kiến thức, kỹ năng, phẩm chất, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nước nhà.Là những người làm công tác giáo dục, chúng tôi nhận thấy các hoạt động phong trào của Đoàn đ
Trang 1PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
1.1 Lý do chọn đề tài
Ông cha ta từng tâm niệm: “Tiên học lễ, hậu học văn”, rằng đối với mỗi một con người trước hết cần đề cao việc tu tâm dưỡng tính, hình thành, rèn luyện, trau dồi phẩm chất đạo đức, sau mới mở mang, bồi đắp tri thức, vốn hiểu biết phong phú về thiên nhiên và xã hội Bởi “chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài”, hay như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: “Có tài mà không có đức là người vô dụng” Nền tảng cơ bản nhất, cốt lõi nhất của giá trị con người chính là tâm hồn, tính cách, là nhân phẩm, thể hiện trong cách ứng xử, giao tiếp hàng ngày của mỗi cá nhân Quan niệm ấy đã trở thành chân lí giáo dục muôn thuở của mỗi cá nhân, mỗi gia đình, của cộng đồng, quốc gia, dân tộc.
Trong sự phát triển ồ ạt, mạnh mẽ như vũ bão của xã hội hiện nay không thể không đau lòng nhận ra sự đảo lộn của các giá trị, chuẩn mực đạo đức, sự hình thành của nhiều lối sống tiêu cực, sự bùng nổ của nhiều trào lưu, xu hướng đen tối Những vấn nạn xã hội đầy ma lực cám dỗ ngày càng len lỏi, tác động mạnh mẽ vào lứa tuổi thanh, thiếu niên – những mầm non tương lai của đất nước Tình trạng học sinh vi phạm pháp luật, tự tử vì tình yêu, tôn sùng thần tượng mạng, bị cuốn hút theo các trò chơi điện tử và những quan hệ ảo trên mạng xã hội, , khiến cho họ xa lánh với môi trường sống thực tế, thiếu sự tương tác giữa con người với con người Điều nay dẫn đến tình trạng học sinh trở nên ích kỷ, không quan tâm đến nhu cầu của người khác, sống thụ động, bản năng Gần đây nhất ngành giáo dục tỉnh Hưng Yên nói riêng cũng như cả nước nói chung đang xôn xao sự việc một em học sinh nữ lớp 9 ở trường THCS Phù Ủng, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên bị 5 em học sinh nữ đánh hội đồng Hay là hiện tượng mạng Khá Bảnh, một tay giang hồ với những phát ngôn tục tĩu, những clip gây sốc nhưng đi đến đâu cũng được giới trẻ mà đa số là học sinh tung hô Đau buồn hơn, vì chuyện tình cảm mà một em học sinh nữ lớp 9 ở trường THCS Tân An, Tân Kỳ, một em học sinh nữ lớp 8 khác ở tỉnh Quảng Trị đã tự tử trong những ngày cuối tháng 3/2019 Ở trường THPT Tân Kỳ nói riêng và huyện Tân
Kỳ nói chung, tình trạng học sinh vi phạm kỉ luật của nhà trường, pháp luật Nhà nước, nạn bạo lực học đường, nghiện game, lối sống buông thả, tự do, chưa hề
có dấu hiệu chấm dứt Đây chính là là tiếng chuông cảnh báo không chỉ cho gia đình, nhà trường mà cho cả toàn xã hội hiện nay Vì vậy, trách nhiệm giáo dục, uốn nắn, định hướng phát triển nhân cách cho học sinh là nhiệm vụ quan trọng, bức thiết đối với toàn xã hội nói chung và hệ thống các trường học nói riêng
Đứng trước bối cảnh đó, để thực hiện mục tiêu của cấp học, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp giáo dục và đào tạo theo tinh thần Nghị quyết
số 29-NQ/TW của BCH TW Đảng Khóa XI và thực hiện có hiệu quả phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, Bộ Giáo dục và Trung ương Đoàn đã xây dựng chương trình phối hợp tạo môi trường giáo dục
an toàn, lành mạnh, hỗ trợ tích cực để các em được phát triển toàn diện cả về
Trang 2kiến thức, kỹ năng, phẩm chất, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nước nhà.
Là những người làm công tác giáo dục, chúng tôi nhận thấy các hoạt động phong trào của Đoàn đặc biệt là các hội thi, cuộc thi có ảnh hưởng rất lớn tới việc giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh Vì vậy, chúng tôi lựa chọn
đề tài “Tăng cường hiệu quả giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho học sinh thông qua việc tổ chức các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường chỉ đạo và triển khai thực hiện tại trường THPT Tân Kỳ” với mong muốn đóng góp một
chút sức lực nhỏ bé của mình trong nỗ lực nâng cao vai trò, hiệu quả của các hoạt động phong trào Đoàn đối với quá trình giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho học sinh
1.2 Tính mới, đóng góp mới của đề tài
Từ trước đến nay đã có một số đề tài, bài viết, công trình nghiên cứu về cách thức tổ chức các hội thi, cuộc thi Song chủ yếu các bài viết, các đề tài này còn dừng lại ở tính lý thuyết hoặc mới chỉ đưa ra một số giải pháp ứng dụng trong lĩnh vực mang tính vĩ mô, hay chưa đi sâu nghiên cứu, đúc rút kinh nghiệm về việc tăng cường hiệu quả giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho học sinh thông qua việc tổ chức các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường chỉ đạo và triển khai thực hiện trong các trường THPT.
