Trong dạy học lịch sử địa phương, vận dụng phương pháp dạy học dự án gắn với các hoạt động trải nghiệm sáng tạo giúp phát huy những di sản lịch sử - văn hóa của địa phương để tiến hành d
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
TRƯỜNG THPT QUỲNH LƯU I
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đơn vị công tác: Trường THPT Quỳnh Lưu I
Tổ chuyên môn: Xã hội
Năm học: 2021 - 2022
Trang 3BẢNG DANH MỤC CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT
Các chữ cái viết tắt Nội dung
Trang 4MỤC LỤC
1.2 Quan niệm về giáo dục qua hoạt động TNST 4
1.4 Ý nghĩa của việc vận dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy
học LSĐP theo hướng TNST
7
2.1 Thực trạng dạy học LSĐP ở trường phổ thông 8
II VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC DỰ ÁN VÀO DẠY
HỌC LSĐP Ở TRƯỜNG THPT THEO HƯỚNG TNST
10
1 Những nội dung phần LSĐP Nghệ An có thể tổ chức dạy học dự
án theo hướng TNST ở trường THPT
10
2 Nguyên tắc và quy trình tổ chức dạy học dự án theo hướng
TNST trong dạy học LSĐP
12
3 Xây dựng kế hoạch và triển khai một số dự án trong dạy học
3.1 Dự án “Bảo tồn các di tích văn hóa trên địa bàn huyện Quỳnh
3.2 Dự án “Giáo dục Quỳnh Lưu xưa và nay” 22 3.3 Dự án “Quỳnh Lưu trong công cuộc đổi mới” 30
3 Nhận xét, đánh giá của Thầy (cô) và học sinh 42
PHỤ LỤC
Trang 5MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Trong chương trình giáo dục phổ thông, môn Lịch sử giữ vai trò chủ đạo trong việc giáo dục lòng yêu nước, tinh thần tự tôn dân tộc, truyền thống lịch sử và văn hóa dân tộc; củng cố các giá trị nhân văn, lòng khoan dung, nhân ái, tinh thần cộng động
và hình thành những phẩm chất của công dân Việt Nam, công dân toàn cầu trong xu thế phát triển của thời đại Dạy học tốt bộ môn Lịch sử nhằm góp phần vào thực hiện mục tiêu chiến lược của Đảng về đào tạo thế hệ trẻ, tiếp tục sự nghiệp cách mạng của cha anh, đưa đất nước phát triển và hội nhập Trong đó, những tri thức lịch sử địa phương có ý nghĩa rất quan trọng trong việc giáo dục truyền thống cho học sinh Thông qua hiểu biết về lịch sử, truyền thống văn hóa của làng xóm, địa phương, học sinh sẽ cảm thấy yêu quý, tự hào về quê hương mình, tự ý thức trách nhiệm gìn giữ, phát huy truyền thống của địa phương
Việc dạy học Lịch sử địa phương đã được quy định trong chương trình Lịch sử
ở trường phổ thông Dạy và học lịch sử địa phương không chỉ giúp HS tìm hiểu về mảnh đất và con người nơi mình sinh ra và lớn lên mà còn là cách giúp HS nhận thức sâu sắc thêm lịch sử dân tộc Xác định rõ tầm quan trọng đó, trong những năm qua,
Sở Giáo dục Đào tạo Nghệ An đã biên soạn tài liệu lịch sử địa phương và đưa vào giảng dạy ở các trường phổ thông trên địa bàn tỉnh Tuy nhiên, hiện nay việc dạy học lịch sử địa phương chưa thực sự phát huy hết vai trò của nó trong việc giáo dục truyền thống địa phương cho HS Một trong những nguyên nhân của tình trạng đó là phương pháp và hình thức dạy học lịch sử ở trường phổ thông chưa thực sự phong phú, hấp dẫn, thiếu những trải nghiệm thực tế
Dạy học theo dự án là một hình thức dạy học trong đó học sinh thực hiện một nhiệm vụ học tập phức hợp, gắn liền với thực tiễn, kết hợp lý thuyết với thực hành và đánh giá kết quả Kết quả của dự án là một sản phẩm hành động có thể giới thiệu được Sử dụng dạy học theo dự án không chỉ giúp học sinh hứng thú, chủ động trong học tập mà còn rèn luyện, củng cố rất nhiều kỹ năng Trong dạy học lịch sử địa phương, vận dụng phương pháp dạy học dự án gắn với các hoạt động trải nghiệm sáng tạo giúp phát huy những di sản lịch sử - văn hóa của địa phương để tiến hành dạy học, mang lại ý nghĩa giáo dục và ý nghĩa thực tiễn to lớn Học sinh được trang
bị những tri thức quý báu về lịch sử và truyền thống quê hương, bồi dưỡng tình yêu quê hương đất nước, nỗ lực phát huy năng lực của bản thân góp phần xây dựng và bảo vệ quê hương Tuy nhiên trên thực tế, việc dạy học lịch sử địa phương vẫn còn nhiều bất cập, sự đổi mới còn chậm và thiếu đồng bộ; dạy học lịch sử địa phương chưa thực sự được giáo viên chú trọng, còn mang tính hình thức Các hoạt động ngoại khóa, tham quan các di tích lịch sử - văn hóa đã được tổ chức nhưng chưa đi vào chiều sâu, giáo viên gặp nhiều khó khăn trong việc tổ chức dạy học dự án Căn cứ vào đặc điểm môn học và với mong muốn góp phần nâng cao chất lượng dạy học cũng đa dạng hóa trong việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập của
HS chúng tôi chọn đề tài: Phát triển phẩm chất năng lực cho học sinh thông qua
Trang 6dạy học chủ đề: “Lịch sử địa phương gắn liền với các di sản huyện Quỳnh Lưu” bằng phương pháp dạy học dự án để nghiên cứu, tìm hiểu và áp dụng trong
dạy học
2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Khái quát một số lí luận cơ bản về vận dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy học lịch sử địa phương ở trường THPT theo hướng trải nghiệm sáng tạo
- Tìm hiểu và đánh giá thực trạng đổi mới dạy học lịch sử nói chung, lịch sử địa phương nói riêng ở trường THPT hiện nay; khảo sát, tìm hiểu nhận thức, thái độ
và nhu cầu của giáo viên, học sinh đối với vấn đề tác giả nghiên cứu
- Gợi ý một số nội dung phù hợp của lịch sử địa phương Nghệ An có thể thiết
kế và tổ chức bài học theo phương thức dạy học dự án gắn với hoạt động trải nghiệm sáng tạo Đồng thời, làm rõ nguyên tắc, quy trình xây dựng kế hoạch và triển khai một bài học lịch sử địa phương dưới hình thức dự án học tập theo hướng trải nghiệm sáng tạo
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Nghiên cứu áp dụng cho học sinh khối 10, 11, 12 tại đơn vị công tác trong năm học 2020 – 2021 và 2021 – 2022
- Lựa chọn và thiết kế, triển khai trên thực tế 03 bài học lịch sử địa phương dưới hình thức, phương pháp dạy học dự án gắn với hoạt động TNST để làm sáng tỏ phương pháp, quy trình thực hiện trên thực tế, đảm bảo tuân thủ các nguyên tắc thực hiện
- Phạm vi và khả năng nhân rộng cho tất cả các đối tượng học sinh, áp dụng cho dạy học đại trà ở tất cả các trường THPT trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu nói riêng và Nghệ An nói chung
4 Phương pháp nghiên cứu
Ở đề tài này tôi đã thực hiện các phương pháp như sau: Phương pháp nghiên cứu tài liệu; Phương pháp chuyên gia; Phương pháp nghiên cứu quan sát các sản phẩm hoạt động của học sinh; Phương pháp phân tích, tổng hợp; Phương pháp thống kê
5 Đóng góp của đề tài
Quá trình xây dựng sáng kiến và áp dụng đề tài trên thực tế trong thời gian qua tại một số cơ sở giáo dục trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu đã bước đầu mang lại những kết quả thiết thực:
- Góp phần làm sáng tỏ một số vấn đề về lí luận và thực tiễn của việc vận dụng phương pháp dạy học dự án trong dạy học LSĐP thông qua các hoạt động TNST
- Hướng dẫn HS triển khai thực hiện hiệu quả một số dự án cụ thể trong quá trình dạy học LSĐP trên cơ sở mục tiêu môn học, phù hợp với yêu cầu đổi mới giáo
Trang 7- Đề tài có tính khả thi, được HS và GV hưởng ứng tích cực; góp phần nâng cao chất lượng dạy và học môn Lịch sử ở một số trường THPT trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu
- Đề xuất được một số giải pháp mới, thiết thực để nâng cao chất lượng dạy học LSĐP; phát huy toàn diện các năng lực của HS đáp ứng yêu cầu đổi mới của sự nghiệp giáo dục: năng lực hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo
- Đề tài còn có ý nghĩa thúc đẩy sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình
và xã hội trong quá trình giáo dục
