩy chi tiêu, giúp các giao dịch thương mại sôi động hơn và làm tăng nhu cầu logistics, đặc biệt ở phân khúc giao hàng dặm cuối
+ Thứ hai, rất nhiều người Mỹ đang tiết kiệm tiền bằng cách không đi du lịch nước ngoài như mọi năm và một phần số tiền này đang được chuyển vào lĩnh vực bán lẻ
+ Thứ ba, khi nền kinh tế tiếp tục mở cửa, người tiêu dùng có thể đi mua sắm nhiều hơn, các doanh nghiệp sản xuất và vận tải khôi phục phần lớn hoạt động của họ
Số liệu do Bộ Thương mại Hoa Kỳ và Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia (NRF) công bố trong tháng 10/2020 cho thấy doanh số bán lẻ của Hoa Kỳ đã tăng trong tháng 9/2020, một phần lớn là nhờ mua sắm trực tuyến
Cụ thể: tổng doanh số bán lẻ tháng 9/2020 ở mức 549,3 tỷ USD, tăng 1,9% so với tháng 8/2020 và tăng 5,4% so với cùng kỳ năm 2019 Tính chung quý III/2020, doanh số bán lẻ đã tăng 3,6% so với cùng kỳ năm 2019, cao hơn nhiều so với mức tăng 0,6% của quý II/2020 Trước đó, bán lẻ đã bị sụt giảm nghiêm trọng do đại dịch Covid-19
Bán lẻ ngoài cửa hàng, bao gồm cả thương mại điện tử trong tháng 9/2020 tăng 23,8% so với tháng 9/2019, được thúc đẩy bởi hoạt động thương mại điện tử gia tăng trong thời gian đại dịch đang diễn ra; doanh số của các đại
lý vật liệu xây dựng và thiết bị làm vườn và vật tư tăng 19,1% so với cùng kỳ năm 2019
Trang 5Còn theo Liên đoàn Bán lẻ Quốc gia, doanh số bán lẻ của tháng 9/2020 được thúc đẩy bởi hàng may mặc, tiếp tục phục hồi hình chữ V sau đại dịch, với doanh số tăng tháng thứ tư liên tiếp
Niềm tin của người tiêu dùng Mỹ tăng lên vào tháng 9/2020 Tuy nhiên, người tiêu dùng có thể sẽ sớm quay lại xu hướng tiết kiệm khi tình trạng sa thải đang gia tăng và quốc gia này vừa lập kỷ lục về số ca nhiễm Covid-19 mới trong những tuần gần đây Theo ông Aristides Pittas, Giám đốc điều hành của công ty vận tải biển Euroseas ESEA.O, thương mại và logistics đều sẽ phụ thuộc vào diễn biến của Covid-19 cũng như những biện pháp ứng phó của Chính phủ
Chỉ số của Viện Nghiên cứu Quản lý Cung ứng Sản xuất (ISM) tăng 1,8 điểm lên 56,0, cho thấy trưởng trong lĩnh vực chế tạo Chỉ số Sản xuất Công nghiệp (IP) của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) tăng 0,4% trong tháng 8/2020 phản ánh mức tăng 1,0% trong lĩnh vực chế tạo, trong khi khai khoáng giảm 2,5% và tiện ích giảm 0,4%
Nguồn vốn dồi dào, lãi suất đang ở mức thấp lịch sử, nhu cầu bị dồn nén mạnh mẽ và đại dịch đã thúc đẩy những thay đổi đối với hệ sinh thái chuỗi cung ứng sẽ thuận lợi cho các công ty khởi nghiệp và các công ty thành lập Năm tới
sẽ là một năm nhiều hứa hẹn cho các vụ mua bán và sáp nhập thị trường tầm trung trong phân khúc logistics của bên thứ ba (3PL), với điều kiện dịch bệnh được kiểm soát tốt hơn và mọi người có thể ra ngoài và gặp gỡ nhau để hoàn thành các giao dịch
2 Vận tải
2.1 Chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa nói chung
