1 Thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc” 2 Xây dựng lớp học, trường học yêu thương, thân thiện vệ mình và thích ứng với môi trường xung quanh 5 Xây dựng các câu lạc bộ phù
Trang 1MỤC LỤC VÀ DANH MỤC VIẾT TẮT
ĐẶT VẤN ĐỀ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Phần I Cơ sở lý luận, thực tiễn về xây dựng Trường học hạnh
phúc
Phần II Một số giải pháp xây dựng trường học hạnh phúc tại
trường THPT Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay
1 Thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc”
2 Xây dựng lớp học, trường học yêu thương, thân thiện
vệ mình và thích ứng với môi trường xung quanh
5 Xây dựng các câu lạc bộ phù hợp với đối tượng và kinh phí
6 Triển khai kế hoạch Nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà
Phần III Kết quả đạt được, bài học kinh nghiệm và hướng phát
triển đề tài KẾT LUẬN Kiến Nghị và tài liệu tham khảo Một Số hình ảnh về quá trình xây dựng Trường học hạnh phúc
Trang 2CBNGNLĐ Cán bộ nhà giáo người lao động
BGH Ban giám hiệu
KTX Ký túc xá
CBGV, NV Cán bộ giáo viên nhân viên
UBND Ủy ban nhân dân
HS Học sinh
Trang 3SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2021-2022
ĐẶT VẤN ĐỀ
1 Lý do chọn đề tài:
Trong mọi thời đại trường học là cái nôi để trau dồi kiến thức, năng khiếu, đam mê và nhân cách của các thế hệ học sinh Với sự phát triển công nghệ thông tin như hiện nay, việc kiến tạo mô hình trường học hạnh phúc là nhiệm vụ trọng tâm, thể hiện mục tiêu, lý tưởng và là điểm nhấn trong triết lý giáo dục hiện đại mà các nhà trường phải không ngừng nỗ lực thực hiện
Bản thân tôi là một giáo viên công tác hơn 20 năm tại trường THPT Tương Dương 1, đóng trên địa bàn huyện miền núi giáp danh với Lào Trường không còn chế độ nội trú từ năm 2013 Một số rất ít học sinh được ở trong kí túc xá của nhà trường tận dụng cơ sở vật chất đã được đầu tư và các em phải trả chi phí điện nước, còn lại đa phần các em phải thuê nhà trọ của dân để ở
Với đặc thù như vậy, để khích lệ các em tới tới trường, động viên các giáo viên miền xuôi yêu nghề và an tâm công tác thì việc xây dựng ngôi trường hạnh phúc là một việc cấp thiết, để thầy cô và học sinh thực sự cảm nhận được hạnh phúc - "mỗi ngày tới trường là là một ngày vui"
Với tôi đơn giản trường học hạnh phúc là mỗi học sinh cảm nhận được sự
ấm áp, yêu thương tỏa ra từ thầy cô, bạn bè với niềm vui được nhân lên và nỗi buồn được san sẻ Khi học sinh cảm nhận được hạnh phúc, yêu thương, thấy trường học thực sự là nơi hữu ích, sẽ tạo cho các em sự phấn chấn, mê say trong học tập, nghiên cứu khoa học để trở thành người hữu ích cho xã hội Vì thế có thể nói trường học hạnh phúc là nền tảng, bệ đỡ tinh thần để những ý tưởng, mục tiêu giáo dục, đào tạo được thực hiện 1 cách hiệu quả, ý nghĩa nhất
Để thực hiện nhiệm vụ đó, bản thân tôi đã chọn đề tài “Một số giải pháp xây
dựng trường học hạnh phúc tại Trường THPT Tương Dương 1 trong giai
đoạn hiện nay" Qua việc nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng việc xây dựng
trường học hạnh phúc tại Trường THPT Tương Dương 1, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục xây dựng nhà trường thành trường học hạnh phúc hơn Góp
phần xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực thành công Nâng cao chất
lượng giáo dục toàn diện cho học sinh đặc biệt là giảm tình trạng bỏ học của học sinh tại các trường học miền núi
2 Đối tượng nghiên cứu
Tập thể giáo viên cán bộ và học sinh trường THPT Tương Dương 1
3 Phạm vi nghiên cứu đề tài
Đề tài chỉ giới hạn ở phạm vi: Một số giải pháp xây dựng trường học hạnh phúc
tại Trường THPT Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay
Trang 44 Mục đích nghiên cứu
Thông qua việc nghiên cứu đề tài: “Một số giải pháp xây dựng trường học
hạnh phúc tại trường THPT Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay” với
và thành công trong sự nghiệp trồng người của mình
- Giúp cho mục tiêu xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực thành công Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh đặc biệt là giảm tình trạng bỏ học của học sinh tại các trường học miền núi
5 Phương pháp nghiên cứu
+ Nhóm phương pháp lý thuyết: Nghiên cứu các văn bản tài liệu về khái niệm hạnh phúc… có liên quan đến đề tài
+ Nhóm phương pháp điều tra khảo sát thực tế: Rút ra từ quá trình làm công tác chủ nhiệm và giảng dạy trong hai năm học
+ Phương pháp điều tra xã hội học, sử dụng toán thống kê và so sánh
6 Tính mới của đề tài:
- Lần đầu tiên đề tài " Một số giải pháp xây dựng trường học hạnh phúc
tại trường THPT Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay "được triển khai thực
hiện ở tại Trường THPT Tương Dương 1 thuộc huyện miền núi vùng cao nhưng
không có chế độ nội trú
- Các giải pháp được đưa ra trong giai đoạn cả nước đang tập trung vượt qua đại dịch Covid và đã ảnh hưởng trực tiếp tới ngành giáo dục nói chung và Trường THPT Tương Dương 1 nói riêng
- Các giải pháp mà đề tài đề xuất đáp ứng được quan điểm, yêu cầu xây dựng trường học hạnh phúc, phù hợp với thực tiễn và yêu cầu đổi mới của ngành giáo dục
7 Cấu trúc của đề tài
Ngoài phần mở đầu và kết luận kiến nghị, đề tài gồm 3 phần:
Phần I Cơ sở lý luận, thực tiễn về việc xây dựng Trường học hạnh phúc Phần II Một số giải pháp xây dựng trường học hạnh phúc tại trường THPT
Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay
Phần III Kết quả đạt được, bài học kinh nghiệm và hướng phát triển đề tài
Trang 5NỘI DUNG NGHIÊN CỨU Phần I Cơ sở lí luận, thực tiễn về việc xây dựng Trường học hạnh phúc
1 Cơ sở lí luận
1.1 Các khái niệm liên quan
- Ngày 22/4/2019, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức lễ phát động “Triển khai Kế hoạch nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo vì một trường học hạnh phúc”
Ngày 12/11/ 2019 CĐGDVN đã có Kế hoạch số 312 CĐGDVN ngày 12 11- 2019 về việc Hướng dẫn và tổ chức tham gia xây dựng trường học hạnh phúc theo kế hoạch nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo, người lao động đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới
Kế hoạch số 235 ngày 29/12/2019 của Công đoàn ngành GD & ĐT Nghệ
An Về việc Hướng dẫn và tổ chức tham gia xây dựng trường học hạnh phúc theo
kế hoạch nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo, người lao động đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới
Từ chỉ đạo của các cấp, các nhà trường đã triển khai kế hoạch xây dựng trường học hạnh phúc
1.2 Các khái niệm liên quan
- Hạnh phúc
Theo Từ điển Bách khoa định nghĩa về hạnh phúc: “Hạnh phúc là một trạng thái cảm xúc của con người khi được thỏa mãn một nhu cầu nào đó mang tính trừu tượng Hạnh phúc là một cảm xúc bậc cao, được cho rằng chỉ có ở loài người, nó
mang tính nhân bản sâu sắc và thường chịu tác động của lí trí”
- Trường học hạnh phúc
“Trường học hạnh phúc” là nơi mà thầy cô, học sinh, phụ huynh đều cảm thấy hạnh phúc, là nơi không có bạo lực học đường, không có hành vi vi phạm đạo đức nhà giáo, không có những hành xử xúc phạm danh dự, nhân phẩm, thân thể nhà giáo và học sinh “Trường học hạnh phúc” là nơi thầy cô và học sinh vui sống trong sẻ chia, cảm thông và yêu thương nhau Đồng thời đó cũng là mái nhà chung
mà mỗi ngày GV và HS đến trường là một niềm hạnh phúc
1.3 Mục tiêu xây dựng trường học hạnh phúc
- Góp phần tạo sự chuyển biến căn bản trong nhận thức và hành động về đạo đức, năng lực ứng xử sư phạm của đội ngũ CBGV,NV và học sinh, hướng tới xây dựng trường học hạnh phúc không chỉ là nơi cung cấp và đáp ứng các nhu cầu giáo dục mà phải là nơi tạo ra hạnh phúc góp phần tạo nên một xã hội hạnh phúc để có thể tăng trưởng và phát triển bền vững
Trang 6- Giúp cho CBGV, NV đang công tác trong nhà trường có nhận thức đầy đủ, đúng đắn về tầm quan trọng trong việc tạo dựng, duy trì nhà trường mà ở đó học sinh, CBGV,NV được yêu thương, được tôn trọng, được an toàn được hiểu và được có giá trị; nói rộng hơn là phát triển môi trường nhà trường thân thiện, văn minh, cùng hợp tác vì sự phát triển bền vững trong bối cảnh đối mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo hiện nay
- Hướng đến xây dựng phát triển một mô hình “Trường học Hạnh phúc” dựa trên nguyên lý trải nghiệm hạnh phúc của con người: Kết nối với bản thân - Kết nối với người khác - Kết nối với thế giới tự nhiên Theo đó, giáo dục cho học sinh các năng lực: Tự quan tâm, quan tâm đến người khác và quan tâm đến môi trường
- Công đoàn nhà trường chủ động tổ chức và biết cách tham gia cùng với chuyên môn, các đoàn thế khác trong trường tổ chức, hướng dẫn và tạo điều kiện cho CBGV, NV thực hiện các nội dung xây dựng trường học hạnh phúc phù hợp với điều kiện thực tế tại nhà trường
1.4 Tiêu chí để xây dựng Trường học hạnh phúc
- Xây dựng Trường học có tình yêu thương