- Góp phần nâng cao nhận thức HS và GV về việc nghiên cứu, học tập LSĐP; quảng bá, phát huy những giá trị lịch sử, văn hóa của Nghệ An bằng những đề xuất, giải pháp cụ thể nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương
- Kết quả của đề tài có thể áp dụng cho việc giảng dạy của giáo viên và là tài liệu tham khảo để giáo viên có thể xây dựng, thiết kế các chủ đề khác theo hình thức dạy học dự án nhằm phát huy năng lực và hình thành phẩm chất học sinh
Trang 8
NỘI DUNG
I CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
1 Cơ sở lí luận
1.1 Quan niệm về dạy học dự án
Dạy học dự án là hình thức dạy học (phương pháp dạy học theo nghĩa rộng)
mà trong đó, HS thực hiện một nhiệm vụ học tập phức hợp, có sự kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, thực tiễn HS thực hiện nhiệm vụ với tính tự lực cao trong toàn
bộ quá trình học tập Bản chất của dạy học dự án là người học lĩnh hội kiến thức và
kỹ năng thông qua việc giải quyết một bài tập tình huống gắn với thực tiễn (bài tập
dự án) Kết thúc dự án, người học phải tạo ra sản phẩm gắn với thực tiễn cụ thể Dạy học dự án có ý nghĩa quan trọng đối với GV và HS Đối với GV, dạy học
dự án tạo điều kiện để GV nâng cao năng lực nghề nghiệp, tăng cường sự phối hợp giữa các lực lượng giáo dục, phát triển mối quan hệ gần gũi, hợp tác hiệu quả giữa
GV và HS, từ đó nâng cao chất lượng dạy học Đối với HS, dạy học dự án là cơ hội cho các em phát triển các kỹ năng tư duy bậc cao như xác định, giải quyết vấn đề, phát triển năng lực hợp tác, tự học, giao tiếp…; thúc đẩy HS hứng thú, say mê học tập; bước đầu hình thành kỹ năng nghiên cứu khoa học; rèn luyện bản lĩnh, sự tự tin, khả năng tự chủ của HS trong học tập và trong cuộc sống
Dạy học dự án là phương pháp, hình thức tổ chức dạy học quan trọng và hiệu quả trong giáo dục định hướng phát triển năng lực hiện nay, phù hợp với nhiều dạng bài học và hoạt động học tập khác nhau, đặc biệt là hoạt động trải nghiệm sáng tạo
1.2 Quan niệm về giáo dục qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo
Trong chương trình giáo dục phổ thông mới tổng thể được phê duyệt tháng 12 năm 2018, hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục bắt buộc thực hiện từ từ lớp 1 đến lớp 12 Việc đưa hoạt động trải nghiệm vào trong chương trình giáo dục phổ thông mới sẽ góp phần thu hẹp khoảng cách giữa nội dung giáo dục với thực tiễn đời sống xã hội, là con đường gần lý thuyết với thực tiễn, tạo nên sự thống nhất giữa nhận thức và hành động Hoạt động qua trải nghiệm giúp người học các năng lực và phẩm chất cần thiết để đáp ứng yêu cầu của xã hội hiện đại, hướng tới mục tiêu mà UNESCO đã xác định: Học để biết, học để làm và học để chung sống
Việc nâng cao năng lực thiết kế và tổ chức các hoạt động trải nghiệm ở trường phổ thông hiện nay đã trở thành nhiệm vụ cấp thiết của người giáo viên Do vậy, Giáo viên cần năng cao nhận thức về bản chất, đặc trưng của hoạt động giáo dục này nhằm đáp ứng yêu cầu của trương trình giáo dục phổ thông mới
Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục dưới sự hướng dẫn của nhà giáo dục, từng cá nhân HS được tham gia trực tiếp vào các hoạt động khác nhau của đời sống nhà trường cũng như ngoài xã hội với tư cách là chủ thể của hoạt động, qua đó phát triển năng lực thực tiễn, phẩm chất nhân cách và phát huy tiềm năng sáng tạo của cá nhân mình
Trang 9Hoạt động hoc tập TNST được hiểu là “hoạt động giáo dục, trong đó, từng cá nhân HS được trực tiếp hoạt động thực tiễn trong môi trường nhà trường cũng như môi trường gia đình và xã hội dưới sự hướng dẫn và tổ chức của nhà giáo dục, qua
đó phát triển tình cảm, đạo đức, phẩm chất nhân cách, các năng lực…, từ đó tích luỹ kinh nghiệm riêng cũng như phát huy tiềm năng năng sáng tạo của cá nhân mình” Như vậy, bản chất của hoạt động TNST là tăng cường các hoạt động thực tiễn trong
quá trình dạy học, gắn lí thuyết với thực hành, nhà trường với xã hội nhằm kích thích tính chủ động, linh hoạt, sáng tạo, góp phần hình thành và phát triển năng lực, nhân cách cho HS Học tập trải nghiệm sáng tạo nhấn mạnh đến sự trải nghiệm, thúc đẩy năng lực sáng tạo của người học Trong đó “trải nghiệm” là phương thức giáo dục,
“sáng tạo” là mục tiêu giáo dục Vì thế, hoạt động trải nghiệm sáng tạo có đặc điểm:
- Tạo cơ hội cho HS được trải nghiệm, chiêm nghiệm về kiến thức, kĩ năng, cảm xúc và kinh nghiệm của bản thân
- Nội dung hoạt động trải nghiệm sáng tạo mang tính tích hợp
- Phạm vi tổ chức hoạt động trải nghiệm đa dạng, hình thức tổ chức phong phú
- Tạo điều kiện cho HS học tích cực và hiệu quả
- Giúp HS lĩnh hội những kinh nghiệm mà các hình thức học tập khác không thực hiện được
- Hoạt động trải nghiệm đòi hỏi sự liên kết, phối hợp nhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường
So sánh môn học và hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong chương trình mới được thể hiện trong bảng sau:
Đặc trưng Môn học Hoạt động trải nghiệm sáng tạo
Mục đích chính Hình thành và phát triển
hệ thống tri thức khoa học, năng lực nhận thức
và hành động của học sinh
Hình thành và phát triển những phẩm chất, tư tưởng, ý chí, tình cảm, giá trị, kỹ năng sống và những năng lực chung cần có ở con người trong
xã hội hiện đại
Nội dung - Kiến thức khoa học, nội
dung gắn với các lĩnh vực chuyên môn
- Được thiết kế thành các phần chương, bài, có mối liên hệ logic chặt chẽ
- Kiến thức thực tiễn gắn bó với đời sống, địa phương, cộng đồng, đất nước, mang tính tổng hợp nhiều lĩnh vực giáo dục, nhiều môn học; dễ vận dụng vào thực tế
- Được thiết kế thành các chủ điểm mang tính mở, không yêu cầu mối liên hệ chặt chẽ giữa các chủ điểm Hình thức tổ - Đa dạng, có quy trình - Đa dạng, phong phú, mềm dẻo,
Trang 10chức chặt chẽ, hạn chế về
không gian, thời gian, quy mô và đối tượng tham gia
- Học sinh ít cơ hội trải nghiệm
- Người chỉ đạo, tổ chức họat động học tập chủ yểu là giáo viên
linh hoạt, mở về không gian, thời gian, quy mô, đối tượng và số lượng
- Học sinh có nhiều cơ hội trải nghiệm
- Có nhiều lực lượng tham gia chỉ đạo, tổ chức các hoạt động trải nghiệm với các mức độ khác nhau (giáo viên, phụ huynh, nhà hoạt động xã hội, chính quyền, doanh nghiệp, )
- Theo chuẩn chung
- Thường đánh giá kết quả đạt được bằng điểm
có những phương pháp, cách thức để đạt mục tiêu “sáng tạo” từ hoạt động thực tiễn của học sinh Do đó, dạy học dự án chính là cách thức để hoạt động trải nghiệm sáng tạo đạt được mục tiêu giáo dục; còn trải nghiệm sáng tạo là điều kiện tối ưu để phát huy hiệu quả của việc dạy học dự án
1.3 Quan niệm về dạy học Lịch sử địa phương
Tri thức lịch sử địa phương là một bộ phận hợp thành, là biểu hiện cụ thể và phong phú của lịch sử dân tộc Nó chứng minh sự phát triển hợp quy luật của mỗi địa phương trong sự phát triển chung của cả dân tộc Nói cách khác, lịch sử dân tộc được hình thành trên nền tảng khối lượng tri thức LSĐP đã được khái quát và tổng hợp ở mức độ cao Dạy và học lịch sử địa phương không chỉ giúp HS hiểu về mảnh đất và con người nơi mình sinh ra và lớn lên, hun đúc niềm tự hào, giáo dục truyền thống, trách nhiệm công dân mà còn là cách giúp HS nhận thức sâu sắc thêm lịch sử dân tộc Đưa lịch sử địa phương vào trường học góp phần quan trọng trong việc cung cấp kiến thức, hiểu biết lịch sử của quê hương, giáo dục tư tưởng chính trị, đạo
Trang 11đức, thẩm mỹ, giúp HS có ý thức phấn đấu, học tập tu dưỡng rèn luyện góp phần xây dựng quê hương giàu đẹp
1.4 Ý nghĩa của việc vận dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy học Lịch sử địa phương theo hướng trải nghiệm sáng tạo