Đề tài đã chỉ ra được thực trạng của các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường chỉ đạo và triển khai thực hiện ở trường THPT Tân Kỳ.
Đề tài đã đi sâu nghiên cứu, ứng dụng, đúc rút kinh nghiệm về một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho đoàn viên thanh niên thông qua việc tổ chức hội thi, cuộc thi do Đoàn trường chỉ đạo và triển khai thực hiện, góp phần vào nâng cao giáo dục toàn diện của nhà trường.
Trang 3PHẦN 2: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
2.1 Cơ sở khoa học
2.1 1 Cơ sở lí luận
* Vai trò của tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong trường học
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là thành viên hệ thống chính trị, hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và Pháp luật của nước CHXHCN Việt Nam Đoàn phối hợp với cơ quan Nhà nước, các đoàn thể và tổ chức xã hội, các tập thể lao động và gia đình chăm lo giáo dục, đào tạo và bảo vệ thanh thiếu nhi; tổ chức cho Đoàn viên, thanh niên tích cực quản lý nhà nước và xã hội.
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong nhà trường (Đoàn trường) phát huy vai trò, trách nhiệm nhằm xây dựng thế hệ học sinh, sinh viên phát triển toàn diện, có đạo đức tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và kỹ năng nghề nghiệp, giàu lòng yêu nước, có lối sống đẹp, có lý tưởng cách mạng và bản lĩnh văn hoá con người Việt Nam.
Chi đoàn là tổ chức tế bào của Đoàn, là hạt nhân nòng cốt đoàn kết, tập hợp thanh thiếu niên Trong trường học Chi đoàn học sinh được thành lập từ đầu năm học theo đơn vị lớp, đứng đầu là Bí thư chi đoàn Chi đoàn giáo viên là chi đoàn trung tâm làm nồng cốt hỗ trợ Đoàn trường, định hướng cho mọi hoạt động của Chi đoàn học sinh.
Với mỗi đoàn viên nhiệm vụ cơ bản là: luôn luôn phấn đấu vì lý tưởng của Đảng và Bác Hồ Tích cực học tập, lao động rèn luyện, tham gia các hoạt động xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; gương mẫu chấp hành và vận động thanh niên, thực hiện đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; liên hệ mật thiết thanh niên, tích cực xây dựng Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Hội Sinh viên Việt Nam, Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh; giúp đỡ thanh niên và đội viên trở thành đoàn viên.
Đoàn TNCS Hồ Chí Minh là một tổ chức chính trị có vai trò rất quan trọng đối với công tác giáo dục thanh thiếu niên nói chung và trong các trường THPT nói riêng Do đó, nâng cao chất lượng công tác Đoàn và phong trào thanh niên
sẽ góp phần vào sự thành công của công tác giáo dục học sinh trong trường học Đánh giá vai trò quan trọng của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong hệ thống chính trị ở nước ta nói chung cũng như trong nhà trường nói riêng, Đảng ta đã có rất nhiều Nghị quyết, Chỉ thị chỉ đạo về công tác Đoàn và phong trào thanh niên Đặc biệt, gần đây nhất tại kì họp lần thứ 7 của BCH Trung ương Đảng khóa X đã
ban hành Nghị quyết số 25 ngày 25 tháng 07 năm 2008 “Về tăng cường sự
Trang 4lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kì đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, trong đó chỉ rõ: “Việc quản lý, tập hợp thanh niên
trong tình hình mới khó khăn hơn Điều kiện, phương tiện hoạt động của Đoàn, chính sách cho cán bộ Đoàn, nhất là cán bộ Đoàn cơ sở còn bất cập Năng lực, trình độ của không ít cán bộ Đoàn chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế; khả năng tập hợp, tổ chức phong trào thanh niên trong công tác thanh niên còn hạn chế” Vì vậy, cần phải tăng cường công tác chỉ đạo, đề ra các biện pháp nâng cao hiệu quả công tác Đoàn và phong trào thanh niên đặc biệt trong việc tổ chức các hội thi, cuộc thi.
* Vai trò, tác dụng, ý nghĩa của các hội thi, cuộc thi:
- Hội thi, cuộc thi là hệ thống cách thức, biện pháp tác động vào thanh thiếu nhi, kích thích họ tích cực tìm hiểu, tiếp thu, rèn luyện và thể hiện năng lực hành động, năng lực hiểu biết về một chủ đề nhất định, đạt những chỉ tiêu nhất định do ban tổ chức hội thi đặt ra.
- Hội thi, cuộc thi là một trong những phương thức hoạt động hấp dẫn của Đoàn, Hội nhằm giúp bồi dưỡng rèn luyện thanh thiếu nhi về truyền thống, phẩm chất đạo đức, lối sống, về kỹ năng nghiệp vụ , để giải quyết những vấn đề
do thực tiễn cuộc sống đặt ra hay do nhiệm vụ học tập lao động công tác, nhiệm
vụ chính trị ở địa phương, đơn vị đòi hỏi.