Trường học có tình yêu thương và hạnh phúc là nơi mà cả thầy cô, phụ huynh và học sinh đều cảm thấy hạnh phúc Đó là nơi mà các thầy cô tìm được niềm đam mê, nhiệt huyết giảng dạy của mình và tích cực đưa ra các phương pháp dạy học chủ động, sáng tạo, luôn hỗ trợ, giúp đỡ học sinh của mình trong quá trình học tập, thiết lập được mối quan hệ thân thiết, gắn bó và chia sẻ với học sinh
Trường học có tình yêu thương và hạnh phúc là nơi học sinh cảm thấy có hứng thú với những giờ học, hứng thú với thời gian học tập, sinh học tại trường Không có áp lực, căng thẳng, mệt mỏi, được thỏa sức vui đùa, hòa đồng với bạn
bè Quên đi mọi vất vả để cùng nhau vượt khó trước mọi mọi hoàn cảnh
- Xây dựng Trường học an toàn
Trường học an toàn là nơi không có bạo lực học đường, không có những vụ đánh nhau, xô xát, bắt nạt giữa học sinh, không có những tai nạn đáng tiếc xảy ra
Ở đó, CBNGNLĐ và học sinh được đảm bảo sức khỏe thể chất và sức khỏe tâm lí, học sinh được chăm sóc, bảo vệ
- Xây dựng Trường học có sự tôn trọng
Một trường học được xem là hạnh phúc khi ở đó không có những hành vi, lời
lẽ vi phạm đạo đức xã hội, xúc phạm nhân phẩm, danh dự của nhà giáo Đặc biệt, đó
là nơi phải biết tôn trọng sự khác biệt, không áp đặt một cá nhân lên cái chung của tập thể Trong ngôi trường đó, mọi thành viên đều có cơ hội để phát triển tối đa tiềm năng của bản thân, không có ai bị bỏ lại phía sau, tất cả cùng thay đổi và tiến bộ
1.5 Nhiệm vụ xây dựng trường học hạnh phúc
Trang 7- Công tác tuyên truyền, phổ biến đến cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh về mục đích, ý nghĩa của việc Công đoàn phối hợp với chính quyền tham gia xây dựng trường học hạnh phúc
+ Tuyên truyền để CBGV, NV có nhận thức đầy đủ, đúng đắn về tầm quan trọng trong việc tạo dựng và duy trì nhà trường mà ở đó học sinh và CBGV, NV được yêu thương, được tôn trọng, được an toàn, được hiểu và được có giá trị; nói rộng hơn là phát triển môi trường nhà trường thân thiện, văn minh, cùng hợp tác vì
sự phát triển bền vững trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo hiện nay
+ Công đoàn nhà trường chủ động tổ chức và biết cách tham gia cùng với chuyên môn và các đoàn thể khác trong nhà trường; tổ chức, hướng dẫn và tạo điều kiện cho CBGV, NV thực hiện các nội dung xây dựng trường học hạnh phúc phù hợp với điều kiện của nhà trường
- Bồi dưỡng, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của mỗi CB GV, NV và học sinh trong việc xây dựng trường học hạnh phúc, an toàn, thân thiện trong môi trường giáo dục
+ Tiếp tục tuyên truyền, vận động CB-GV-NV nắm vững và tổ chức thực hiện nghiêm túc pháp luật của nhà nước, các quy định của ngành, 2 bộ quy tắc ứng
xử của UBND thành phố Hà Nội, bộ quy tắc ứng xử trong trường học
+ Tổ chức quán triệt lại đối với CBGV, NV các quy định của Nhà nước, của ngành về đạo đức nhà giáo, về xây dựng trường học thân thiện, an toàn, các tiêu chí của trường học hạnh phúc
+ Tổ chức sinh hoạt chuyên đề về đạo đức nhà giáo, về trường học thân thiện, hạnh phúc trong sinh hoạt chuyên môn của Hội đồng sư phạm, sinh hoạt Công đoàn nhà trường hàng tháng
+ Tổ chức tọa đàm trong giáo viên, học sinh và phụ huynh về trường học hạnh phúc, về sự đồng cảm, khoan dung, có mối quan hệ tích cực và sáng tạo; có
khả năng, kỹ năng và sẵn sàng hợp tác và biết Chung sống chung một cách tốt đẹp
(có giá trị sống và kỹ năng sống)
+ Tiếp tục triển khai có hiệu quả cuộc vận động “ Mỗi thầy cô giáo là tâm
gương đạo đức tự học và sáng tạo” ; “ Dân chủ - kỷ cương - tình thương - trách nhiệm”’ “ Nhà giáo Hà Nội giúp đỡ học sinh khó khăn”’ “ Xây dựng nhà trường văn hóa - nhà giáo mẫu mực - học sinh thanh lịch” ; và giải thưởng “ Nhà giáo Hà Nội tâm huyết, sáng tạo” trong đó có đổi mới nội hàm và đưa ra các nội dung, tiêu
chí cụ thể cho giáo viên thực hiện phù hợp với điều kiện hiện nay
+ Tăng cường công tác truyền thông trên trang thông tin điện tử của nhà trường, về nội dung trường học hạnh phúc, thầy cô hạnh phúc, lớp học hạnh phúc, học sinh hạnh phúc, xã hội hạnh phúc, đất nước phồn vinh bằng các hình thức thích hợp, sinh động
Trang 8- Hỗ trợ CBGV, NV nâng cao kỹ năng ứng xử sư phạm ý thức đạo đức nghề nghiệp, giáo dục học sinh để thầy cô và học sinh biết lắng nghe, thấu hiểu, biết tôn trọng và được an toàn, biết chia sẻ, được ghi nhận và yêu thương
+ Tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo, tập huấn, chuyên đề để hỗ trợ và chia
sẻ kinh nghiệm ứng xử các tình huống sư phạm, mời chuyên gia tư vấn, nhận diện,
xử lý các tình huống vi phạm các quy định đạo đức nhà giáo, vi phạm pháp luật của CBGV, NV trong lao động nghề nghiệp, về trường học hạnh phúc v.v
+ Tổ chức đối thoại, giải đáp, chia sẻ những kinh nghiệm, kỹ năng ứng xử
sư phạm với CBGV, NV học sinh trên cổng thông tin điện tử của trường
+ Xây dựng các tư liệu về tình huống sư phạm, các câu chuyện đạo đức, về truyền thống Tôn sư trọng đao, văn hóa ứng xử, kỹ năng sống v.v
+ Quyết tâm xây dựng mô hình Trường học hạnh phúc - Thầy cô hạnh phúc
- Học sinh hạnh phúc, trong đó lấy tiêu chí trường học không có hiện tượng vi
phạm đạo đức nhà giáo là tiêu chí chính
- Phát hiện, tôn vinh và biểu dương, khen thưởng các cá nhân và tập thể điển hình về việc xây dựng môi trường sư phạm, những tấm gương nhà giáo tận tụy , mẫu mực, có thành tích trong giảng dạy, nghiên cứu, học tập và sáng tạo
để lan tỏa trong toàn trường, trong địa phương và tới cộng đồng xã hội
+ Tiếp tục tham gia phong trào Viết về tấm gương người tốt việc tốt, gương điển hình tiên tiến, phấn đấu mỗi tháng có 2 bài viết đăng tải website của trường và của quận, được lựa chọn những tấm gương của nhà trường để tôn vinh, tuyên dương cấp quận và cấp thành phố
+ Động viên, khen thưởng kịp thời các tập thể lớp, tổ chuyên môn, các cá nhân CBGV, NV có thành tích trong phong trào xây dựng trường học hạnh phúc, trong việc triển khai thực hiện chủ đề và nhiệm vụ năm học
2 Cơ sở thực tiễn về xây dựng trường học hạnh phúc tại Trường THPT Tương Dương 1
2.1 Thực trạng chung
Trong những năm qua, giáo dục đào tạo nước ta đã có nhiều cố gắng và đã đạt được nhiều thành tựu đáng trân trọng, tạo được một số nhân tố cần thiết để phát triển trong tương lai Tuy vậy, giáo dục vẫn còn trong tình trạng yếu kém, khó khăn về nhiều mặt Hội nghị Trung ương 2, khóa VIII của Đảng đã chỉ ra những yếu kém của giáo dục: "Giáo dục và đào tạo nước ta còn nhiều yếu kém, bất cập cả về quy
mô, cơ cấu và nhất là về chất lượng giáo dục và hiệu quả giáo dục, chưa đáp ứng kịp thời những đòi hỏi lớn và ngày càng cao về nhân lực của công cuộc đổi mới kinh tế-
xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa"
Trang 9Thực tế cho thấy, các trường THPT nói chung, của trường THPT Tương Dương nói riêng chưa đáp ứng được đòi hỏi của xã hội trong thời kỳ mới, chưa thực
sự ngang tầm với vị trí và nhiệm vụ được giao Việc xây dựng môi trường giáo dục trường học tuy đã có nhiều cố gắng song chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra Những hạn chế về môi trường giáo dục nhà trường đã ảnh hưởng không nhỏ tới chất lượng giáo dục Vì vậy, xây dựng Trường học hạnh phúc là việc làm hết sức cần thiết
2.2 Thực trạng về xây dựng trường học hạnh phúc tại Trường THPT Tương Dương 1
Trường THPT Tương Dương 1 đóng trên địa bàn huyện miền núi giáp danh với Lào thuộc quốc lộ 7A với 55 năm bề dày lịch sử là địa chỉ đỏ, là trung tâm văn hóa và chính trị của vùng, là nơi khởi đầu nuôi dưỡng và chắp cánh ước mơ, từ đây bao thế hệ học trò đã trưởng thành và đóng góp công sức to lớn vào công cuộc xây dựng quê hương giàu mạnh Mục tiêu của trường là đào tạo nguồn cán bộ và nguồn nhân lực cho các huyện miền núi trong tương lai
- Cơ cấu bộ máy nhà trường
Tổng số cán bộ, giáo viên gồm 70 đồng chí biên chế và 1 hợp đồng, trong đó Ban giám hiệu gồm có 3 đồng chí, giáo viên 62 đồng chí và nhân viên là 5 đồng chí Được chia làm 4 tổ: Toán - Tin, Tự Nhiên, Xã Hội và Văn - Ngoại Ngữ Những đồng văn phòng được ghép vào tổ Toán - Tin, còn đồng chí phụ trách thiết
bị ghép vào tổ Tự Nhiên, còn các đồng chí BGH được ghép vào tổ ứng với chuyên ngành của họ
Trong đó số lượng giáo viên nữ là 45 đồng chí chiếm 69% Dân tộc Thái là 22 đồng chí chiếm 30% Độ tuổi trung bình là 37 khá trẻ nên nhiệt tình trong công tác giảng dạy và giáo dục học sinh Tuy nhiên đội ngũ giáo viên luôn biến động, một
số năm gần đây do thiếu giáo viên mỗi giáo viên phải dạy thêm giờ nhiều, giáo viên còn trẻ nên kinh nghiệm giảng dạy và giáo dục chưa nhiều Số lượng giáo viên ở dưới xuôi lên công tác chiếm phần đông nên tính ổn định không cao
Về trình độ chuyên môn, chính trị: BGH có 3 Thạc sĩ và 3 Trung cấp chính trị; Giáo viên có 8 Thạc sĩ, 7 Trung cấp chính trị, 35 sơ cấp chính trị; Nhân viên có
3 đại học, 2 Trung cấp và không có sơ cấp chính trị
Do trường đóng trên địa bàn miền núi nên tỉ lệ hộ nghèo và cận nghèo chiếm gần 48% Học sinh của nhà trường cơ bản các em ngoan Tuy nhiên chất lượng đầu vào của học sinh còn thấp so với các huyện khác Học sinh ở phân tán trên khắp
