Năng lực giao tiếp thể hiện ở nhiều khía cạnh, đó là việc tạo ra các mối quan hệ xã hội, dàn xếp mâu thuẫn, thuyết phục người khác…Để chuẩn bị cho việc hình thành những khả năng đó thì đ
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN TRƯỜNG PT DÂN TỘC NỘI TRÚ THPT SỐ 2
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: RÈN LUYỆN KĨ NĂNG THUYẾT TRÌNH CHO HỌC SINH TẠI TRƯỜNG PT DTNT THPT SỐ 2 NGHỆ AN
Trang 21.2 Khảo sát về nhu cầu và khả năng thuyết trình của HS trường PT
2 Một số giải pháp rèn luyện kĩ năng thuyết trình cho HS 7
2.4 Phát huy, tập luyện khả năng thuyết trình cho HS thông qua các
2.5 Công đoàn và đoàn trường thường xuyên tạo các “sân chơi” cho
HS phát huy khả năng thuyết trình
Trang 3PHỤ LỤC
1 Khảo sát nhu cầu và khả năng thuyết trình của HS trường PT DTNT THPT Số
2 Nghệ An
2 Một số hình ảnh về tiết học kĩ năng sống với chủ đề: Kĩ năng thuyết trình
3 Minh hoạ sản phẩm thuyết trình của HS
4 Một số hình ảnh HS rèn luyện kĩ năng thuyết trình
Trang 6I PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài
- Mục tiêu của chương trình giáo dục phổ thông mới 2018 là đào tạo ra
những công dân toàn cầu, đáp ứng nhu cầu của thời kỳ hội nhập Vì vậy, bên
cạnh việc hình thành các năng lực chuyên môn thì việc hình thành các năng lực chung đóng một vai trò vô cùng quan trọng Bởi vì, trong sự thành công của con người, kiến thức chuyên môn chỉ là yếu tố nền tảng, nhân tố đóng vai trò quyết định chính là các năng lực xã hội, trong đó có năng lực giao tiếp Năng lực giao tiếp thể hiện ở nhiều khía cạnh, đó là việc tạo ra các mối quan hệ xã hội, dàn xếp mâu thuẫn, thuyết phục người khác…Để chuẩn bị cho việc hình thành những khả năng đó thì điều đầu tiên cần thiết là giúp học sinh rèn luyện kĩ năng thuyết trình, biết trình bày ý tưởng của mình, giải quyết vấn đề một cách mạch lạc, tự tin
- Tuy nhiên, kĩ năng thuyết trình đang còn là một khâu yếu đối với học sinh THPT nói chung và đặc biệt là đối với học sinh trường PT DTNT THPT Số
2 Nghệ An nói riêng Bởi vì 100 % đối tượng học sinh của nhà trường đều là người dân tộc thiểu số, cư trú ở vùng biên giới, các bản làng xa xôi, nhiều em nói tiếng Kinh chưa thành thạo nên các em rất ngại giao tiếp, rụt rè và nhút nhát Cộng với chưa được tiếp xúc nhiều với máy tính từ những năm THCS nên kĩ năng công nghệ thông tin để làm Powerpoint, infogrphic… hỗ trợ cho thuyết trình cũng còn rất hạn chế Theo cuộc khảo sát hàng năm ở học sinh lớp 10, một khối học khoảng 200 học sinh thì chỉ có 5-6 học sinh tự tin nói chuyện, thuyết trình trước đám đông, còn đa phần đang lúng túng khi thuyết trình, ngôn ngữ trình bày chưa có điểm nhấn, chưa có tính thuyết phục
- Thấy được tính cấp thiết của việc rèn luyện các kĩ năng mềm cho HS, thấy được sự cần thiết để tạo sự tự tin trong giao tiếp cho học sinh dân tộc thiểu
số, hòa nhập với HS thành phố, trong những năm học gần đây, trường PT DTNT THPT Số 2 Nghệ An đã bổ sung, thêm mới các chủ đề trong chương trình giáo dục kĩ năng sống, trong đó có kĩ năng thuyết trình Nhấn mạnh việc rèn luyện kĩ năng thuyết trình không chỉ qua một vài tiết học kĩ năng sống mà còn là một quá trình, dưới sự hỗ trợ của toàn thể đội ngũ giáo viên, các tổ chức Công đoàn và Đoàn thanh niên nhằm sáng tạo ra những môi trường trải nghiệm cho HS
Trên cương vị là tổ trưởng chuyên môn và tổ chức Đoàn Thanh niên,
chúng tôi cũng đã nghiên cứu, tìm hiểu nhiều cách làm để góp phần “ Rèn luyện
kĩ năng thuyết trình cho HS tại trường PT DTNT THPT Số 2 Nghệ An.”