- Thông qua các hội thi, cuộc thi tuyên truyền ảnh hưởng, uy tín của tổ chức Đoàn, Hội đối với toàn xã hội với công tác giáo dục thế hệ trẻ.
- Hội thi, cuộc thi là dịp để các tổ chức cơ sở Đoàn thu hút đông đảo thanh thiếu nhi vào tổ chức, vào các hoạt động tập thế Quá trình chuẩn bị và tham gia hội thi, thanh thiếu nhi tích cực tự giác chủ động tìm hiểu, luyện tập để nâng cao nhận thức, trình độ và có được những kỹ năng hoạt động tập thể cần thiết.
- Hội thi, cuộc thi là môi trường, tạo cơ hội cho thanh thiếu nhi bộc lộ năng khiếu, năng lực và kiểm nghiệm khả năng trình độ của mình về một vấn đề nào đó từ đó góp phần điều chỉnh nhận thức hành vi của mình trong học tập, lao động, công tác và trong cuộc sống hàng ngày.
- Hội thi, cuộc thi còn là diễn đàn để thanh thiếu nhi bày tỏ quan điểm, nhận thức, tình cảm của mình về các vấn đề mà họ quan tâm Thông qua đó các cấp, các ngành, các đoàn thể và toàn xã hội thấy rõ trách nhiệm của mình trong công tác thanh thiếu nhi.
2.1.2 Cơ sở thực tiễn
2.1.2.1 Thực trạng của việc giáo dục đạo đức và kỹ năng sống cho học sinh thông qua các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, triển khai và thực hiện
Tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trong nhà trường có vai trò rất lớn trong các hoạt động giáo dục chính trị, truyền thống, đạo đức, lối sống, ý thức chấp
Trang 5hành pháp luật của đoàn viên thanh niên Tuy nhiên, hiện nay, vai trò của tổ chức Đoàn trong nhiều trường học còn mờ nhạt Nhiều trường quan tâm, chăm
lo đến các phong trào của Đoàn Thanh niên, sẵn sàng bỏ kinh phí, thời gian, công sức để tổ chức các hoạt động Đoàn, tạo sân chơi lành mạnh, bổ ích cho học sinh Nhưng còn không ít trường thờ ơ, thiếu quan tâm những hoạt động bề nổi của Đoàn Những lý do thường được đưa ra là không có kinh phí, không có thời gian, ảnh hưởng đến việc học tập của học sinh, Bên cạnh đó, tổ chức Đoàn trong trường học hiện nay vẫn thiếu vắng những cán bộ Đoàn có năng lực, tâm huyết với hoạt động Đoàn Công tác Đoàn thường làm theo kiểu thời vụ, mang tính hình thức, đối phó
Hiện nay, ở một số nơi cho thấy Đoàn trường không còn giữ được bản sắc
là một đoàn thể chính trị - xã hội và tự nguyện của tuổi trẻ Nhiều Đoàn trường hoạt động cầm chừng, cách thức tổ chức các hội thi, cuộc thi hời hợt mang tính hình thức Ban chấp hành Đoàn trường là các giáo viên trẻ kiêm nhiệm, chưa được đào tạo bài bản về công tác thanh niên, thiếu niên cũng như kỹ năng tổ chức hội thi, cuộc thi Vì vậy chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh của nhiều Đoàn trường học chưa cao: học sinh thiếu tích cực hoặc tham gia một cách miễn cưỡng các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, vi phạm pháp luật, kỉ luật, nội quy còn nhiều; các tệ nạn trong trường học vẫn đang phổ biến như bạo lực học đường, lối sống buông thả, hiện tượng hút thuốc, sử dụng ma túy,
Thực trạng trên do nhiều nguyên nhân gây nên, nhưng có thể tập trung vào một số nguyên nhân chủ yếu sau:
- Đội ngũ cán bộ Đoàn chưa được tập huấn về chuyên môn, nghiệp vụ trong công tác.
-Một số giáo viên chủ nhiệm coi nhẹ các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, cho rằng mất thời gian lại tốn kém nên thiếu sự định hướng cũng như đầu tư.
- Một số Chi đoàn còn lúng túng trong khâu tổ chức các hoạt động tập thể, thu hút đoàn viên, thanh niên dẫn đến việc một bộ phận đoàn viên thanh niên bị lôi cuốn vào các trò chơi: điện tử, bi-a hậu quả làm cho số lượng học sinh yếu kém tăng, tổ chức Đoàn trở nên yếu kém.