Trang 10địa bàn huyện, điều kiện đi lại khó khăn do đó việc duy trì sĩ số, nề nếp còn nhiều bất cập Số lượng học sinh hộ nghèo gia tăng Ý thức học tập của một bộ phận học sinh chưa cao, động cơ học tập chưa rõ ràng Còn một bộ phận phụ huynh do mưu sinh nên chưa thực sự quan tâm đến việc học tập của con em phó thác việc học tập cho nhà trường
Đội ngũ cán bộ chủ yếu đều từ dưới xuôi lên công tác và đều ở trong KTX của nhà trường, còn học sinh thì các em đến từ các bản xã nghèo, trường bị cắt nội trú nên cơ sở vật chất không đủ để các em ở nội trú mà đa số các em phải thuê nhà
ở trọ của dân để sinh hoạt và học tập Việc quản lý các em đối với nhà trường thật
sự gặp nhiều khó khăn, tình trạng bỏ học diễn ra đến mức báo động Với đặc thù của môi trường như vậy nên công việc của giáo viên, công nhân viên nhà trường cũng khác với các trường THPT khác trong tỉnh Ngoài những giờ lên lớp trên bục giảng, chúng tôi còn là những người anh, người chị, người cha người mẹ quản lý, chăm sóc các em, dạy các em những kĩ năng cuộc sống khi xa gia đình, là người bạn cùng các em tâm tình, sẻ chia Trong đại dịc đang diễn biến phức tạp, chúng tôi luôn có mặt kịp thời khi các em cần, xem các em học sinh là con, là em, xem ngôi trường là ngôi nhà thứ hai của mình Với môi trường như vậy, mọi hoạt động của nhà trường đều hướng đến mục tiêu chung đó là xây dựng một ngôi trường thân thiện, hạnh phúc Tất cả luôn bên nhau, yêu thương, sẻ chia, đoàn kết để cùng hướng đến thực hiện nhiệm vụ: “Đào tạo nguồn cán bộ cho đồng bào dân tộc thiểu
số tỉnh nhà”, “Xây dựng Trường THPT Tương Dương 1 là trung tâm chất lượng cho giáo dục huyện miền núi Tương Dương Nghệ An
Phần II Một số giải pháp xây dựng trường học hạnh phúc tại trường THPT Tương Dương 1 trong giai đoạn hiện nay
1 Thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc”
1.1 Mục đích
Thành lập Ban chỉ đạo xây dựng “Trường học hạnh phúc” của Trường THPT Tương Dương 1 để tổ chức thực hiện kế hoạch xây dựng “Trường học hạnh phúc”
1.2 Cách thức thực hiện
Sau khi nhận được công văn của công đoàn ngành , cấp ủy, lãnh đạo nhà trường đã triển khai và nhanh chóng thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc” Trường THPT Tương Dương 1
Thành viên của Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc” bao gồm: cấp ủy, lãnh đạo nhà trường, Chủ tịch công đoàn, Bí thư đoàn thanh niên, các tổ trưởng, Ban đại diện hội cha mẹ học sinh
Nhiệm vụ của Ban chỉ đạo “Xây dựng Trường học hạnh phúc”: lên kế hoạch tổng thể, hoạt động trong từng tuần, từng tháng, trong năm học Phân công nhiệm vụ cho các bộ phận thực hiện Tổ chức thực hiện các hoạt động, lắng nghe
Trang 11tâm tư nguyện vọng, ý kiến của CBNGNLĐ và học sinh trong toàn trường Kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả hoạt động theo từng quý, từng kì và từng năm Bổ sung, điều chỉnh kế hoạch hoạt động
Chế độ làm việc của Ban chỉ đạo Xây dựng “Trường học hạnh phúc”: Mỗi tháng họp một lần vào ngày thứ 2 của tuần đầu tiên để triển khai kế hoạch và đánh giá kết quả, rút kinh nghiệm và bổ sung kế hoạch hoạt động; Lập trang thông tin điện tử để tuyên truyền, liên lạc…
Ban chỉ đạo triển khai thực hiện kế hoạch dựa trên 3 tiêu chí đã được cụ thể hóa: Tiêu chí 1 - Về Môi trường nhà trường và phát triển cá nhân; Tiêu chí 2 - Về Dạy và học; Tiêu chí 3 - Về các mối quan hệ trong nhà trường Có phương pháp thực hiện trong từng tiêu chí và phải bám sát yêu cầu của một trường học hạnh phúc đó là “Yêu thương, an toàn và tôn trọng”
1.3 Kết quả đạt được
Với việc kịp thời thành lập Ban chỉ đạo “Xây dựng trường học hạnh phúc” của Trường THPT Tương Dương 1, định hướng xây dựng, kế hoạch hoạt động đã được triển khai và thực hiện rất nhịp nhàng, hiệu quả Một số hoạt động tuy mới, phương pháp thực hiện có sự thay đổi nhưng dưới sự hướng dẫn, tổ chức của Ban chỉ đạo các CBNGNLĐ và học sinh đã từng bước thực hiện và mang lại hiệu quả thiết thực Các hình thực tổ chức, cách thức thực hiện đều dựa trên các tiêu chí mà
2 Xây dựng lớp học, trường học yêu thương, thân thiện
2.1 Mục đích
Tạo ra một không khí yêu thương, hòa đồng, thân thiện giữa các thành viên trong lớp học, trường học để tất cả mọi học sinh đều cảm nhận mình được quan tâm, sẻ chia, là một thành viên của một gia đình lớn Mối quan hệ giữa giáo viên với học sinh trong lớp, trong trường phải thực sự gần gũi, thân thiện là tiêu chí đầu tiên để thực hiện mục tiêu xây dựng Trường học hạnh phúc
Cùng nhiều hoạt động khác, hoạt động xây dựng môi trường lớp học yêu thương, thân thiện giúp học sinh hình thành và phát triển các kĩ năng ban đầu, cơ
Trang 12bản và cần thiết phù hợp với sự phát triển chung của học sinh Kĩ năng giao tiếp, kĩ năng tham gia các hoạt động tập thể, kĩ năng nhận thức , góp phần hình thành và phát triển tính tích cực, tự giác, tinh thần tập thể cho học sinh Trên cơ sở đó bồi dưỡng cho học sinh thái độ đúng đắn, tinh thần trách nhiệm chung với công việc
của tập thể
Để giúp học sinh lĩnh hội tốt các kiến thức kỹ năng để trở thành những con người phát triển toàn diện thì mỗi giáo viên không chỉ tổ chức các hoạt động dạy học mà còn phải tích cực tổ chức các hoạt khác, đặc biệt cần quan tâm đến hoạt động xây dựng lớp học thân thiện Thông qua hoạt động này sẽ tạo hứng thú cho quá trình dạy học, các em sẽ được trao đổi thông tin, được củng cố, khắc sâu, mở rộng kiến thức các môn học Qua đó góp phần không nhỏ vào việc rèn luyện tính
tổ chức, kỉ luật, nâng cao tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái, tình yêu thương bạn
2.2.1.Trang trí lớp học, trường học thân thiện
Hoạt động này do GVCN phối hợp với các tổ chức đoàn thể như Đoàn thanh niên và Công đoàn nhà trường thực hiện ở các lớp: tổ chức cho học sinh trang trí lớp học theo chủ đề, chủ điểm hoặc theo sở thích của các em; Tôn tạo bồn hoa, cây cảnh tạo nên cảnh quan môi trường nhà trường xanh - sạch - đẹp; khuyến khích các em tham gia thể thao để nâng cao sức khỏe và thích ứng, linh hoạt, an toàn và khống chế dịch bệnh covi 19 hiệu quả …
+ Trang trí lớp học theo chủ đề: hoạt động này do Đoàn trường phát động vào đầu năm học, GVCN hướng dẫn, tổ chức cho học sinh lớp mình phụ trách thực hiện Khuyến khích trang trí các góc mỹ thuật, góc học tập, góc trưng bày sản phẩm, góc lưu niệm… Các chủ đề mà Đoàn trường phát động cho các lớp thực hiện theo từng dịp thi đua Các sản phẩm đều do các tự sáng tạo từ các phế liệu góp nhặt được
+ Trồng thêm cây xanh cho lớp học, trường học Cây xanh góp phần tô điểm cho khung cảnh thêm xanh, sạch, mát mẻ, giúp giáo viên và học sinh giảm bớt căng thẳng, tâm hồn thoải mái, giúp học sinh, giáo viên được hít thở không khí trong lành một cách nhẹ nhàng, bảo vệ sức khỏe vừa để góp phần nuôi dưỡng tâm hồn, tạo môi trường thuận lợi cho việc học tập và sinh hoạt tại trường Nên chọn các loại cây gần gũi, có thể trồng được trong nhà như trầu bà, các giống cây thủy canh …trồng trong các chai thạch bích treo trên của sổ lớp học
Trang 13+ Trang trí các mảng hoạt động của lớp bằng hình ảnh các hình ảnh các em
tự vẽ và trang trí do các giáo viên hướng dẫn phù hợp với đặc thù ttừng môn học
+ Tôn tạo bồn hoa, cây cảnh, vườn hoa và cây ăn quả tạo nên cảnh quan
môi trường nhà trường xanh - sạch - đẹp Hoạt động này do các tổ chức đoàn thể
như Đoàn thanh niên và Công đoàn nhà trường tổ chức, phát động và triển khai
vào các đầu năm học luôn Mỗi lớp được giao phụ trách trồng và chăm sóc mỗi
bồn hàng ngày Đến dịp 20/11 và 26/3 Đoàn trường sẽ tổ chức chấm điểm thi đua
Trong hai năm học 2020 - 2021, 2021 - 2022, tổ chức Công đoàn và Đoàn thanh
niên đã phát động các phong trào trồng cây xanh trong trường, đó là phong trào
trồng vườn cây ăn quả, phong trào trồng hoa nhân dịp tết Nguyên Đán và vườn hoa
nữ công Sau tết Công đoàn các GVCB sống tại địa phương ủng hộ các loại cây
hoa và cây ăn quả như đào, quất, hồng , …để bổ sung thêm vườn hoa và vườn cây
ăn quả của công đoàn nữ công thêm phong phú
Sau khi phát động các phong trào trồng cây, các giáo viên và học sinh toàn
trường đã hưởng ứng rất nhiệt tình Một số khu vực của trường trước đây là góc
khuất cây dại mọc, hoặc để trống, nay đã được cải tạo lại thành các bồn hoa, các
vườn ăn quả, vườn rau của các giáo viên ở KTX, đặc biệt những bông hoa rực rỡ
với đầy đủ các màu sắc vươn lên trong khuôn viên nhà trường ở mọi ngõ ngách, kể
cả góc khuất đã tạo nên một không gian tươi vui, thân thiện, đầy sức sống
Hoạt động này vừa tạo được cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp vừa
tạo được niềm vui , niềm yêu thích cho giáo viên và các em học sinh Đặc biệt các
em học sinh vừa được chăm sóc cây cảnh, vừa được nâng niu, ngắm nghía những
bông hoa đầy hương sắc Đây là những góc không gian thư giãn của các em sau
mỗi giờ học trên lớp, là nơi cho giáo viên và học sinh chụp ảnh lưu niệm Nhìn
những nụ cười rạng rỡ, đầy niềm vui và sự thân thiện mỗi khi các em chăm sóc,
ngắm nghía bồn hoa, cây cảnh, các em thực sự hạnh phúc với mái ấm nhà trường.