Lịch sử địa phương giáo dục HS lòng yêu lao động, kính trọng nhân dân lao động qua nhiều thế hệ, từ đó xác định nghĩa vụ bảo vệ, giữ gìn và phát triển truyền thống tốt đẹp đó của địa phương Hiệu quả giáo dục của bài học LSĐP càng nâng cao khi được tổ chức, tiến hành bằng những hình thức và biện pháp tích cực nhằm phát huy năng lực của HS qua những hoạt động học tập đa dạng và gắn với thực tiễn Trong đó, việc vận dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy học LSĐP theo hướng TNST nếu được thực hiện một cách khoa học, hợp lý sẽ mang lại nhiều ý nghĩa:
- Có tác dụng to lớn trong việc trang bị kiến thức; giáo dục tư tưởng, tình cảm
và rèn luyện kĩ năng cho HS
Thông qua hoạt động thực tiễn, HS sẽ nắm vững và khắc sâu những kiến thức được lĩnh hội trực tiếp và chủ động; tình yêu quê hương, đất nước cũng được hình thành và phát triển một cách tự nhiên; HS còn được trau dồi những phẩm chất tốt đẹp: tinh thần tập thể, ý thức trách nhiệm, tính kỷ luật, tác phong làm việc chuyên nghiệp và tinh thần hợp tác, cộng sự Thông qua các hoạt động học tập phong phú gắn với thực tiễn, HS được rèn luyện nhiều kĩ năng như: thu thập và xử lý thông tin qua các loại tài liệu và trải nghiệm trực tiếp; phát hiện và giải quyết vấn đề; điều tra, khảo sát, phỏng vấn; xây dựng mối liên hệ giữa các sự kiện, hiện tượng, vấn đề lịch sử; làm việc nhóm…
- Tăng tính hấp dẫn trong học tập, tạo hứng thú và phát huy mạnh mẽ tính tích cực, chủ động, tư duy độc lập sáng tạo của HS
Trong quá trình triển khai các dự án học tập TNST, HS được phát huy vai trò chủ thể, tự giác và phát huy tối đa khả năng sáng tạo Tính chất tự nguyện đã phát huy năng lực nhận thức độc lập và hứng thú học tập khi HS có thể tự chọn và tham gia một dự án phù hợp với sở thích và trình độ của mình HS được chủ động tham gia vào tất cả các khâu của dự án: từ thiết kế hoạt động đến chuẩn bị, thực hiện và đánh giá kết quả hoạt động phù hợp với đặc điểm lứa tuổi và khả năng của bản thân
HS được trải nghiệm; được bày tỏ quan điểm, ý tưởng; được đánh giá và lựa chọn ý tưởng hoạt động; được thể hiện và tự khẳng định; được tự đánh giá bản thân và đánh
giá kết quả hoạt động của nhóm mình, của bạn bè…
- Góp phần hình thành và phát triển năng lực HS một cách toàn diện
Qua việc học tập một cách chủ động, tự giác thông qua trải nghiệm thực tế,
HS được phát triển nhiều năng lực chung và năng lực chuyên biệt như: năng lực tự học, năng lực sáng tạo, năng lực hợp tác, năng lực phản biện, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực ứng dụng công nghệ thông tin Các bài giảng gắn với thực tiễn đời sống, tăng thời gian thực hành đã giúp cho HS động não, trải nghiệm và giải quyết những vấn đề của cuộc sống linh hoạt, hiệu quả hơn Đó cũng là mục tiêu trọng tâm
Trang 12của Chương trình Giáo dục phổ thông mới: Chương trình Giáo dục phổ thông nhằm tạo ra những con người Việt Nam phát triển hài hoà về thể chất và tinh thần, có những phẩm chất cao đẹp, có các năng lực chung và phát huy tiềm năng của bản thân, làm cơ sở cho việc lựa chọn nghề nghiệp và học tập suốt đời
- Tạo điều kiện kết nối các kiến thức khoa học liên môn, xuyên môn, liên ngành
Các bài học LSĐP triển khai dưới hình thức dự án TNST có nội dung phong phú và đa dạng, thường mang tính tổng hợp kiến thức kĩ năng của nhiều môn học (Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân, Văn học…), nhiều lĩnh vực học tập và giáo dục như: giáo dục trí tuệ, giáo dục kĩ năng sống, giáo dục đạo đức, giáo dục thẩm mĩ và thể chất… Chính nhờ đặc trưng này mà học tập qua hoạt động TNST trở nên gần gũi, thiết thực với cuộc sống, giúp các em vận dụng vào trong cuộc sống một cách dễ dàng và thuận lợi hơn
- Có hình thức và cách thức tổ chức hoạt động đa dạng, có tính mở về không gian, tăng cường gắn kết giữa các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường
Dạy học LSĐP theo hướng TNST thông qua các dự án học tập có thể tổ chức theo các quy mô khác nhau như: theo nhóm, theo lớp, theo khối lớp, theo trường hoặc liên trường với nhiều hình thức như nội khóa và ngoại khóa Tuy nhiên, tổ chức theo quy mô nhóm và quy mô lớp với hình thức vừa nội khóa và ngoại khóa có ưu thế hơn về nhiều mặt như đơn giản, ít tốn kém, mất ít thời gian, HS được phát huy tối
đa vai trò của mình
Hình thức tổ chức dạy học này còn có khả năng thu hút sự tham gia, phối hợp, liên kết nhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường như: Ban giám hiệu nhà trường, Tổ chuyên môn, GV chủ nhiệm, GV bộ môn, Đoàn Thanh niên, Hội cha mẹ
HS, chính quyền địa phương… góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục
2 Cơ sở thực tiễn
2.1 Thực trạng dạy học Lịch sử địa phương ở trường phổ thông
Nghị quyết số 29 - NQ/TW ngày 4/11/2013 về đổi mới căn bản và toàn diện
giáo dục là: “Học đi đôi với hành; lí luận gắn với thực tiễn; giáo dục nhà trường gắn với giáo dục gia đình và giáo dục xã hội”
Phần lớn GV ở các trường đã nhận thức được việc cần phải đổi mới phương pháp dạy học lịch sử theo hướng tích cực lấy HS làm trung tâm, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của HS trong quá trình học tập nên các GV đã vận dụng nhiều phương pháp dạy học tích cực như: dạy học dự án, dạy học nêu vấn đề, dạy học kiến tạo… đã bước đầu mang lại hiệu quả
Tuy nhiên, thực trạng chung của việc dạy học lịch sử ở trường THPT hiện nay vẫn còn nhiều bất cập, sự đổi mới còn chậm và thiếu đồng bộ Đặc biệt, dạy học LSĐP chưa được chú trọng và đầu tư đúng với tầm quan trọng của nội dung này Thời lượng trong khung phân phối chương trình cho dạy học LSĐP còn ít (Khối 10:
Trang 131 tiết/năm học; Khối 11: 1 tiết/năm học; Khối 12: 2 tiết/năm học), GV vẫn chủ yếu dạy theo cách truyền thống tại lớp học và nặng về cung cấp kiến thức
Nhiều trường đã tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tham quan các di tích lịch sử - văn hóa cho HS, song nhìn chung các hoạt động này chưa đi vào chiều sâu, chưa mang lại hiệu quả cao, chưa đáp ứng được yêu cầu của một hoạt động học tập TNST trong mục tiêu đổi mới giáo dục GV vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc tổ chức dạy học dự án, tổ chức hoạt động TNST vì đây là những phương pháp, hình thức tổ chức dạy học mới được áp dụng lại đòi hỏi đầu tư công sức và thường cần sự phối hợp của nhiều lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường
Thực trạng trên đã đặt ra một yêu cầu bức thiết cho môn Lịch sử nói riêng và các môn học khác ở trường phổ thông nói chung phải đổi mới mạnh mẽ hơn nữa nội dung, hình thức và phương pháp dạy học để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng đòi hỏi của đất nước hiện nay và đưa giáo dục Việt Nam tiệm cận với những nền giáo dục tiên tiến trên thế giới
2.2 Điều tra, khảo sát
Để nắm rõ hơn thực trạng của vấn đề mà đề tài tập trung nghiên cứu, chúng tôi đã tiến hành điều tra, khảo sát HS và GV ở một số trường THPT trên địa bàn
* Nội dung khảo sát
Về phía GV: nhận thức và thái độ đối với việc vận dụng phương pháp dạy học dự án vào dạy học LSĐP theo hướng TNST; thực tiễn việc vận dụng phương pháp, hình thức nêu trên vào thực tế dạy học phần LSĐP ở trường THPT
Về phía HS: mức độ hứng thú của HS trong học tập lịch sử nói chung và LSĐP nói riêng; thực tế việc học tập LSĐP của HS; mức độ hứng thú được tham gia vào các dự án học tập theo hướng TNST
*Đối tượng, thời gian khảo sát: 20 GV dạy môn Lịch sử và 200 HS ở một
số trường THPT trên địa bàn Huyện Quỳnh Lưu là: THPT Quỳnh Lưu 1, THPT Quỳnh Lưu 2, THPT Quỳnh Lưu 3, THPT Quỳnh Lưu 4, THPT Nguyễn Đức Mậu Việc khảo sát được tiến hành vào đầu năm học 2020 – 2021:
