1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp

62 16 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Thiết Kế Chủ Đề “Định Hướng Nghề Nghiệp Bản Thân” Thông Qua Hoạt Động Trải Nghiệm Cơ Sở Nghề Cho Học Sinh THPT Trong Chương Trình Trải Nghiệm Hướng Nghiệp
Trường học Trường Trung Học Phổ Thông
Chuyên ngành Giáo Dục
Thể loại Đề Tài Nghiên Cứu
Năm xuất bản 2022
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 62
Dung lượng 2,56 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Nhận thức được vai trò của việc nâng cao chất lượng giáo dục hướng nghiệp cho học sinh cùng với những kết quả đạt được, chúng tôi nghiên cứu đề tài “ Thiết kế chủ đề “Định hướng nghề ng

Trang 1

PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ

I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Khổng Tử đã nói: “Những gì tôi nghe, tôi sẽ quên; những gì tôi thấy, tôi sẽ nhớ; những gì tôi làm, tôi sẽ hiểu”, đó có thể coi là những tư tưởng đầu tiên về giáo dục trải nghiệm và cũng cho thấy vai trò của việc học tập từ những trải nghiệm thực tế Điều này một lần nữa được khẳng định trong chương trình giáo dục phổ thông mới theo Nghị quyết số 29-NQ/TW Hội nghị lần thứ VIII Ban Chấp hành Trung ương khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ

nghĩa và hội nhập quốc tế nêu rõ mục tiêu tổng quát của giáo dục là “Phát triển trí tuệ, thể chất, hình thành phẩm chất, năng lực công dân, phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu, định hướng nghề nghiệp cho học sinh” Bên cạnh mục tiêu của tổng

quát của giáo dục thì mục tiêu hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp cấp THPT

được xác định: “Học sinh phát triển hứng thú nghề nghiệp và ra quyết định lựa chọn được nghề nghiệp tương lai; xây dựng được kế hoạch rèn luyện đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp”

Chương trình trải nghiệm, hướng nghiệp tạo cơ hội cho học sinh tham gia các hoạt động trải nghiệm nhằm phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo của người học dưới sự tổ chức, hướng dẫn của giáo viên Các hoạt động trải nghiệm được chú trọng đổi mới cả về hình thức và nội dung, trong đó tăng cường các hình thức gắn với thực tiễn địa phương, hợp tác nhóm, từ dạy học trên lớp ra ngoài lớp, mở rộng việc dạy học ngoài thiên nhiên, ngoài môi trường lớp học giúp các em có sự định hướng đúng đắn về nghề nghiệp tránh trường hợp chạy theo xu hướng hoặc lựa chọn nghề nghiệp không phù hợp với bản thân dẫn tới phải làm trái nghề hay thậm chí thất nghiệp

Trải nghiệm các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tại địa phương là một trong những yêu cầu trong nội dung trải nghiệm, hướng nghiệp cho học sinh trung học phổ thông Các lĩnh vực nghề nghiệp tại các ngành nghề gắn với đặc thù địa phương nơi học sinh sinh sống là một kênh thông tin rất quan trong cung cấp kiến thức thực tiễn về một số lĩnh vực , hoạt động nghề Tìm hiểu các loại ngành nghề sẽ mang lại cho học sinh cơ hội tìm hiểu nghề nghiệp, lựa chọn, định hướng nghề và rèn luyện phẩm chất , năng lực phù hợp với nghề mà mình yêu thích Nhận thức được vai trò của việc nâng cao chất lượng giáo dục hướng nghiệp cho

học sinh cùng với những kết quả đạt được, chúng tôi nghiên cứu đề tài “ Thiết kế

chủ đề “Định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ

sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp.” nhằm

góp phần tích cực vào thực hiện mục tiêu chung của ngành giáo dục đáp ứng yêu cầu đổi mới trong giai đoạn hiện nay

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Thiết kế được hoạt động trải nghiệm gắn với thực tiễn, phát triển năng lực

tự học, tự nghiên cứu, năng lực giải quyết vấn đề, phát huy hoạt động trải nghiệm

Trang 2

của học sinh trên cơ sở có sự hướng dẫn của giáo viên từ đó giúp các em định hướng nghề trong tương lai

Tiếp cận nghiên cứu các phương pháp dạy học tích cực trên cơ sở thực tiễn áp dụng để nâng cao hiệu quả vào tổ chức các hoạt động giáo dục cho học sinh

Đề xuất nội dung và quy trình tổ chức “Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp” theo hướng kết hợp một số phương pháp dạy học tích cực nhằm tạo hứng thú, sự vui vẻ cho học sinh trong quá trình trải nghiệm để các em nâng cao khả năng tự học, tự chiếm lĩnh tri thức, tìm ra được năng lực, sở trường của bản thân giúp cho các em định hướng tốt nghề nghiệp mà mình yêu thích

III ĐỐI TƯỢNG, THỜI GIAN VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

1 Đối tượng nghiên cứu

- Đối tượng dạy học là học sinh lớp 10 THPT

- Nghiên cứu tổ chức hoạt động giáo dục chủ đề Hướng nghiệp bằng vận dụng một số phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực và tổ chức hoạt động trải nghiệm các ngành nghề giúp học sinh định hướng nghề

2 Thời gian nghiên cứu

Từ tháng 8 năm 2020 đến tháng 3 năm 2022

3 Phạm vi nghiên cứu

- Đề tài tập trung nghiên cứu về thiết kế hoạt động trải nghiệm nghề nhằm định hướng hướng nghề nghiệp cho học sinh THPT trong thời kỳ mới

IV NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

Để thực hiện đề tài này tôi đặt ra một số nhiệm vụ sau đây:

- Nghiên cứu lý luận, thực tiễn và kinh nghiệm của bản thân trong quá trình tổ chức hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh

-Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn một số phương pháp dạy học tích cực

và hoạt động trải nghiệm nhằm giúp học sinh định hướng nghề cho bản thân

- Tổ chức hoạt động giáo dục chủ đề “Định hướng nghề nghiệp bản thân” bằng cách sử dụng một số phương pháp dạy học tích cực thông qua hoạt động trải nghiệm giúp học sinh định hướng nghề

V ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI

Đề tài đã phối hợp vận dụng được các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực và gắn liền hoạt động trải nghiệm thực tiễn khi tổ chức hoạt động hướng nghiệp góp phần định hướng lựa chọn nghề, chọn trường cho tương lai giúp cho học sinh hình thành và phát triển các phẩm chất chủ yếu theo các mức độ phù hợp với mỗi cấp học đã được quy định trong chương trình tổng thể, tổng hợp và phân tích được các thông tin chủ quan, khách quan liên quan đến nghề định lựa chọn Biết cách giữ

an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp trong thực tiễn cuộc sống

Trang 3

Đề tài giúp học sinh hình thành và phát triển các năng lực tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo được biểu hiện qua các năng lực đặc thù: năng lực thích ứng với cuộc sống, năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động, năng lực định hướng nghề nghiệp cho bản thân HS được trải nghiệm, khám phá kiến thức qua hành động, học qua “làm” kiến thức từ đó sẽ được khắc sâu và bền vững

Giúp cho HS lựa chọn nghề, trường đào tạo nghề, hướng học tập nghề nghiệp

mà mình yêu thích Bên cạnh đó giúp các em lập được kế hoạch học tập và phát triển nghề nghiệp, hình thành một số năng lực cơ bản của người lao động trong thời đại mới (khả năng lập kế hoạch làm việc, khả năng hợp tác, khả năng thuyết trình, khả năng tự khẳng định mình ) lựa chọn nghề bằng sự say mê và yêu thích đó là yếu tố cốt lõi để học sinh lựa chọn đúng nghề

Đề tài giúp học sinh có khả năng thích ứng với các điều kiện sống, học tập và làm việc khác nhau; thích ứng với những thay đổi của xã hội hiện đại; có khả năng

tổ chức cuộc sống, công việc và quản lí bản thân; có khả năng phát triển hứng thú nghề nghiệp và ra quyết định lựa chọn được nghề nghiệp tương lai; xây dựng được

kế hoạch rèn luyện đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp và trở thành người công dân có ích

PHẦN II NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

Trang 4

I CƠ SỞ KHOA HỌC

1 CƠ SỞ LÝ LUẬN

1.1 Hiểu về các khái niệm

1.1.1 Theo Từ điển Tiếng việt, “Trải có nghĩa là đã từng qua, từng biết, từng chịu

đựng; còn nghiệm có nghĩa là kinh qua thực tế nhận thấy điều nào đó là đúng"

Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia, “Trải nghiệm là tổng quan khái niệm bao gồm tri thức, kĩ năng trong hoặc quan sát sự vật hoặc sự kiện đạt được thông qua tham gia vào hoặc tiếp xúc đến sự vật hoặc sự kiện đó” Lịch sử của từ “trải

nghiệm” gần nghĩa với từ “thử nghiệm” Thực tiễn cho thấy trải nghiệm đạt được

thường thông qua thử nghiệm

Từ những định nghĩa trên, với mục đích nghiên cứu của mình, hoạt động trải

nghiệm được hiểu như sau: Hoạt động trải nghiệm là một nhiệm vụ học tập gắn với thực tiễn mà học sinh cần phải vận dụng vốn kinh nghiệm sẵn có để trải nghiệm, phân tích, khái quát hóa thành kiến thức của bản thân và vận dụng để giải quyết vấn

đề thực tiễn”

1.1.2 Nghề là một lĩnh vực hoạt động lao động mà trong đó, nhờ được đào tạo, con người có được những tri thức, những kĩ năng để làm ra các loại sản phẩm vật chất hay tinh thần nào đó, đáp ứng được những nhu cầu của xã hội Nghề thường được hiểu là một việc làm có tính ổn định, đem lại thu nhập để duy trì và phát triển cuộc sống cho mỗi người Nghề không đơn giản chỉ để kiếm sống mà còn là con đường để thể hiện và khẳng định giá trị của bản thân

1.1.3 Định hướng nghề nghiệp là một khái niệm giáo dục toàn diện và liên tục được thiết kế để cung cấp cho các cá nhân ở cấp trung học các thông tin, kinh nghiệm chuẩn bị cho họ sống và làm việc trong một xã hội, môi trường cần

1.1.4 Làng nghề là một đơn vị hành chính cổ xưa, là nơi quần cư đông người, sinh hoạt có tổ chức, kỉ cương, tập quán riêng Làng nghề không những là một làng sống chuyên nghề, mà còn gồm những người cùng nghề sống hợp quần thể để phát triển công việc Bên cạnh việc phát triển kinh tế, làng nghề còn giữ gìn bản sắc dân tộc và đặc điểm riêng của địa phương

1.1.5 Định hướng nghề nghiệp thông qua trải nghiệm cơ sở nghề là trải qua, kinh qua, thâm nhập vào một cơ sở nghề để tích lũy các thông tin, kinh nghiệm nghề nhằm định hướng việc lựa chọn nghề nghiệp thích hợp chuẩn bị cho cuộc sống của người trải nghiệm

1.2 Một số phương pháp dạy học tích cực để thiết kế hoạt động “Định hướng nghề “ thông qua hoạt động trải nghiệm nghề

Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp là một bộ phận của chương trình giáo dục phổ thông mới, để thực hiện chủ đề Định hướng nghề nghiệp cho học sinh thông qua hoạt động trải nghiệm chúng tôi áp dụng các phương pháp dạy học tích cực để học sinh được học thông qua các hoạt động trải nghiêm “Hoạt động trải nghiệm”

Trang 5

là cầu nối để học sinh “học qua làm” trong thực tiễn Đây là những hoạt động giáo dục được tổ chức gắn liền với kinh nghiệm, cuộc sống để HS trải nghiệm và sáng tạo Ở đây để thực hiện chủ đề chúng tôi thực hiện các phương pháp chính, đó là:

1.2.1 Phương pháp Dạy học theo dự án

1.2.1.1 Khái niệm dự án và phương pháp dạy học theo dự án

Dự án: Thuật ngữ ”dự án” (project) được hiểu là một đề án, dự thảo hay kế hoạch cần thực hiện để đạt mục đích đặt ra Khái niệm dự án được sử dụng trong sản xuất, kinh doanh, nghiên cứu khoa học cũng như trong quản lí xã hội và được sử dụng trong lĩnh vực GD-ĐT như một phương pháp hay hình thức dạy học

Phương pháp dạy học theo dự án: Từ đầu thế kỉ XX, các nhà sư phạm Mĩ đã xây dựng cơ sở lí luận cho phương pháp dự án (Project method) và coi đây là phương pháp dạy học quan trọng để thực hiện dạy học hướng vào người học nhằm khắc phục nhược điểm của dạy học truyền thống Dạy hoc theo dự án được hiểu là một phương pháp hay hình thức dạy học, trong đó người học thực hiện một nhiệm vụ phức hợp,

có sự kết hợp giữa lí thuyết và thực tiễn, thực hành Nhiệm vụ này được người học thực hiện với tính tự lực cao trong quá trình học tập, từ việc xác định mục đích, lập

kế hoạch, đến việc thực hiện dự án, kiểm tra, điều chỉnh, đánh giá quá trình và kết quả thực hiện

1.2.1.2 Đặc điểm của dạy học theo dự án

Các nhà sư phạm Mĩ đầu thế kỉ XX khi xác lập cơ sở lí thuyết cho phương pháp dạy học này đã chỉ ra 3 đặc điểm cốt lõi của Dạy hoc theo dự án

Định hướng vào HS:

Chú ý đến hứng thú của người học, tính tự lực cao: Giáo viên (GV) đóng vai trò là người tư vấn, hướng dẫn và giúp đỡ HS tham gia chọn đề tài, học tập phù hợp với trình độ kiến thức và năng lực cá nhân, khuyến khích tính tích cực, tự lực, tham gia trải nghiệm, sáng tạo;

Người học được cộng tác làm việc, lựa chọn nhiệm vụ phù hợp (hay còn gọi

là học tập tính xã hội): Các dự án học tập thường được thực hiện theo nhóm, đòi hỏi cần có sự hợp tác và phân công công việc giữa các thành viên trong nhóm Qua đó rèn luyện tính sẵn sàng và kĩ năng cộng tác làm việc giữa các thành viên tham gia, giữa GV và HS cũng như các lực lượng xã hội tham gia vào dự án

- Định hướng vào thực tiễn:

Gắn liền với hoàn cảnh: Chủ đề dự án xuất phát từ tình huống của thực tiễn đời sống xã hội, phù hợp trình độ và năng lực của người học;

Có ý nghĩa thực tiễn xã hội: Gắn việc học tập trong nhà trường với thực tiễn đời sống xã hội mang lại tác động xã hội tích cực;

Kết hợp giữa lí thuyết và thực hành: HS phát triển khả năng giải quyết vấn

đề thực tiễn bằng cách tích hợp các kiến thức đã học Thông qua đó, kiểm tra, củng

cố, mở rộng hiểu biết lí thuyết và rèn luyện kĩ năng hành động, kinh nghiệm thực

Trang 6

6

tiễn của người học

Định hướng vào sản phẩm: Trong quá trình thực hiện dự án sẽ tạo ra các sản

phẩm Các sản phẩm này không giới hạn trong những thu hoạch lí thuyết, mà còn tạo ra sản phẩm vật chất của hoạt động thực tiễn, thực hành Những sản phẩm này

có thể được trình bày, công bố và được sử dụng

1.2.1.3 Quy trình tổ chức dạy học theo dự án

Thông qua quá trình nghiên cứu các bước thiết kế Dạy hoc theo dự án của các tác giả Phạm Hồng Bắc, Đỗ Hương Trà, chúng tôi đề xuất quy trình thiết kế bài học Dạy hoc theo dự án gồm 5 bước sau:

Bước 1: Chọn đề tài và xác định mục đích của dự án

Bước 2: Xác định đề cương, kế hoạch thực hiện

Bước 3: Thực hiện dự án

Bước 4: Thu thập kết quả và trình bày sản phẩm

Bước 5: Đánh giá dự án Việc phân chia thành các bước trên chỉ có tính tương đối Trong thực tế dạy học, chúng ta có thể xen kẽ và thâm nhập lẫn nhau giữa các bước Việc tự kiểm tra, điều chỉnh cần được thực hiện trong tất cả giai đoạn của dự

án, phù hợp cấu trúc, nhiệm vụ của từng dự án khác nhau

1.2.2 Phương pháp dạy học hợp tác

Dạy học hợp tác là một hình thức xã hội của dạy học, trong đó học sinh của một lớp học được chia thành các nhóm nhỏ trong khoảng thời gian giới hạn, mỗi nhóm tự lực hoàn thành các nhiệm vụ học tập trên cơ sở phân công và hợp tác làm việc Kết quả làm việc của nhóm sau đó được trình bày và đánh giá trước toàn lớp

Dạy học hợp tác còn được gọi bằng những tên gọi khác nhau như dạy học theo nhóm, thảo luận nhóm Dạy học hợp tác không phải một phương pháp dạy học cụ thể mà là một hình thức xã hội, hay là hình thức dạy học theo nhóm

Số lượng HS trong một nhóm thường khoảng 4 -10 học sinh Nhiệm vụ của các nhóm có thể giống nhau hoặc mỗi nhóm nhận một nhiệm vụ khác nhau, là các phần trong một chủ đề chung

Dạy học hợp tác thường được áp dụng để đi sâu, vận dụng, luyện tập, củng cố một chủ đề đã học, nhưng cũng có thể để tìm hiểu một chủ đề mới Ở mức độ cao, có thể đề

ra những nhiệm vụ cho các nhóm HS hoàn toàn độc lập xử lý các lĩnh vực đề tài và trình bày kết quả của mình cho những học sinh khác ở dạng bài giảng