- Ngoài ra còn có các nguyên nhân khác như: hình thức tổ chức các hội thi, cuộc thi còn đơn điệu, khô cứng nên chưa thu hút được đoàn viên, thanh niên tham gia một cách nhiệt tình,
2.1.2.2 Thực trạng của việc giáo dục đạo đức và kỹ năng sống của học sinh thông qua các Hội thi, Cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, triển khai và thực hiện tại trường THPT Tân Kỳ hiện nay
Đánh giá định tính:
Trang 6Những năm qua, công tác Đoàn và phong trào thanh niên của trường THPT Tân Kỳ nói chung cũng như các hội thi, cuộc thi nói riêng đã đạt được những thành tích nổi bật, được Đảng ủy – Ban giám hiệu nhà trường và Đoàn cấp trên ghi nhận Tuy nhiên vẫn còn tình trạng các Chi đoàn tham gia vào các hội thi, cuộc thi với hiệu quả chưa cao còn mang nặng tính đối phó, các em chưa nhận thức được giá trị mà các hội thi, cuộc thi mang lại từ đó các em tham gia với một tâm thế gượng gạo, thiếu nhiệt tình và không thể hiện hết năng lực vốn
có của bản thân Năng lực, nghiệp vụ công tác Đoàn – Hội của nhiều cán bộ Chi đoàn còn hạn chế nên đã gặp không ít khó khăn trong công tác triển khai kế hoạch cũng như thu hút đoàn viên, thanh niên tham gia, làm cho kết quả giảm sút
Từ thực trạng nêu trên cho thấy một số điểm hạn chế trong công tác Đoàn
và phong trào thanh niên tại trường THPT Tân Kỳ nói riêng và các trường THPT nói chung là do các nguyên nhân sau đây gây ra:
Do đặc điểm đặc thù của các trường THPT: Đội ngũ cán bộ Đoàn luân chuyển liên tục và có nhiều biến động (Các đồng chí giáo viên hoạt động công tác Đoàn chủ yếu là kiêm nhiệm, các cán bộ Chi đoàn là học sinh khối 12 ra trường hàng năm ) Vì vậy, phần lớn các cán bộ Đoàn trong trường chưa được tập huấn nhiều về kĩ năng, nghiệp vụ hoạt động công tác Đoàn, do đó khi tổ chức các hoạt động tập hợp đoàn viên, thanh niên còn nhiều khó khăn, lúng túng.
Công tác giáo dục chính trị tư tưởng cho đội ngũ cán bộ Đoàn và đoàn viên thanh niên chưa được đánh giá đúng mức Hình thức tổ chức các hội thi, cuộc thi còn khô cứng nên chưa thu hút được đoàn viên, thanh niên tập trung tham gia một cách tự nguyện
Chất lượng các buổi sinh hoạt Đoàn ở một số Chi đoàn còn chưa cao Điều này dẫn đến việc một bộ phận đoàn viên, thanh niên chưa hứng thú với các hoạt động tập thể và bị lôi kéo vào các trò chơi vô bổ, làm cho công tác tập hợp thanh niên tại các Chi đoàn này là tương đối khó khăn.
Đánh giá về định lượng:
Thông qua phương pháp điều tra số liệu bằng các phiếu điều tra cho 308
em học sinh khối 10 năm học 2018-2019 tại trường THPT Tân Kỳ, chúng tôi thu được kết quả dưới đây:
- Kết quả phiếu thăm dò ý kiến của học sinh:
Nhận xét của các bạn ĐVTN đối với các hội thi, cuộc thi hiện nay (phụ lục 1)
kiến Tỷ lệ%
A Rất hay, đánh giá được năng lực của học sinh, hoạt động
Trang 7B Hay, chú trọng giáo dục đạo đức và rèn luyện kỹ năng
C Hay, nhưng còn mang nặng hình thức, chưa thực tế, số
D Bình thường, các hoạt động còn khô cứng không thu hút
Em có thích tham gia các hội thi – cuộc thi do Đoàn trường tổ chức không? (Phụ lục 2)
Biểu đồ thể đánh giá của ĐVTN trường THPT Tân Kỳ đối với các hội thi- cuộc thi
Biểu đồ thể hiện cảm nhận của ĐVTN đối với các hội thi – cuộc thi
9.40%
32.20%
58.40%
Rất hay Hay Bình thường
Rất thích Thích Bình thường Không thích
Trang 8Những kỹ năng của bản thân?(phụ lục 3)
Từ đó, ta có biểu đồ thể hiện kỹ năng sống của học sinh như sau:
Thống kê số liệu học sinh vi phạm nội quy hàng năm tại trường THPT Tân
Kỳ khi chưa áp dụng đề tài:
Kết quả xếp loại ĐVTN, CĐ-CH khi chưa áp dụng đề tài:
Năm học Chất lượng ĐVTN Chất lượng CĐ - CH
2018-2019
1034 70,2
%
364 24,7
%
57 3.9
%
18 1,2
%
15 38.5
%
15 38,5
%
8 20,5
%
1 2.5%
0 0%
Kết quả xếp loại đạo đức học sinh tại trường THPT Tân Kỳ khi chưa áp dụng đề tài:
2018-2019 1473 1018(67,96% 364(24,69% 81(5,5%) 27(1,85%)
Biểu đồ tỉ lệ kỹ năng sống của học sinh
Thuyết trình Làm việc theo
nhóm
Giao tiếp
và hợp tác
Giải quyết vấn đề
Trang 9) ) Kết quả cho thấy, trước khi áp dụng đề tài đa số học sinh không có hứng thú, chưa tự nguyện tham gia các hội thi, cuộc thi Các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, triển khai và thực hiện chưa thật sự thiết thực và lôi cuốn được học sinh tham gia, dẫn đến kỹ năng sống của các em còn rất hạn chế, chất lượng đoàn viên thanh niên, cũng như chất lượng Chi đoàn chưa cao Vẫn còn Chi đoàn – Chi hội, ĐVTN xếp loại yếu, tình trạng HS vi phạm nội quy nhà trường vẫn còn nhiều, tỉ lệ học sinh xếp loại đạo đức trung bình, yếu còn cao.