Theo số liệu của Cơ quan Thống kê vận tải Hoa Kỳ (Bureau of Transportation statistics-BTS) công bố vào tháng 10/2020, chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa của nước này đã giảm nhẹ trong tháng 8/2020 so với tháng 7/2020, đạt 131,1 điểm (trong khi đó chỉ số của tháng 7/2020 được điều chỉnh lên thành 132,8 điểm, cao hơn so với công bố trước đó) Tuy nhiên, các thống kê sơ bộ cho thấy thị trường vận tải sôi động hơn trong tháng 9 và tháng 10/2020
Trang 6Hình 1: Chỉ số dịch vụ vận tải hàng hóa của Hoa Kỳ theo tháng
Dữ liệu về Chỉ số trọng tải xe tải được công bố bởi Hiệp hội Vận tải Hoa
Kỳ (ATA) công bố trong tháng 10/2020 cho thấy sự ổn định trong tháng 9/2020 sau khi sụt giảm trong tháng 8/2020
Chỉ số trọng tải xe tải cho thuê được điều chỉnh theo mùa (SA) của ATA đạt 115,1 trong tháng 9/2020 (năm gốc 2015 = 100), tăng 6,7% so với tháng 8/2020, sau khi giảm 5,3% (điều chỉnh từ công bố ban đầu ban đầu là 5,6%) Nếu so với cùng kỳ năm 2019 thì chỉ số trọng tải điều chỉnh theo mùa trong tháng 9/2020 giảm 2,7%, đánh dấu tháng giảm hàng năm thứ sáu liên tiếp và nếu tính từ từ đầu năm đến tháng 9 thì đã giảm 3,3%
Nếu tính theo quý, chỉ số này tăng 2,4%, trong quý III/2020 so với quý II/2020 nhưng giảm 3,3% so với quý III/2019
Ấn bản gần đây nhất của Chỉ số Điều kiện Vận tải (TCI), được phát hành gần đây bởi công ty tư vấn vận tải hàng hóa FTR, đã nêu bật một môi trường thị trường vững chắc cho các hãng vận tải cơ giới
Tháng 3
Tháng 4
Tháng 5
Tháng 6
Tháng 7
Tháng 8
Tháng 9
Tháng 10
Tháng 11
Tháng 12
Năm 2018 Năm 2019 Năm 2020
Trang 7 Chỉ số điều kiện thị trường vận tải bằng xe tải (FTR’s Trucking Conditions Index)
TCI tháng 8/2020 ở mức 8,31, phản ánh môi trường thuận lợi cho vận tải đường bộ Đây là sự cải thiện đáng kể so với mức 2,84 của tháng 7/2020 và là mức cao thứ hai tính từ tháng 3 năm 2018
Kết quả trong tháng 8/2020 là ví dụ gần đây nhất về sự biến động của chỉ
số này trong năm 2020, với tháng 4 thấp kỷ lục -28,66 nhưng đến tháng 5 lên đến 5,19 và tháng 6/2020 đạt 11,35
Hình 2: Chỉ số TCI của Hoa Kỳ các tháng năm 2020
Nguồn: Freight transportation consultancy FTR
Theo FTR, chỉ số TCI lớn hơn 0 phản ánh một môi trường vận tải đường
bộ thuận lợi, nếu trên 10 cho thấy sự phát triển tốt với giá cước và tỷ suất lợi nhuận nằm đều tốt cho các hãng vận tải
2.3 Vận tải đường sắt và đa phương thức
Vận tải đa phương thức:
Theo dữ liệu do Hiệp hội vận tải đa phương thức Bắc Mỹ (IANA), khối lượng vận tải đa phương thức tháng 9/2020 tăng so với tháng 8 và so với cùng
kỳ năm 2019 Như vậy sau khi sụt giảm mạnh trong 3 tháng đầu năm 2020 vì dịch bệnh, vận tải đa phương thức của Hoa Kỳ nhìn chung trong xu hướng hồi phục trong 6 tháng qua
Trang 8Hình 3: tổng khối lượng vận tải đa phương thức của Hoa Kỳ các tháng năm 2020
(đvt: container)
Nguồn: Hiệp hội vận tải đa phương thức Bắc Mỹ (IANA)
Cụ thể, tổng số chuyến (shipment) vận chuyển đa phương thức ở mức 1.617.044 đơn vị, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2019, trong đó container nội địa ở mức 715,240, tăng 14,4%, container quốc tế ở mức 792.181 tăng 2,9% Số
xe kéo (trailer) ở mức 109.623 - tăng 16,2%
