Đặc điểm thi pháp của tiểu thuyết hiện thực phương Tây thể kỉ XIX (qua một tiểu thuyết của Honore de Balzac)

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 KHOA NGỮ VĂN  BÀI TẬP LỚN A3 Chủ đề 7 Đặc điểm thi pháp của tiểu thuyết hiện thực phương Tây thể kỉ XIX (qua một tiểu thuyết của Honore de Balzac) Học phần Tiểu thuyết phương Tây thể kỉ XIX Hà Nội, 2021 MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 1 Chương 1 Một số vấn đề về lí thuyết 1 1 1 Khái quát về tiểu thuyết 1 1 2 Đặc điểm thi pháp 2 1 2 1 Đề tài 2 1 2 2 Nhân vật 2 1 2 3 Ngôn ngữ 3 1 2 4 Thủ pháp nghệ thuật 3 1 3 Khái quát về tác giả và tác phẩm 3 1 3 1 Tác giả 3 1 3 2 T.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA NGỮ VĂN

- -

BÀI TẬP LỚN A3

Chủ đề 7: Đặc điểm thi pháp của tiểu thuyết

hiện thực phương Tây thể kỉ XIX (qua một tiểu thuyết của Honore de Balzac)

Học phần: Tiểu thuyết phương Tây thể kỉ XIX

Hà Nội, 2021

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 1

Chương 1: Một số vấn đề về lí thuyết 1

1.1 Khái quát về tiểu thuyết 1

1.2 Đặc điểm thi pháp 2

1.2.1 Đề tài 2

1.2.2 Nhân vật 2

1.2.3 Ngôn ngữ 3

1.2.4 Thủ pháp nghệ thuật 3

1.3 Khái quát về tác giả và tác phẩm 3

1.3.1 Tác giả 3

1.3.2 Tác phẩm 4

Chương 2: Đặc điểm thi pháp qua tiểu thuyết 4

Lão Goriot của Honore de Balzac 4

2.1 Đề tài 4

2.2 Nhân vật 5

2.2.1 Nhân vật tái xuất hiện 5

2.2.2 Nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển hình 6

2.2.2.1 Diện mạo 7

2.2.2.2 Hành động 8

2.3 Ngôn ngữ 9

2.3.1 Ngôn ngữ đối thoại 9

2.3.2 Ngôn ngữ độc thoại 11

2.4 Thủ pháp nghệ thuật 12

2.5 Thời gian nghệ thuật 13

2.6 Không gian nghệ thuật 14

KẾT LUẬN 15

Tài liệu tham khảo 15

MỞ ĐẦU

Chủ nghĩa hiện thực là một trào lưu văn học hình thành rõ rệt ở Châu Âu giữa thế kỉ XIX, hay có thể nói chủ nghĩa hiện thực này sinh từ thời Phục Hưng Trong thời gian này, chủ nghĩa hiện thực dần chiếm ưu thế và ngày càng khẳng định được vị trí của mình Mâu thuẫn xã hội cũng ngày càng gay gắt, giai cấp tư sản đã chiếm được vị trí thống trị Vì thế mà nhiều phong trào công nhân diễn ra sôi nổi Chủ nghĩa hiện thực luôn phản ánh cuộc sống một cách chân thực, toàn diện nhất Tuy bàn về nhiều khía cạnh khác nhau của cuộc sống nhưng cuối cùng vẫn theo một nguyên tắc nhất quán, vẫn làm nổi bật lên những mâu thuẫn trong xã hội Chủ nghĩa hiện thực còn là sự kế thừa những thành tựu của chủ nghĩa lãng mạn, những truyền thống ưu tú của văn học quần chúng

