Bài giảng An sinh xã hội - Chương 4: Hệ thống an sinh xã hội. Chương này trình bày những nội dung về bảo hiểm xã hội; cứu trợ xã hội; ưu đãi xã hội; quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ an sinh xã hội;... Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1CHƯƠNG 4
HỆ THỐNG AN SINH XÃ HỘI
Trang 2NỘI DUNG CHÍNH
Bảo hiểm xã hội
4.1
4.2 Cứu trợ xã hội
Ưu đãi xã hội
4.3
4.4
Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch
vụ ASXH
Trang 3Bảo hiểm xã hội là sự đảm bảo thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị
lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ BHXH
4.1 Bảo hiểm xã hội
Trang 44.1 Bảo hiểm xã hội
• Là nhu cầu khách quan, đa dạng và phức tạp của xã hội
• Mối quan hệ giữa các bên trong BHXH phát sinh trên cơ
sở QHLĐ và diễn ra giữa ba bên
• Những biến cố làm giảm hoặc mất khả năng lao động, mất việc làm trong BHXH là những rủi ro ngẫu nhiên
• Phần thu nhập của NLĐ bị giảm hoặc mất đi được bù đắp hoặc thay thế
• Thoả mãn những nhu cầu thiết yếu của NLĐ trong trường hợp bị giảm hoặc mất thu nhập, mất việc làm
Bản chất của bảo hiểm xã hội
Trang 5Chức năng
Bù đắp một phần thu nhập cho NLĐ
Kiểm tra, giám sát việc tham gia thực hiện chính sách BHXH
Điều hòa lợi ích ba bên
Phân phối và phân phối lại thu nhập
4.1 Bảo hiểm xã hội
Trang 6Đối tượng thụ hưởng
Đối tượng tham gia
Đối
Chăm sóc ốm đau Trợ cấp thất nghiệp Trợ cấp tuổi già Trợ cấp tai nạn LĐ Trợ cấp thai sản Trợ cấp tử tuất
…
Chế
Nguồn hình thành Mục đích sử dụng
Quỹ BHXH
Trang 7Cứu trợ xã hội được hiểu là sự giúp đỡ của xã hội bằng nguồn tài chính của nhà nước và của cộng đồng đối với các thành viên gặp khó khăn, bất hạnh
tàn tật, già yếu, dẫn đến mức sống quá thấp, lâm vào cảnh neo đơn túng quẫn nhằm giúp họ đảm bảo được điều kiện sống tối thiểu, vượt qua cơn nghèo
khốn và vươn lên cuộc sống bình thường
4.2 Cứu trợ xã hội
Trang 84.2 Cứu trợ xã hội
Phạm vi rộng, hướng tới toàn dân
Nhà nước là chủ thể chính thực hiện
Mức cứu trợ tùy thuộc hoàn cảnh
Đặc điểm
Ngày càng được xã hội hóa
Trang 94.2 Cứu trợ xã hội
Người, nhóm người rơi vào hoàn cảnh yếu thế, cần giúp đỡ
Đa dạng (Người già cô đơn, trẻ mồ côi, người tàn tật, hộ gia đình nghèo, …)
Đối
Cứu trợ xã hội đột xuất
Cứu trợ xã hội bằng tiền Cứu trợ xã hội bằng hiện vật
Hình thức
Trang 10Ưu đãi xã hội được hiểu là sự đãi ngộ của nhà
chất cũng như tinh thần đối với những người có công và gia đình họ
4.3 Ƣu đãi xã hội
Trang 11Mục đích
Ghi nhận, tri ân
Tạo công bằng xã hội
Tái sản xuất giá trị tinh thần
Góp phần ổn định thể chế chính trị
4.3 Ƣu đãi xã hội
Trang 12Người có cống hiến đặc biệt cho
công cuộc bảo vệ tổ quốc
Người có cống hiến đặc biệt cho
quá trình xây dựng đất nước
Đối
tượng
Tiền mặt
Tinh thần
Hình thức
Trang 13Quỹ phòng xa hay Quỹ dự phòng là các Quỹ tiết kiệm bắt buộc nhất định theo Luật định nhằm đảm bảo sự ổn định
về mặt tài chính cho các cá nhân đóng góp vào Quỹ dự phòng khi gặp phải rủi ro bất ngờ.
4.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Đặc điểm của
quỹ dự phòng
Mức hưởng phụ thuộc vào mức đóng góp
Các thành viên có thể rút tiền trước thời hạn
Chịu tác động của lạm phát
Trang 14Xóa đói giảm nghèo với An sinh xã hội
- Xóa đói giảm nghèo là một phần quan trọng năm trong chính sách ASXH của mỗi quốc gia;
- Xóa đói giảm nghèo góp phần đảm bảo ASXH một cách lâu dài và bền vững;
- Xóa đói giảm nghèo góp phần làm giảm gánh nặng cho
hệ thống ASXH;
- Xóa đói giảm nghèo tạo điều kiện cho chính sách ASXH tăng chất lượng hoạt động thông qua việc tăng mức trợ
cấp ASXH
4.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Trang 15Nội dung
chương trình
xóa đói giảm
nghèo
Tăng thu nhập
Tăng khả năng tiếp cận các nguồn lực phát triển
Ưu tiên các đối tượng yếu thế, chính sách
Xóa đói giảm nghèo mang tính bền vững
4.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Trang 164.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Bảo hiểm thương mại
Dịch vụ
hỗ trợ ASXH
Dịch vụ
an sinh
xã hội
Trang 174.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Đặc điểm của
bảo hiểm
thương mại
Là sự chuyển giao rủi ro
Là loại hàng hóa đặc biệt
Mục đích khắc phục khó khăn về tài chính
Hạch toán kinh doanh có lãi
Trang 184.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Vai trò của Bảo hiểm thương mại
Là hình thức
tương thân,
tương ái giữa
các thành viên
XH
Mang tính cộng đồng cao, thể hiện
sự chia sẻ rủi
ro
Góp phần tạo
sự ổn định
chung cho XH,
đảm bảo an
toàn cho các
thành viên XH
Hạn chế, giảm thiểu rủi ro XH
Trang 19Các nghiệp vụ BHTM chủ yếu:
• - BH hỏa hoạn
• - BH trách nhiệm dân sự chủ xe cơ giới
• - BHTNDS của CSDLĐ đối với NLĐ
• - BH kết hợp con người và BH toàn diện học sinh
• - Bảo hiểm nhân thọ
4.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói giảm nghèo và dịch vụ ASXH
Trang 20Các dịch vụ hỗ trợ ASXH là các dịch vụ có tính trợ cấp gián
mà các đối tượng gặp khó khăn cần với giá thấp hoặc miễn phí
Các dịch vụ hỗ trợ ASXH chủ yếu:
- Chương trình trợ giúp pháp lí
- Chương trình trợ giúp giá
- Chương trình đảm bảo phương tiện hỗ trợ cho người tàn tật
- Chương trình hỗ trợ người di cư
- Các dịch vụ tư vấn và giới thiệu việc làm
4.4 Quỹ dự phòng, chương trình xóa đói
giảm nghèo và dịch vụ ASXH