Hình 4: Vận chuyển đa phương thức container nội địa của Hoa Kỳ
các tháng năm 2020
Nguồn: Hiệp hội vận tải đa phương thức Bắc Mỹ (IANA)
1,617,044
0 200,000
Tháng 2
Tháng 3
Tháng 4
Tháng 5
Tháng 6
Tháng 7
Tháng 8
Tháng 9
Trang 9Chương trình Đối tác nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của đường sắt chở khách bằng cách tài trợ cho các dự án vốn để sửa chữa, thay thế hoặc phục hồi các tài sản đường sắt thuộc sở hữu công Tổng số tiền tài trợ là 291.422.706 USD
Cơ quan Quản lý Đường sắt Liên bang (FRA) đã phát hành Thông báo về
Cơ hội Cấp vốn Quá trình đánh giá một số yếu tố trong việc lựa chọn dự án, bao gồm khả năng cải thiện dịch vụ và an toàn cũng như đáp ứng nhu cầu hiện
có hoặc dự kiến
2.4 Vận tải đường biển
Dữ liệu từ S&P Global Platts Containers cho thấy trong những tuần gần đây, chi phí vận chuyển hàng hóa từ châu Á đến Hoa Kỳ - một trong những thị trường bán lẻ lớn nhất thế giới đạt mức cao nhất là 4.500 USD/đơn vị container
40 feet (FEU) mức cao nhất được ghi nhận trong năm 2020
Tổng lượng hàng hóa nhập khẩu đến 10 cảng biển lớn nhất của Hoa Kỳ tăng 9,2% trong tháng 8/2020 và 12,4% trong tháng 9/2020
Hàng tồn kho của các doanh nghiệp Mỹ đã phục hồi trong tháng 8/2020, khi các nhà bán lẻ và các công ty khác tăng cường bổ sung các kho hàng và trung tâm phân phối đã cạn kiệt để chuẩn bị cho mùa lễ hội cuối năm
Ngành vận tải hàng hóa và các nhóm chủ hàng cho biết họ đang chuẩn bị các câu trả lời chi tiết để Ủy ban Hàng hải Liên bang Hoa Kỳ (FMC) xem xét về các thông lệ định giá của hãng vận tải biển
Trang 10FMC cho biết họ đang thu thập thông tin từ các bên liên quan về việc các hãng dịch vụ vận tải biển yêu cầu các công ty chủ hàng phải chịu trách nhiệm tài chính về các dịch vụ vận tải mà họ không ký hợp đồng và có thể không được yêu cầu về mặt pháp lý
FMC cho biết họ đã nhận được các ý kiến về Quy tắc giải thích trước đó
số 19-05, Quy tắc diễn giải về giam giữ và di chuyển container theo Đạo luật vận chuyển, làm dấy lên lo ngại về việc lạm dụng các quy định để giam giữ container, gây tổn hại cho các bên liên quan Cơ quan đã hoàn thiện quy tắc diễn giải vào tháng 4/2020
Cụ thể, các cáo buộc trong ngành chỉ ra rằng các hãng vận tải biển xác định “thương gia” trong vận đơn của họ bao gồm cả những người hoặc thực thể không có lợi ích về hàng hóa và không đồng ý bị ràng buộc bởi các điều khoản trong vận đơn Các đối tượng ràng buộc với nghĩa vụ thương nhân trong vận đơn của hãng vận tải biển có thể bao gồm các hãng vận tải thông thường không điều hành bằng tàu, người giao nhận hàng hóa và người vận tải
Hiệp hội môi giới và giao nhận hàng hóa nước ngoài New York-New Jersey đã chỉ ra thông qua quy tắc diễn giải của FMC về các hành vi giam giữ
và di chuyển rằng các hãng vận tải biển định nghĩa thuật ngữ “thương gia” trong vận đơn của họ quá rộng, dẫn đến việc các bên bị tính phí cách ly và giam giữ
“bất kể họ có thực sự kiểm soát hàng hóa khi các khoản phí phát sinh hay không”