1 NHẬP ĐỀ VÀ GIAO NHIỆM VỤ

• Giới thiệu chủ đề

Tiến trình dạy học h ợp tác

Trang 7

1.2.3 Phương pháp giải quyết vấn đề

+ Phương pháp giải quyết vấn đề là một phương pháp giáo dục nhằm phát triển năng lực tư duy, sáng tạo, giải quyết vấn đề của học sinh Các em được đặt trong tình huống có vấn đề , thông qua việc giải quyết vấn đề giúp học sinh lĩnh hội tri thức , kĩ

năng và phương pháp

Trong phương pháp giải quyết vấn đề, giáo viên tạo ra những tình huống gợi vấn

đề, điều khiển học sinh phát hiện vấn đề, hoạt động tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo

để giải quyết vấn đề, thông qua đó mà kiến tạo tri thức, rèn luyện kĩ năng và đạt được những mục tiêu học tập khác

Dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề có những đặc điểm:

Học sinh được đặt vào một tình huống gợi vấn đề chứ không phải là được thông báo tri thức dưới dạng có sẵn

Học sinh hoạt động tự giác, tích cực, chủ động, sáng tạo, tận lực huy động tri thức

và khả năng của mình để phát hiện và giải quyết vấn đề chứ không phải chỉ nghe thầy giảng một cách thụ động

Mục tiêu dạy học không phải chỉ là làm cho HS lĩnh hội kết quả của quá trình phát hiện và giải quyết vấn đề mà còn ở chỗ làm cho HS phát triển khả năng, vận dụng vào thực tiễn

+ Tiến trình sử dụng phương pháp

Việc tổ chức cho học sinh phát hiện và giải quyết vấn đề bao gồm các bước cơ

Trang 8

bản sau đây:

Bước 1 Phát hiện hoặc thâm nhập vấn đề

Phát hiện vấn đề từ một tình huống gợi vấn đề, thường là do thầy tạo ra Giải thích và chính xác hóa tình huống

Phát biểu vấn đề và đặt mục tiêu giải quyết vấn đề đó

Bước 2 Tìm giải pháp

Tìm một cách giải quyết vấn đề theo sơ đồ sau

Bước 3 Trình bày giải pháp

Bước 4 Nghiên cứu sâu giải pháp

2 CƠ SỞ THỰC TIỄN

2.1 Từ thực tiễn đổi mới chương trình, sách giáo khoa

Ngày 26/12/2018, Bộ GD-ĐT ra thông tư 32/2018/TT-BGDĐT ban hành chương trình giáo dục phổ thông mới Mục tiêu đổi mới được Nghị quyết 88/2014/QH13 của Quốc hội quy định: “Đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông nhằm tạo chuyển biến căn bản, toàn diện về chất lượng và hiệu quả giáo dục phổ thông; kết hợp dạy chữ, dạy người và định hướng nghề nghiệp; góp phần chuyển nền giáo dục nặng về truyền thụ kiến thức sang nền giáo dục phát triển toàn diện cả về phẩm chất và năng lực, hài hoà đức, trí, thể, mĩ và phát huy tốt nhất tiềm năng của mỗi học sinh.” phù hợp với xu thế phát triển chương trình

giáo dục của thế giới và bắt kịp nền giáo dục của các nước tiên tiến

2.2 Thực trạng tổ chức các hoạt động trải nghiệm ở trường THPT giúp học sinh định hướng nghề

Bắt đầu Phân tích vấn đề

Đề xuất và thực hiện hướng giải quyết

Hình thành giải pháp Giải pháp đúng

Kết thúc

Trang 9

Trong những năm học vừa qua, nhận thức của đội ngũ GV về giáo dục hướng nghiệp cho học sinh đã thay đổi và có nhiều chuyển biến, GV quan tâm đến việc định hướng nghề cho HS ngay trong trường phổ thông song không thường xuyên vì thế tính hiệu quả chưa cao Việc áp dụng các phương pháp dạy học vào tổ chức các hoạt động trải nghiệm nhằm định hướng nghề cho học sinh chưa được áp dụng rộng rãi

Để có kết luận xác đáng, chúng tôi đã tiến hành khảo sát tìm hiểu thực trạng việc giáo dục hướng nghiệp cho học sinh thông qua hoạt động trải nghiệm các cơ sở nghề

Đối với học sinh

Cụ thể, chúng tôi đã phát phiếu điều tra cho 6 lớp 10A2, 10A4,10A1,10A3, 10A5, 10A6 của hai trường THPT Nghi Lộc 2 và THPT Nghi Lộc 5 với tổng số là

248 HS với nội dung khảo sát như sau:

Phiếu khảo sát thực trạng học tập của học sinh

1 Em đánh giá mức độ tổ chức hoạt động trải

nghiệm các cơ sở nghề ở trường mình như thế

nào?

2 Em có thường xuyên trang bị kiến thức về

định hướng nghề nghiệp cho bản thân không?

Kết quả thu được

Nội dung

Mức độ Khá

nhiều

Thỉnh thoảng Khá ít

1 Em đánh giá mức độ tổ chức hoạt động trải

nghiệm các cơ sở nghề trong ở trường mình như

thế nào?

8/248 3,2%

45/248 18,2%

195/248 78,6%

2 Em có thường xuyên trang bị kiến thức về

định hướng nghề nghiệp cho bản thân không?