Ngoài ra, trong sáng kiến, chúng tôi có tổng hợp cách làm, giải pháp của tất cả
các thành viên trong Ban giáo dục kĩ năng sống nhà trường Sáng kiến được đưa
ra mong được đóng góp một phần nhỏ kinh nghiệm trong việc rèn luyện kĩ năng thuyết trình cho HS ở các trường THPT ngoài môi trường nội trú và để trao đổi, nhận được sự góp ý quý báu từ các đồng nghiệp
Trang 72 Tính mới của đề tài
- Các sáng kiến về rèn luyện kĩ năng thuyết trình chủ yếu đề cập đến cho đối tượng là sinh viên các trường Đại học, chưa có các sáng kiến kinh nghiệm cho đối tượng là học sinh ở các trường phổ thông
- Đề tài có thể áp dụng đối với tất cả các trường THPT không chỉ đối với riêng trường Dân tộc nội trú
3 Đóng góp của đề tài
- Đề tài chỉ ra sự cần thiết đối với việc rèn luyện kĩ năng thuyết trình cho
HS, nhằm đào tạo ra những công dân toàn cầu, đáp ứng xu thế của thời kì hội nhập
- Đóng góp một số kinh nghiệm, cách làm cụ thể và chi tiết để rèn luyện kĩ năng thuyết trình cho HS trong trường phổ thông
- Đề tài minh họa cụ thể một số kế hoạch bài dạy về Kĩ năng thuyết trình, kịch bản về chương trình “Tìm kiếm MC”, Xây dựng bảng tiêu chí đánh giá kĩ năng thuyết trình…
Trang 8II PHẦN NỘI DUNG
1 CƠ SỞ NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
1.1 Các khái niệm
1.1 Thuyết trình
Có rất nhiều khái niệm về thuyết trình, sau đây là một vài khái niệm:
- Thuyết trình là quá trình trình bày nội dung của một chủ đề cho người nghe Những dụng cụ trực quan được sử dụng để minh hoạ cho nội dung bài nói
- Thuyết trình là trình bày một cách sáng tỏ một vấn đề trước đông người
- Thuyết trình là trình bày rõ ràng một vấn đề trước nhiều người Thuyết trình là một nghệ thuật, người thuyết trình được ví như một nghệ sĩ hay diễn viên đứng trước công chúng, thuyết trình là một kĩ năng được phát triển thông qua kinh nghiệm và đào tạo
Một cách hiểu đơn giản hơn, thuyết trình là cách truyền đạt các ý tưởng và các thông tin đến một nhóm người; là trình bày bằng lời về một vấn đề nào đó nhằm cung cấp thông tin hoặc thuyết phục, gây ảnh hưởng đến người nghe
1.2 Kĩ năng thuyết trình
1.2.1 Khái niệm về kĩ năng
Có nhiều cách định nghĩa khác nhau về kĩ năng Những định nghĩa này thường bắt nguồn từ góc nhìn chuyên môn và quan điểm cá nhân của từng người Tuy nhiên hầu hết chúng ta đều thừa nhận rằng kĩ năng được hình thành khi chúng ta áp dụng kiến thức vào thực tiễn Kĩ năng học được do quá trình lặp đi lặp lại một hoặc một nhóm hành động nhất định nào đó Kĩ năng luôn có chủ đích và định hướng rõ ràng
Như vậy: kĩ năng là năng lực (khả năng) của chủ thể thực hiện thuần thục một hay một chuỗi hành động trên cơ sở hiểu biết (kiến thức hoặc kinh nghiệm) nhằm tạo ra kết quả mong đợi
1.2.2 Kĩ năng thuyết trình
