Bài giảng Chính sách kinh tế - xã hội - Chương 3: Hoạch định chính sách kinh tế – xã hội. Chương này cung cấp cho học viên những kiến thức về: khái niệm, vị trí và mục tiêu của hoạch định chính sách kinh tế - xã hội; các nguyên tắc hoạch định chính sách kinh tế - xã hội; quá trình hoạch định chính sách kinh tế - xã hội;... Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1Chương 3 HOẠCH ĐỊNH CHÍNH SÁCH KINH TẾ – XÃ HỘI
Trang 23.1.1 Khái niệm hoạch định chính sách kinh tế - xã hội
Nghiên cứu đề xuất
HOẠCH ĐỊNH CHÍNH SÁCH
Trang 33.1.2 Vị trí của hoạch định chính sách kinh tế - xã hội
7/10/2020
Là căn cứ đểđánh giá toàn
bộ chu trìnhchính sách
Quyết định phần lớncác kết quả tích cựctrong thực tiễn hoạt
động
Là giai đoạnlập kế hoạch,
mở đườngcho cả chutrình chínhsách
Trang 43.1.3 Mục tiêu hoạch định chính sách kinh tế - xã hội
giải quyết
Hiện thực hóa triển vọng, khắc phục và hạn chế
nguy cơ
Trang 53.2 Các nguyên tắc hoạch định chính sách kinh tế - xã hội
7/10/2020
Tận dụng được những thành tựu KHCN và quan tâm đến BVMT
Phù hợp với điều kiện kinh tế của quốc gia
Phù hợp với những quy định của pháp
luật
Phù hợp với chế độ chính trị - xã hội
Trang 63.2.1 Nguyên tắc phù hợp với chế độ chính trị - xã hội, đường lối, quan điểm chính trị của quốc gia
Phải hướng vàonhững mục tiêucủa NN, thể hiệnbản chất vàphương hướngcủa Đảng cầmquyền
Phải căn cứ vàođường lối chínhtrị và tư tưởngchi đạo củaĐảng cầm quyền
Trang 73.2.2 Nguyên tắc phù hợp với những quy định của pháp luật hiện hành
7/10/2020
NN phải thể chếhóa CS thành cácquy phạm phápluật, vừa khuyếnkhích, vừa cưỡngchế đối với việcthi hành CS đó
Dựa trên căn cứ
và tuân thủ phápluật hiện hành
Trang 83.2.3 Nguyên tắc phù hợp với điều kiện kinh tế của quốc gia
Sự phát triển
và nhu cầu phát triển của lĩnh vực
KT
Mức độ tăng trưởng kinh
tế
Trình độ phát triển của nền kinh
tế
Trang 93.2.4 Nguyên tắc tận dụng được những thành tựu của khoa học, công nghệ và quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường
CS đề ra phải tiếp thu và tận dụng thành tựu của KH - CN.
Hủy hoại môi trường là hiểm họa toàn cầu =>cần quan tâm đến bảo
vệ rừng, bảo vệ bầu không khí, nguồn nước, xây dựng CSHT, xây dựng đô thị và nông thôn, sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên…
7/10/2020
Trang 103.3 Quá trình hoạch định chính sách kinh tế - xã hội
3.3.3 Xây dựng các phương án chính sách
3.3.4 Lựa chọn phương án chính sách tối ưu
3.3.5
Thông qua
và quyết định chính sách
HOẠCH ĐỊNH CHÍNH SÁCH
Trang 11Căn cứ để lựa chọn các vấn đề cho các chính sách kinh tế - xã hội
Trang 123.3.1.1 Khái niệm về vấn đề của chính sách
một mâu thuẫn xuấthiện trong đời sốngkinh tế - xã hội
hoặc một nhucầu thay đổihoặc duy trì hiện
đòi hỏi NN ban hành một CS KTXH nào đó
Trang 133.3.1.2 Nguồn gốc xuất hiện các vấn đề trong đời sống KT-XH
7/10/2020
Luôn có những
mâu thuẫn nảy
sinh trong quá
trình vận hành
của nền KTTT
NN phải quan tâm đến lợi ích của các giai cấp=> thực hiện mục tiêu
xã hội công bằng
Những vấn đề xuất hiện trong quá trình xây dựng và thực hiện chiến lược phát triển hay
kế hoạch dài
hạn
Trang 143.3.1.3 Căn cứ để lựa chọn các vấn đề cho các chính sách KT-XH
Mâu thuẫn gay gắt hoặc vật cản đốivới sự phát triển của đất nước
Trang 153.3.1.4 Phân tích “tiền chính sách”
Khẳng định đường lối
Nghiên cứu và dự báo
- Mục đích của nghiên cứu và dự báo
- Nội dung nghiên cứu và dự báo
7/10/2020
Trang 163.3.1.4 Phân tích “tiền chính sách”
• Đối tượng của chính sách, chủ thể của chính sách, các chính sách hiện hành
• Yếu tố thuộc về môi trường
• Dự báo xu thế phát triển
Nội dung nghiên
cứu và dự báo
Trang 183.3.2.1 Cơ sở xác định mục tiêu
Đường lối của
Đảng
Sự xác định vấn đề đặt ra và phán đoán việc giải quyết vấn đề đó
Trang 193.3.2.2 Yêu cầu đối với mục tiêu của chính sách
Phải xác đáng
Có trọng tâm, trọng điểm
Thực hiện theo thứ
tự ưu tiên
Có tính khả thi
7/10/2020
Trang 203.3.2.3 Nguyên tắc xác định mục tiêu của chính sách
Hướng tới mục tiêu tổng thể của đất nước
Tính cấp thiết của mục tiêu
Tính hiện thực của Cân nhắc
Trang 21chính sách
Phương pháp xác định giải pháp, công
cụ
Nguyên tắc xác định giải pháp, công cụ
Trang 223.3.3.1 Cơ sở xây dựng phương án chính sách
Mục tiêu của chính sách
Khả năng về nguồn lực hiện có
Trang 233.3.3.2 Nguyên tắc xác định giải pháp, công cụ
Trang 243.3.3.3 Phương pháp xác định giải pháp, công cụ
Đề xuất một
loạt giải pháp
có liên quan
Phân tích cácgiải pháp
Sắp xếp thứ tự
ưu tiên các giải
pháp
Soạn thảothành cácphương ánchính sách
Trang 253.3.4 Lựa chọn phương án chính sách tối ưu
Thực hiện được mụctiêu hoặc có ảnh hưởngmạnh nhất tới mục tiêu
Có chi phí thấp nhất
Tối đa hóa ảnh hưởngtích cực và giảm thiểuảnh hưởng tiêu cực
Có khả năng tạo ra được
sự hưởng ứng tích cựcnhất của dân chúng
Tác động vào nguyênnhân của vấn đề
7/10/2020
Trang 263.3.5 Thông qua và quyết định chính sách
2
Thôngqua chínhsách tạicác hộinghịchínhthức
3
Quyết định chính sách bằng văn bản
4