Thực tiễn này, nhà văn phát hiện bản chất của xã hội, con người để từ đó phơi bày hiện thực một cách rõ nét Sống trong xã hội như vậy, các tác giả có nhận thức đầy đủ hơn về con người, về hiện thực xã hội đầy những bất công Tất cả những điều đó đã ảnh hưởng đến cảm hứng phê phán của các nhà văn Tiêu biểu

cho nền văn học hiện thực thế kỉ XIX ta ắt hẳn sẽ nhớ tới Lão Goriot (Honoré de

Balzac) - một tác phẩm mà như Balzac đã khẳng định: “tác phẩm của ông bao trùm

cả lịch sử và sự phê phán xã hội, phân tích những tệ lậu và sự tranh luận về nguyên

lý của nó” (Tựa tác phẩm Tấn trò đời) Trong bài nghiên cứu này, tôi đi làm rõ về

vấn đề: “Đặc điểm thi pháp của tiểu thuyết hiện thực phương Tây thế kỉ XIX qua

tiểu thuyết Lão Goriot của Honore de Balzac”

NỘI DUNG Chương 1: Một số vấn đề về lí thuyết 1.1 Khái quát về tiểu thuyết

Có nhiều cách hiểu khác nhau về tiểu thuyết nhưng về đơn giản tiểu thuyết là một thể loại văn xuôi có sử dụng sự hư cấu, phản ánh xã hội và những vấn đề của cuộc sống thông qua nhân vật, hoàn cảnh hay những sự việc Tường thuật lại vấn đề bằng văn xuôi theo những chủ đề định sẵn

Tiểu thuyết xuất hiện khá sớm ở Châu Âu thời kì xã hội cổ đại tan rã, văn học suy tàn Tiểu thuyết cổ đại không thể sánh với các bản anh hùng ca, hài kịch, bi kịch Nhiều vấn đề được đặt ra trong xã hội bấy giờ, cá nhân không còn thấy được

vai trò của tiểu thuyết cổ đại Thời kỳ Phục Hưng đã tạo điều kiện để tiểu thuyết phát triển Thế kỉ XIX tiểu thuyết đã phát triển, hình thành trong một thời gian dài

đã hình thành kết cấu chính Bước sang thế kỉ XIX tiểu thuyết phát triển mạnh mẽ,

đa dạng về nhiều mặt Xã hội có nhiều biến động, mâu thuẫn và đây chính là mảnh đất màu mỡ, thuận lợi cho sự phát triển của tiểu thuyết Vì vậy mà thế kỉ XIX của văn học Phương Tây được coi là thời đại hoàng kim của tiểu thuyết Xuất hiện nhiều tác giả lớn như: Sôlôkhốp, M Gorki, V Hugo, A Tônxtôi, với nhiều tác phẩm mang giá trị lớn lao

Tiểu thuyết mang nhiều đặc điểm khác nhau Phản ánh cuộc sống từ góc độ đời tư, là thể loại đặc biệt có khả năng tổng hợp về mặt nghệ thuật của nhiều thể loại văn học khác nhau Cuộc sống qua tiểu thuyết được tái hiện một cách chân thực, không lãng mạn hóa, thi vị hóa, hay lý tưởng hóa Trong các tác phẩm tiểu

thuyết, nhân vật luôn chịu dằn vặt, đau khổ từ cuộc sống, là những “con người nếm

trải”

1.2 Đặc điểm thi pháp

1.2.1 Đề tài

Đề tài của chủ nghĩa hiện thực có sự mở rộng hơn so với trào lưu trước Chủ nghĩa cổ điển chủ yếu miêu tả cái cổ điển, lãng mạn luôn mong muốn thoát lí thực

tế đi vào mộng tưởng hay thu mình trong cái cá nhân nhỏ bé Chủ nghĩa lãng mạn với tấm lòng của mình đã xóa bỏ ngăn cách giữa tầng lớp, người với người xong

vẫn cần “tránh cái thông thường”, bởi theo văn học lãng mạn “bình thường là cái

chết” Thì đến với chủ nghĩa hiện thực, các nhà văn đã xóa bỏ khoảng cách giữa

cuộc đời và nghệ thuật, đưa vào tác phẩm của mình toàn bộ những khía cạnh khác nhau của cuộc sống, kể cả những cái xấu xa, hèn kém