10/248 4%

198/248 79,9%

40/248 16,1% Qua kết quả điều tra, ta cũng có thể nhận thấy học sinh rất mong muốn được nhà trường tổ chức các hoạt động trải nghiệm các cơ sở nghề để từ đó các em có thể thâm nhập vào các nghề để đưa ra định hướng nghề cho bản thân Đồng thời học

Trang 10

sinh chưa trang bị tốt các kiến thức về định hướng nghề cho bản thân và mong muốn thầy cô thường xuyên tổ chức các buổi trải nghiệm nghề đề học sinh tìm hiểu các ngành nghề khác nhau giúp cho các em đưa ra các ngành nghề phù hợp từ đó giúp cho học sinh xác định được mục tiêu học tập và lựa chọn đúng nghề

Đối với giáo viên

Chúng tôi đã tiến hành điều tra khảo sát 50 GV tại hai trường THPT Nghi Lộc

2 và THPT Nghi Lộc 5 theo các phiếu điều tra sau:

Họ và tên giáo viên………

- Giảng dạy môn………Chủ nhiệm lớp…………

- Trường…

Hãy trả lời câu hỏi dưới đây bằng cách khoanh vào đáp án có câu trả lời phù hợp với thầy /cô

Câu hỏi 1: Thầy (cô) quan tâm về giáo dục hướng nghiệp cho học sinh thông qua

hoạt động trải nghiệm các cơ sở nghề không? (Đánh dấu X vào đáp án mà thầy/cô

lựa chọn)

A Rất quan tâm B Quan tâm C Không quan tâm

Câu hỏi 2: Trong quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho hs

lớp chủ nhiệm, thầy/cô có thường xuyên áp dụng các phương pháp dạy học tích cực

và dạy học trải nghiệm cho HS không? (Đánh dấu X vào đáp án mà thầy/cô lựa chọn)

A Thường xuyên B.Thỉnh thoảng C.Không bao giờ

Câu hỏi 3: Thầy cô đánh giá các hoạt động giáo dục hướng nghiệp tổ chức cho

học sinh trải nghiêm các cơ sở nghề tại địa phương có vai trò như thế nào?

A Rất quan trọng B Không quan trọng

Tổng số

GV điều

tra

Kết quả điều tra

Rất quan tâm

Quan tâm

Không quan tâm

Thường xuyên

Thỉnh thoảng

Không bao giờ

Rất quan trọng

Không quan trọng

Như vậy có thể thấy việc tổ chức trải nghiệm các cơ sở nghề giúp học sinh định hướng là rất cần thiết, phù hợp với chương trình giáo dục và được nhiều giáo viên quan tâm Đây là một hoạt động giáo dục rất quan trọng vì giúp học sinh có khả năng thích ứng với các điều kiện sống, học tập và làm việc khác nhau; thích ứng với những thay đổi của xã hội hiện đại, có khả năng phát triển hứng thú nghề nghiệp và

Trang 11

ra quyết định lựa chọn được nghề nghiệp tương lai; xây dựng được kế hoạch rèn luyện đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp và trở thành người công dân có ích Trong quá trình tổ chức giáo viên đã kết hợp các phương pháp dạy học tích cực và dạy học trải nghiệm cho HS Tuy nhiên, việc làm này chưa được diễn ra thường xuyên, trong quá trình thực hiện còn lúng túng, thiếu linh hoạt nên hiệu quả chưa cao

Kết luận: Hiện nay nhà trường và nhiều giáo viên đã tổ chức cho HS trải

nghiệm các cơ sở nghề tại địa phương giúp học sinh định hướng nghề cho bản thân.Tuy nhiên, mức độ trải nghiệm tại các cơ sở nghề chưa nhiều, trong quá trình

tổ chức các hoạt động trải nghiệm giúp HS định hướng nghề giáo viên ít áp dụng các phương pháp dạy học tích cực và dạy học trải nghiệm Có thể chỉ ra một số nguyên nhân như:

- Các cơ sở nghề thường nhỏ lẻ, không đa dạng các ngành nghề

- Một số giáo viên ngại khó, ngại mất thời gian vào việc lên ý tưởng và thực hiện các hoạt động trải nghiệm cũng như đưa ra các phương pháp dạy học tích cực phù hợp với nội dung trải nghiệm để học sinh giải quyết các nội dung giáo dục

- Một số giáo viên chưa quan tâm tới việc định hướng nghề cho học sinh mà chỉ quan tâm đến việc dạy văn hoá cho học sinh

- Một số học sinh thiếu năng lực, thiếu chủ động, chưa tích cực sáng tạo nên không thích thú khi giáo viên giao các nghiệm vụ trải nghiệm

Trên đây là những lý do dẫn đến vì sao phải thiết kế chủ đề hướng nghiệp cho học sinh thông qua trải nghiệm các cơ sở nghề để học sinh có cái nhìn tổng quan

về các nghề, trong quá trình trải nghiệm các em sẽ phát hiện ra được các năng lực, phẩm chất cần có đối với nghề cụ thể, đồng thời phát triển phẩm chất và năng lực cho bản thân từ đó đưa ra quyết định nghề Từ những thực tế trên cùng với việc tổ chức các hoạt động hướng nghiệp ở trường chúng tôi và với tâm huyết của người giáo viên đã trải nghiệm trong những năm qua tại trường THPT Nghi Lộc 2 và THPT

Nghi Lộc 5, nhóm tác giả đưa ra những giải pháp góp phần nâng cao chất lượng hoạt

động trải nghiệm, hướng nghiệp, đây là một hoạt động giáo dục bắt buộc trong

chương trình giáo dục phổ thông mới

II GIẢI PHÁP VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1 Định hướng thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoat động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT

Trong phạm vi của đề tài chúng tôi sử dụng phương pháp dạy học dự án là chính cùng kết hợp phương pháp dạy học hợp tác và giải quyết vấn đề để triển khai thiết kế chủ đề “Định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoat động trải nghiệm làng nghề làm tinh bột nghệ tại xã Nghi Kiều- Huyện Nghi Lộc- Tỉnh Nghệ An và

cơ sở sản xuất kinh doanh ngũ cốc dinh dưỡng Mami farm tại xóm 1 Nghi Mỹ -Nghi Lộc- Nghệ An cho học sinh và dạy thực nghiệm để minh chứng cho cơ sở lý luận đã

trình bày

Sự kết hợp giữa phương pháp dạy học theo dự án và hoạt động trải nghiệm

Trang 12

Hoạt động trải nghiệm là một hoạt động giáo dục, trong đó nội dung và cách thức tổ chức tạo điều kiện cho từng HS được tham gia trực tiếp và làm chủ thể của hoạt động, tự lên kế hoạch, chủ động xây dựng chiến lược hành động cho bản thân