2.2.2 Xây dựng thư viện sách, phòng học thông minh hiện đại, xanh,
thân thiện
Trong thời kì bùng nổ thông tin thông qua các trang mạng xã hội, thông qua
các phương tiện điện tử như máy tính, điện thoại, Ipats… lãnh đạo Trường THPT
Tương Dương 1 với mong muốn duy trì thói quen đọc sách cho giáo viên và học
sinh, một thói quen tốt có thể rèn luyện nhiều kĩ năng mềm cho học sinh lại vừa
tạo được không gian gần gũi, thân thiện giữa các thành viên trong nhà trường Với
sự năng động sáng tạo, linh hoạt của lãnh đạo nhà trường, trong năm học 2021 -
2022 nhà trường đã đặt về nhiều đầu sách hay, phù hợp với nhu cầu tìm hiểu của
giáo viên và học sinh toàn trường
Nhà trường cũng đã huy động được nguồn thu hạn hẹp từ các tổ chức, phụ
huynh giáo viên cán bộ, các thế hệ cựu học sinh cũ để trang bị các thiết bị hiện đại
như Ti vi, máy chiếu, kết nối mạng, hỗ trợ sim thẻ giúp giáo viên và học sinh
giảng dạy, học tập, khai thác thông tin và làm chủ công nghệ thông tin trong giai
Trang 14đoạn dịch covi 19 vừ phải dạy trực tiếp và vừ phải dạy trực tuyến như hiện nay Điều này cũng chính là động lực tập thể giáo viên và học sinh phấn đấu nỗ lực học hỏi để tiếp cận công nghệ thông mới, sẵn sàng linh hoạt thích ứng, an toàn và khống chế dịch bệnh hiệu quả
2.2.3 Xây dựng mối quan hệ tốt đẹp, thân thiện giữa các thành viên trong lớp, trong trường
Việc giáo dục đạo đức, giá trị và kỹ năng sống của các em không chỉ không
là nhiệm vụ riêng của nhà giáo dục mà cần sự hợp tác rất lớn từ gia đình và xã hội Nên trong cuộc họp phụ huynh đầu năm học GVCN thống nhất với phụ huynh hợp tác chặt chẽ trong việc giáo dục học sinh, thường xuyên trao đổi thông tin với nhau
về tình hình học tập và rèn luyện của học sinh, kịp thời tác động khi cần thiết
Những tiết sinh hoạt lồng ghép chủ đề thực sự rất hiệu quả, nhất là đối với học sinh Trường THPT Tương Dương 1 Các em sống xa gia đình, rất cần được quan tâm, yêu thương, rất cần được rèn luyện các kĩ năng trong cuộc sống Thông qua các tiết sinh hoạt lớp, với các chủ đề như yêu thương, sẻ chia; trung thực, vị tha;… thực sự các em đã quan tâm đến nhau, chia sẻ cho nhau những niềm vui và nỗi buồn trong cuộc sống Các em biết sâu sắc hơn giá trị của tình yêu, tình thương, tình mẫu tử, lòng biết ơn
Các thành viên trong nhà trường bao gồm giáo viên, học sinh, cán bộ quản lí, nhân viên… Có nhiều cách thức để xây dựng mối quan hệ tốt đẹp giữa các thành viên trong nhà trường như; tổ chức sinh nhật cho giáo viên và học sinh ở KTX, quan tâm đến hoàn cảnh, đời sống của nhau, cùng nhau ăn cơm, nói chuyện trao đổi, cùng nhau làm việc, học tập, giải trí, cùng nhau; tổ chức các buổi đối thoại giữa cán bộ quản lí với CBGV với học sinh… Sau đây chúng tôi xin đưa ra một số cách thức mà chúng tôi đã thực hiện tại trường THPT Tương Dương 1 và đã đạt được hiệu quả đó là xây dựng được mối quan hệ tốt đẹp giữa các thành viên trong nhà trường
Chủ tịch công đoàn sẽ theo dõi và tập hợp ngày sinh của những đoàn viên công đoàn, nhân dịp cuộc họp đầy đủ toàn cơ quan sẽ được nêu tên và gửi lời chúc
ấm áp tới từng cá nhân theo quý Chuẩn bị một chút ít hoa quả để động viên và khích lệ tinh thần đoàn kết tập thể và việc làm này cũng sẽ lan tỏa ra các giáo viên chủ nhiệm đối với lớp học của mình
Đoàn trường kết hợp với công đoàn tổ chức các hoạt động "vui khỏe bổ ích" như bóng chuyền, nhảy, âm nhạc …
Cuối năm nhà trường kết hợp với công đoàn tổ chức tự nấu ăn bữa cơm tất niên sum vầy ấm cúng Các giáo viên bản địa sẽ chế biến những món ăn của dân tộc miền núi, ngon, sạch và nguyên liệu đều do người dân đi kiếm ở trong rừng như măng, rau dún, trứng kiến, … để giới thiệu cho các giáo viên trẻ miền xuôi thưởng thức
Trang 152.2.4 Sử dụng các ngôn ngữ yêu thương để khuyến khích, động viên học sinh
Việc sử dụng ngôn ngữ để giao tiếp trong môi trường nhà trường được xem
là quan trọng và tối ưu nhất CBNGNLĐ có thể bằng ngôn ngữ của mình (đó có thể là ngôn ngữ lời nói, ngôn ngữ cơ thể…) để giao tiếp với học sinh trên lớp và ngoài giờ học
- Trong các buổi họp cơ quan, các giờ chào cờ, cán bộ quản lí sử dụng ngôn ngữ biểu cảm, tăng tính động viên khích lệ Tránh tối đa việc sử dụng ngôn ngữ mạt sát, mắng nhiếc, phê bình đối với giáo viên và học sinh
- GVCN và giáo viên bộ môn chính vì thế trong các tiết học trên lớp Giáo viên lồng ghép sự hài hước chân thành vào trong tiết học bằng lời nói, biểu cảm, hành động của giáo viên Cụ thể, khi các học sinh mắc lỗi khi đang nói, thay vì cắt ngang hay sửa lại, tôi thường làm gương mặt khôi hài (gương mặt cực kì sốc đối với những lỗi lớn như sử dụng sai thì của động từ…), điều đó giúp các học sinh nhìn ra được lỗi của mình nhưng sẽ giảm bớt áp lực để họ “sửa sai”
- Trong giờ học, giáo viên luôn động viên và khích lệ học sinh trả lời vì một
số học sinh trong lớp khả năng tiếp thu kiến thức chậm nên luôn có tâm lý lo lắng mỗi khi giáo viên đặt câu hỏi, không giám phát biểu ý kiến vì sợ sai, nắm bắt được
tâm lý đó chúng tôi luôn động viên và khích lệ học sinh trả lời và GV nói rằng “
các em cứ mạnh dạn lên bảng, có như vậy mới tiến bộ được”
- CBNGNLĐ nhận xét, góp ý một cách khéo léo về những điều mà các em chưa làm được hoặc làm chưa tốt, không nên chê bai, chỉ trích vì điều đó sẽ làm thui chột đi sự tích cực chủ động ở các em Ngược lại nhận được sự khích lệ, động viên và khen ngợi đúng lúc của thầy cô giáo sẽ là nguồn động lực lớn để các em thay đổi theo hướng tích cực Hãy để học sinh cảm nhận được sự tin tưởng của thầy cô dành cho mình Mỗi lời nói, mỗi hành động, tác phong cũng như cách cư
xử của Thầy cô trên lớp sẽ có tác động không nhỏ đến nhận thức và tình cảm của học sinh
- Giáo viên biết cách lắng nghe học sinh, đặc biệt là những học sinh cá biệt Giáo viên cần quan tâm, động viên, giáo dục nhẹ nhàng tránh việc làm tổn hại đến thân thể và nhân phẩm học sinh
2.3 Kết quả đạt được
Trong hai năm học 2020 - 2021 và năm học 2021 - 2022, với nhiều phong trào phát động để xây dựng lớp học yêu thương, trường học yêu thương Đã xây dựng nâng cấp sân trường khang trang sạch đẹp, tôn tạo lại 1 phòng thư viện ngăn nắp gọn gàng và 2 phòng thí nghiệm khang trang, 1 phòng tin học và 1 phòng học tiếng anh được lắp 46 máy vi tính hoạt động tốt Trang trí 30 lớp học đảm bảo an toàn có lắp tivi kết nối mạng interet đầy đủ đảm bảo cho việc học và dạy vừ trực tiếp vừa trực tuyến.nhà trường còn lắp 10 mắt camera và có bảo vệ giám sát
Trang 16thương xuyên để đảm bảo đảm an ninh Có nhiều lớp các em đã tự tạo ra những góc sáng tạo, góc mĩ thuật rất ấn tượng Một vườn cây ăn quả và 1 vườn hoa đầy
đủ sắc màu do chị em nữ công công đoàn tôn tạo và chăm sóc hàng ngày Bên đoàn thanh niên cũng cho các lớp tôn tạo mỗi lớp 1 bồn hoa ở trước văn phòng, cổng trường, gốc cây…Ngoài nhà đa chức năng ra, sân KTX và sân trường đều tận dụng làm 4 sân bóng chuyền cho GVCB và các em hs tham gia thể dục thể thao rèn luyện sức khỏe hàng ngày sau mỗi buổi cuối chiều Tất cả các công trình này
đã tạo được cảnh quan môi trường thân thiện, yêu thương, gần gũi, hiện đại, tạo mọi điều kiện cho CBNGNLĐ và học sinh luôn có tâm lí thoải mái, vui vẻ, hạnh phúc khi đến trường Đảm bảo đạt hiệu quả cao nhất trong các hoạt động giáo dục Đây cũng là một trong những nét cảnh quan đặc trưng của môi trường miền núi, hoàn toàn khác biệt với các trường THPT ở miền xuôi
Hơn 1 ngàn học sinh và 70 giáo viên cán bộ là một khối đoàn kết thống nhất trong ngôi nhà chung ấm áp, nghĩa tình
3 Phối hợp và gắn kết giữa học sinh, giáo viên, nhân viên với các tổ chức đoàn thể trong và ngoài nhà trường để kết nối yêu thương
cuộc sống hạnh phúc
Ở hoạt động này, vai trò của lãnh đạo, cấp ủy nhà trường rất quan trọng, lãnh đạo nhà trường phải làm sao để thông qua các hoạt động các thành viên trong nhà trường bày tỏ chia sẻ tâm tư, tình cảm và tự nhận xét, đánh giá nhau thẳng thắn tích cực, lãnh đạo nhà trường phải là cầu nối để gắn kết các thành viên, giúp các CBNGNLĐ và học sinh giải quyết những vấn đề của cuộc sống hàng ngày trên lớp học, ở nhà trường trong tình yêu thương và sự gắn kết như ở nhà Đây cũng là một hoạt động để phát triển các kỹ năng cơ bản, phát triển được mọi mặt về trí tuệ, đạo đức, thẩm mỹ, sức khỏe, thể chất cho CBNGNLĐ và các em học sinh, GVCN chính là cầu nối tổ chức các hoạt động cho các học sinh lớp mình phụ trách
3.2 Cách thức thực hiện