1.2.2 Nhân vật

Nhân vật trong chủ nghĩa hiện thực được xây dựng với những tính cách điển hình, gắn với hoàn cảnh, với cuộc sống Đặc sắc và sống động đến mức mà người ta

gọi nhân vật trong phong trào này là “nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển

hình” Nhân vật luôn mang trong mình những nét đẹp riêng:

Nhân vật điển hình là nhân vật mang trong mình những nét chung và cả nét

riêng “một người lạ mà quen” (Biêlinxki) Trong nhân vật tính cách, phẩm chất vẫn được bộc lộ sâu sắc Còn ở cái chung đó là “đại biểu cho những giai cấp và những

trào lưu nhất định, do đó tiêu biểu nhất định cho thời đại của họ” (Ăngghen) Khi

chủ nghĩa lãng mạn mang tính khái quát cao, chủ nghĩa cổ điển nhẹ về cái riêng, nặng về cái chung thì chủ nghĩa hiện thực lại là mang đầy đủ đặc điểm của một kiểu người, một giai cấp, nhưng vẫn mang màu sắc riêng

Không những vậy, nhân vật còn mang màu sắc thẩm mỹ Màu sắc thẩm mỹ đan xen và chuyển hóa bên trong mỗi nhân vật, khiến cho nhân vật có khi có pha lẫn cả cái cao cả với cái thấp hèn, cái đẹp và cái xấu

1.2.3 Ngôn ngữ

Ngôn ngữ là phương tiện để xây dựng nên tác phẩm văn học Là yếu tố quan vật chất quan trọng, đầu tiên trong xây dựng nên một tác phẩm Bởi một tác phẩm văn học được tạo nên từ việc tổ chức, sắp xếp ngôn ngữ Như M Gorki đã nói:

“Yếu tố đầu tiên của văn học là ngôn ngữ, công cụ chủ yếu và là chất liệu của văn học” Trong sáng tác của văn học hiện thực, nhà văn sử dụng ngôn ngữ đối thoại và

độc thoại để thể hiện những tâm tư, tính cách cũng như cách nhìn nhận về xã hội lúc bấy giờ

1.2.4 Thủ pháp nghệ thuật

Tác phẩm nào cũng được xây dựng trên hai mặt đó là nội dung và nghệ thuật Nội dung là những gì mà tác giả muốn gửi gắm, truyền tải đến bạn đọc Muốn nội dung ấy để lại ấn tượng, hấp dẫn bạn đọc thì đó là do nghệ thuật đảm nhiệm vai trò

ấy Trong văn học hiện thực cũng vậy, thủ pháp nghệ thuật góp một phần không nhỉ vào sự thành công của tác phẩm Vận dụng và sáng tạo trong các thủ pháp nghệ thuật sẽ khiến cho tác phẩm để lại ấn tượng mạnh trong lòng bạn đọc Thi pháp văn học hiện thực có khả năng dung nạp rộng rãi các thủ pháp nghệ thuật như tương phản đối lập, cường điệu, bút pháp tả thực, Qua đó, các tác giả của văn học hiện thực phê phán đã mở lối đi riêng cho các sáng tác của mình bằng những thủ pháp nghệ thuật đặc sắc

1.3 Khái quát về tác giả và tác phẩm

1.3.1 Tác giả

Honore de Balzac là nhà văn hiện thực xuất sắc nửa đầu thế kỉ XIX ở Pháp, ông được coi là bậc thầy của tiểu thuyết hiện thực Balzac sống trong thời đại cách mạng mà trong thời đại ấy hỗn loạn, những luân lý, tiền tài, luật pháp bị đảo lộn Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo, từ nhỏ ông đã phải sống xa người thân

Vì vậy mà tuổi thơ của Balzac không mơ mộng, gắn với thực tế Trong các sáng tác của ông luôn bị ảnh hưởng bởi cha mẹ, không ca ngợi, cũng chẳng phê phán