- Kĩ năng thuyết trình là khả năng sử dụng kết hợp kiến thức, thái độ, phương pháp, công cụ cần thiết vào quá trình truyền đạt và dẫn dắt thông tin nhằm làm cho nội dung thông tin có sức hấp dẫn hơn, thu hút được nhiều người nghe hơn
- Kĩ năng thuyết trình là sự kết hợp giữa nội dung và hình thức, giữa giao tiếp ngôn ngữ và giao tiếp hình thể, không chỉ truyền đạt thông tin đến đám đông bằng lời nói đến cơ quan thính giác của họ, mà còn truyền đến các giác quan còn lại gồm thị giác, khứu giác, vị giác, xúc giác (bằng hình ảnh, mùi, vị, tiếp xúc)
Trang 91.3 Tầm quan trọng của kĩ năng thuyết trình đối với HS THPT
Rèn luyện kỹ năng thuyết trình cho học sinh là một trong những nhiệm vụ
vô cùng quan trọng trong công tác giáo dục để đào tạo ra những công dân toàn cầu, đáp ứng nhu cầu của thời kỳ hội nhập
1.3.1 Kỹ năng thuyết trình giúp HS tự tin hơn
Rèn luyện kỹ năng thuyết trình sẽ giúp học sinh rèn được cho mình phong cách, lời nói, cử chỉ khi đứng trước đám đông Nhờ vậy, việc giao tiếp với mọi người xung quanh học sinh sẽ thêm tự tin phát biểu, đưa ra ý
kiến riêng của mình
1.3.2 Giúp HS mở rộng nhiều mối quan hệ
Khả năng ăn nói, giao tiếp tốt với mọi người xung quanh sẽ giúp học sinh dễ dàng kết nối, giao lưu với bạn bè dễ dàng Không chỉ bó hẹp các mối quan hệ trong trường lớp mà còn giúp bạn giao lưu kết bạn với mọi
người xung quanh mình
1.3.3 Đạt kết quả học tập cao hơn
Khi chuyển sang dạy học lấy HS làm trung tâm, dạy học thông qua tổ chức các hoạt động cho HS thì việc HS phải tự thuyết trình các vấn đề, các
ý tưởng là điều tất yếu HS phải biết cách trình bày vấn đề trong hoạt động nhóm, giải quyết vấn đề khi báo cáo trước lớp hay thuyết trình cho các sản phẩm dự án học tập…Kĩ năng thuyết trình tốt sẽ giúp HS đạt kết quả học tập cao hơn
1.3.4 Mang đến nhiều cơ hội cho HS trong tương lai
Xin việc là thử thách đầu tiên đối với sinh viên sau khi ra trường, cũng là bước khởi đầu đặt chân vào môi trường công việc thực tế tại các doanh nghiệp Tham gia phỏng vấn, kỹ năng giao tiếp và trình bày vấn đề sẽ được nhà tuyển dụng chú trọng
Dù làm bất kì công việc gì, địa vị nào thì kĩ năng thuyết trình cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng, là cơ hội để thể hiện tối đa giá trị của bản thân Bởi
vì nếu có kiến thức chuyên môn, ý tưởng độc đáo, chúng ta cũng phải có khả năng trình bày, thu hút sự tham gia và ủng hộ của đồng nghiệp Hay thuyết trình cũng trở thành một phương pháp dạy học đối với giáo viên, tạo sự hứng thú, tập trung lắng nghe cho HS…
1.4 Phân loại các kĩ năng thuyết trình của HS ở trường phổ thông
Dựa vào mục tiêu của bài thuyết trình mà HS thường gặp ở trường học, có thể chia kĩ năng thuyết trình thành hai dạng:
Trang 10- Thuyết trình để trình bày: truyền đạt các ý tưởng và thông tin Ở dạng thuyết trình này ngôn ngữ cần ngắn gọn, súc tích, rõ ràng và thông tin chính xác
Ví dụ như: các vấn đề, nội dung học tập được GV giao nhiệm vụ yêu cầu HS nghiên cứu và trình bày