và cho nhóm để hình thành và phát triển những phẩm chất, tư tưởng, ý chí, tình cảm, giá trị, kĩ năng sống và những năng lực cần có của công dân trong xã hội hiện đại, qua hoạt động HS phát huy sáng tạo để thích ứng và tạo ra cái mới giá trị cho cá nhân và cộng đồng Sự kết hợp giữa phương pháp dạy học theo dự án và hoạt động trải nghiệm sẽ tạo ra môi trường học tập mới mẻ, tích cực, thoải mái gây hứng thú cho người học, dạy học theo dự án góp phần gắn lí thuyết với thực hành, tư duy và hành động, nhà trường và xã hội, tham gia tích cực vào việc phát triển năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, tinh thần trách nhiệm và khả năng cộng tác làm việc của người học Dạy học theo dự án là hoạt động học tập nhằm tạo cơ hội cho HS tổng hợp kiến thức từ nhiều lĩnh vực học tập và áp dụng một cách sáng tạo vào thực tế cuộc sống giúp HS được thực hành, khám phá và trải nghiệm qua mỗi hoạt động theo sự đa dạng về nội dung và hình thức của bài học Nêu cao tính

tự giác, tự lực, tinh thần trách nhiệm đối với công việc, say mê học tập nghiên cứu

và nắm bắt được cơ hội định hướng phát triển năng lực bản thân Ngoài ra, việc kết hợp hai phương pháp trên còn giúp HS có cái nhìn tổng quát hơn về bài học và ghi

nhớ lâu hơn

2 Quy trình tổ chức dự án: “Định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT

2.1 Giai đoạn chuẩn bị

Xem xét các yếu tố cần thiết để dạy học dự án được hiệu quả

*Lựa chọn nội dung học tập : Nội dung liên quan đến định hướng nghề và

những vấn đề liên quan đến nghề nghiệp trong cuộc sống

*Chủ đề nghiên cứu: Định hướng nghề nghiệp cho học sinh, thuộc chương trình trải nghiệm hướng nghiệp

*Tài liệu: Tư liệu do giáo viên cung cấp, thư viện, internet…

*Các công cụ hỗ trợ khác: Các phần mềm (word, excel, powerpoint…), máy ảnh…

2.2 Thiết kế kế hoạch bài học theo dự án

2.2.1 Thiết kế bộ khung câu hỏi định hướng :

+ Câu hỏi khái quát

Tại sao phải định hướng nghề cho học sinh?

+ Câu hỏi bài học

Định hướng nghề có vai trò quan trọng gì đối với học sinh?

Trang 13

- Tư vấn lựa chọn ngành nghề cho học sinh THPT

- Giúp học sinh xác định đúng nhân cách của mình để các em lựa chọn được 1 nghề phù hợp

- Giáo dục học sinh luôn có thái độ lao động đúng đối với mọi ngành nghề

2.2.2 Lập kế hoạch thời gian

Thời gian thực hiện dự án : 2 tuần

Triển khai dự án: 1 tiết (giờ sinh hoạt lớp)

Thực hiện dự án : 2 tuần (ngoài giờ lên lớp)

Báo cáo sản phẩm: 1 buổi (ngoài giờ lên lớp trải nghiệm - hướng nghiệp)

2.2.3 Lập kế hoạch đánh giá :

Đánh giá học sinh theo mẫu bảng tiêu chí đánh giá sự cộng tác và sản phẩm của nhóm

2.2.4 Thiết kế tình huống dự án

Tình huống dự án: Để chọn cho mình một công việc phù hợp với bản thân,

phù hợp với xu hướng phát triển của xã hội là một việc khó khăn Để hiểu rõ bản thân mình thực sự muốn làm nghề gì, giỏi cái gì, mạnh ở đâu, yếu ở điểm nào từ đó đưa ra quyết định lựa chọn nghề phù hợp, phát huy được điểm mạnh, khắc phục điểm yếu cá nhân Đặc biệt, nên tránh chọn nghề theo sự áp đặt của gia đình và người thân, những lời rủ rê của bạn bè theo học một ngành nào đó

mà bạn không thực sự muốn theo đuổi…Tổ chức hoạt động trải nghiệm các ngành nghề giúp các em tìm hiểu các nghề , năng lực cần có của mỗi ngành nghề

để định hướng nghề đúng cho bản thân

2.3.Tổ chức học sinh học theo dự án

CHỦ ĐỀ: ĐỊNH HƯỚNG NGHỀ NGHIỆP BẢN THÂN THÔNG QUA

HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM CÁC CƠ SỞ NGHỀ TẠI ĐỊA PHƯƠNG

2.3.1 Lí do hình thành dự án

Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp ở cấp THPT tập trung vào hoạt động giáo dục hướng nghiệp giúp học sinh lựa chọn và định hướng nghề nghiệp cho bản thân Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp là hoạt động giáo dục tạo cơ hội cho học sinh tiếp cận thực tế thể nghiệm các cảm xúc tích cực, khai thác những kinh nghiệm đã

có và huy động tổng hợp kiến thức, kĩ năng của các môn học để thực hiện nhiệm vụ được giao hoặc giải quyết những vấn đề của thực tiễn Qua đó học sinh chuyển hoá

Trang 14

kinh nghiệm thành tri thức và kĩ năng mới, phát huy tiềm năng sáng tạo và khả năng thích ứng với cuộc sống, nghề nghiệp tương lai.

