Bài viết Đề xuất giải pháp hạn chế chậm tiến độ thi công xây dựng công trình áp dụng cho chủ đầu tư tập trung tìm hiểu những nguyên nhân gây nên tình trạng chậm tiến độ trong thi công các công trình xây dựng, từ đó đề xuất một số giải pháp áp dụng cho chủ đầu tư để có thể khắc phục được tình trạng này.
Trang 1ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP HẠN CHẾ CHẬM TIẾN ĐỘ THI CÔNG XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH ÁP DỤNG CHO CHỦ ĐẦU TƯ
Phùng Duy Hảo1, Nguyễn Thị Ngọc Anh1, Trần Thị Hương Ly1, Lê Hạnh Ngân1
1 Trường Đại học Thủy lợi, email: haopd@tlu.edu.vn
1 GIỚI THIỆU CHUNG
Trong lĩnh vực xây dựng, chậm tiến độ
trong thi công là một vấn đề gây ra rất nhiều
hậu quả xấu cho các bên liên quan Đối với
chủ đầu tư, chậm tiến độ có thể làm phát sinh
chi phí như lãi vay ngân hàng, chi phí cơ hội
và các ảnh hưởng xấu khác Đối với nhà thầu
thi công, chậm tiến độ đồng nghĩa với gia
tăng chi phí nhân công, chi phí nguyên vật
liệu, chi phí máy móc, thiết bị thi công và đặc
biệt là mất uy tín trong kinh doanh
Từ những ảnh hưởng xấu của việc chậm tiến
độ thi công xây dựng nêu trên, trong nghiên
cứu này, tác giả tập trung tìm hiểu những
nguyên nhân gây nên tình trạng chậm tiến độ
trong thi công các công trình xây dựng, từ đó
đề xuất một số giải pháp áp dụng cho chủ đầu
tư để có thể khắc phục được tình trạng này
2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phương pháp kế thừa những nghiên cứu
trước;
Phương pháp chuyên gia: hỏi ý kiến những
cán bộ tham gia hoạt động xây dựng;
Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu
bằng phần mềm SPSS
3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
3.1 Kiểm tra độ tin cậy và phân tích số
liệu khảo sát
Theo khảo sát ý kiến chuyên gia cũng như
tham khảo các nghiên cứu trước đó liên quan,
tác giả đã lựa chọn ra ba nhóm nguyên nhân
chính (gồm 11 nguyên nhân) có ảnh hưởng
lớn đến việc chậm tiến độ thi công xây dựng
công trình như sau:
Nhóm 1: Nguyên nhân từ phía chủ đầu tư:
- CDT1: Khó khăn về tài chính
- CDT2: Chậm chễ trong công tác giải phóng mặt bằng
- CDT3: Thay đổi thiết kế trong quá trình thi công
- CDT4: Năng lực quản lý yếu kém
Nhóm 2: Nguyên nhân từ phía nhà thầu
tư vấn:
- TV1: Năng lực đơn vị tư vấn khảo sát, thiết kế yếu kém
- TV2: Năng lực đơn vị tư vấn quản lý dự
án yếu kém
- TV3: Năng lực đơn vị tư vấn giám sát yếu kém
Nhóm 3: Nguyên nhân từ phía nhà thầu thi công xây dựng:
- NT1: Nhà thầu khó khăn về tài chính
- NT2: Năng lực thi công yếu kém
- NT3: Năng lực tổ chức quản lý yếu kém
- NT4: Sự mâu thuẫn giữa các nhà thầu trong quá trình thi công
Tác giả sử dụng thang đo 5 bậc để đánh giá mức độ ảnh hưởng của các nguyên nhân Kết quả khảo sát với 64 bảng hỏi hợp lệ là các cá nhân tham gia hoạt động xây dựng, thu được kết quả như sau:
Bảng 1 Các nguyên nhân ảnh hưởng đến tiến độ thi công xây dựng công trình
Nguyên nhân
Kết quả trung bình
Độ lệch chuẩn
Xếp hạng CDT1 3,969 0,734 6 CDT2 4,313 0,588 1
CDT4 3,844 0,648 9
Trang 2392
Nguyên