- Thuyết trình để thuyết phục: tức là phải gây ảnh hưởng đến người nghe Dạng thuyết trình này đòi hỏi cao hơn về ngôn ngữ, lí lẽ và phân tích sắc bén để người nghe cùng suy nghĩ với mình, chấp nhận theo quan điểm, cách giải quyết vấn đề của mình, hành động theo ý mình muốn Dạng thuyết trình này thường gặp khi GV sử dụng các tình huống giả thiết trong học tập yêu cầu HS xử lí tình huống Hoặc ở các hoạt động NGLL, thuyết trình để tuyên truyền ý thức, hành vi
về các vấn đề xã hôi như bảo vệ môi trường, bạo lực học đường…
2 Khảo sát về nhu cầu và khả năng thuyết trình của học sinh trường PTDTNT THPT Số 2 Nghệ An
2.1 Khảo sát học sinh bằng ứng dụng Google Forms
Để khảo sát về nhu cầu và khả năng thuyết trình của học sinh, Tôi sử dụng
6 câu hỏi trắc nghiệm trên ứng dụng Google Forms:
https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd_TclqVvRfd8YGWm0vK6SyKixykepGRNjYCKX70PPoxwU0Tg/viewform?usp=sf_link
và thu được kết quả như sau:
Kết quả khảo sát nhu cầu và khả năng thuyết trình của HS trường PTDTNT
THPT Số 2 Nghệ An, qua ứng dụng Google forms
Có đến 80 % HS được khảo sát cho rằng, chúng em thường xuyên phải thuyết trình trong học tập và kĩ năng thuyết trình với chúng em thực sự rất cần thiết, 20% còn lại đánh giá ở mức độ cần thiết Em Vi Thị Quỳnh Như, học sinh
lớp 10A1 cho biết: “Kĩ năng này rất cần thiết với em, vì nếu em có được kĩ năng
này thì em sẽ tự tin đứng trước bạn bè để nói, không còn ngại ngùng, xấu hổ
Chưa tự rèn luyện hoặc học hỏi KN thuyết trình từ
người khác Gặp khó khăn trong soạn thảo nội dung thuyết trình
Gặp khó khăn trong việc sử dụng công cụ hỗ trợ
thuyết trình Chưa có tác phong, cử chỉ…khi thuyết trình
%
Trang 11nữa”; còn em Minh Thư lớp 11A2, cho rằng: “Sau này, em muốn trở thành giáo viên, kĩ năng thuyết trình sẽ làm cho người giáo viên giảng bài hay hơn và hấp dẫn hơn”…Phần lớn các em đã ý thức được vai trò của kĩ năng thuyết trình trong
học tập và cuộc sống sau này, phần lớn các em có nhu cầu được rèn luyện kĩ năng thuyết trình
Nhưng thực tế, chỉ có 5 % HS tự đánh giá mình có khả năng thuyết trình ở mức độ khá, một con số quá ít ỏi Trong khi đó, có đến 80% HS cảm thấy lo sợ, mất bình tĩnh khi thuyết trình
Có nhiều yếu tố tác động đến khả năng thuyết trình của HS, trong đó 60%
HS chưa bao giờ tự rèn luyện hoặc học hỏi kĩ năng thuyết trình từ người khác, 55% HS gặp khó khăn về việc xây dựng nội dung thuyết trình, 40% HS gặp khó khăn khi sử dụng công cụ hỗ trợ thuyết trình, 35% HS chưa có tác phong, cử chỉ khi thuyết trình
2.2 Khảo sát khả năng thuyết trình của HS qua phỏng vấn GV
- Thầy Nguyễn Cao Hùng, GVCN lớp 10A1 cho biết: “Ở các lớp Tôi dạy,
thông thường chỉ có từ 1-2 em có khả năng thuyết trình khá, lớp nào nhiều cũng chỉ có từ 5-6 em Phần lớn các em khi đứng lên thuyết trình chỉ đọc, lúng túng và thiếu tự tin…”