Nhà nhà văn xuất sắc nhưng tài năng của ông nảy nở khá muộn Balzac đến với văn chương bằng tất cả tình yêu, niềm say mê của mình Ông còn là con người

kiên trì theo đuổi ước mơ Đối với ông: “Tôi sống một cuộc đời lao động say mê

Lao động là tất cả đối với tôi”

Tác phẩm tiêu biểu: Những người Chouan, Miếng da lừa, Tấn trò đời,

1.3.2 Tác phẩm

Lão Goriot là tác phẩm tiêu biểu của Balzac Được xuất bản năm 1835, thuộc

phần Những cảnh đời riêng của bộ tiểu thuyết Tấn trò đời Tác phẩm lấy bối cảnh là

kinh đô Paris năm 1918 Xoay quanh cuộc sống và số phận của ba nhân vật: lão Goriot, Vautrin và Rastignac Qua đó nhằm phản ánh hiện thực cuộc sống lúc bấy giờ Đây được coi là tiểu thuyết quan trọng nhất, kết nối các tiểu thuyết khác trong

bộ Tấn trò đời

Chương 2: Đặc điểm thi pháp qua tiểu thuyết

Lão Goriot của Honore de Balzac

Qua quá trình phát triển, chủ nghĩa hiện hiện thực không chỉ có sự kế thừa và đổi mới về thi pháp của chủ nghĩa lãng mạn Đề tài được mở rộng ra nhiều khía cạnh khác nhau: lịch sử, chất trữ tình, Không chỉ có đề tài mà ngôn ngữ, nhân vật, thủ pháp nghệ thuật cũng có sự sáng tạo, mang những đặc trưng riêng Với cảm hứng chủ yếu là phê phán, tác giả hiện thực đã đưa những cái hằng ngày, cái xấu xa tầm thường vào văn học Qua những đặc điểm về thi pháp, ta có thể thấy được tài năng của nhà văn, cũng như những vấn đề lớn được phản ánh thông qua đó Nghệ

thuật trong chủ nghĩa hiện thực như “một tấm gương xê dịch trên con đường lớn” (Stendhal), nên nó có thể “tái hiện sự thật, thực tại cuộc sống một cách chân thực

và mạnh mẽ là hạnh phúc cao quý nhất của nhà” (Turgenev)

2.1 Đề tài

Như Balzac cũng từng nói: “chính bản thân xã hội Pháp là các sử giả, mà

tôi chỉ là thư ký” Trong Lão Goriot, Balzac đã mở rộng hơn đề tài phản ánh Đó

không còn là số phận hay cuộc sống của ba nhân vật, của những con người ở tầng lớp thượng lưu nữa mà giờ đây đó là vấn đề bao trùm mọi tầng lớp, mọi vấn đề

trong cuộc sống Từ những con người có địa vị thấp bé trong xã hội: người hầu, bác đánh xe, cho đến những vị bá tước, ông chủ hay các thương nhân Mọi kiểu người trong xã hội đều được Balzac thể hiện trong tác phẩm của mình

Xoay quanh những vấn đề trong xã hội, tiểu thuyết hiện thực luôn khiến con

người ta phải thán phục vì mức độ miêu tả của nó Lão Goriot đã tái hiện, phơi bày

hiện thực của xã hội Pháp Ông thấy được những góc khuất của cuộc sống, sự biến chất của con người trước vòng xoáy của đồng tiền Sức mạnh về tiền tài, địa vị sẽ khiến con người ta mất nhân tính, xóa đi những giá trị nhân văn bên trong mỗi con người Qua tác phẩm của mình, Balzac muốn lên án gay gắt hiện thực, hướng con người ta nhìn thẳng vào thực tại xã hội để hiểu hơn bản chất của xã hội ấy