Điều này chứng tỏ cần phải có giải pháp để tăng cường hiệu quả giáo dục đạo đức, kỹ năng sống cho học sinh thông qua các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, triển khai và thực hiện là một việc làm rất cần thiết trong nhà trường.
2.2 Những thuận lợi và khó khăn khi thực hiện đề tài
2.2.1 Thuận lợi
Trong quá trình thực hiện đề tài, bản thân chúng tôi luôn nhận được sự quan tâm, giúp đỡ và ủng hộ từ các đồng chí trong Đảng ủy, Ban giám hiệu nhà trường, các giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, các thành viên trong BCH Đoàn trường và Ban đại diện cha mẹ học sinh.Việc tạo điều kiện của các tổ chức, ban ngành, cá nhân đã cho thấy sự ủng hộ, đồng thuận cao đối với đề tài của chúng tôi, giúp chúng tôi có thể nhanh chóng hoàn thành ý tưởng của bản thân Các giải pháp chúng tôi áp dụng đều mang ý nghĩa thiết thực, phù hợp với tình hình thực tế của địa phương, của xã hội cũng như tâm lí, nguyện vọng, năng lực của chính các em học sinh, nên đã thu hút được sự quan tâm và nhiệt tình tham gia của hầu hết học sinh, phụ huynh.
Các em học sinh đang ở độ tuổi mới lớn, khao khát khẳng định vai trò, năng lực bản thân, khao khát mở rộng tầm nhìn, khả năng nhận thức cuộc sống, nhận thức xã hội Sức trẻ sôi trào, muốn khẳng định năng lực thân cũng là một trong những yếu tố giúp học sinh tích cực, nhiệt huyết trong việc tham gia hội thi, cuộc thi.
Sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ kéo theo sự xuất hiện và phổ biến rộng rãi của các trang mạng xã hội cũng góp phần thúc đẩy, lan truyền, tạo hiệu ứng xã hội nhanh, mạnh, sự lan tỏa rộng khắp của các hội thi, cuộc thi Đây cũng chính là một trong những yếu tố tác động, thôi thúc học sinh sống có nhiệt huyết, khẳng định năng lực tuổi trẻ khi tham gia vào các hội thi, cuộc thi.
2.2.2 Khó khăn
Giáo viên phụ trách công tác Đoàn chưa được tập huấn bài bản, không được đào tạo chính quy về lĩnh vực này nên khả năng tuyên truyền, vận động
Trang 10còn nhiều hạn chế Hơn nữa, cán bộ Đoàn trường học là nhiệm vụ kiêm nhiệm bên cạnh công tác giảng dạy nên giáo viên khá eo hẹp về quỹ thời gian giành cho các hoạt động khác ngoài chuyên môn.
Học sinh thuộc vùng địa bàn nông thôn nên khả năng giao tiếp và kỹ năng
xã hội còn kém, chưa mạnh dạn Bên cạnh đó, lịch học của các em tương đối nhiều, điều kiện kinh tế của gia đình còn nhiều khó khăn buộc các em ngoài giờ học còn phải tranh thủ thời gian phụ giúp bố mẹ, dẫn đến thời gian dành cho việc đầu tư vào các hội thi, cuộc thi không có nhiều.
Kinh phí hoạt động Đoàn ít, gây khó khăn trong việc thực hiện các hoạt động Nhiều cán bộ Đoàn trong Ban chấp hành chưa hăng hái tham gia các nội dung chương trình công tác đã đề ra.
Không phải hội thi, cuộc thi nào cũng được 100% các em học sinh ủng hộ, làm cách nào để cán bộ giáo viên và toàn thể học sinh hiểu hết tầm quan trọng của vấn đề giáo dục thông qua các hội thi, cuộc thi là công việc còn gặp khó khăn
Hai năm trở lại đây tình trạng dịch bệnh diễn ra căng thẳng, hầu hết các hội thi, cuộc thi đều chuyển sang trực tuyến, Tân Kỳ vốn là một huyện miền núi nghèo về kinh tế nên trang thiết bị công nghệ thông tin để tham gia các cuộc thi trực tuyến còn hạn chế
2.3 Các bước tổ chức một cuộc thi, hội thi
2.3.1 Các bước triển khai cho mỗi các hội thi, cuộc thi
Để các hội thi, cuộc thi do Đoàn trường tổ chức, triển khai và thực hiện đạt hiệu quả cao, thu hút được đông đảo đoàn viên thanh niên tự nguyện tham gia, góp phần giáo dục đạo đức và kỹ năng sống, Ban chấp hành Đoàn trường và Ủy ban Hội phải luôn xác định Đoàn – Hội là tổ chức chính trị - xã hội đóng vai trò trung tâm trong tất cả hoạt động của đoàn viên thanh niên
Các cuộc thi, hội thi thực hiện theo các bước:
- Bước 1: Sau khi kiện toàn bộ máy, BCH Đoàn trường phải họp, bàn bạc để
đi đến thống nhất cao trong việc xây dựng quy chế hoạt động và thi đua của Đoàn Các quy chế phải bám vào các văn bản pháp luật của ngành, cơ quan, đoàn thể…để xây dựng bên cạnh đó quy chế phải thể hiện rõ sự đánh giá việc tham gia của các cá nhân, tập thể trong các hội thi, cuộc thi Bên cạnh đó phân công cho các đồng chí trong BCH Đoàn trường đảm nhận một nhiệm vụ khác nhau tùy theo năng lực của từng cá nhân, đặc việt đối với đồng chí phụ trách chính các hội thi, cuộc thi phải thật sự năng động, sáng tạo và có năng lực trong cônh tác Đoàn.