- Cô Bùi Thị Lệ Thu, giáo viên môn Ngữ Văn, cho hay: “HS nghĩ được
câu gì viết câu đó, chưa biết cách viết và giải quyết một vấn đề như thế nào cho phù hợp Nội dung bài thuyết trình thường thiếu tính chặt chẽ và thuyết phục HS thường không biết viết ý khái quát, mổ xẻ những ý nhỏ và phân tích sâu các vấn đề…”
- Cô Thu Hà, GV dạy Kĩ năng sống thì đánh giá rằng: “Phần lớn các em
chỉ chăm chăm vào nội dung bài thuyết trình mà không để ý đến tác phong, cử chỉ, ngôn ngữ khi trình bày bài thuyết trình…”
- Cô Trần Thị Liên, GVCN lớp 11A2 phân tích: “Do các em chủ yếu là
người dân tộc thiểu số, cư trú ở vùng sâu xa, nhiều em nói tiếng Kinh chưa thành thạo nên hình thành ở các em tác phong tự ti, rụt rè và nhút nhát, ngại giao tiếp Cộng với điều kiện kinh tế khó khăn, chưa được tiếp xúc nhiều với máy tính nên khả năng sử dụng công cụ hỗ trợ thuyết trình cũng là một khâu yếu…”
- Thầy Mai Văn Đạt, Bí thư Đoàn trường nhìn nhận: “Phần lớn các em không biết sử dụng P.P như một công cụ gợi nhớ và tạo sinh động mà chăm chăm đọc trên slide, ánh mắt không hướng về người nghe…”
Qua phỏng vấn GV, kết quả cũng tương tự như với khảo sát HS, ta thấy
rằng kĩ năng thuyết trình với HS trường PT DTNT THPT số 2 Nghệ An thực sự đang còn rất nhiều hạn chế, từ việc xây dựng nội dung đến sử dụng công cụ hỗ trợ và ngôn ngữ cơ thể khi thuyết trình
Trang 122 MỘT SỐ GIẢI PHÁP RÈN LUYỆN KĨ NĂNG THUYẾT TRÌNH CHO HỌC SINH
2.1 Đƣa chủ đề Kĩ năng thuyết trình vào các tiết học Kĩ năng sống
2.1.1 Mục đích
Các chủ đề giáo dục kĩ năng sống để đưa vào nhà trường vô cùng đa dạng
và phong phú Tuỳ thuộc vào môi trường và đối tượng HS, nhà trường và giáo viên dạy KNS cần có sự chọn lựa phù hợp Nhưng trước hết cần ưu tiên các kĩ năng sống gắn kết với việc hình thành các kĩ năng học tập, trong đó có kĩ năng thuyết trình
Mục đích của các tiết lí thuyết KNS về chủ đề Kĩ năng thuyết trình là:
- Trang bị cho HS những kiến thức cơ bản về bài thuyết trình
- Giúp HS thuyết trình thành công một vấn đề cụ thể
- Giúp HS tự tin khi nói trước đám đông
2.1.2 Nội dung của chủ đề Kĩ năng thuyết trình
2.1.2.1 “Tạo lập” bài thuyết trình theo công thức BIKER
Một bài thuyết trình dù ngắn hay dài đều được cấu trúc dựa trên 3 phần:
mở bài, thân bài và kết bài Ba nội dung này được tóm tắt trong công thức dễ nhớ BIKER
B- bang (tiếng nổ): Mở đầu là phần quan trọng nhất của bài thuyết trình,
là bước tiếp xúc đầu tiên với khán giả Việc tạo ấn tượng tốt đối với khán giả ở bước khởi đầu này rất có ý nghĩa Ngoài cách mở đầu truyền thống là giới thiệu trực tiếp chủ đề và nội dung bài thuyết trình thì người thuyết trình có thể mở đầu bằng cách đưa ra một lập luận nào đó (câu hỏi, số liệu thống kê, sự kiện…) rồi dẫn dắt người nghe đến với chủ đề của bài thuyết trình Đó chính là cách mở bài trực tiếp và gián tiếp