nhân Kết quả trung bình Độ lệch chuẩn hạng Xếp
Nguồn: tổng hợp từ số liệu khảo sát
Các số liệu được thu thập từ ý kiến các
chuyên gia, do con người trả lời sẽ mang tính
chủ quan rất lớn Vì vậy, việc kiểm định
thang đo có ý nghĩa rất quan trọng trong việc
xem xét độ tin cậy của số liệu trong phân
tích Trong nghiên cứu này, tác giả sử dụng
phần mềm SPSS để tính toán hệ số
Cronbach’s Alpha với số liệu của từng nhóm
nhân tố, kết quả thu được như sau:
Bảng 2 Bảng kiểm định kết quả số liệu
Nguyên nhân Cronbach's Alpha N of Items
Nguồn: chỉnh lý từ kết quả khảo sát
Bảng 3 Bảng hệ số tương quan biến tổng
và hệ số Cronbach’s Alpha của từng biến
Nguyên
nhân
Corrected
Item-Total Correlation
Cronbach's Alpha
if Item Deleted
Nguồn: chỉnh lý từ kết quả khảo sát
Hệ số Cronbach’s Alpha của các nhóm nhân tố lần lượt là 0,777; 0,805; 0,760 đều lớn hơn 0,6 và các hệ số tương quan biến tổng > 0,3 nên giá trị kết quả của thang đo là phù hợp
Qua số liệu tổng hợp từ bảng 1, có thể chỉ
ra những nguyên nhân ảnh hưởng chính theo từng nhóm như sau:
- Nguyên nhân được đánh giá cao nhất trong nhóm 1 là do chủ đầu tư chậm trễ trong công tác giải phóng mặt bằng (4,313), chủ yếu do tình trạng không thống nhất được đơn giá bồi thường giữa chủ đầu tư với người mất đất và các tài sản gắn liền với đất Từ đó, người dân không chịu bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư dẫn đến chậm tiến độ thi công
- Nguyên nhân ảnh hưởng lớn nhất trong nhóm 2 là ảnh hưởng bởi năng lực của đơn vị
tư vấn giám sát (3,984) Hiện nay, còn tình trạng nhiều đơn vị tư vấn giám sát không có
đủ trình độ cũng như có sự thông đồng với nhà thầu thi công làm ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ cũng như chất lượng của công trình
- Nguyên nhân ảnh hưởng chính trong nhóm 3 là do nhà thầu thi công không đủ năng lực tài chính (4,281) Tình trạng các nhà thầu không có vốn hoặc lấy vốn tạm ứng từ công trình này để sử dụng cho công trình khác vẫn thường xuyên xảy ra, ảnh hưởng lớn đến tiến độ của các công trình
- Ngoài ra, các nguyên nhân khác cũng đều ảnh hưởng lớn đến tiến độ thi công xây dựng công trình (các giá trị trung bình đều xấp xỉ 4)
3.2 Đề xuất một số giải pháp hạn chế chậm tiến độ thi công xây dựng công trình
áp dụng cho chủ đầu tư
Từ những tổng hợp và phân tích số liệu ở trên, tác giả đưa ra một số giải pháp để hạn chế chậm tiến độ thi công xây dựng công
trình áp dụng đối với chủ đầu tư như sau: 3.2.1 Giải pháp với bản thân chủ đầu tư
Theo như phân tích ở trên, về phía chủ đầu
tư cần chú trọng nhất trong việc đẩy nhanh tiến độ công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, đặc biệt cần có chính sách phù hợp
Trang 3trong quá trình hình thành đơn giá bồi
thường, phù hợp với giá thị trường, có tính
đến đến đời sống, vấn đề an sinh và hỗ trợ
nghề nghiệp của người dân để đảm bảo tăng
sự đồng tình
Ngoài ra, để tránh tình trạng đầu tư dàn
trải, chủ đầu tư nên căn cứ vào năng lực tài
chính có thể huy động cũng như năng lực
chuyên môn của mình để lựa chọn quy mô dự