Để thực hiện được hoạt động kết nối yêu thương, các thành viên trong nhà trường phải vào cuộc và thực hiện tích cực ở tất cả các bộ phận: bắt đầu từ các em học sinh, đến các giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm, các cán bộ quản lí, các nhân viên quản sinh, nhân viên phục vụ cho đến các tổ chức đoàn thể lớn trong nhà trường như Đoàn thanh niên, tổ chức Công đoàn Hơn thế nữa các nhân và tổ chức
Trang 17phải có sự phối hợp, gắn kết thực sự, để hướng đến một mục tiêu chung đó là gắn
kết yêu thương
3.2.1 Giúp đỡ, chia sẻ với học sinh và cán bộ, nhà giáo, người lao động
có hoàn cảnh đặc biệt, khó khăn
Chia sẻ, giúp đỡ học sinh, CBNGNLĐ là việc làm thường xuyên và rất cần thiết trong môi trường giáo dục Ở hoạt động này, các tổ chức đoàn thể như Đoàn thanh niên và tổ chức công đoàn nhà trường luôn kề vai sát cánh cùng học sinh và
cán bộ, giáo viên, người lao động
Đối với CBNGNLĐ trong nhà trường tổ chức công đoàn ngoài những hoạt động phong trào được tổ chức thường xuyên trong năm, tổ chức công đoàn luôn quan tâm thăm hỏi, động viên kịp thời với cán bộ, giáo viên , thân nhân gia đình các thầy cô giáo và người lao động trong trường Đặc biệt , mỗi độ xuân về, là một trong những dịp để công đoàn nhà trường phát huy truyền thống tương thân tương
ái sẻ chia Hưởng ứng chương trình "xuân yêu thương, tết sum vầy", ngoài những phần quà hỗ trợ học sinh nghèo, cán bộ giáo viên có hoàn cảnh khó khăn, công đoàn còn trao quà mừng yến lão các cụ thân sinh của giáo viên các bộ, trao quà cho người thân bị bệnh, đau lâu ốm dài của cơ quan nhân dịp xuân tới Trường THPT Tương Dương 1 thực sự là một gia đình lớn tràn ngập tình yêu thương và tiếng cười
Đối với học sinh, tổ chức Đoàn thanh niên đã quan tâm đến các thành viên
có hoàn cảnh đặc biệt, những em thuộc hộ nghèo,… hàng tháng, hàng quý tổ chức thăm hỏi, động viên Một việc làm rất thiết thực và ý nghĩa trong nhiều năm qua đó
là Đoàn thanh niên đã tổ chức đến thăm hỏi, tặng quà hỗ trợ cho rất nhiều gia đình học sinh tại các vùng sâu, vùng xa, xã bản khó khăn Món quà tuy không lớn nhưng là động lực tinh thần cho các em học sinh, thể hiện sự quan tâm, gắn kết giữa giáo viên và học sinh, giữa nhà trường và phụ huynh Tổ chức đoàn thanh niên nhà trường cũng đã liên hệ với các doanh nghiệp, các nhà hảo tâm để xin hỗ trợ cho một số học sinh bị bệnh hiểm nghèo Đặc biệt trong năm qua, nhà trường
đã có sự quan tâm đặc biệt đến các em học sinh nghèo vươn lên trong học tập, đạt thành tích cao trong kì thi tốt nghiệp, đại học Đây là một sự khởi sắc mới, những món quà ý nghĩa có giá trị rất lớn về kinh tế giúp các em vượt qua phần nào hoàn cảnh khó khăn, nhân lên niềm vui, niềm hạnh phúc khi đỗ vào các trường đại học đồng thời thể hiện sự quan tâm của nhà trường, của các doanh nghiệp các nhà hảo tâm đối với học sinh là con em đồng bào dân tộc vùng cao
Đoàn trường vận động hỗ trợ thăm hỏi các em bị F0 phải cách li và có bố mẹ
đi làm ăn xa bị mắc kẹt trong vùng dịch covid Miễn giảm các đóng góp và hỗ trợ mua điện thoại để sẵn sàng ứng phó học online khi dịch có thể bùng phát
Các giáo viên trẻ nhiệt huyết sẵn sàng giúp đỡ các em học tập và sử dụng công nghệ thông tin trong việc học và làm đề thi trên hệ thống MLS
Trang 183.2.2 Học sinh và cán bộ, nhà giáo, người lao động tôn trọng, lắng nghe, thấu hiểu và chủ động xây dựng các mối quan hệ tích cực, tốt đẹp
CBNGNLĐ luôn là tấm gương, đầu tàu trong mối quan hệ với đồng nghiệp, với học sinh, với phụ huynh Trong giao tiếp thể hiện đạo đức, tác phong chuẩn mực Luôn quản lí cảm xúc tiêu cực, không để xảy ra hiện tượng xúc phạm đồng nghiệp, học sinh và phụ huynh bằng lời nói, hành động tiêu cực, bạo lực Tôn trọng lắng nghe, thấu hiểu và chủ động xây dựng các mối quan hệ tích cực, tốt đẹp trong
và ngoài nhà trường Cụ thể là chúng tôi đã xây dựng được môi trường giáo dục lành mạnh, không có tệ nạn xã hội, không có bạo lực học đường Để thấu hiểu CBNGNLĐ và học sinh, mỗi tháng 1 lần, lãnh đạo nhà trường tổ chức một buổi đối thoại với toàn thể các thành viên trong toàn trường Các thành viên trong Ban xây dựng Trường học hạnh phúc thường xuyên phối hợp với tổ tư vấn tâm lí trao đổi, trò chuyện, chia sẻ với học sinh ở từng lớp sau mỗi giờ học Từ các buổi đối thoại, trò chuyện này, chúng tôi nắm bắt được tâm tư, tình cảm của CBNGNLĐ và các em học sinh Từ đó có những ứng xử phù hợp, hiệu quả, tránh được các hiện tượng đáng tiếc xảy ra
3.2.3 Đổi mới các tiết học và tiết sinh hoạt lớp theo chủ đề
Đổi mới tiết sinh hoạt lớp, tăng cường giáo dục đạo đức, giá trị sống và kĩ năng sống cho học sinh
Tiên học lễ, hậu học văn - Giáo viên nên coi trọng việc rèn luyện đạo đức của học sinh trước khi truyền thụ kiến thức Dạy các em biết lễ phép với người lớn, kính trên nhường dưới, tôn trọng thầy cô giáo, hòa đồng, giúp đỡ bạn bè…thực hiện tốt nội quy của trường và của lớp đề ra
Rèn luyện kỹ năng sống có ý nghĩa rất lớn đối với học sinh cấp 3 lứa tuổi có những chuyển biến phức tạp về tâm sinh lý
Để xây dựng một lớp học hạnh phúc ngay khi nhận lớp chủ nhiệm giáo viên
đã tiết hành: Tìm hiểu hoàn cảnh gia đình học sinh đầy đủ, đây có thể là một trong những nội dung then chốt trong việc xây dựng lớp học thành một khối thống nhất vừa vui vẻ, gần gũi vừa có kỷ cương nề nếp chuẩn mực Bởi khi hiểu được hoàn cảnh của từng học sinh Tìm hiểu thái độ, tâm lý học của học sinh thông qua việc trò chuyện để sắp xếp chỗ ngồi, phân công nhiệm vụ theo từng sở trường, sở thích, ước mơ của học sinh nhằm cổ vũ phát huy, khơi gợi tính sáng tạo, niềm đam mê,
sự tự tin của các em Xây dựng nội qui thi đua lớp học ( thông qua buổi sinh hoạt đầu năm)
Để tiết sinh hoạt lớp trở nên phong phú, ý nghĩa và tích cực hơn Ngoài việc nhận xét tình hình hoạt động của lớp, triển khai kế hoạch mới, chúng tôi dành nhiều thời gian cho việc tổ chức các hoạt động vừa vui vẻ vừa bổ ích Mỗi ngày chúng tôi dành 15 phút đầu giờ để gặp gỡ các em Việc đầu tiên là điểm danh sĩ số, tìm hiểu tâm trạng của mỗi em, nếu có em nào gặp khó khăn của bản thân hoặc gia
Trang 19đình thì giáo viên kịp thời động viên và tìm cách giúp đỡ để học sinh luôn thấy thầy cô và bạn bè là chỗ dựa tinh thần lớn mỗi khi gặp khó khăn, sau đó là hoạt động khởi động mỗi ngày học Đầu tiên tôi lập kế hoạch sinh hoạt (Sinh hoạt 15 phút đầu giờ, sinh hoạt cuối tuần) theo từng tuần, từng tháng vào thời gian cụ thể nào, giáo dục giá trị sống và kỹ năng sống nào Tiếp đến là xây dựng nội dung kịch bản, phân công nhiệm vụ, duyệt phần chuẩn bị của học sinh rồi tiến hành sinh hoạt Các buổi sinh hoạt có tổ chức với nội dung phong phú: các trò chơi khởi động, câu đố vui, các trò chơi phỏng theo các game show truyền hình đặc sắc, hay đơn giản là nghe và cảm nhận một bài hát, một mẩu chuyện hay một đoạn phim…
tổ chức diễn đàn để các em nêu lên cảm nhận, bài học hay ý nghĩa của mình về những gì mình được nghe, đã đọc và được thấy Cho các em xem những video về tấm gương người tốt việc tốt trong cuộc sống để các em hiểu hơn về giá trị của cuộc sống, quý trọng những gì mình đang có, nuôi dưỡng sự biết ơn và sự bao dung, lòng thương cảm Trong đó tôi đề việc nuôi dưỡng lòng biết ơn thì học sinh
sẽ có động lực rất lớn để học tập tốt và trở thành con người có nhân cách tốt đẹp
3.2.4 CBNGNLĐ và học sinh cùng hưởng ứng, tham gia tích cực các
phong trào do các tổ chức trong và ngoài nhà trường phát động
Ngoài ra, giáo viên luôn động viên và khích lệ cùng các em tham gia các hoạt động ngoại khóa do các Đoàn thanh niên, Công Đoàn…tổ chức, sát cánh với các
em trong các phong trào văn hóa, văn nghệ, Thể dục thể thao nhân ngày 20/11, 26/3…Các em được trải nghiệm, được vui chơi, được hợp tác và chia sẻ từ đó sẽ hiểu, yêu thương nhau, xây dựng một tập thể lớp đoàn kết, hạnh phúc
Qua các buổi sinh hoạt lớp hay các hoạt động cùng với lớp giáo viên lắng nghe, cảm thông, hiểu được tính cách, tâm tư, tình cảm của các em và thấy được điều tốt đẹp trong chính mỗi học sinh và yêu mến các em hơn Sự tiến bộ của các
em hằng ngày qua cách cư xử, lời nói và thái độ trong giờ học sẽ tạo động lực cho mỗi giáo viên mỗi khi đến lớp Từ đó giáo viên có thể dễ dàng định hướng sửa chữa lỗi lầm khi phạm lỗi, giải quyết vấn đề theo hướng tích cực Ngược lại học sinh được tham gia các buổi sinh hoạt sinh động, hiểu được giá trị sống tốt đẹp sẽ
là kim chỉ nam cho những hành động đúng đắn Các em được trang bị đầy đủ kỹ năng sống sẽ biết bảo vệ bản thân, có khả năng hòa nhập với cuộc sống trong mọi hoàn cảnh…không còn bị stress, biết cách quản lý cảm xúc, giải quyết các vấn đề tránh xảy ra bạo lực học đường Khi đó cả thầy và trò sẽ muốn đến lớp mỗi ngày,