I-introduction: giới thiệu sơ lược các ý chính của bài thuyết trình Sau
phần mở đầu là phần giới thiệu về nội dung bài thuyết trình, hãy giới thiệu các ý chính và mục tiêu của bài thuyết trình Có thể thông báo thời gian thuyết trình với khán giả
K- Keyboint: trình bày các ý chính Hãy xác định các ý chính cần trình
bày, số lượng ý chính tuỳ thuộc vào thời lượng trình bày và các thông điệp cần truyền đạt
E- examplex: các ví dụ Các ví dụ sẽ giúp làm rõ các thông điệp cần
truyền tải Các ví dụ có thể là các câu chuyện, đồ thị, hình ảnh, bảng số liệu…
Trang 13R- recap: điểm lại các ý chính Phần kết luận cần gọn gàng và đơn giản,
chúng ta sẽ nhắc lại các luận cứ dẫn đến kết luận Luận cứ là các lí do cho việc rút ra kết luận hoặc thông điệp chính Vì thế, sau khi nhắc lại luận cứ, chúng ta
sẽ xác nhận lại kết luận hoặc thông điệp chính của bài thuyết trình
2.1.2.2 Sử dụng Powerpoint trong thuyết trình
Với sự phát triển của công nghệ thông tin và truyền thông, việc thuyết trình trở nên thuận lợi hơn rất nhiều nhờ phần mềm P.P: các ý tưởng trình bày được công cụ hỗ trợ để minh hoạ hoặc nhấn mạnh, thời gian viết vẽ bảng được tiết kiệm, sức thu hút khán giả được nâng cao nhờ hiệu ứng âm thanh và hình ảnh sống động
Để khai thác P.P hiệu quả, cần tuân thủ một số nguyên tắc sau:
- Số lượng trang chiếu tương ứng với thời lượng thuyết trình, nhiều quá gây mất tập trung, ít quá gây nhàm chán
- Hình thức slide: ít chữ và nhiều hình ảnh, sơ đồ, biểu đồ
- Cỡ chữ đủ lớn cho người cuối phòng nhìn thấy
- Mỗi slide nên có khoảng dưới 6 dòng, nguyên tắc 6x6 là mỗi dòng không quá 6 chữ và mỗi slide không quá 6 dòng
- Tuân thủ nguyên tắc tương phản: nền sáng-chữ tối hoặc ngược lại
- Tránh sử dụng quá nhiều hiệu ứng, các hiệu ứng gây rối mắt
2.1.2.3 Làm chủ giọng nói khi thuyết trình
Thuyết trình là chúng ta sử dụng ngôn ngữ nói Giọng nói chính là bí quyết thu hút trong nghệ thuật thuyết trình Để làm chủ giọng nói khi thuyết trình cần chú ý:
- Âm lượng: giọng nói cần phải rõ ràng, đủ nghe Giọng nói dù to hay nhỏ đều phải có sinh lực, có khí lực mới có sức thuyết phục
- Phát âm: âm vực phải chuẩn, tròn vành rõ chữ, không méo tiếng hay nuốt chữ, không nhầm lẫn giữa các âm
- Độ cao, điểm dừng: giọng nói phải lúc trầm lúc bổng, nói có điểm dừng
2.1.2.4 Sử dụng ngôn ngữ cơ thể
Trong mỗi khoảnh khắc, chúng ta đều gửi đi những thông điệp không lời một cách vô thức Trong thuyết trình cũng vậy, chúng ta có thể vận dụng ngôn ngữ cơ thể để khẳng định thêm thông điệp muốn truyền tải
- Ánh mắt: giao tiếp bằng ánh mắt có hiệu quả rất tốt trong việc xây dựng mối quan hệ thân mật giữa người nói và người nghe Khi thuyết trình hãy cố
Trang 14gắng nhìn bao quát tất cả các người nghe, đặc biệt những người ở vị trí xa Mỗi một ý thuyết trình ta nên dừng lại ở một nhóm người hoặc một cá nhân nào đó