- Bước 2: Đầu các năm học, căn cứ vào tình hình thực tế và nhiệm vụ chính trị, BCH Đoàn trường phải xây dựng kế hoạch hội thi, cuộc thi cụ thể cho từng tháng Căn cứ vào nhiệm vụ đã được phân công từ trước của các đồng chí trong
Trang 11BCH, kế hoạch liên quan đến nhiệm vụ của đồng chí nào thì đồng chí đó chịu trách nhiệm triển khai thực hiện
- Bước 3: Triển khai thực hiện: Ra quyết định thành lập hội thi, cuộc thi; Xây dựng kế hoạch tổ chức hội thi, cuộc thi; Ra quyết định thành lập Ban giám khảo; Công bố kết quả hội thi, cuộc thi.
- Bước 4: Tổ chức rút kinh nghiệm và lưu kết quả thực hiện Sau các hội thi, cuộc thi, đặc biệt là các cuộc thi lớn, nên tổ chức nhận xét, đánh giá về hiệu quả đạt được và những gì thiếu sót, cần rút kinh nghiệm để làm tốt hơn các hoạt động trong những lần sau Đây cũng là dịp để đưa ra những dự thảo cho những
kế hoạch hoạt động sắp tới để các bên cùng chủ động có những định hướng trong quá trình công tác.
2.3.2 Tổ chức các hội thi, cuộc thi trực tiếp
* Những lưu ý khi tổ chức các hội thi, cuộc thi trực tiếp
-Thứ nhất là: Xây dựng kế hoạch hội thi, cuộc thi phải thật chi tiết, xác định rõ chủ đề, mục đích yêu cầu, qui mô, thời gian, địa điểm, đối tượng thành phần dự thi; Các nội dung chính của hội thi, thể lệ cuộc thi; Ban tổ chức, Ban giám khảo; các giải thưởng và các biện pháp thực hiện.
-Thứ hai là: Báo cáo chủ trương, kế hoạch lên Đảng Ủy, Ban Giám Hiệu; Báo cáo và xin ý kiến chỉ đạo của Đoàn cấp trên (nếu hội thi không phải do Đoàn cấp trên tổ chức) Tranh thủ sự trợ giúp kinh phí, vật chất của các cá nhân,tổ chức trong và ngoài nhà trường.
-Thứ ba là:Triệu tập cuộc họp Bí thư các Chi đoàn tham gia hội thi quán triệt chủ trương phổ biến kế hoạch, bàn biện pháp thực hiện.
-Thứ tư là: Các Chi đoàn, cá nhân tham gia hội thi tiến hành họp bàn biện pháp thực hiện, thống nhất chọn cử đại biểu dự thi (trừ hội thi bắt buộc tất cả
dự thi) Tổ chức tập dượt theo nội dung hội thi Quán triệt nội qui và thể lệ cuộc thi cho các đối tượng tham gia hội thi.
-Thứ năm là: Tuỳ thuộc vào tính chất và yêu cầu của hội thi mà ban tổ chức cuộc thi có thể tiến hành tập huấn kỹ thuật cho đoàn viên thanh niên tham gia hội thi về những vấn đề cơ bản để đảm bảo chất lượng và sự thống nhất trong quá trình thực hiện các nội dung của hội thi.
-Thứ sáu là: Chọn địa điểm, thời gian thích hợp với chủ đề của hội thi Xây dựng, duyệt và thực hiện makét trang trí đảm bảo nêu bật được chủ đề, tính hấp dẫn của hội thi.
-Thứ bảy là: Thiết kế chương trình công diễn của hội thi, tổ chức tổng duyệt (nếu thấy cần thiết) hoặc phổ biến cho các đối tượng dự thi để có kế hoạch thực hiện theo đúng kịch bản.
* Hội thi văn nghệ, thể dục- thể thao
- Hoạt động văn hóa - văn nghệ, thể dục thể thao là một phần không thể thiếu trong hoạt động của các nhà trường Hoạt động này không những tạo môi trường vui chơi, giải trí lành mạnh mà còn góp phần quan trọng trong việc giáo dục đạo đức và hình thành nhân cách, rèn luyện kỹ năng cho học sinh Hoạt
Trang 12động văn hóa - văn nghệ, thể dục thể thao là một trong những nội dung của phương châm giáo dục toàn diện (đức, trí, thể, mỹ) Bởi vậy, ngoài việc nâng cao chất lượng của việc học văn hóa, học nghề, nhà trường phải luôn quan tâm đúng mực tới hoạt động văn hóa - văn nghệ, thể dục thể thao Đoàn trường chính là tổ chức trực tiếp thực hiện công tác này Với phương châm vui để học tập, khỏe để cống hiến, BCH Đoàn trường phải năng động, sáng tạo, tổ chức nhiều hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao.