TT Trường Số giáo viên được khảo sát Số HS được khảo sát
Trang 14* Phương pháp khảo sát: Phát phiếu điều tra khảo sát cho GV và HS; trao đổi, phóng vấn trực tiếp một số GV và HS
* Kết quả khảo sát
- Về phía GV: 100% GV được khảo sát đều cho rằng cần thiết phải tổ chức dạy học LSĐP theo hướng TNST, trong đó có vận dụng phương pháp dạy học dự án 10% GV được hỏi (2/20) thường xuyên sử dụng phương pháp dạy học dự án trong dạy học LSĐP, 30% GV (6/20) thỉnh thoảng sử dụng và 60% GV (12/20) hiếm khi hoặc chưa bao giờ sử dụng phương pháp, hình thức dạy học trên
Về khó khăn trong việc tổ chức dạy học LSĐP bằng phương pháp dự án thông qua TNST, phần lớn GV được hỏi đều nhất trí với những nội dung như: tốn kém thời gian, chi phí; yêu cầu đảm bảo tiến độ chương trình; chưa nắm vững phương pháp và quy trình thực hiện; năng lực của HS chưa đáp ứng được
- Về phía HS: 40% HS (80/200) được khảo sát yêu thích và có hứng thú với môn Lịch sử; 60% HS được khảo sát (120/200) có mong muốn và hứng thú học tập LSĐP; có tới 85% HS (170/200) gặp khó khăn trong học tập lịch sử; 82% HS (164/200) cho rằng việc học tập LSĐP hiện nay nhàm chán và đơn điệu; 95% HS (190/200) có hứng thú tham gia vào các dự án học tập LSĐP thông qua hoạt động TNST
Kết quả này cho thấy việc đổi mới dạy học Lịch sử nói chung và LSĐP nói riêng ở trường THPT là hết sức cấp thiết GV và HS hứng thú với những phương pháp mới trong dạy học LSĐP song vẫn có nhiều khó khăn, vướng mắc và do dự trong tổ chức thực hiện Thực tiễn đó là cơ sở để chúng tôi xây dựng và triển khai đề tài trong quá trình dạy học Việc tác giả thực hiện đề tài cũng nhằm góp phần chuẩn
bị cho việc dạy học theo Chương trình Giáo dục phổ thông mới sẽ áp dụng trong vài năm tới, khi hoạt động TNST được tăng cường và đa dạng hóa
II VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC DỰ ÁN VÀO DẠY HỌC LỊCH
SỬ ĐỊA PHƯƠNG Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO HƯỚNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO
1 Những nội dung phần lịch sử địa phương Nghệ An có thể tổ chức dạy học dự
án theo hướng trải nghiệm sáng tạo ở trường trung học phổ thông
Trên cơ sở cấu trúc, nội dung chương trình môn Lịch sử THPT hiện hành,
Sở GD&ĐT Nghệ An đã biên soạn tài liệu dạy học LSĐP cho cả 3 khối học là
10,11,12 Từ đó chúng tôi đã lựa chọn các bài học LSĐP phù hợp dưới hai hình
thức bài học nội khóa và ngoại khóa, có thể vận dụng linh hoạt và kết hợp hai hình
thức này để đạt hiệu quả cao nhất, hướng dẫn cho HS thực hiện trong một năm học
ở mỗi khối lớp 1 - 2 dự án cụ thể như sau:
Trang 15Khối Chủ đề Gợi ý dạy học dự án
- Liên hệ được những thành tích tiêu biểu của giáo dục Quỳnh Lưu xưa và nay
- Tìm hiểu truyền thống khoa bảng của “đất học” Quỳnh Lưu
- Xác định được một số nhân vật lịch sử tiêu biểu có công trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của xứ Nghệ như: Mai Thúc Loan, Nguyễn Xí, Nguyễn Xuân Ôn
- Sưu tầm và tìm hiểu về một số nhân vật lịch sử tiêu biểu ở Huyện Quỳnh lưu như: nữ sĩ Hồ Xuân Hương, nhà cách mạng Hồ Tùng Mậu, anh hùng Cù Chính Lan…
- Sưu tầm, tìm hiểu và sử dụng tư liệu để hiểu về những di tích lịch sử văn hóa tiêu biểu ở Quỳnh Lưu như (Đền Voi Quỳnh Hồng, Lăng mộ nữ sĩ Hồ Xuân Hương, Nhà và lăng mộ cụ Hồ Tùng Mậu…) cũng như thành tựu tiêu biểu của huyện nhà Quỳnh Lưu trong công cuộc đổi mới đất nước (Học sinh đóng vai người hướng dẫn viên giới thiệu cho khách tham quan tại các di tích tiêu biểu ở Quỳnh Lưu)
- Bảo tồn và phát huy một số di tích lịch sử - văn hóa
ở Nghệ An nói chung và Quỳnh Lưu nói riêng Từ đó
có thể quảng bá du lịch Quỳnh Lưu qua các di sản văn
Trang 16hóa tiêu biểu
- Tìm hiểu đời sống tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân Quỳnh Lưu qua một số đền, chùa cổ: Học sinh đóng vai người hướng dẫn viên giới thiệu cho khách tham quan tại các di tích tiêu biểu ở Quỳnh Lưu
- Liên hệ trách nhiệm bản thân trong việc bảo tồn các
di sản văn hóa và học tập để xây dựng quê hương phát triển hơn
- Phân tích được nguyên nhân đẫn đến những khuyết điểm và hạn chế về kinh tế - xã hội ở Nghệ An trong những năm 1986 – 2000
- Những thành tựu trong công cuộc đổi mới của Quỳnh Lưu ngày nay góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội Nghệ An trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
- Sự phát triển của các làng nghề truyền thống trong
xu thế hội nhập
2 Nguyên tắc và quy trình tổ chức dạy học dự án theo hướng trải nghiệm sáng tạo trong dạy học lịch sử địa phương
2.1 Nguyên tắc
- Lựa chọn chủ đề và xây dựng nội dung dạy học phải gắn với thực tiễn, có
tính phổ biến, tính liên môn và đảm bảo đáp ứng mục tiêu môn học
Những dự án GV lựa chọn để tổ chức và hướng dẫn HS triển khai phải phù hợp với nội dung LSĐP, nhằm đáp ứng mục tiêu của chương trình đề ra GV chỉ triển khai những dự án có tính thực tiễn: phù hợp với nhu cầu và trình độ nhận thức của HS; có tính khả thi và tận dụng tối đa những điều kiện sẵn có của địa phương (ưu tiên lựa chọn những dự án có thể triển khai trải nghiệm ngay tại địa bàn của trường đóng nhằm tiết kiệm thời gian và chi phí)
GV ưu tiên hướng dẫn HS lựa chọn và triển khai những dự án đem lại hiệu quả giáo dục cao và có ý nghĩa đối với sự phát triển kinh tế - xã hội, lịch sử - văn hóa địa phương Mặt khác, trong xu thế dạy học tích hợp liên môn, dạy học gắn với thực tiễn và thực tế yêu cầu liên môn để phát huy toàn diện năng lực HS, việc lựa chọn những dự án có tính liên môn là tất yếu
Trang 17- Việc xây dựng và triển khai các dự án phải hướng tới mục tiêu trọng tâm là
hình thành và phát triển những phẩm chất, tư tưởng, ý chí, tình cảm, giá trị, kỹ năng sống và những năng lực chung cần có ở con người trong xã hội hiện đại
- Kết hợp nhiều phương pháp và hình thức tổ chức dạy học phong phú, đa
dạng theo hướng phát huy tính tích cực chủ động của học sinh
Trong dạy học dự án theo hướng trải nghiệm sáng tạo, các phương pháp được
sử dụng chủ yếu là: làm việc nhóm, dạy học giải quyết vấn đề, khảo sát thực tế để thu thập và xử lí thông tin, sử dụng công nghệ thông tin… học sinh đóng vai trò trung tâm, chủ động trải nghiệm sáng tạo; do đó, cần phối hợp linh hoạt nhiều phương pháp, hình thức để phát huy năng lực tự chủ, độc lập của học sinh Mặt khác, giáo viên vẫn đóng vai trò quan trọng hàng đầu quyết định kết quả của quá trình dạy học với tư cách là người hướng dẫn, tổ chức, định hướng hoạt động cho học sinh và kịp thời điều chỉnh trước những tình huống, yêu cầu mới
Các hoạt động được tổ chức đa dạng, phong phú, mềm dẻo, linh hoạt, mở về không gian, thời gian, quy mô, đối tượng và số lượng, có nhiều lực lượng tham gia chỉ đạo, tổ chức các hoạt động trải nghiệm với các mức độ khác nhau (GV, phụ huynh, nhà hoạt động xã hội, chính quyền, doanh nghiệp )
- Đánh giá kết quả học tập của HS phải gắn với quá trình xây dựng và triển
khai dự án, dựa trên những biểu hiện cụ thể về thái độ, phương thức và kết quả hoạt động của HS Cần sử dụng nhiều hình thức, nhiều bộ công cụ đánh giá, coi trọng nỗ lực và tiến bộ của HS trong cả quá trình GV trao cho HS quyền tự đánh giá, đánh giá lẫn nhau, góp phần nâng cao sự tự tin và nỗ lực vươn lên của HS trong học tập, trong cuộc sống
2.2 Quy trình
- Bước 1: Lựa chọn chủ đề và xác định mục đích của dự án Ở bước này, GV sử
dụng phương pháp nêu vấn đề, phối hợp với HS lựa chọn chủ đề gắn với nơi tiến hành hoạt động trải nghiệm; vận dụng các kĩ thuật chia nhóm; hướng dẫn các nhóm lựa chọn tiểu chủ đề
- Bước 2: Xây dựng kế hoạch thực hiệnvề thời gian, yêu cầu sản phẩm, phân
công nhiệm vụ…