Thông qua dự án, các em sẽ có được những hiểu biết và thái độ quan tâm đến những ngành nghề đang diễn ra xung quanh, biết đánh giá và tự đánh giá về năng lực, sở trường, hứng thú liên quan đến nghề nghiệp, làm cơ sở để tự chọn cho mình ngành nghề phù hợp và rèn luyện phẩm chất và năng lực để thích ứng với nghề nghiệp và hướng học tập trong tương lai

2.3.2 Nhiệm vụ của dự án

- Tìm hiểu ý nghĩa, đặc điểm và yêu cầu của nghề

- Tìm hiểu yêu cầu về an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp

- Tìm hiểu thị trường lao động

- Tự đánh giá sự phù hợp của bản thân với định hướng nghề nghiệp

- Rèn luyện phẩm chất và năng lực phù hợp với định hướng nghề nghiệp

- Tìm hiểu hệ thống trường trung cấp, cao đẳng, đại học và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp khác của địa phương, trung ương

2.3.3 Xác định mục tiêu dự án

Chúng tôi bắt đầu thiết kế dự án bằng việc nghĩ đến các sản phẩm cuối cùng, xác định những gì học sinh cần phải biết và có thể làm được khi dự án kết thúc Cụ thể, cần xác định mục tiêu dự án từ lúc học sinh đi trải nghiệm đến tìm hiểu công việc thực tế tại địa phương từ đó hình thành các kĩ năng cơ bản, những kĩ năng tư duy bậc cao và những kĩ năng thế kỉ XXI, những năng lực phẩm chất mà học sinh cần

hướng tới Sau khi học xong dự án định hướng nghề nghiệp cho bản thân, học sinh

đưa ra được quyết định lựa chọn nghề và rèn luyện phẩm chất năng lực tương ứng với nghề mà mình lựa chọn

2.3.4 Thiết kế kế hoạch bài học theo dự án

2.3.4.1 Mục tiêu dự án

* Kiến thức

Giúp học sinh nhận diện những mong đợi của bản thân về nghề nghiệp trong tương lai Tìm hiểu được những hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của địa phương và nêu được thông tin, yêu cầu cơ bản về các nhóm nghề này Biết cách tìm hiểu các thông tin về nghề mình quan tâm, yêu cầu về năng lực, phẩm chất theo nghề Tìm hiểu được những điều kiện đảm bảo an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp trong từng lĩnh vực nghề nghiệp Phân tích được phẩm chất và năng lực cần có của người lao động thông qua trải nghiệm một nghề cụ thể và yêu cầu của nhà tuyển dụng phù hợp của bản thân với nghề định lựa chọn Xây dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện bản thân theo định hướng nghề nghiệp Lựa chọn được cách rèn luyện phù hợp về phẩm chất và năng lực cần thiết, xây dựng và thực hiện kế hoạch học tập, rèn luyện cho nghề định lựa chọn

Trang 15

* Kĩ năng

- Thu thập, xử lí thông tin

- Kĩ năng phân tích , tổng hợp ,đánh giá sự vật hiện tượng qua trải nghiệm thực

tế

- Kĩ năng giao tiếp, làm việc nhóm

- Kĩ năng sử dụng cộng nghệ thông tin và truyền thông

- Kĩ năng trình bày vấn đề, kĩ năng thuyết trình trước tập thể

- Kĩ năng định hướng nghề nghiệp cho bản thân

- Tìm hiểu một số thông tin về thị trường nhu cầu lao động trong nước và nước ngoài

* Thái độ

- Yêu quê hương, đất nước

- Có ý thức trong việc định hướng và lựa chọn nghề cho bản thân

- Tinh thần trách nhiệm với cộng đồng, làm thế nào để phát triển quê hương…

- Học sinh tích cực, chủ động trong quá trình học tập và hứng thú với phương pháp mới để tìm tòi khám phá tri thức

- Học sinh chuẩn bị tâm lí sẵn sàng đi vào lao động nghề nghiệp

- Tích cực tìm hiểu nhu cầu thị trường lao động để định hướng nghề nghiệp cho tương lai

- Biết cách vận dụng các tri thức thực tế cuộc sống để từ đó có thể chủ động tìm tòi sâu hơn để định hướng đúng nghề cho bản thân

YÊU CẦU CẦN ĐẠT VỀ NĂNG LỰC

Thông qua việc học tập sẽ góp phần hình thành cho học sinh các năng lực sau : Năng lực tự học, Năng lực giải quyết vấn đề, Năng lực sáng tạo, Năng lực giao tiếp, Năng lực hợp tác và làm việc nhóm, Năng lực sử dụng công nghệ thông tin

và truyền thông, Năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực thuyết trình, năng lực tính toán, năng lực vận dụng kiến thức thực tế vào cuộc sống

2.3.4.2 Xây dựng kịch bản nội dung và hình thức sản phẩm của dự án

Giáo viên tổ chức cho học sinh trải nghiệm:

Cơ sở 1: Trải nghiệm làng nghề sản xuất tinh bột nghệ tại xã Nghi Kiều- Nghi lộc – Nghệ an

Cơ sở 2: Trải nghiệm cơ sở sản xuất, kinh doanh bột ngũ cốc Mami farm tại xã Nghi Mỹ- Nghi Lộc – Nghệ an

Trong quá trình trải nghiệm tại các cơ sở nghề tại địa phương giúp học sinh:

+ Học sinh tìm hiểu lĩnh vực nghề nghiệp:

Trang 16

Trong quá trình trải nghiệm nghề học sinh được thâm nhập thực tiễn các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của các cơ sở nghề giúp các em biết thêm mô hình hoạt động trong một lĩnh vực nghề từ đó các em có thêm hành trang để đi sâu vào tìm hiểu các lĩnh vực nghề Sự phong phú của các cơ sở nghề, nhóm nghề giúp các em có thêm kiến thức về phân loại nhóm nghề cơ bản Trong khi trải nghiệm học sinh sẽ khám phá tìm hiểu dây chuyền sản xuất trong cơ sở nghề giúp các em biết các thông tin, đặc trưng, yêu cầu riêng của nghề Các em có thể tìm hiểu sâu về hoạt động sản xuất tại các cơ sở giúp học sinh có thông tin về hoạt động chuyên môn nghề, những điều kiện đảm bảo an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp, phẩm chất và năng lực cần có của người lao động khi làm việc tại các vị trí đối với lĩnh vực nghề Đây

là cơ sở quan trọng tạo nên liên tưởng về sự đáp ứng của bản thân đối với hoạt động chuyên môn của lĩnh vực nghề

Các sản phẩm từ các cơ sở nghề làm ra các em sẽ cảm nhận chất lượng, đánh giá mẫu mã sản phẩm, cách thức tiếp thị, bán sản phẩm,… giúp học sinh nâng cao nhận thức về cơ chế cạnh tranh, về năng lực của nhân sự tại các vị trí công việc, qua