+ Văn hóa – văn nghệ: Đầu năm học BCH Đoàn trường lên kế hoạch tố chức hội thi văn nghệ với mục đích tạo sân chơi cho học sinh đồng thời tìm kiếm những ĐVTN trong các Chi đoàn có năng khiếu lập nên một đội văn nghệ dựa trên nguyện vọng của các em (Đội văn nghệ doàn trường) Đối với các Chi đoàn
có ĐVTN là thành viên của Đội văn nghệ đoàn trường thì cuối kỳ sẽ cộng điểm thi đua về cho Chi đoàn của mình
+ Thể dục thể thao: Hàng năm Đoàn trường phối hợp với nhóm Thể dục Quốc phòng tổ chức tuyển chọn, bồi dưỡng tập luyện cho các vận động viên tham gia vào các hoạt động thể dục – thể thao.
Trang 13
Văn hóa - văn nghệ, thể dục thể thao là một hoạt động quan trọng trong các nhà trường, không những tạo ra một sân chơi lành mạnh, hữu ích, mà còn góp phần quan trọng trong việc hình thành nhân cách học sinh Bởi vậy nhà trường cần quan tâm đúng mực và tạo điều kiện tốt nhất để công tác văn hóa- văn nghệ, thể dục - thể thao phát triển và hoạt động hiệu quả Đoàn trường phải luôn ý thức được vai trò và trách nhiệm của mình trong việc phát triển phong trào này.
* Hội thi “Gói bánh chưng xanh”:
Trong những năm qua, nhằm tạo sự đoàn kết và không khí vui tươi phấnkhởi cho giáo viên, học sinh trong nhà trường, tạo cơ hội cho các em học sinh tìmhiểu và nối tiếp truyền thống tốt đẹp về ngày tết cổ truyền của dân tộc, phát huy
tinh thần tương thân tương ái, Đoàn trường đã tổ chức hội thi “ Gói bánh chưng xanh” Toàn bộ số bánh gói được sẽ trao cho các cụ già có hoàn cảnh khó khăn
trên địa bàn thị trấn
c
* Hội thi nấu ăn:
- Hội thi không những tuyên truyền, giáo dục các em học sinh về an toànthực phẩm, cung cấp kiến thức về dinh dưỡng mà còn để cho các em học sinh nữ
có cơ hội thể hiện tài năng, sự khéo léo, đảm đang trong việc nội trợ hàng ngày và
Một số hình ảnh về hội thi văn hóa, văn nghệ-thể dục, thể thao
Hội thi “Gói bánh chưng xanh”
Trang 14các kỹ năng trong cuộc sống Đối với hội thi này Đoàn trường luôn chọn thời gian
tổ chức là tháng 10 hoặc tháng 3 hàng năm
*Cuộc thi “Nhảy flashmop”:
Nhằm tạo sân chơi lành mạnh, bổ ích cho ĐVTN trong toàn trường, qua đóđịnh hướng, giáo dục ĐVTN phát triển toàn diện đồng thời đáp ứng nhu cầu vuichơi, giải trí mang tính cộng đồng, phù hợp với xu hướng phát triển của giới trẻnhằm góp phần thu hút, tập hợp thanh niên, củng cố xây dựng tổ chức Đoàn - Hộivững mạnh, hội thi này Đoàn trường tổ chức vào dịp 26/3
*Hội thi “Trò chơi dân gian”:
Hội thi này thường được tổ chức vào đầu năm học nhằm tạo sân chơi bổ ích, lành mạnh, tạo sự đoàn kết, tự tin, phát huy tính tập thể trong mỗi Chi đoàn, Chi hội Đặc biệt là góp phần giữ gìn và phát triển trò chơi dân gian của Việt Nam
Hội thi nấu ăn
Hội thi nhảy flashmob
Trang 15*Hội thi cắm hoa bằng rác tái chế:
Với mục đích giáo dục học sinh trong việc giữ gìn vệ sinh, bảo vệ môi trường, hội thi này là sự kết hợp giữa Đoàn trường và nhóm giáo dục công dân
và được tổ chức vào các dịp tháng 10 hoặc tháng 3.
* Hội thi cắm hoa:
Được tổ chức với tinh thần khơi dậy truyền thống “Tôn sư trọng đạo” của dân tộc, phát huy tích cực các hoạt động thi đua sôi nổi, thiết thực chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 Đây là hoạt động có ý nghĩa, được Đoàn trường
tổ chức hàng năm với nhiều hình thức phong phú nhằm tạo sân chơi lành mạnh,
bổ ích, đáp ứng nhu cầu văn hóa của học sinh Đây cũng là cơ hội để các em học sinh thể hiện tài năng, sự khéo léo của mình trong ngày lễ tri ân thầy cô.
Hội thi “Trò chơi dân gian”
Hội thi cắm hoa tái chế
Trang 16*Hội thi viết báo tường:
Tạo sân chơi bổ ích cho ĐVTN học sinh sau những giờ học tập căng thẳng;Phát huy ý tưởng, khả năng sáng tạo của ĐVTN học sinh; tạo mối quan hệ đoànkết trong ĐVTN học sinh và sự gắn bó giữa ĐVTN học sinh với giáo viên Đây là
dịp để ĐVTN học sinh có cơ hội gửi những lời tri ân đến thầy cô, giáo nhân ngày nhà giáo Việt Nam 20/11.