- Bước 3: Thực hiện dự án: HS triển khai làm việc độc lập Dự án học tập được
HS lên kế hoạch và thực hiện từng bước, dưới sự tư vấn và giúp đỡ của GV Trong quá trình triển khai dự án, HS tiến hành tham quan, khảo sát tại thực địa, áp dụng một
số phương pháp học tập mới như nghiên cứu chọn lọc, thu thập và xác minh tư liệu, phỏng vấn, điều tra khảo sát đối tượng nghiên cứu…
- Bước 4: Công bố sản phẩm và đánh giá dự án Bước này GV cho các nhóm thể
hiện các sản phẩm có quy định về thời gian, hình thức tự do là tập san, poster, Video clip…, tạo cơ hội cho HS tham gia tự đánh giá, đánh giá trong nhóm và đánh giá các nhóm khác
Trang 18Quy trình xây dựng kế hoạch và triển khai một số dự án trong dạy học LSĐP theo hướng TNST được chúng tôi cụ thể hóa qua 3 dự án đã triển khai, thực hiện trên thực tế tại trường THPT Quỳnh Lưu 1 trong năm học 2020 – 2021, 2021 - 2022 được trình bày dưới đây
3 Một số dự án dạy học Lịch sử địa phương trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu 3.1 Dự án “Bảo tồn và phát huy các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu”
Quỳnh Lưu - mảnh đất địa đầu
xứ Nghệ, là quê hương của nhiều bậc
danh nhân đất nước, nhiều hào kiệt qua
nhiều thời kỳ lịch sử, nổi bật lên với
những công trình kiến trúc có bề dày
lịch sử như: đình, đền, chùa, nhà thờ
họ Những công trình được xây dựng
nên với sự tôn kính, ngưỡng mộ của
người dân lao động Vì vậy, bảo tồn và
phát huy giá trị di tích lịch sử - văn hóa
huyện nhà là trách nhiệm chung của
Với cương vị là giáo viên dạy Lịch sử, chúng tôi đã xây dựng kế hoạch và triển
khai dự án: “Bảo tồn và phát huy các di tích - văn hóa trên địa bàn huyện Quỳnh
Lưu” cho học sinh lớp 11 và lớp 12 thực hiện Dự án được thực hiện chủ yếu từ hoạt
động tự trải nghiệm, sáng tạo của HS tại 3 công trình lịch sử văn hóa tiêu biểu của
trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu là: Khu di tích Hồ Xuân Hương, quần thể di tích làng Quỳnh Đôi, đền thờ Hồ Quý Ly
3.1.1 Mục tiêu của dự án
- Về kiến thức: giúp HS trang bị những hiểu biết về một số di tích lịch sử - văn
hóa tiêu biểu ở Quỳnh Lưu Qua đó, tích lũy thêm kiến thức lịch sử địa phương trong mối quan hệ với lịch sử dân tộc; hiểu được giá trị văn hóa, lịch sử to lớn của các di sản đó và nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa ở địa phương
Trang 19- Về thái độ, tình cảm: khơi gợi sự hứng thú, tính tích cực và say mê trong
học tập; bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước; bồi dưỡng lòng tự hào về truyền thống lịch sử văn hóa của quê hương; nâng cao ý thức và trách nhiệm của công dân trong việc bảo tồn và phát huy giá trị của di sản nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế -
xã hội địa phương
- Về kĩ năng:
+ Rèn luyện kĩ năng tự học, tự nghiên cứu; kĩ năng khai thác các nguồn tài liệu
để thu thập và xử lí thông tin; kĩ năng khảo sát và tìm hiểu thông tin trên thực tế trải nghiệm; kĩ năng làm việc nhóm; kĩ năng phỏng vấn; kĩ năng sử dụng công nghệ thông tin; kĩ năng thuyết trình, giao tiếp, thảo luận, tranh biện
+ Góp phần rèn luyện kĩ năng sống cho HS: hợp tác, giao tiếp khéo léo, làm việc khoa học, điều hành tập thể
- Định hướng các năng lực cần hình thành, phát triển: năng lực tự học; năng
lực giải quyết vấn đề; năng lực sáng tạo; năng lực giao tiếp; năng lực hợp tác; năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông; năng lực sử dụng ngôn ngữ; năng lực xác định và giải quyết mối liên hệ, ảnh hưởng giữa các sự kiện, hiện tượng lịch sử với nhau; năng lực vận dụng, liên hệ kiến thức lịch sử đã học để giải quyết vấn đề đặt
ra trong thực tiễn
3.1.2 Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
* Với giáo viên
- Lên ý tưởng và xây dựng kế hoạch thực hiện dự án như sau:
Thời gian Nội dung công việc Hình
thức/phương tiện
Người thực hiện
Tuần 1 Xin phép BGH, tổ nhóm chuyên môn về
Thông báo GVCN và phụ huynh lớp về
kế hoạch và thời gian thực hiện dự án Trao đổi trực tiếp GV Giao nhiệm vụ cho HS các lớp, khối:
xác định tên dự án, phân nhóm, phân
công nhiệm vụ cho các nhóm
Hợp đồng dự án GV - HS
Liên hệ trước với cơ quan quản lí các
bảo tàng, di tích HS cần trải nghiệm
Giấy giới thiệu từ BGH, GV phụ trách
HS
Trải nghiệm thực tế tại thực địa; tìm Ghi chép, ghi âm, HS
Trang 20kiếm, thu thập thông tin trực tiếp… quay phim, chụp
HS-HS HS-GV Tuần 3 Nộp bản kế hoạch làm việc và hồ sơ của
Trao đổi, thảo luận, góp ý, nhận xét,
đánh giá từng nhóm và toàn bộ thành
viên dự án, tổng kết dự án
Trao đổi trực tiếp, phiếu đánh giá HS-GV
Sửa chữa hoàn thiện sản phẩm cuối cùng
- Trước khi bắt đầu dự án: phiếu điều tra người học, nhật ký cá nhân; hợp đồng học tập
- Trong khi thực hiện dự án: phiếu học tập định hướng, biên bản làm việc nhóm, phiếu đánh giá cá nhân trong hoạt động nhóm; phiếu đánh giá cá nhân trong hoạt động định hướng; phiếu đánh giá báo cáo
- Kết thúc dự án: phiếu ghi nhận thông tin; biên bản nghiệm thu và thanh lý hợp đồng, báo cáo tổng kết
* Với học sinh:
- Các dụng cụ quay phim, chụp hình, ghi âm, sổ tay, bút
- Sưu tầm các tranh ảnh, video, tài liệu khác có liên quan đến 4 công trình lịch
sử, văn hóa tiêu biểu đã chọn
- Kết thúc dự án, cần có: biên bản các buổi họp nhóm trong quá trình triển khai dự án, video clip sản phẩm tự thiết kế
3.1.3 Phương pháp tiến hành
Dạy học theo dự án theo hướng trải nghiệm sáng tạo
3.1.4 Tiến trình triển khai và thực hiện dự án
Giai đoạn 1: Chuẩn bị thực hiện dự án
Hoạt động 1: Xây dựng tên, cấu trúc dự án, phân nhóm và phân công nhiệm vụ cho
các nhóm
Trang 211 Yêu cầu:
- Xây dựng được các tiểu chủ đề cần tìm hiểu
- Thành lập được các nhóm theo sở thích
- Phổ biến nhiệm vụ cho các nhóm
- Rèn luyện kĩ năng làm việc nhóm
2 Thời gian: tuần 1
3 Cách thức tổ chức hoạt động
Bước 1: Xác định tên dự án
- GV trao đổi, thảo luận để HS thể hiện hiểu biết của mình về một số công trình lịch sử văn hóa tiêu biểu của huyện Quỳnh Lưu, hiện trạng khai thác các công trình đó để quảng bá du lịch, phát huy giá trị lịch sử văn hóa… Từ đó, HS nảy sinh nhu cầu tìm hiểu, trải nghiệm và nhận thức được trách nhiệm của mình trong việc
phát huy các giá trị lịch sử văn hóa của địa phương
- GV và HS trao đổi và thống nhất dự án sẽ thực hiện: “Quảng bá du lịch địa phương thông qua một số công trình lịch sử, văn hóa tiêu biểu”
Bước 2: GV và HS thảo luận để xác định các tiểu chủ đề của dự án
Tiểu chủ đề 1: Khu di tích Hồ Tùng Mậu, Hồ Xuân Hương
Tiểu chủ đề 2: Quần thể di tích làng Quỳnh Đôi
Tiểu chủ đề 3: Đền thờ Hồ Quý Ly
Bước 3: Thành lập nhóm
- GV phát phiếu thăm dò HS điền vào phiếu sở thích của HS (Phụ lục 2.1)
- GV công bố kết quả các nhóm bầu nhóm trưởng, thư kí sắp xếp nhóm theo
sở thích
- Điều chỉnh đối tượng HS khác nhau để đảm bảo mức độ đồng đều giữa
các nhóm theo trình độ HS:
+ HS có năng lực học tập trung bình và yếu: tham gia xây dựng kế hoạch
nhóm, tích cực tham gia hoạt động trải nghiệm, tham gia thu thập thông tin trên mạng internet và trong buổi trải nghiệm thực tế
+ HS có năng lực học tập khá trở lên: tham gia xây dựng kế hoạch triển khai
dự án của nhóm; chuẩn bị kịch bản của buổi trải nghiệm, định hướng hệ thống thông tin cần thu thập; tóm tăt, chắt lọc và chỉnh sửa các thông tin thu thập được
+ Theo năng lực sử dụng CNTT, thiết bị công nghệ:
Trang 22 HS có năng lực tìm kiếm thông tin trên mạng: tìm kiếm các thông tin trên mạng; HS có năng lực chụp ảnh, quay phim, ghi âm
HS có năng lực sử dụng các phần mềm tin học văn phòng, phần mềm chỉnh sửa ảnh, tạo video(Photoshop, Proshow, Movie Maker )
+ Bước 4: GV giao nhiệm vụ cho từng nhóm, hướng dẫn lập kế hoạch nhóm.