Như Victor Hugo đã nói: “Chủ nghĩa hiện thực là sự hài hòa của những cái

trái ngược” Từ đó, nhấn mạnh thêm yếu tố cần có trong văn học hiện thực đó là

những thứ vụn vặt hàng ngày, cái tầm thường xấu xa, Qua đó các nhà văn hiện thực đã phơi bày và phê phán nhưng xcas xấu xa trong xã hội, ca ngợi những phẩm chất, lí tưởng cao đẹp Vì lẽ đó mà Xê-ây-giơ đã khẳng định chủ nghĩa hiện thực là

“chủ nghĩa lý tưởng xấu xa”

Hơn nữa, chủ nghĩa hiện thực còn còn luôn hướng đến những vấn đề mang tính thẩm mĩ và luôn sẵn sàng tiếp nhận chất trữ tình của văn học lãng mạn Bởi chì cẩm có một chút gì đó lãng mạn, trữ tình thì tác phẩm hiện thực càng sâu sắc hơn Bạn đọc không chỉ muốn tiếp thu những giá trị hiện thực mà còn muốn tác phẩm mang tính thẩm mĩ

2.2 Nhân vật

Nhân vật trong chủ nghĩa hiện thực được xây dựng với những tính cách điển hình, gắn với hoàn cảnh, với cuộc sống Qua đó mà nhân vật bộc lộ được những nét

tính cách của bản thân mình Engels viết: “hình như đặc trưng của cá nhân không

chỉ thể hiện ở việc mà cá nhân ấy làm, mà còn bằng cách mà cá nhân ấy làm việc

đó nữa” [1-tr.374]

2.2.1 Nhân vật tái xuất hiện

Nhân vật tái xuất hiện là kiểu nhân vật thường xuyên xuất hiện trong các tác

phẩm khác nhau của bộ Tấn trò đời Ví dụ như các nhân vật: Lão Goriot, Rastignac,

Vautrin

Đầu tiên, Rastignac là nhân vật mà ta thấy xuất hiện trong hơn 20 tác phẩm

trong Tấn trò đời Trong Lão Goriot, Rastignac hiện lên là một anh thanh niên “gốc

tích quý tộc của anh vẫn đẩy anh từ quán trọ Vauquer tìm tới những phòng khách thượng lưu” [4] Là người trí thức trẻ tuổi, sống trong cảnh nghèo nhưng anh cư xử

rất đúng mực Là nhân vật có giáo dục, lý trí anh không cho phép bản thân mình có

những hành động nhẫn tâm “làm theo bài học vỡ lòng của con người khó hiểu lúc

ấy là Vautrin” [4] Anh đã tiếp nhận bài học ấy dưới cách thanh lịch, hợp với tiêu

chuẩn đạo đức lúc bấy giờ Không bị ảnh hưởng bởi cái xấu và cái ác Với những phẩm chất đáng quý của mình anh được đặt cho những giả thuyết mà ở những tác

phẩm sau Balzac đã lí giải rất sâu sắc “quá trình chàng sinh viên nghèo dần trở

thành trang phong lưu công tử, rồi bộ trưởng, bá tước, kết hôn với cô thừa tự triệu phú như thế nào” [4]

Không chí có Rastignac, Balzac còn xây dựng nhân vật Vautrin - một tên cướp hoàn toàn chủ động Là người đại diện cho cái xấu, hắn làm rất nhiều việc vi phạm pháp luật, không chỉ không có sự hối cải hắn còn truyền những thứ xấu xa cho các nhân vật khác học, làm theo những gì hắn làm Dù chỉ là nhân vật phụ nhưng qua Vautrin người đọc thấy được những nét tính cách của kiểu nhân vật này

Cuối cùng, Horace Bianchon cũng là một nhân vật tái xuất hiện Horace Bianchon là một vị bác sĩ mẫu mực, có đạo đức Mang trong mình tấm lòng nhân hậu, là người chăm sóc cho lão Goriot trong những ngày cuối đời Với bút pháp xây dựng nhân vật, Balzac đã khắc họa thành công hình tượng nhân vật Horace Bianchon - nhân vật đại diện cho chính nghĩa xuyên suốt tác phẩm