- Dáng đứng: dáng đứng là một loại ngôn ngữ cơ thể, nó mang tính minh hoạ và điều tiết Dáng đứng vững chãi, năng động, trung tâm của khán phòng sẽ thu hút được sự chú ý của người nghe
- Di chuyển: trong thuyết trình, điều cần tránh nhất là đơn điệu và nhàm chán, vì thế khi thuyết trình, không nên đứng yên một chỗ mà cần phải di chuyển, tạo những góc nhìn, góc nghe mới cho khán giả
2.1.3 Cách thức thực hiện
2.1.3.1 Xây dựng các tình huống để HS thực hành
Chỉ có những tình huống thực hành cụ thể thì HS mới có thể vận dụng những kiến thức cơ bản về thuyết trình để tạo lập và thực hiện một bài thuyết trình thành công Không những thế, thông qua các tình huống, HS còn có thể phát hiện sáng tạo thêm nhiều vấn đề mà phần lí thuyết GV chưa nhắc được đến đầy đủ
Ví dụ 1: Đại dịch Covid-19 bùng nổ, dạy học trực tuyến là phương án duy nhất để đảm bảo an toàn cho HS “tạm dừng đến trường, không dừng học” Em được bầu là nhóm trưởng và được giao nhiệm vụ trình bày cho nhóm về kế hoạch và phương pháp học tập trực tuyến Em muốn cung cấp những thông tin liên quan và hữu ích nhất để các thành viên nhóm không bị bỡ ngỡ khi bắt đầu tham gia học tập Em cũng muốn từ đó nhóm sẽ đoàn kết và phát triển hơn Em
có tổng cộng 15 phút cộng thêm ít thời gian dành cho các câu hỏi
Yêu cầu: 1 Hãy phác thảo phần giới thiệu và phần kết luận Mỗi phần ngắn gọn gồm 1-2 câu
2 Em hãy sắp xếp các ý chính theo một trình tự hợp lí để bài nói
cô đọng, súc tích (không nên nói quá 5 ý)
3 Hãy lấy một tờ giấy note hoặc một quyển sổ ghi chép ghi chữ
mở đầu, sau đó ghi những điều em muốn nói phần mở đầu càng ngắn càng tốt Tương tự với phần thân bài và kết luận
Ví dụ 2: Trong cuộc sống, việc lên kế hoạch cho bản thân chính là việc cần thiết của mỗi người Cho dù mục tiêu của bạn đơn giản hay phức tạp, thì sớm hay muộn bạn cũng nên có kế hoạch rõ ràng để thực hiện được điều đó Trong vòng 15 phút em hãy thuyết trình về kế hoạch cho tương lai của mình Yêu cầu: Em hãy phác thảo các ý chính dựa vào gợi ý của sơ đồ sau
Trang 152.1.3.2 Giúp HS phát hiện những điều “nên” và “không nên” khi thuyết trình
Yêu cầu HS phát hiện những vấn đề “nên” và “không nên” trong thuyết
trình cũng là một giải pháp hiệu quả để GV truyền tải kĩ năng thuyết trình đến
HS
Ví dụ: Vận dụng các kiến thức đã học và kinh nghiệm của bản thân để hoàn thiện bản checklist về việc khi tham gia thuyết trình bằng cách đánh dấu X vào phần được chọn
Nội dung Nên Không
nên
Lí do
Xem trước bài báo cáo và
xem lại file thuyết trình có
tương thích với máy tính sử
dụng chưa, máy tính có bộ
phận kết nối với máy chiếu
không
Chuẩn bị bài báo cáo đến sát
lúc thuyết trình hoặc để quá
cập rập
Trang phục và cách thuyết
trình sao cho trông bạn thật
chuyên nghiệp
Làm slide quá nhiều số,
nhiều chữ hay biểu đồ
Trang 16Nói trước nội dung, mục đích