Nhóm 1: Khu di tích Hồ Tùng Mậu, Hồ Xuân Hương
Nhóm 2: Quần thể di tích làng Quỳnh Đôi
Nhóm 3: Đền thờ Hồ Quý Ly
Bước 5: GV gợi ý cho HS một số nguồn tài liệu có thể tham khảo giúp hoàn
thành nhiệm vụ HS lắng nghe, ghi chép, trao đổi với GV những vấn đề cần sáng tỏ thêm
- Rèn luyện được kĩ năng làm việc nhóm
- Góp phần hình thành kĩ năng thu thập thông tin, phỏng vấn, điều tra thực tế,…
- Kỹ năng trình bày vấn đề và viết báo cáo
2 Thời gian: Tuần 1
3 Cách thức tổ chức hoạt động: HS tự làm việc ngoài giờ học, báo cáo lại kết quả
cho GV thông qua trao đổi ngoài giờ học, trên trang thông tin của dự án (Nhóm Zalo, Messenger)
Bước 1: GV định hướng cho HS và các nhóm trong quá trình xây dựng kế
hoạch làm việc
Bước 2: Giải đáp thắc mắc cho HS Giúp đỡ HS khi HS yêu cầu
Trang 23Bước 3: Các nhóm HS dựa trên phiếu định hướng hoạt động phân công nhiệm
vụ, xây dựng kế hoạch sinh hoạt nhóm để hoàn thành nhiệm vụ
- Viết nhật kí và biên bản làm việc nhóm
- Sắp xếp các nội dung đã tìm hiểu nghiên cứu được
4 Sản phẩm
- Đề cương chi tiết cho từng chủ đề ở các nhóm
- Bản phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên và thời gian cho việc hoàn thành nhiệm vụ:
Tìm kiếm và thu thập tài liệu
Tuần 1, 2 Phân tích và xử lí thông tin
Giai đoạn 2: Thực hiện dự án theo kế hoạch đã lập ra
1 Mục tiêu: HS làm việc cá nhân và nhóm theo kế hoạch đề ra:
- Tìm kiếm và thu thập thông tin: tổ chức trải nghiệm thực tế tại di sản, sưu tầm sách báo, tạp chí, tranh ảnh, tư liệu lịch sử, địa lí…có liên quan đến chủ đề cần nghiên cứu
- Phân tích và xử lí thông tin, tổng hợp kết quả nghiên cứu của các thành viên trong nhóm Trong quá trình xử lí thông tin, các nhóm phải hướng đến việc làm rõ các vấn đề đặt ra trong đề cương nghiên cứu
- Thiết kế sản phẩm của nhóm dưới dạng Video Clip chuẩn bị trình bày trước lớp
2 Thời gian: HS tự sắp xếp thời gian và thực hiện nhiệm vụ trong tuần 1 và 2
- Các thành viên tập trung thiết kế, sửa chữa và góp ý cho bài báo cáo của nhóm (Video clip)
Trang 24- Nhóm trưởng tiếp nhận ý kiến đóng góp của các thành viên, hoàn thiện sản phẩm của nhóm, chuẩn bị trình bày trước lớp vào tiết sau
- Trong quá trình thực hiện dự án, các nhóm cũng nên có biên bản làm việc nhóm (Phụ lục 2.4); HS cũng nên có nhật kí cá nhân (tham khảo Phụ lục 2.5) để ghi những điều em biết, những điều em muốn biết, những điều em hiểu sau khi thực hiện
dự án, những nội dung nào em thấy hứng thú…đến buổi tổng kết đánh giá có thể chia sẻ với các bạn, với GV…
4 Sản phẩm
Nhóm 1: Video clip quảng bá Khu di tích Hồ Tùng Mậu, Hồ Xuân Hương Nhóm 2: Video clip quảng bá Quần thể di tích làng Quỳnh Đôi
Nhóm 3: Video clip quảng bá Đền thờ Hồ Quý Ly
Mỗi Video có thời lượng khoảng 5 phút Các nhóm hoàn thành sản phẩm, chuyển vào Trang thông tin chung trên Zalo, Messenger của dự án để GV và HS tham gia dự án nghiên cứu, chuẩn bị câu hỏi phản hồi, đánh giá và ghép thành sản phẩm chung
Giai đoạn 3: Báo cáo sản phẩm và đánh giá
1 Mục tiêu
- HS báo cáo được sản phẩm của các nhóm
- Biết tự đánh giá sản phẩm của nhóm và đánh giá sản phẩm của các nhóm khác
- Hình thành được một số kĩ năng: lắng nghe, thảo luận, nêu vấn đề và thương thuyết
- Bồi dưỡng ý thức trách nhiệm của công dân đối với việc giữ gìn và phát huy các di sản văn hóa địa phương, phát triển du lịch, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương
2 Thời gian: tuần 3
3 Thành phần tham dự
- Ban Giám hiệu và tổ trưởng chuyên môn
- GV Địa lí, Lịch sử, có thể mời thêm các GV khác quan tâm và HS
4 Nhiệm vụ của HS và GV
* Học sinh
- Giới thiệu sản phẩm đã chuẩn bị (Video Clip)
- Thảo luận và chuẩn bị các câu hỏi cho các nhóm khác
- Tự đánh giá sản phẩm của nhóm mình và tham gia đánh giá sản phẩm của các nhóm khác (theo phiếu đánh giá)
Trang 25Bước 1: Chuẩn bị báo cáo
- GV phát cho HS và các đại biểu tham dự phiếu đánh giá và tự đánh giá sản phẩm của các nhóm (Phụ lục 2.6, 2.7)
- Dẫn dắt vấn đề cho HS tiến hành báo cáo và thảo luận
Bước 2: Báo cáo sản phẩm
- Các nhóm cử đại diện lên giới thiệu và mở Video clip của nhóm
- Sau phần báo cáo sản phẩm của mỗi nhóm, GV và HS các nhóm khác đặt câu hỏi phát vấn Các nhóm lắng nghe, thảo luận và giải đáp các thắc mắc liên quan Các nhóm hoàn thành phiếu đánh giá hoạt động của nhóm khác, GV hoàn thành phiếu đánh giá hoạt động của tất cả các nhóm GV thu phiếu đánh giá của những người tham dự liên quan
Bước 3: Nhận xét, đánh giá, tổng kết dự án
- Đại diện các nhóm nhận xét về sản phẩm của nhóm mình và các nhóm khác; đánh giá quá trình thực hiện dự án của nhóm mình và nhóm khác theo phiếu đánh giá
- GV tóm tắt dự án, nhận xét và đánh giá chung toàn bộ quá trình triển khai thực hiện; trao đổi, đàm thoại với HS để rút ra một số kết luận của dự án
Bước 4: Hoàn thiện sản phẩm cuối cùng
Các nhóm HS tiếp thu những nhận xét, đánh giá, góp ý phù hợp của GV và các nhóm khác; tự chỉnh sửa, hoàn thiện clip cho phù hợp để nộp lại cho GV GV và HS lưu lại làm tài liệu dạy học, học tập; quảng bá clip đã thực hiện trên các trang mạng
xã hội và trang thông tin khác (Phụ lục 2.10)
Bước 5: Thanh lý hợp đồng
Trang 263.2 Dự án “Giáo dục Quỳnh Lưu xưa và nay”
Truyền thống hiếu học, khổ học
và học giỏi của nhân dân huyện Quỳnh
Lưu được nuôi dưỡng và phát huy suốt
chiều dài lịch sử, đã sản sinh ra nhiều
“anh tài phát tú” nức tiếng thiên hạ
Trong đó tiêu biểu cho sự học của Quỳnh
Lưu là làng Quỳnh Đôi Theo thuyết
phong thủy thì Quỳnh Đôi được đất ''địa
linh nhân kiệt" Có phải vậy mà Quỳnh
Đôi - Quỳnh Lưu được mệnh danh là “đất
học”, “làng Tiến sĩ” tiêu biểu của xứ
Nghệ Từ truyền thống khoa bảng của cha ông hàng trăm năm qua, trong giai đoạn hiện nay, mảnh đất đặc biệt này vẫn luôn sản sinh ra những người con ưu tú cho đất nước Vì dù ở trong giai đoạn nào, trong huyết quản của người làng Quỳnh Đôi, sự học luôn được đặt lên hàng đầu, ưu tiên số một và xem đó là một nghề để sinh nhai
và để tiến thân