Như M Butor đã từng nhận xét: “Tác phẩm này được mở ra từ tác phẩm kia,

nhân vật sẽ không bị giới hạn trong một tác phẩm mà chúng sẽ trở đi trở lại trong các tác phẩm khác” Để hoàn thiện nhân vật của mình Balzac xây dựng nhân vật trở

đi trở lại trong tác phẩm

2.2.2 Nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển hình

Nhà phê bình Bêlinxki đã từng khẳng định: “tính điển hình là một trong

những dấu hiệu nổi bật của tính mới mẻ trong sáng tạo” Với tài năng của mình,

các tác của văn học hiện thực phê phán đã đem đến những sáng tạo mới trong sáng tác của mình

Nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển hình là cách xây dựng nhân vật độc đáo của Balzac trong sáng tác ở thế kỉ XIX Tiêu biểu cho kiểu nhân vật ấy là: lão

Goriot - người có ước mơ trở thành quý tộc, Vautrin độc ác và thủ đoạn, Rastignac

là thanh niên đầy tham vọng Mỗi nhân vật đều mang trong những những nét tính cách riêng, là đại diện cho một kiểu nhân vật nào đó trong xã hội Hoàn cảnh trong

tác phẩm là cảnh thành phố Paris đang “hấp hối sau những tấm màn che cửa lụa

màu hồng, màu bạc” [4] Xã hội ấy là xã hội của tư bản chủ nghĩa, thế giới mà sức

mạnh của đồng tiền chiếm ưu thế Nhân vật đều bị cuốn theo vòng xoáy tiền tài Balzac đặt nhân vật trong hoàn cảnh khác nhau ấy để nhân vật tự bộc lộ được những phẩm chất, tính cách của bản thân nhân vật

2.2.2.1 Diện mạo

Balzac miêu tả nhân vật của mình từ các góc độ khác nhau Đầu tiên là lão Goriot, ông xuất hiện qua cảm quan của bà Vauquer Goriot là một bác phó mì mang trong mình ước mơ trở thành triệu phú Bằng cách tiết kiệm và tận dụng thời

cơ lão đã thực hiện được mong ước của mình, nhưng trớ trêu thy lão không cách nào gia nhập xã xã hội thượng lưu được Bà Vauquer miêu tả lão Goriot tỉ mỉ từng

chi tiết một Cho dù “khóe mắt của Goriot có bị lật lên, sưng húp, xệ xuống,…” [6] thì bà Vauquer vẫn thấy lão “có vẻ thoải mái nhã nhặn” [6] Lão Goriot còn hiện lên với “bắp chân đầy thịt nhổ ra, chiếc mũi dài thẳng” [6] báo hiệu những đặc

điểm mà một bà góa như bà Vauquer thiết tha Gương mặt ông lúc nào cũng hiện lên những ước mơ viển vông hay sự khờ khạo Không những vậy bà Vauquer còn

thán phục trước “người tám chiếc áo sơ mi kiểu Hà Lan của lão” [6] Vậy mới thấy

lão Goriot là con người có diện mạo sang trọng, trau chuốt Nhưng vẻ bề ngoài ấy cũng sẽ phai dần theo năm tháng Sau bốn năm gặp lại, bà Vauquer hoàn toàn bất ngờ trước con người trước mặt bà Khác hoàn toàn với người mà bà quen trước đây

Giờ đây cái “đôi mắt màu xanh vốn lanh lợi đã hơi lờ đờ, nhuộm màu xám xịt” [6], tất cả mờ đi “viền mắt đỏ như màu máu” [6] Không còn là người mà bà Vauquer luôn thiết tha nữa, mới chỉ có bốn năm mà “lão trở nên gầy gò, bắp chân nhão ra” [6], không còn là những “chiếc sơ mi kiểu Hà Lan” [6] mà thay vào đó là “quần áo

bị sờn, lão mua những mảnh vải trúc bâu rẻ tiền để vá vào” [7] Lão Goriot thay

đổi diện mạo quá nhanh khiến cho người ta khó lòng chấp nhận được, lão là người cha thương con thương đến mức mù quáng để rồi bị ruồng bỏ đến mức xơ xác