* Cuộc thi “Khu dữ trữ sinh quyển miền tây Nghệ An” với chủ đề nói không với rác thải nhựa:
với mục đích tuyên truyền nguyên nhân làm gia tăng lượng rác thải nhựa, các tác hại của rác thải nhựa đối với môi trường và sức khỏe con người Đồng thời nâng cao ý thức trong việc sử dụng các sản phẩm đồ nhựa dùng một lần bằng cách có hiệu quả và khoa học, qua đó giữ gìn các vẻ đẹp, cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, các hệ sinh thái tự nhiên trong khu dự trữ sinh quyển thế giới Hành động giảm thiểu lượng chất thải từ nhựa, nilon ra môi trường là việc làm cần thiết và đầy thiết thực Cuộc thi là sự phối hợp giữa Đoàn trường và ban quản lý Khu dự trữ sinh quyển Tây Nghệ An.
Hội thi cắm hoa
Hội thi viết báo tường
Trang 17*Cuộc thi “Thiết kế thời trang bằng rác thải”:
Là một hoạt động hưởng ứng ngày hội, cuộc thi nhằm khuyến khích học sinh thiết kế những mẫu thời trang từ vật liệu phế thải, qua đó góp phần nâng cao nhận thức của cộng đồng, đặc biệt là học sinh về các hoạt động tiết giảm, tái
sử dụng và tái chế chất thải nói riêng và bảo vệ môi trường nói chung Cuộc thi
đã tạo sân chơi bổ ích, lành mạnh cho học sinh
ôn
*Cuộc thi viết tập san chào mừng 90 năm ngày thành lập Đoàn:
Với mục đích để học sinh tìm hiểu lịch sử phát triển của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tạo động lực thúc đấy các em cố gắng xứng đáng với tổ chức Đoàn.
Cuộc thi “Khu dự trữ sinh thái quyển miền tây Nghệ An”
Cuộc thi “Thiết kế thời trang bằng rác thải”:
Trang 18*Cuộc thi “Những bước chân vì cộng đồng
Nhằm đẩy mạnh phong trào “10.000 bước mỗi ngày”, tuyên truyền rộng rãi trong đoàn viên thanh niên về việc rèbn luyện sức khỏe, vận động đoàn viên thanh niên tự giác tập luyện thể dục, thể thao nâng cao thể chất; đồng thời phát huy tinh thần xung kích tình nguyện vì cộng đồng của đoàn viên thanh niên trong việc góp phần tham gia xây dựng Nhà văn hóa cộng đồng để bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của 16 dân tộc thiểu số ít người tại Việt Nam.
2.3.3 Tổ chức các hội thi, cuộc thi trực tuyến
*Những lưu ý khi tổ chức các cuộc thi trực tuyến:
Cuộc thi viết tập san
Cuộc thi “Những bước chân vì cộng đồng”
Trang 19- Thứ nhất là: Lên kế hoạch chi tiết cho cuộc thi, đưa vào đánh giá thi đua của các lớp.
- Thứ hai là: Khảo sát cơ sở vật chất đảm bảo cuộc thi trực tuyến của các lớp, từ đó lập danh sách các lớp cơ sở vật chất không đảm bảo từ đó có phương
án để đảm bảo cho các em tham gia như lên lịch phân công phòng thực hành tin học để các em tham gia dự thi vào 15 phút đầu giờ.
-Thứ ba là: cần phối hợp với các nhóm chuyên môn trong nhà trường để phát huy hiệu quả cuộc thi; phối hợp với giáo viên chủ nhiệm để đôn đốc học sinh tham gia cuộc thi
Trong những năm học vừa qua Đoàn trường THPT Tân Kỳ đã lên kế hoạch
và phát động nhiều cuộc thi trực tuyến như: An toàn giao thông cho nụ cười ngày mai; “ Tuổi trẻ học tập và làm theo tấm gương đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”; “Tìm hiểu nghị quyết đại hội XIII Đảng Cộng Sản Việt Nam; “Olympic Tiếng Anh dành cho học sinh, sinh viên”; “Tự hào Việt Nam”; “65 năm truyền thống Hội Liên Hiệp Thanh Niên Việt Nam”; Cuộc thi video tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật về An toàn giao thông năm 2021
Bên cạnh đó, trước tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn ra phức tạp hầu hết mọi hoạt động tập trung đều dừng dẫn đến các hoạt động phong trào của Đoàn cũng như các hội thi, cuộc thi dừng lại làm ảnh hưởng không nhỏ đến phong trào công tác Đoàn cũng như việc giáo dục, rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh Đứng trước hoàn cảnh đó, một giải pháp chúng tôi đưa ra nhằm khắc phục phần nào đó là tổ chức các cuộc thi trực tuyến như “Thiết kế báo tường điện tử”; cuộc thi video clip tri ân thầy, cô giáo; cuộc thi “Vượt qua nỗi sợ covid” đã thu hút được đông đảo các Chi đoàn tham gia với những video chất lượng.