đó là hạnh phúc
3.3 Kết quả đạt được
Từ năm học 2020 - 2021 đến năm học 2021 - 2022, sau khi áp dụng các biện pháp xây dựng lớp học thân thiện tại trường THPT Tương Dương 1, chúng tôi đã gặt hái được những kết quả đáng khích lệ: Học sinh đã phát huy được tính tương thân tương ái, tích cực, chủ động và sáng tạo trong học tập, mạnh dạn bày
tỏ ý kiến và chia sẻ về tâm tư nguyện vọng của mình trong học tập và cả về gia
Trang 20đình Tích cực giúp đỡ bạn trong việc học tập trực tuyến kết hợp với trực tuyến trong giai đoạn dịp dịch bùng phát Thực hiện có hiệu quả mô hình học tập như
“Đôi bạn cùng tiến”, nhóm học tập ở lớp cũng như ở nhà; Lớp học được trang trí sạch đẹp, khoa học, có nhiều cây xanh, an toàn, thân thiện, sáng tạo Đặc biệt với cách thức trang trí cây xanh và các vật dụng gần gũi như giá sách, tranh, ảnh…
đã tạo cho không gian các lớp học và không gian nhà trường gần gũi thân thiện như một ngôi nhà nhỏ thân yêu
98% học sinh các lớp thực hiện tốt các hoạt động chung, chấp hành tốt nội quy nhà trường và lớp học Nhiều em biêt tự tay làm những món quà tặng cho thầy cô, người thân, bạn bè Tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, các hoạt động trải nghiệm của lớp của trường Các tập thể lớp thực sự đoàn kết, yêu thương, sẻ chia
Với những nỗ lực của thầy và trò trong việc thay đổi cách thức tổ chức, cách thức hoạt động nhằm hướng đến xây dựng ngôi trường hạnh phúc, đầy tình yêu thương, tràn ngập tiếng cười… Trong 2 năm qua với sự phối hợp nhịp nhàng của các cá nhân, tổ chức trong và ngoài nhà trường chúng tôi đã tổ chức được các cuộc đối thoại giữa lãnh đạo nhà trường và CBNGNLĐ và học sinh Thông qua các cuộc đối thoại này thu thập được hàng trăm ý kiến đề xuất, xây dựng Các giáo viên chủ nhiệm cũng đã xây dựng được hệ thống chủ đề sinh hoạt lớp phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện môi trường nội trú Đây là chuỗi các chủ đề mới, thiết thực rất hiệu quả trong việc kết nối yêu thương giữa các thành viên trong lớp, trong trường Trong 2 năm có hơn 100 lượt thăm hỏi, tặng quà cho CBNGNLĐ và học sinh trong toàn trường và 34 lượt thăm hỏi , tặng quà gia đình các em học sinh ở vùng sâu vùng xa xã bản khó khăn Để trao yêu thương Nhà trường, công đoàn, đoàn thanh niê và đại diện hội cha mẹ học sinh đã phối hợp thăm hỏi động viên các gia đình GVCB bị ảnh hưởng dịch covid và hơn 200 suất cơm đc chia thành 5 đợt đã trao tới các em học sing đang cách li tại KTX nhà trường và trạm thu dung F0 của huyện Cứ vào dịp cuối năm đoàn trường lại
tổ chức hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho đoàn viên thanh niên thi gói bánh chưng và sản sẩm sẽ được trao cho bệnh nhân nghèo đang điều trị ở trung tâm y
tế huyện nhà Những tình cảm chân thật đầy cảm xúc mà học sinh, phụ huynh gửi đến để bày tỏ tình cảm thương mến, lòng biết ơn đối với giáo viên, nhân viên nhà trường Và quan trọng hơn hết tình yêu thương luôn tràn ngập trong ngôi trường đầy tình nghĩa thầy trò Các thầy cô giáo, các cán bộ giáo viên và các em học sinh xem mái ấm ngôi nhà là mái ấm thứ hai của mình, nơi luôn tràn ngập tiếng cười và niềm vui lan tỏa yêu thương
4 Giáo dục học sinh bằng phương pháp kỉ luật tích cực để phát triển phẩm chất năng lực, các kĩ năng mềm để tự bảo vệ mình và thích ứng với môi trường xung quanh
4.1 Mục đích
Trang 21Trong môi trường trường học, học sinh là đối tượng tác động quan trọng nhất trong quá trình thực hiện các hoạt động hướng tới xây dựng “Trường học hạnh phúc” Giáo dục kỷ luật tích cực là những giải pháp mang tính tích cực giúp phát huy tính kỷ luật tự giác, gây dựng mối quan hệ tôn trọng giữa giáo viên và học sinh, dạy cho học sinh những kỹ năng sống mà các em sẽ cần trong suốt cuộc đời, làm tăng sự tự tin và khả năng xử lý các tình huống khó khăn trong học tập và cuộc sống của các em Giúp học sinh biết cách cư xử, nhã nhặn, không bạo lực, có
sự tôn trọng bản thân, biết thông cảm và tôn trọng quyền của người khác
Sử dụng những hình thức kỉ luật tích cực, phù hợp sẽ giúp học sinh giảm thiểu những hành vi không phù hợp, củng cố các hành vi tích cực và phát triển nhân cách một cách tốt đẹp, bền vững Tuy nhiên, giáo viên không được phớt lờ đi những lỗi của học sinh Trong một số trường hợp học sinh cá biệt, vi phạm nội quy trường lớp, các biện pháp giáo dục ý thức kỉ luật họ sinh tỏ ra bất lực thì các hình thức kỉ luật mới được đưa vào để giáo dục Như vậy, đưa ra hình thức giáo dục chỉ
là biện pháp sau cùng nhằm mục đích điều chỉnh những sai phạm của người học… nhưng không phải là trừng phạt thân thể hay xúc phạm đến nhân phẩm học sinh Thay vào đó là hình thức giáo dục “tích cực” mang tính giáo dục và giá trị nhân văn
4.2 Cách thức thực hiện
4.2.1 Luôn lấy học sinh làm trung tâm trong các hoạt động học tập, trải nghiệm rèn luyện kỹ năng sống, hướng nghiệp và trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của các em
Xây dựng nội quy, nề nếp kỷ luật của lớp học, nhà trường để từ đó học sinh
có thể thực hiện tốt các hoạt động như: thể dục thể thao nâng cao sức khỏe, hoạt động vệ sinh phòng ở KTX và phòng trọ, ý thức trong học tập… Với cách đánh giá toàn diện như vậy thì học sinh không thể lúc nào cũng áp dụng các hình thức giáo dục nghiêm khắc, các nội quy cứng nhắc… mà chủ yếu phổ biến hướng dẫn một cách mềm dẻo, linh hoạt, dễ làm, dễ thực hiện Học sinh chủ yếu phải có ý thức tự giác và thực hiện nội quy giống như việc thích ứng với môi trường sống hàng ngày Từ những hoạt động đó học sinh được phát huy năng lực, sáng tạo, HS cảm thấy được tôn trọng Hơn nữa khi có học sinh vi phạm nội quy, chúng tôi đã sử dụng phương pháp “tạm lắng” để HS tự nhận ra sai lầm của mình, rút kinh nghiệm… Học sinh phải tự giác trong các hành động như học tập, sinh hoạt trong
ở KTX cũng như ở nhà trọ
Trong tất cả các hoạt động của nhà trường như: sinh hoạt nội trú, học tập trên lớp, hoạt động Đoàn thanh niên, chúng tôi đều xây dựng nội quy và học sinh phải thực hiện các nội quy một cách nghiêm túc và tích cực
4.2.2 Đưa ra các hình thức giáo dục mang tính tích cực
Trang 22- Vệ sinh trường lớp, khu KTX, khu vực xung quanh trường: Tùy vào mức độ
phạm lỗi của học sinh để giới hạn thời gian làm vệ sinh lớp học (ít nhất là 2 ngày
và nhiều nhất là 1 tuần) hoặc phạt nhóm học sinh vi phạm thực hiện một buổi lao động do đoàn trường phân công( Tưới hoa, cây cảnh, làm cỏ, dọn vệ sinh tổng quan sân trường và vùng lân cận Hình phạt này vừa giáo dục ý thức lao động cho học sinh vừa bảo vệ môi trường xanh sạch đẹp
- Giúp đỡ những HS khác trong học tập: Những học sinh vi phạm nội quy
nhưng có thành tích học tập tốt giáo viên có thể yêu cầu học sinh đó giúp đỡ bạn yếu hơn trong học tập Sự tiến bộ của bạn là thước đo cho việc sữa sai của học sinh
- Đọc sách: giáo viên đưa ra hình thức kỉ luật học sinh đến thư viện của
trường tìm đọc một cuốn sách mà giáo viên giới thiệu (cần lựa chọn những cuốn sách tiêu biểu, có dung lượng vừa phải, hoặc giáo viên sẽ lựa chọn chủ đề có nội dung giáo dục tương ứng với điều học sinh vi phạm) Trong thời gian 1 tuần học sinh phải đọc và chia sẻ những điều mà mình đã đọc và học được ở cuốn sách đó trong giờ sinh hoạt lớp
- Nếu học sinh vẫn không tiến bộ hoặc vi phạm có hệ thống hoặc các lỗi nặng như đánh nhau, bỏ học,…thì hình thức cao nhất là phải lập hồ sơ kỉ luật lên
nhà trường, chiếu theo điều lệ khen thưởng, kỉ luật của học sinh THPT để xử lý
4.2.3 Tăng cường các hoạt động để phát huy các năng lực của học sinh
Phát huy năng lực của học sinh không chỉ được phát huy thông qua các hoạt động của lớp học, trong các phong trào thi đua, các giờ sinh hoạt lớp… mà còn được phát huy thông qua việc tiếp nhận kiến thức các môn học GVCN đồng thời
là giáo viên giảng dạy bộ môn cho nên trong các giờ dạy cần vận dụng các phương pháp dạy học tích cực để phát huy hết năng lực của học sinh Không sử dụng các phương pháp theo kiểu truyền đạt lại kiến thức, học sinh ghi chép và học thuộc mà phải sử dụng các phương pháp mới để kích thích học sinh tự tìm tòi, tự khám phá,
tự tìm ra mâu thuẫn để giải quyết vấn đề… Sau đây chúng tôi xin trình bày một số phương pháp đã thực hiện tại Trường THPT Tương Dương 1:
- Sử dụng phương pháp giải quyết vấn đề
Để giúp học sinh thích ứng với mọi môi trường sống (học sinh dân tộc thiểu