Balzac còn xây dựng Rastignac với “khuôn mặt đặc biệt của người miền

Nam” Với “nước da trắng trẻo, tóc đen mắt xanh” [6] Ăn mặc rất giản dị với

“chiếc áo rơ – đanh – gốt cũ, một chiếc ghi-lê xấu xí, thắt chiếc cà vạt đen nhàu nhĩ đáng ghét, cẩu thả kiểu sinh viên…” [6] Diện mạo của Rastignac khiến người ta

hình dung đến một anh thanh niên trẻ hiền lành, điển trai Nhưng khi bước chân vào cuộc sống giàu sang của giới thượng lưu diện mạo ấy dường như đã thay đổi rất

nhiều, không chỉ trẻ, đẹp trai mà anh còn “lịch lãm như người đàn ông” [6] Thay

đổi về diện mạo chính là bước thay đổi đầu của anh thanh niên khi bước chân vào giới thượng lưu

Tiếp đến nhân vật được Balzac tập trung miêu tả là Vautrin Là người đàn ông 40 tuổi có gương mặt với những nếp nhăn xếp lên nhau, gương mặt nhìn khắc

khổ ấy dường như đối lập với tính cách của ông ta Với thân hình cường tráng“đôi

vai rộng, thân trên nở nang, các cơ bắp nổi rõ, đôi bàn tay dày, vuông” [6] và giữa

các ngón tay nổi bật lên “những túm lông rậm rạp với một màu hung dữ dội” [6]

Cho dù vẻ bên ngoài có ân cần, tử tế nhưng cũng không thể nào che đi tính cách khủng khiếp bên trong Đây chính là nét tài tình trong việc xây dựng nhân vật của Balzac

2.2.2.2 Hành động

Nhân vật không chỉ được khắc họa qua diện mạo, Balzac còn dùng ngòi bút tinh tế của mình để miêu tả chân thực từng hành động của nhân vật Là người khao khát sự giàu sang nhưng ta vẫn thấy được ở lão Goriot tình yêu thương con Ông đã cho hai đứa con của cải, gả chúng vào nhà quý tộc để cho các con có cuộc sống giàu

sang và cũng là để “thực hiện ước mơ được bước chân vào giới thượng lưu” [7] Ông yêu thương các con của mình “cán những đồ bằng bạc trong hòm của mình rồi

xoắn chúng lại với nhau” [8] và đem bán Đem hết tất cả những đồng tiền cuối cùng

của mình để thu xếp cho Delphine và Rastignac một căn nhà Thậm chí trong lúc bị

bệnh ông vẫn cố gắng “ra phố bán chỗ tài sản ít ỏi còn lại để lấy tiền trả cho bộ đồ

Anatasie đặt may để đi dự vũ hội” [7] Yêu thương, chăm sóc hay thậm chí là hy

sinh cả tính mạng vì các con nhưng chính vì tình thương mù quáng ấy mà lão phải chịu sự bất hạnh do chính những đứa con của lão gây ra Mong các con có cuộc

sống giàu sang mà ông phải sống trong cảnh lao đao, phải chuyển từ “hai căn

phòng tốt nhất” của nhà trọ xuống “tầng hai và giảm tiền trọ xuống…và sau cùng lên ở tầng ba” [7] Sống trong một cuộc sống nghèo khổ, vất vả đối lập với cuộc

sống giàu sang, xa hoa của những đứa con Bán tất cả mọi thứ để lo cho các con nhưng không một ai dành chút tình thương cho ông Qua đó ta có thể thấy được sự khác biệt, đối lập giữa lão Goriot và hai con gái, cũng như sự đối lập giai cấp trong

xã hội Pháp lúc bấy giờ