án, công trình phù hợp với khả năng
3.2.2 Giải pháp với nhà thầu tư vấn
Theo số liệu khảo sát trên, năng lực của
đơn vị tư vấn giám sát có tác động lớn nhất
đến tiến độ thi công xây dựng trong nhóm
nguyên nhân từ phía các nhà thầu tư vấn Do
đó, chủ đầu tư cần có những biện pháp để
nâng cao chất lượng của đơn vị tư vấn này,
nên lựa chọn nhà thầu thực hiện theo hình
thức đấu thầu rộng rãi, tránh trường hợp dựa
vào các mối quan hệ để giao thầu hay chỉ
định thầu
Ngoài ra, chủ đầu tư cần có những giải
pháp để hạn chế tối đa vấn nạn thông thầu
giữa các đơn vị tư vấn với nhà thầu thi công
xây dựng, cần xác minh và lựa chọn các đơn
vị tư vấn không có mối liên hệ với nhau để
có thể giảm thiểu vấn đề này
3.2.3 Giải pháp với nhà thầu thi công
xây dựng
Theo như bảng 1, nguyên nhân ảnh hưởng
lớn đến tiến độ từ phía nhà thầu thi công là
do năng lực về tài chính, năng lực thi công và
năng lực tổ chức quản lý yếu kém Do đó,
chủ đầu tư cũng cần phải lựa chọn đơn vị thi
công có tiềm lực tài chính mạnh, có trình độ
kỹ thuật, khả năng quản lý tốt, có nhiều kinh
nghiệm thi công các công trình tương tự và
được các chủ đầu tư nhận xét, đánh giá cao
để thực hiện thi công công trình cho mình
Bên cạnh đó, chủ đầu tư cần giám sát công
tác lập kế hoạch tiến độ cũng như quá trình
thực hiện của nhà thầu Đây là một công việc
rất quan trọng, vừa đảm bảo tiến thi công
được lập ra khoa học, hợp lý và tìm những
công việc gây ra chậm tiến độ trong quá trình
thực hiện để có biện pháp khắc phục ngay, không làm ảnh hưởng đến tiến độ chung Chủ đầu tư có thể căn cứ vào sơ đồ trong hình 1 dưới đây để quản lý, kiểm tra việc thực hiện tiến độ thi công xây dựng của nhà thầu
Thực hiện kế hoạch tiến độ thi công
Tìm hiểu tình hình tiến triển thi công
Xử lý, phân tích số liệu tiến độ thi công
So sánh giá trị thực tế
và giá trị kế hoạch
Xác định có vênh với
kế hoạch tiến độ
Phân tích nguyên nhân, mức độ ảnh hưởng
Đề xuất biện pháp thay đổi
Hình thành kế hoạch tiến
độ thi công mới
Điều chỉnh khác có liên quan đến kế hoạch
Không
Có
Hình 1 Sơ đồ kiểm tra việc thực hiện tiến độ
4 KẾT LUẬN
Qua khảo sát, tổng hợp và xử lý số liệu, nghiên cứu đã tìm hiểu, đưa ra và xếp hạng được một số nguyên nhân gây ra tình trạng chậm tiến độ thi công xây dựng công trình nói chung Từ đó, tác giả đưa ra một số giải pháp có thể áp dụng cho chủ đầu tư với mục đích cuối cùng là hạn chế tình trạng chậm trễ trong thi công xây dựng công trình, giúp giảm thiểu những thất thoát, lãng phí và tăng hiệu quả của quá trình đầu tư xây dựng
5 TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Đinh Tuấn Hải, Phạm Xuân Anh 2015 Quản lý dự án trong giai đoạn xây dựng Nhà xuất bản Xây dựng
[2] Nghị định 46/2015/NĐ-CP ngày 20 tháng 3 năm 2015 của Chính phủ về Quản lý chất lượng và bảo trì công trình
[3] Trần Hoàng Tuấn 2014 Các nhân tố ảnh hưởng đến chi phí và thời gian hoàn thành dự
án trong giai đoạn thi công trường hợp nghiên cứu trên địa bàn thành phố Cần Thơ Tạp chí khoa học trường Đại học Cần Thơ, số 30