bạn sẽ trình bày
Chỉ đọc theo nội dung viết
trước trên giấy hay đại loại
như vậy Hãy cố gắng hiểu,
thuộc nội dung và diễn đạt
bằng ngôn ngữ của bạn
Trình bày chậm, rõ ràng Lưu
ý: 1 slide chỉ nên kéo dài
trong 1 phút (tối đa 2 phút)
chuẩn địa phương…
Nói với giọng điệu đều đều
Hãy xem như người nghe
đang ngồi trước sân khấu Họ
cần xem một vở trình diễn
nhiều âm điệu
Giao tiếp thật nhiều bằng ánh
mắt trong lúc báo cáo
Độc thoại với màn hình hay
chỉ nhìn vào một người nào
đó
Hãy cố gắng hâm nóng
không khí Hài hước là yếu
tố quan trọng, nếu bạn chưa
kịp phát huy khả năng này,
điều đó không có nghĩa là
bạn không thể làm đối tác
thích thú và quan tâm khi
nhìn thấy phần trình diễn hấp
dẫn
Trang 17Mô phỏng ngôn ngữ cơ thể khi thuyết trình
Mô phỏng ngôn ngữ bàn tay khi thuyết trình
2.2 Tạo điều kiện cho HS đƣợc tham dự các buổi thuyết trình
2.2.1 Mục đích
Học hỏi không bao giờ là thừa mà còn có thể tích lũy kinh nghiệm cho bản thân Vì thế, nhà trường nên tạo điều kiện cho HS được tham dự các buổi thuyết
Trang 18trình để các em có thể học cách mà các diễn giả truyền đạt tới người nghe, từ phong thái đến nội dung và lấy đó làm kinh nghiệm cho mình
2.2.1 Cách thực hiện
2.2.1.1 Mời diễn giả về nói chuyện với HS
Năm học 2020-2021, Công đoàn nhà trường phối hợp với Đoàn trường mời diễn giả Đào Ngọc Cường về nói chuyện với các em HS khối 12 về chủ đề: Sống có ước mơ và khát vọng Tất cả các em đều nhận thấy được ý nghĩa và giá trị của buổi nói chuyện này Những lời chia sẻ xúc động đã chạm vào trái tim toàn thể các em học sinh, đánh thức và hiểu được giá trị của ước mơ, giúp học sinh vượt qua mọi khó khăn thử thách để đạt được ước mơ của cuộc đời
Buổi nói chuyện của diễn giả Đào Ngọc Cường tại trường
PT DTNT THPT Số 2 Nghệ An
Khi được đặt câu hỏi từ Ban giáo dục KNS nhà trường: Tại sao cuộc nói
chuyện của diền giả Đào Ngọc Cường lại thu hút được các em? Khiến các em xúc động, không cầm được nước mắt?, có rất nhiều HS đã chia sẻ:
- “Em như thấy mình ở trong câu chuyện của diễn giả Đào Ngọc Cường, một đứa trẻ nghèo ở một vùng quê khó khăn, bố mất sớm, mẹ bị bệnh tâm thần, không đủ tiền để theo học… ”- Em Lô Ngọc Nguyên lớp 12A3
- “Cách nói chuyện của diền giả Đào Ngọc Cường rất gần gũi, chú đi xuống tận dưới khán đài, hướng ánh mắt vào từng đứa HS chúng em, chú nói đầy nhiệt huyết, nói ra từ trái tim của mình” – Em Vi Thị Dịu lớp 11A1
- “Khi chú Cường cho chúng em đứng dậy nhắm mắt, đặt bàn tay lên ngực trái để suy nghĩ về công ơn của cha mẹ, thầy cô, em thực sự không cầm được nước mắt, lúc đó trong em đã dấy lên một quyết tâm cao độ, phải học tập thật tốt
để không phụ lòng của những bậc sinh thành…”- Em Đức Hùng lớp 12A1
- “Khi chúng em đứng dậy khoác tay lên vai nhau, cùng cất bài hát Niềm tin chiến thắng và Đường đến ngày vinh quang thì một tương lai tươi sáng, rạng