số sống ở vùng sâu vùng xa, xã bản, nhiều em lần đầu tiên xa gia đình ra ở và sống ở môi trường thị trấn, vì thế rất cần thiết phải cung cấp cho các em các kỹ năng sống và cách thức thích ứng với môi trường học tập và sinh hoạt ở KTX và nhà trọ của người dân), chúng tôi đã tập dượt cho học sinh biết phát hiện, đặt ra và giải quyết những sự tình gặp phải trong học tập, trong cuộc sống của cá nhân, nhà
ở và cộng đồng như: mối quan hệ tình bạn, tình yêu ở tuổi vị thành niên, cuộc sống sinh hoạt nội trú, văn hóa ứng xử nơi công cộng… thông qua các buổi ngoài giờ
Trang 23lên lớp Những cách làm này không chỉ có ý nghĩa đối với phương pháp dạy học
mà phải được xem như một mục tiêu giáo dục và đào tạo
- Sử dụng phương pháp hoạt động nhóm
Học sinh xa gia đình các em học tập, ăn ở sinh hoạt tập thể trong KTX và nhà trọ nên việc hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau là điều rất cần thiết Một trong những cách làm mà chúng tôi đã áp dụng hiệu quả đó hướng dẫn các em học theo các nhóm học tập và các giáo viên trẻ ở KTX sẽ hỗ trợ giúp đỡ các em ngoài giờ lên lớp, từ đó cùng nhau học tập, cùng nhau chia sẻ những niềm vui, nỗi buồn trong cuộc sống
- Sử dụng phương pháp đóng vai
Học sinh phần lớn là ở vùng sâu vùng xa ra nên các em rất tự ti, e ngại trong giao tiếp, đặc biệt là e ngại trong hoạt động tập thể Với đối tượng như thế, chúng tôi đã tổ chức cho học sinh đặt mình vào một số tình huống giả định để từ
đó tự đưa ra phương pháp cách thức giải quyết vấn đề Qua phương pháp đóng vai học sinh được rèn luyện thực hành những kỹ năng xử sự và giãi bày thái độ hoài nghi trong môi trường không có các mối nguy hiểm hoặc rủi ro trước khi thực hành trong thực tiễn Phương pháp này gây hứng thú và chú ý cho học sinh, tạo hoàn cảnh làm phát sinh sự sáng tạo của học sinh
4.2.4 Giáo dục cho học sinh kĩ năng phòng chống bạo lực học đường
Bạo lực học đường là một vấn đề đang được các nhà quản lí giáo dục quan tâm, đây cũng đang là vấn đề nhức nhối của toàn xã hội Bởi nếu không đẩy lùi được bạo lực ra khỏi môi trường nhà trường thì các em học sinh - đối tượng trung tâm của hoạt động giáo dục trong nhà trường sẽ phải chịu tổn thương nhiều nhất
Việc trang bị cho học sinh kiến thức, kĩ năng để phòng và chống bạo lực học đường là việc làm thiết thực và cần thiết Thông qua các hoạt động giáo dục chống bạo lực học đường học sinh nắm được tác hại của bạo lực đối với bản thân, gia đình và nhà trường Các em sẽ nắm được luật, nắm được cách thức phòng, chống bạo lực Các em tự bảo vệ bản thân và các bạn của mình Hiểu được tầm quan trọng của một môi trường lành mạnh, an toàn từ đó có những hành động cụ thể để xây dựng môi trường trường học an toàn, lành mạnh
- GVCN tuyên truyền phổ biến kiến thức pháp luật cho học sinh
Việc tuyên truyền có thể thực hiện dưới nhiều hình thức trong nhiều không gian và thời gian khác nhau GVCN có thể mời các tuyên truyền viên hoặc tổ tư vấn học đường, hoặc đoàn trường tổ chức thành một buổi tuyên truyền cho toàn thể học sinh
- Tổ chức tuyên truyền dưới hình thức sân khấu hóa về tác hại của bạo lực
học đường trong buổi sinh hoạt lớp
Trang 24Giáo viên cung cấp cho học sinh kiến thức kĩ năng để học sinh hiểu được nguyên nhân vì sao bản thân và bạn của mình lại có hành động bạo lực, khi rơi vào hoàn cảnh bị bạo lực thì bản thân sẽ xử lí như thế nào? Từ đó biết cách kiềm chế
và làm chủ cảm xúc trong nhũng tình huống căng thẳng, khi bị đánh bạn sẽ làm gì? Khi thấy bạn trong lớp, trong trường bị đánh nên xử sự như thế nào? Biết nói lời xin lỗi và lời cảm ơn…Từ đó đưa ra các tình huống cụ thể để thử thách học sinh, cho học sinh đưa ra các phương án xử lí GVCN sẽ phân tích và hướng dẫn cách
xử lí phù hợp nhất
- Phối hợp với công an phường để hướng dẫn học sinh cách phòng chống
bạo lực học đường, cách phòng ngừa ứng phó với bắt nạt, xâm phạm tình dục…
Bên cạnh việc tuyên truyền và phổ biến kiến thức cho học sinh về tác hại của bạo lực học đường thì nhà trường đã phối hợp với công an thị trấn giáo dục cho học sinh hiểu sâu hơn nữa về tác hại của bạo lực học đường
4.2.5 Giáo dục kĩ năng phòng tránh tai nạn xảy ra
Để hướng đến một trường học hạnh phúc thì việc đảm bảo an toàn, tránh các tai nạn, thương tích xảy ra với các em học sinh trong và ngoài nhà trường là
một việc làm hết sức cần thiết
Giáo dục cho học sinh cách phòng tránh tai nạn xảy ra giúp các em có kĩ năng bảo vệ mình và những người xung quanh để đảm bảo an toàn, khỏe mạnh Từ
đó giúp giữ gìn môi trường lớp học, nhà trường an toàn, lành mạnh
GVCN cùng với đoàn trường, phối hợp với các cán bộ Ban tuyên truyền thị trấn tổ chức các lớp học để cung cấp kiến thức về kĩ năng phòng tránh tai nạn xảy
ra như: cách phòng cháy chữa cháy, cách thoát hiểm khi bị cháy; Hướng dẫn cách
để tránh đuối nước Tìm hiểu, quan sát, dự đoán về môi trường trong nhà trường
và nhà ở hoặc nơi cư trú để tránh bị thương tích, tránh hiện tượng nhà sập, cây đổ… Bởi trong cuộc sống có nhiều tai nạn xảy ra bất ngờ, hậu quả của những vụ tai nạn này cũng không hề nhỏ, có trường hợp ảnh hưởng đến thể xác, nặng hơn nữa là mất mạng hoặc gây thương tích cho nhiều người Vì vậy việc cung cấp kĩ năng cho học sinh là việc làm hết sức cần thiết Chúng tôi đã tổ chức cho học sinh trong các lớp dựng nên các tình huống giả định về phòng cháy chữa cháy, đuối nước, bị thương…
Ở hoạt động này các GVCN có thể tổ chức cho học sinh là phối hợp với giáo viên bộ môn dạy ngoài giờ lên lớp để thực hành tiết học giả định để trải nghiệm về các hoạt động này ngoài ra GVCN phối phối hợp các giáo viên giáo dục thể chất
để dạy bơi cho học sinh ở hồ bơi Hòa Nam Hoạt động này vừa cung cấp kĩ năng, vừa tạo được không khí vui vẻ, hạnh phúc cho học sinh Đa số các em rất yêu thích
và hưởng ứng nhiệt tình
Ngoài ra GVCN tổ chức cho học sinh quan sát từ đó có những dự đoán về môi trường xung quanh trường nội trú xem đã thực sự an toàn hay chưa như: Quan
Trang 25sát hành lang lớp học, các cây cổ thụ, công trình xây dựng… Từ chỗ các em dự đoán, chúng tôi đã đề nghị với nhà trường những lỗ hổng có thể mất an toàn trong tương lai, những kiến nghị này đã được nhà trường xem xét và có những giải pháp thích hợp
4.3 Kết quả đạt được
Với phương pháp giáo dục kỉ luật tích cực, học sinh được làm chủ, được nói lên những tâm tư, nguyện vọng của mình nên các em luôn cảm thấy thỏa mãn, tự nhận ra khuyết điểm của mình và tự tìm cách sửa chữa Có thể nói đây là một hình thức giáo dục kỉ luật tích cực mang lại hiệu quả rất cao Học sinh cũng dần bớt tâm
lí tự ti, mặc cảm mà thay vào đó là sự tự tin, nhanh nhẹn, làm chủ bản thân
Nhiều em nhận ra lỗi của mình, cảm thấy hoà nhập với tập thể, vui vẻ đến lớp, gần gũi với bạn bè, thầy cô hơn, tiếp thu bài tốt hơn Nhờ vậy, giáo viên giảm được áp lực quản lý lớp học do học sinh hiểu và tự giác chấp hành kỷ luật Từ đó giáo viên tạo được sự tin tưởng nơi học sinh, được học sinh tôn trọng và quý mến Mối quan hệ thầy - trò trở nên thân thiện Lớp học đoàn kết, chất lượng dạy và học được nâng cao, giáo viên có nhiều niềm vui, cảm thấy yêu nghề, gắn bó với nghề
và luôn nhận được sự đồng tình ủng hộ từ phía gia đình học sinh và xã hội
Được trải nghiệm với phương pháp dạy học tích cực, học sinh đã chủ động hơn trong việc tiếp thu kiến thức, khám phá tri thức, không còn phụ thuộc nhiều vào thầy cô Đặc biệt là hiệu quả của các giờ tự học vào buổi tối rất cao, các em tự biết cách học, tự tìm tòi, tự thảo luận để giải quyết các vấn đề
Với cách thức thực hiện các biện pháp phòng tránh bạo lực học đường, phòng tránh tai nạn xảy ra…như tuyên truyền, trang bị kiến thức, kĩ năng, tổ chức các tiết học theo chủ đề…, trong hai năm qua, Trường THPT Tương Dương 1 là một tập thể đoàn kết, yêu thương Tuyệt đối không xảy ra hiện tượng bạo lực học đường trong trương học Các em học sinh thấy tự tin hơn trong giao tiếp, biết kiềm chế cảm xúc trong những tình huống căng thẳng, biết can ngăn bạn mình trong một
số tình huống dễ dẫn đến bạo lực Nhiều em đã tự tin thể hiện bản thân trước tập thể lớp để nói lên những suy nghĩ của mình về tác hại của bạo lực Các em đã lên
án bạo lực và nhất quyết bài trừ bạo lực ra khỏi học đường
Trong hai năm chúng tôi đã tổ chức được 3 buổi giáo dục kĩ năng phòng tránh tại nạn cho học sinh (bao gồm cả phòng cháy chữa cháy) Các em rất hào hứng với các hoạt động này Với cách làm đơn giản, dễ thực hiện trong những năm qua trong trường không xảy ra hiện tượng tai nạn nào Lớp học và nhà trường thực
sự là nơi an toàn cho học sinh Các em có thể vui vẻ, thoải mái để học tập
5 Xây dựng các câu lạc bộ phù hợp với đối tượng và thực trạng của
nhà trường
5.1 Mục đích