Trong nhiều năm, các chủ hàng đã lập luận với FMC rằng việc áp đặt các khoản phí này không công bằng trong các trường hợp container không thể được trả lại hoặc nhận hàng vì những lý do ngoài tầm kiểm soát của họ
Hội đồng Vận chuyển Thế giới có trụ sở tại Washington, đại diện cho 90% khối lượng ngành công nghiệp container toàn cầu đang theo dõi sát sao cuộc điều tra của FMC để có các động thái cụ thể hơn
Trang 112.5 Vận tải hàng không
Cước phí vận chuyển hàng không tuyến Trung Quốc- Hoa Kỳ tăng trong tháng 10/2020
Cước phí vận chuyển hàng không giữa Thượng Hải (Trung Quốc) và Hoa
Kỳ tăng trong tháng 10/2020 do nhu cầu vận chuyển tăng mạnh trong mùa cao điểm
Số liệu mới nhất của Tac Index cho thấy cước vận chuyển hàng không từ trung bình từ Thượng Hải đến Bắc Mỹ là khoảng 6,07 USD / kg
Từ Hồng Kông (TQ) đến Bắc Mỹ, cước trung bình gần ổn định từ đầu tháng 8 nhưng trung tuần tháng 10/2020 đã lên 5,55 USD / kg
Bốn hãng vận tải hàng hóa của Hoa Kỳ đã được yêu cầu giao lại hoặc chứng minh rằng họ cần hơn 630 triệu USD để ứng phó với Covid-19
Trước đó, Quốc hội Hoa Kỳ đã công bố một gói hỗ trợ để các hãng hàng không đảm bảo việc làm cho người lao động Tuy nhiên, họ cần chứng minh được rằng không thể tự trang trải chi phí nhân công Nếu tình hình tài chính được cải thiện, các hãng được yêu cầu hoàn trả lại tiền cho Quốc hội để dành cho các mục tiêu khác cần ưu tiên hơn Các hãng vận tải hàng không được yêu cầu chứng minh nhu cầu hỗ trợ tài chính gồm: Atlas Air, Kalitta Air, Western Global Airlines và Amerijet International
Quốc hội yêu cầu rằng quỹ PSP “sẽ được sử dụng riêng cho việc tiếp tục thanh toán tiền lương, tiền công và phúc lợi cho nhân viên”, và đổi lại, người nhận “không được thực hiện các hành vi như giảm mức lương và phúc lợi của người lao động cho đến ngày 30 tháng 9 năm 2020” Hỗ trợ dành cho những doanh nghiệp thực sự bị tổn thất và cần hỗ trợ
Trong khi đó, một số thống kê cho thấy hãng Atlas Air đã nhận được hơn
406 triệu USD trợ cấp trong khi thu nhập quý II/2020 của hãng này vẫn tăng khoảng 300% so với quý II/2019 Giá cổ phiếu của công ty cũng tăng hơn 45%
kể từ đầu năm Điều này cho thấy việc trợ cấp là không cần thiết
Trang 12Đầu năm 2020, các công ty vận tải container, chuyên vận chuyển hàng hóa cho khách hàng bao gồm Amazon.com AMZN.O và Walmart WMT.N, đã gặp khó khăn lớn khi dịch bệnh Covid-19 khiến thương mại quốc tế bị ảnh hưởng lớn Trước đó, các cảng biển của Hoa Kỳ đã có một năm 2019 rất bận rộn khi các doanh nghiệp tranh thủ nhập khẩu hàng hóa trước khi thuế quan tăng mạnh bởi căng thẳng thương mại
Cơ quan quản lý các cảng của Georgia (GPA) cho biết các cảng của Georgia đã lập kỷ lục về lưu lượng container vào tháng 9/2020, với số đơn vị
tương đương 20 foot (TEU) được xử lý đạt 412.148 TEU tăng 11,4%, tương đương với mức tăng 42.140 TEU so với cùng kỳ năm 2019
Trong quý đầu tiên của năm tài chính 2021, từ ngày 1 tháng 7 đến ngày
30 tháng 9 năm 2020, cảng Savannah xếp dỡ 1,2 triệu TEU, tăng 1,6%, tương đương tăng 19.663 TEU, so với cùng kỳ năm ngoái