Ngày nay, phát huy truyền thống đó, vượt qua muôn vàn khó khăn, gian khổ, thiên tai, dịch bệnh, ngành Giáo dục và Đào tạo huyện Quỳnh Lưu từng bước vươn lên, đạt nhiều thành tựu to lớn, đóng góp tích cực vào thành tích chung của Đảng bộ
và nhân dân tỉnh nhà Dòng chảy của truyền thống ấy chính là điểm tựa để Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Quỳnh Lưu tiếp tục thực hiện mọi nhiệm vụ giáo dục
trong thời gian tới
Vì vậy trong chương trình dạy học lịch sử địa phương cho học sinh THPT,
chúng tôi đã xây dựng và triển khai dự án: “Giáo dục Quỳnh Lưu xưa và nay” cho học sinh lớp 10
3.2.1 Mục tiêu của dự án
- Về kiến thức: HS nắm được trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ
nước của dân tộc Việt Nam, giáo dục Quỳnh Lưu đã tồn tại, phát triển cùng với sự tồn tại, phát triển của giáo dục dân tộc, luôn đóng vai trò quan trọng như một trụ cột
cơ bản của việc xây dựng và vun đắp cho nền khoa bảng lâu đời của đất nước Từ
đó, giáo dục thế hệ trẻ quỳnh Lưu 1 cần cố gắng hơn nữa trong sự học để viết tiếp bảng vàng khoa bảng của huyện nhà, góp phần xây dựng quê hương, đất nước giàu đẹp hơn
- Về thái độ, tình cảm: HS say mê, hứng thú trong học tập; bồi dưỡng tình yêu
quê hương, đất nước; cảm phục tinh thần lao động cần cù, vượt khó của nhân dân Nghệ An; trân trọng, gìn giữ những tinh hoa nghề nghiệp và văn hóa nhân dân đã sáng tạo trong lịch sử; nâng cao ý thức và trách nhiệm của công dân đối với sự nghiệp giáo dục địa phương
Trang 27- Về kĩ năng:
+ Rèn luyện kĩ năng tự học, tự nghiên cứu; kĩ năng khai thác các nguồn tài liệu
để thu thập và xử lí thông tin; kĩ năng khảo sát và tìm hiểu thông tin trên thực tế trải nghiệm; kĩ năng làm việc nhóm; kĩ năng phỏng vấn; kĩ năng sử dụng công nghệ thông tin; kĩ năng thuyết trình, giao tiếp, thảo luận, tranh biện
+ Góp phần rèn luyện kĩ năng sống cho HS: hợp tác, giao tiếp khéo léo, làm việc khoa học, điều hành tập thể
- Định hướng các năng lực cần hình thành, phát triển: năng lực tự học; năng
lực giải quyết vấn đề; năng lực sáng tạo; năng lực giao tiếp; năng lực hợp tác; năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông; năng lực sử dụng ngôn ngữ; năng lực xác định và giải quyết mối liên hệ, ảnh hưởng giữa các sự kiện, hiện tượng lịch sử với nhau; năng lực vận dụng, liên hệ kiến thức lịch sử đã học để giải quyết vấn đề đặt
Trao đổi trực tiếp GV
Giao nhiệm vụ cho HS các
Tìm kiếm, thu thập thông tin
trên Internet, sáchbáo
Văn bản Word, file ảnh, đoạn phim, đoạn nhạc HS Trải nghiệm thực tế tại thực
địa tại một số di tích ghi nhận
thành tích khoa bảng ở Quỳnh
Ghi chép, ghi âm, quay phim, chụp ảnh HS
Trang 28Lưu và một số cơ sở Hồ Xuân
Hương, THPT Quỳnh Lưu 1;
tìm kiếm, thu thập thông tin
HS-HS HS-GV
Tuần 3
Nộp bản kế hoạch làm việc và
Trao đổi, thảo luận, góp ý,
Sửa chữa hoàn thiện sản phẩm
cuối cùng để lưu, quảng bá Video clip HS
- Liên hệ với phòng quản lý văn hóa huyện, cở sở giáo dục và chính quyền sở tại để có kế hoạch, thời gian và chuẩn bị điều kiện cần thiết nhằm thực hiện buổi tham quan, trải nghiệm
- Bản kế hoạch phân công, tổ chức nhiệm vụ cho HS, bản nội quy tham gia hoạt động TNST tại thực địa
- Các tài liệu, website cần thiết liên quan đến dự án giới thiệu, hướng dẫn cho
Trang 29- Sưu tầm các tranh ảnh, video, tài liệu khác có liên quan đến các cơ sở giáo dục, các di tích ghi nhận thành tích khoa bảng trên địa bàn huyện Quỳnh Lưu, đặc biệt
là làng Quỳnh Đôi, trường Hồ Xuân Hương, trường THPT Quỳnh Lưu 1 được chọn
để thực hiện dự án
- Kết thúc dự án, cần có: tài liệu báo cáo theo các nhóm, Video Clip do học sinh xây dựng và hoàn thiện từ các tiểu nhóm
3.2.3 Phương pháp tiến hành: Dạy học theo dự án
3.2.4 Tiến trình triển khai và thực hiện: Dự án được thực hiện trong 3 tuần
Giai đoạn 1: Chuẩn bị thực hiện dự án
Hoạt động 1: Xây dựng tên, cấu trúc dự án, phân nhóm và phân công nhiệm vụ
cho các nhóm
1 Yêu cầu
- Xây dựng được các tiểu chủ đề cần tìm hiểu
- Thành lập được các nhóm theo sở thích
- Phổ biến nhiệm vụ cho các nhóm
- Rèn luyện kĩ năng làm việc nhóm
2 Thời gian: tuần 1
3 Cách thức tổ chức hoạt động
Bước 1: Xác định tên dự án
- GV đặt câu hỏi nêu vấn đề, trao đổi, thảo luận để HS thể hiện hiểu biết của mình giá trị lịch sử - văn hóa, kinh tế - xã hội của các làng nghề truyền thống; về hiện trạng các làng nghề ở Nghệ An hiện nay Từ đó, HS mong muốn trải nghiệm thực tế
và nhận thức được trách nhiệm của mình trong việc góp phần phát triển các làng nghề truyền thống của địa phương trong xu thế hội nhập và phát triển hiện nay GV và HS
đi đến thống nhất tên dự án sẽ thực hiện
- GV và HS trao đổi và thống nhất dự án sẽ thực hiện: “Quảng bá du lịch địa phương thông qua một số công trình lịch sử, văn hóa tiêu biểu”
Bước 2: GV và HS thảo luận để xác định các tiểu chủ đề của dự án
Tiểu chủ đề 1: Giáo dục Quỳnh Lưu xưa
Tiểu chủ đề 2: Giáo dục Quỳnh Lưu nay
Tiểu chủ đề 3: Thế hệ trẻ Quỳnh Lưu 1 với giáo dục
Bước 3: Thành lập nhóm
- GV phát phiếu thăm dò HS điền vào phiếu sở thích của HS
- GV công bố kết quả các nhóm bầu nhóm trưởng, thư kí sắp xếp nhóm theo sở thích, trình độ HS:
Trang 30+ HS có năng lực học tập trung bình và yếu: tham gia xây dựng kế hoạch nhóm,
tích cực tham gia hoạt động trải nghiệm, tham gia thu thập thông tin trên mạng internet và trong buổi trải nghiệm thực tế
+ HS có năng lực học tập khá trở lên: tham gia xây dựng kế hoạch triển khai dự
án của nhóm; chuẩn bị kịch bản của buổi trải nghiệm, định hướng hệ thống thông tin cần thu thập; tóm tăt, chắt lọc và chỉnh sửa các thông tin thu thập được
+ Theo năng lực sử dụng CNTT, thiết bị công nghệ:
HS có năng lực tìm kiếm thông tin trên mạng: tìm kiếm các thông tin trên mạng; HS có năng lực chụp ảnh, quay phim, ghi âm
HS có năng lực sử dụng các phần mềm tin học văn phòng, phần mềm chỉnh sửa ảnh, tạo video (Photoshop, Proshow, Movie Maker )
+ Bước 4: GV giao nhiệm vụ cho từng nhóm, hướng dẫn lập kế hoạch nhóm.