Trang 26Câu lạc bộ là hình thức sinh hoạt ngoại khóa là nơi để học sinh được thực hành các quyền trẻ em của mình như quyền được học tập, quyền được vui chơi giải trí và tham gia các hoạt động văn hóa, nghệ thuật; quyền được tự do biểu đạt; tìm kiếm, tiếp nhận và phổ biến thông tin,…Thông qua hoạt động của các câu lạc bộ, nhiều giáo viên quan tâm hơn đến nhu cầu, nguyện vọng mục đích chính đáng của các em học sinh Đối với môi trường học tập và sinh hoạt nội trú thì việc tổ chức các câu lạc bộ rất thiết thực Các em học sinh là người dân tộc vùng sâu vùng xa , nhiều em còn rụt rè e ngại trong việc thể hiện bản thân, nhiều em có những năng khiếu đặc biệt nhưng vì tâm lí tự ti, e sợ nên không giám thể hiện và phát huy Câu lạc bộ là sân chơi để CBGVNLĐ và các em học sinh gặp gỡ, giao lưu, học hỏi, xua tan những tự ti, mặc cảm, cùng hòa đồng với nhau để tất thể hiện tối đa tiềm năng của bản thân, đặc biệt là những khả năng riêng biệt Tham gia câu lạc bộ các thành viên sẽ cảm nhận được giá trị của bản thân và giá trị của các thành viên khác, không ai bị bỏ lại phía sau Mỗi người đều được ghi nhận năng lực riêng, được tôn trọng sự khác biệt Đây chính là yếu tố quan trọng trong việc xây dựng một ngôi trường hạnh phúc
5.2 Cách thức thực hiện
Trong 2 năm qua, với mục tiêu bước đầu xây dựng các câu lạc bộ chất lượng, phù hợp với đối tượng học sinh và CBGVNLĐ trong toàn trường, bên Đoàn trường đã thành lập, tổ chức được các câu lạc bộ như: câu lạc bộ thể thao, câu lạc
bộ văn hóa nghệ thuật, câu lạc bộ Tự nhiên, câu lạc bộ xã hội Các câu lạc bộ hoạt
động theo nguyên tắc tự nguyện, thống nhất Có quyết định thành lập, có lịch luyện tập và sinh hoạt định hàng tuần Câu lạc bộ có quy chế hoạt động cụ thể Kinh phí hoạt động do các thành viên câu lạc bộ do đoàn trường , nhà trường và các nhân tự đóng góp Mỗi câu lạc bộ bầu ra một người phụ trách, được tôn vinh là Chủ tịch câu lạc bộ Hiện nay mỗi câu lạc bộ có từ 15 đến 20 thành viên Chủ tịch câu lạc
bộ là các cán bộ cán bộ đoàn thanh niên Sản phẩm của các CLB sẽ được thể hiện trong các cuộc thi tại trường và vào các dịp lễ, cuối kì và dịp lễ quan trọng trong năm Kết quả hoạt động của câu lạc bộ được đánh giá, tổng kết vào cuối mỗi quý, mỗi kì và cả năm học
Về phía học sinh, các Câu lạc bộ được hình thành theo sở thích, là một trong những hoạt động trải nghiệm sáng tạo đầy thú vị Học sinh sẽ lựa chọn tham gia câu lạc bộ nào mà mình hứng thú, đam mê và có sở trường Cách thức tổ chức của các câu lạc bộ là: cho học sinh thể hiện năng khiếu của mình, lập các em thành nhóm theo năng khiếu và sở thích Tập luyện theo từng loại hình câu lạc bộ, có trao đổi thảo luận, có các nhóm trưởng Khi tham gia vào các câu lạc bộ, học sinh
sẽ có cơ hội thể hiện bản thân, những năng lực và sở trường tiềm ẩn sẽ được đánh thức và khơi dậy một cách mạnh mẽ Vì thế, không thể phủ nhận, Câu lạc bộ chính
là nơi nuôi dưỡng, chắp cánh cho những ước mơ, đam mê, định hướng tương lai cho rất nhiều học sinh sau này
Trang 27Trong các loại câu lạc bộ của học sinh, thì câu lạc bộ thể thao và câu lạc bộ nghệ thuật là các câu lạc bộ được học sinh yêu thích nhất và có hoạt động có hiệu quả nhất Bởi lợi thế của học sinh vùng cao đó là thể lực sức khỏe có đặc thù văn hóa riêng Câu lạc bộ chính là khơi dậy tiềm năng, tìm ra hạt nhân tốt nhất
Về phía giáo viên, với lợi thế là nhà ở gần trường và trong KTX và dựa trên đặc điểm đối tượng - nhiều CBGV, NV nữ, theo yêu cầu, nguyện vọng thực tế của chị em, chúng tôi đã thành lập Câu lạc bộ bóng chuyền nữ, nam để rèn luyện, nâng cao sức khỏe, vừa để giảm những căng thẳng áp lực của công việc, và thực sự chúng tôi thấy “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui” Đây chính là cơ sở, là điều kiện để xây dựng một ngôi trường hạnh phúc
5.3 Kết quả đạt được
Trong hai năm qua, chúng tôi đã xây dựng được 4 câu lạc bộ Thể thao, câu lạc bộ Nghệ thuật, câu lạc bộ Tự nhiên và câu lạc bộ Xã hội trong toàn trường Các câu lạc bộ hoạt động có nề nếp, đi vào chiều sâu và thực sự được CBNGNLĐ
và học sinh yêu thích, say mê tham gia Trong 2 năm qua các câu lạc bộ đã tham gia các giải thể thao do huyện và Tỉnh tổ chức và đã đạt giải ba và giải nhất toàn đoàn
Hiệu quả trước tiên khi tham gia hoạt động trong các câu lạc bộ là học sinh
tự tin hơn, hiểu biết thêm về nhiều lĩnh vực trong cuộc sống, được giải trí, thư giãn lành mạnh sau những giờ học tập căng thẳng
Hoạt động của các câu lạc bộ trong nhà trường đã góp phần quan trọng nâng cao chất lượng giáo dục học sinh theo hướng toàn diện, tạo điều kiện để học sinh giao lưu, học hỏi, rèn luyện kỹ năng sống, phát triển toàn diện về trí tuệ, thẩm mỹ, bồi dưỡng nhân cách, đạo đức, lối sống, tránh xa các tệ nạn xã hội Mô hình các câu lạc bộ trong trường học là cách làm mới, cho thấy những hiệu quả khả quan trong việc góp phần xây dựng “Trường học hạnh phúc”
6 Triển khai kế hoạch Nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo vì một Trường học hạnh phúc
6.1 Mục đích
Nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo là một yêu cầu cần
thiết Mục đích việc triển khai kế hoạch nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo
đức nhà giáo là để hỗ trợ, tăng cường nhận thức và năng lực nghề nghiệp cho CBNGNLĐ trong toàn trường, góp phần giảm thiểu, tiến tới phòng ngừa, chấm dứt hiện tượng nhà giáo có những hành vi ứng xử không phù hợp, vi phạm đạo đức nhà giáo hoặc các hành vi làm tổn thương đến danh dự, nhân phẩm đội ngũ nhà giáo Tiến tới xây dựng ngôi trường THPT Tương Dương 1 an toàn, văn minh, thân thiện và hạnh phúc
Góp phần tạo sự chuyển biến căn bản trong nhận thức và hành động về đạo đức và năng lực ứng xử sư phạm của đội ngũ CBNGNLĐ hướng tới sự chuẩn mực
Trang 28trong ứng xử và đạo đức nhà giáo và không vi phạm các quy chế, quy định của Ngành, chính sách pháp luật của Nhà nước.
6.2 Cách thức thực hiện
Từ trước đến nay, việc nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo là công việc thường xuyên, liên tục của các nhà trường và của mỗi cán bộ, nhà giáo Tuy nhiên, để hướng đến trường học hạnh phúc, đội ngũ cán bộ, nhà giáo cần đẩy mạnh hơn nữa việc nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo Mỗi thầy, cô phải biến những khó khăn thử thách trong lao động thành những cơ hội để khẳng định năng lực, phẩm chất, đạo đức nhà giáo Tất cả cùng lao động và cùng cống hiến vì niềm tự hào nghề nghiệp, vì niềm tin và quý trọng của xã hội
Cấp ủy, lãnh đạo nhà trường phối hợp với BCH Công đoàn tuyền truyền,
kêu gọi các CBNGNLĐ tự giác tham gia các chương trình tập huấn, tham gia các khóa bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ để tự trau dồi năng lực cho bản thân, đáp ứng yêu cầu của công việc trong tình hình mới
Trong thực tế tại Trường THPT Tương Dương 1, nhiều thầy cô giáo đã dành thời gian ngoài giờ lên lớp để tham gia các chương nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, đặc biệt là các buổi tọa đàm về tìm hiểu tâm lí học sinh, tham gia các khóa học về Đổi mới phương pháp, khóa học về STEM nhằm nâng cao trình
độ, năng lực chuyên môn nghiệp vụ và đáp ứng kịp thời nhu cầu dạy và học trong tình hình mới
Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của mỗi cán bộ quản lý, CBNGNLĐ trong việc tiếp cận các văn bản pháp luật của nhà nước, các qui định của Ngành và các chuẩn mực hành vi ứng xử trong môi trường giáo dục. Phổ biến kịp thời các văn bản, các quy định về đạo đức nhà giáo, các hành vi ứng xử trong và ngoài lớp học, trường học thông qua các buổi họp Hội đồng, công đoàn, các buổi sinh hoạt chuyên đề do công đoàn phối hợp với chuyên môn cùng thực hiện; Tuyên truyền, vận động CBNGNLĐ nắm vững và thực hiện nghiêm túc pháp luật của nhà nước, các quy định của ngành, bộ quy tắc ứng xử trong trường học
Hỗ trợ CBNGNLĐ có kỹ năng ứng xử sư phạm, nâng cao ý thức đạo đức nghề nghiệp thông qua việc tổ chức đối thoại, giải đáp, chia sẻ với CBNGNLĐ trong các cuộc hội họp hoặc trên Website của trường Tổ chức các buổi tọa đàm
để hỗ trợ và chia sẻ kinh nghiệm ứng xử các tình huống sư phạm trong tập thể nhà trường; Tổ chức xây dựng cẩm nang “Xử lý tình huống sư phạm trong nhà trường” trên cơ sở tổng hợp những tình huống thực tiễn
Phát hiện, tôn vinh và biểu dương, khen thưởng những tập thể, cá nhân điển hình về xây dựng môi trường sư phạm; những tấm gương nhà giáo tận tụy, mẫu mực, có thành tích trong giảng dạy, nghiên cứu, học tập và sáng tạo để lan tỏa toàn trường, ngành, tác động tích cực tới cộng đồng xã hội Đặc biệt trong năm học