Nhóm 1: Giáo dục Quỳnh Lưu xưa
Nhóm 2: Giáo dục Quỳnh Lưu nay
Nhóm 3: Thế hệ trẻ Quỳnh Lưu 1 với giáo dục
+ Bước 5: GV gợi ý cho HS một số nguồn tài liệu có thể tham khảo giúp hoàn
thành nhiệm vụ HS lắng nghe, ghi chép, trao đổi với GV những vấn đề cần sáng tỏ thêm
Bước 6: Kí hợp đồng học tập
4 Sản phẩm
- Thành lập được 4 nhóm HS, mỗi nhóm có 8 - 9 HS (dựa trên thực tế sĩ số lớp là 35) Các nhóm đã bầu được các nhóm trưởng, thư kí
- Các nhóm đã tham gia kí kết hợp đồng học tập với GV và xây dựng kế hoạch
Hoạt động 2: Hướng dẫn HS lập kế hoạch
- Rèn luyện được kĩ năng làm việc nhóm, trình bày vấn đề và viết báo cáo
- Góp phần hình thành kĩ năng thu thập thông tin, phỏng vấn, điều tra thực tế,…
2 Thời gian: Tuần 1
Trang 313 Cách thức tổ chức hoạt động: HS tự làm việc ngoài giờ học, báo cáo lại kết quả
cho GV thông qua trao đổi ngoài giờ học, trên trang thông tin của dự án (Nhóm Zalo, Messenger)
Bước 1: GV định hướng cho HS và các nhóm trong quá trình xây dựng kế
hoạch làm việc
Bước 2: Giải đáp thắc mắc cho HS Giúp đỡ HS khi HS yêu cầu
Bước 3: Các nhóm HS dựa trên phiếu định hướng hoạt động phân công nhiệm
vụ, xây dựng kế hoạch sinh hoạt nhóm để hoàn thành nhiệm vụ
- Viết nhật kí và biên bản làm việc nhóm
- Sắp xếp các nội dung đã tìm hiểu nghiên cứu được
4 Sản phẩm
- Đề cương chi tiết cho từng chủ đề ở các nhóm
- Bản phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên và thời gian cho việc hoàn thành nhiệm vụ:
Công việc Người phụ trách Ghi chú
Tìm kiếm và thu thập tài liệu
Tuần 1 Phân tích và xử lí thông tin
Giai đoạn 2: Thực hiện dự án theo kế hoạch đã lập ra
1 Mục tiêu: HS làm việc cá nhân và nhóm theo kế hoạch đề ra:
- Tìm kiếm và thu thập thông tin: tổ chức trải nghiệm thực tế tại di sản , sưu tầm sách báo, tạp chí, tranh ảnh, tư liệu lịch sử, địa lí… có liên quan đến chủ đề cần nghiên cứu
- Phân tích và xử lí thông tin, tổng hợp kết quả nghiên cứu của các thành viên trong nhóm Trong quá trình xử lí thông tin, các nhóm phải hướng đến việc làm rõ các vấn đề đặt ra trong đề cương nghiên cứu
- Thiết kế sản phẩm của nhóm dưới dạng Video Clip chuẩn bị trình bày trước lớp
2 Thời gian: HS tự sắp xếp thời gian và thực hiện nhiệm vụ trong tuần 1 và 2
3 Cách thức tổ chức hoạt động
- HS và các nhóm HS tự trải nghiệm và thực hiện dự án ngoài giờ học chính khóa,
GV đề xuất các khung thời gian thuận lợi cơ quan quản lí đã cung cấp
Trang 32- GV yêu cầu các nhóm trưởng báo cáo về tiến độ công việc của nhóm mình, đồng thời nêu các khó khăn, vướng mắc trong quá trình tìm hiểu các chủ đề
- GV giúp đỡ các nhóm thông qua việc đưa ra các câu gợi ý để HS có thể giải quyết tốt các vướng mắc của nhóm mình
- Các thành viên tập trung thiết kế, sửa chữa và góp ý cho bài báo cáo của nhóm (Video clip)
- Nhóm trưởng tiếp nhận ý kiến đóng góp của các thành viên, hoàn thiện sản phẩm của nhóm, chuẩn bị trình bày trước lớp vào tiết sau
- Trong quá trình thực hiện dự án, các nhóm cũng nên có biên bản làm việc nhóm, nhật kí cá nhân để ghi những điều em biết, những điều em muốn biết, những điều em hiểu sau khi thực hiện dự án, những nội dung nào em thấy hứng thú… đến buổi tổng kết đánh giá có thể chia sẻ với các bạn, với GV…
4 Sản phẩm
Nhóm 1: Video clip giáo dục Quỳnh Lưu xưa
Nhóm 2: Video clip giáo dục Quỳnh Lưu nay
Nhóm 3: Video clip thế hệ trẻ Quỳnh Lưu 1 với giáo dục
Mỗi Video có thời lượng khoảng 5 phút Các nhóm hoàn thành sản phẩm, chuyển vào Trang thông tin chung trên Zalo, Messenger của dự án để GV và HS tham gia dự
án nghiên cứu, chuẩn bị câu hỏi phản hồi, đánh giá
Giai đoạn 3: Báo cáo sản phẩm và đánh giá
1 Mục tiêu
- HS báo cáo được sản phẩm của các nhóm
- Biết tự đánh giá sản phẩm của nhóm và đánh giá sản phẩm của các nhóm khác
- Hình thành được một số kĩ năng: lắng nghe, thảo luận, nêu vấn đề và thương thuyết
- Bồi dưỡng ý thức trách nhiệm của công dân đối với việc giữ gìn và phát huy các di sản văn hóa địa phương, phát triển du lịch, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương
2 Thời gian: tuần 3
3 Thành phần tham dự
- Ban Giám hiệu và tổ trưởng chuyên môn
- GV Địa lí, Lịch sử, có thể mời thêm các GV khác quan tâm, học sinh
4 Nhiệm vụ của HS và GV
* Học sinh
Trang 33- Thảo luận và chuẩn bị các câu hỏi cho các nhóm khác
- Tự đánh giá sản phẩm của nhóm mình và tham gia đánh giá sản phẩm của các nhóm khác
Bước 1: Chuẩn bị báo cáo
- GV phát cho HS và các đại biểu tham dự phiếu đánh giá và tự đánh giá sản phẩm của các nhóm
- Dẫn dắt vấn đề cho HS tiến hành báo cáo và thảo luận
Bước 2: Báo cáo sản phẩm
- Các nhóm cử đại diện lên giới thiệu và mở Video clip của nhóm
- Sau phần báo cáo sản phẩm của mỗi nhóm, GV và HS các nhóm khác đặt câu hỏi phát vấn Các nhóm lắng nghe, thảo luận và giải đáp các thắc mắc liên quan Các nhóm hoàn thành phiếu đánh giá hoạt động của nhóm khác, GV hoàn thành phiếu đánh giá hoạt động của tất cả các nhóm GV thu phiếu đánh giá của những người tham
dự liên quan
Bước 3: Nhận xét, đánh giá, tổng kết dự án
- Đại diện các nhóm nhận xét về sản phẩm của nhóm mình và các nhóm khác; đánh giá quá trình thực hiện dự án của nhóm mình và nhóm khác theo phiếu đánh giá
- GV tóm tắt dự án, nhận xét và đánh giá chung toàn bộ quá trình triển khai thực hiện; trao đổi, đàm thoại với HS để rút ra một số kết luận của dự án
Bước 4: Hoàn thiện sản phẩm cuối cùng
Các nhóm HS tiếp thu những nhận xét, đánh giá, góp ý phù hợp của GV và các nhóm khác; tự chỉnh sửa, hoàn thiện clip cho phù hợp để nộp lại cho GV GV và HS lưu lại làm tài liệu dạy học, học tập; quảng bá clip đã thực hiện trên các trang mạng xã hội và trang thông tin khác
Bước 5: Thanh lý hợp đồng
Trang 343.3 Dự án “Quỳnh Lưu trong công cuộc đổi mới đất nước”
Quỳnh Lưu là huyện địa đầu Xứ
Nghệ, nằm trên tuyến giao thông Bắc -
Nam, có 43 xã, thị trấn, gần 39 vạn dân,
trong đó có 14% đồng bào theo đạo
Thiên Chúa, có người theo đạo Phật và
đồng bào dân tộc thiểu số, cơ cấu kinh tế
theo vùng, miền rõ rệt Vì vậy, đã tạo nên
tính đa dạng, phong phú trong đời sống
văn hoá, trong tập quán sinh hoạt Trong
những năm đổi mới, cùng với sự phát
triển của cả nước, Quỳnh Lưu có những
bước tăng trưởng khá, đời sống kinh tế - xã hội có nhiều chuyển biến tích cực, quốc phòng - an ninh được giữ vững Trong đó nét nổi bật là mô hình nông thôn mới đã và đang được xã hội hoá ngày càng sâu rộng cùng nhiều làng nghề nổi tiếng góp phần không nhỏ trong diện mạo mới của địa phương
Nhiều năm qua, Quỳnh Lưu gặt hái được khá nhiều thành công trong công tác tuyên truyền vận động, phát triển văn hóa kinh tế - xã hội Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” là cuộc vận động lớn, là nội dung cơ bản trong xây dựng đời sống văn hóa tinh thần, vừa là mục tiêu, vừa là động lực phát triển kinh
tế xã hội, giữ vững an ninh - quốc phòng Phong trào đã và đang được các cấp ủy, chính quyền, MTTQ, các ban, ngành, đoàn thể quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện, được nhân dân hưởng ứng và trở thành phong trào quần chúng sâu rộng,
có sức lan tỏa mạnh mẽ đến các lĩnh vực trong đời sống xã hội Quỳnh Lưu đang là
“cái tên” đầy hứa hẹn…
Vì vậy trong chương trình dạy học lịch sử địa phương cho học sinh THPT,
chúng tôi đã xây dựng và triển khai dự án: “Quỳnh Lưu trong công cuộc đổi mới
đất nước” cho học sinh lớp 12
3.2.1 Mục tiêu của dự án
- Về kiến thức: HS nắm được Quỳnh Lưu trong công cuộc đổi mới đất nước làm đời sống vật chất và tinh thần của người dân được nâng lên, cơ sở vật chất được tăng cường, các hoạt động văn hóa, thông tin, thể thao phát triển mạnh mẽ, các giá trị văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy Phong trào xây dựng GĐVH được chú trọng phát triển cả lượng và chất, nhận thức của cán bộ và nhân dân về xây dựng gia đình văn hóa, làng văn hóa được nâng lên Không chỉ vậy, sự nghiệp giáo dục đào tạo, nhiều năm liền giữ vững danh hiệu tiên tiến xuất sắc của tỉnh; công tác
y tế, vệ sinh môi trường luôn được cấp ủy, chính quyền quan tâm…
- Về thái độ, tình cảm: HS say mê, hứng thú trong học tập; bồi dưỡng tình yêu
quê hương, đất nước; cảm phục tinh thần lao động cần cù, vượt khó của nhân dân Nghệ An; trân trọng, gìn giữ những tinh hoa nghề nghiệp và văn hóa nhân dân đã