đó hình thành ở các em nhận thức mới về các lĩnh vực nghề nghiệp tương tác, hỗ trợ cho hoạt động và sự phát triển lĩnh vực nghề nghiệp của các nhóm nghề

Học sinh sẽ được tìm hiểu nguồn gốc ra đời, lịch sử phát triển nghề giúp các

em có thêm thông tin về quy luật tất yếu ra đời, duy trì, phát triển các nhóm nghề trên cơ sở điều kiện kinh tế của vùng miền Đây cũng là cơ sở quan trọng đặt nền móng hình thành ở học sinh trách nhiệm, văn hóa, đạo đức nghề nghiệp Từ đó các

em đánh giá giá trị sản phẩm của ngành nghề đối với sự thiết yếu của cuộc sống con người, với sự phát triển KT-XH của các vùng miền, kết hợp so sánh hoạt động của các cơ sở nghề cùng lĩnh vực với các địa bàn khác, giúp học sinh biết cách sưu tầm tài liệu về xu hướng phát triển các nhóm nghề, từ đó rút ra những thông tin cơ bản

về thị trường lao động, nhu cầu sử dụng lao động đối với nhóm nghề

+ Học sinh rèn luyện phẩm chất, năng lực phù hợp với định hướng nghề nghiệp

Các thông tin có được từ quá trình trải nghiệm và quan sát thực tế các hoạt động của các cơ sở nghề giúp học sinh nhận thức, đánh giá được sự phù hợp của bản thân với nhóm nghề hoặc các nghề ở lĩnh vực liên quan trên các mặt như phát hiện điểm mạnh, điểm yếu của bản thân đối với việc đáp ứng yêu cầu làm việc trong lĩnh vực chuyên môn của nghề Các em cảm nhận, đánh giá được những yếu tố phẩm chất

và năng lực bản thân cần rèn luyện phù hợp với nghề, chỉ ra được sự phù hợp, không phù hợp của bản thân đối với các nghề; định hướng nhóm nghề phù hợp với sở thích, phẩm chất, năng lực bản thân Đánh giá được khó khăn, thuận lợi của bản thân trong việc xây dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện phẩm

chất, năng lực theo lĩnh vực nghề

Trong quá trình trải nghiệm giáo viên tổ chức các trò chơi tạo nên hứng thú, kích thích học sinh tích cực tham gia các hoạt động tìm hiểu trải nghiệm lĩnh vực nghề từ cơ sở nghề giúp các em bộc lộ thiên hướng, sở trường từ đó, giáo viên có

Trang 17

thêm cơ sở xác định lĩnh vực nghề nghiệp phù hợp và khơi dậy đam mê cho học sinh

Sự định hướng, hỗ trợ kịp thời của giáo viên trong quá trình tham gia trải nghiệm

và dạy học trên lớp giúp học sinh mạnh dạn, tự tin với định hướng nghề nghiệp của mình Từ đó, học sinh có ý thức xây dựng, thực hiện kế hoạch rèn luyện bản thân theo định hướng nghề nghiệp

Việc nhận diện tiềm năng phát triển lĩnh vực nghề và chuỗi giá trị liên quan, thiết lập vai trò mắt xích của các nghề với tiềm năng phát triển KT-XH của Nghệ

An và khu vực; tìm hiểu công tác hiện đại hóa trong sản xuất sản phẩm của các cơ

sở nghề giúp học sinh nảy sinh những sáng tạo mới trong lĩnh vực nghề, từ đó phát sinh những sự quan tâm mới về lĩnh vực nghề liên quan

Kết hợp tìm hiểu về các trường đào tao chuyên môn (trong và ngoài tỉnh Nghệ An) của lĩnh vực nghề giúp học sinh có những thông tin cơ bản về hệ thống trường đào tạo liên quan đến nghề

Gặp gỡ, tham khảo ý kiến các công nhân có tay nghề giỏi , những người giữ vai trò chủ chốt của các nghề giúp học sinh có thêm nhiều am hiểu về lĩnh vực nghề, củng cố niềm tin và dự định lựa chọn nghề và định hướng học tập cho bản thân

3 Học sinh lựa chọn hướng nghề nghiệp và lập kế hoạch học tập theo định hướng nghề nghiệp

3.1 Xây dựng bộ câu hỏi định hướng

Sau khi học sinh lựa chọn các điểm đến trải nghiệm, chúng tôi tiến hành xây dựng bộ câu hỏi định hướng để hướng dẫn dự án và giúp học sinh tập trung vào những ý tưởng quan trọng, những kiến thức mẫu chốt cần thực hiện Câu hỏi bám sát mục tiêu và có tính định hướng cho học sinh khi thực hiện dự án như lập kế hoạch; tìm kiếm, thu thập thông tin; xử lí thông tin; tổng hợp thông tin và xây dựng sản phẩm học tập Cụ thể, tương ứng với 2 nhóm học sinh trải nghiệm tại 2 cơ sở nghề khác nhau chúng tôi đã soạn ra bộ câu hỏi định hướng như sau:

Trong quá trình trải nghiệm các cơ sở nghề học sinh được thâm nhập thực tiễn các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của các cơ sở nghề các em hãy tìm hiểu và trả lời các câu hỏi sau:

Câu 1: Mô hình hoạt động , tìm hiểu dây chuyền sản xuất tại các cơ sở nghề? Câu 2: Điều kiện đảm bảo an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp của người lao động trong các cơ sở nghề?

Câu 3: Phẩm chất và năng lực cần có của người lao động khi làm việc tại các

Trang 18

Câu 6: Các em hãy tìm hiểu các trường đào tạo và rèn luyện bản thân phù hợp với nghề nhóm nghề mà mình yêu thích ?

3.2 Xác định đối tượng dạy học dự án và xây dựng tiêu chí phân nhóm học sinh

Sau khi đã xây dựng được bộ câu hỏi định hướng, bước tiếp theo trong công đoạn thiết kế dự án với chủ đề “ Định hướng nghề nghiệp cho bản thân” đó là giáo viên xác định đối tượng học sinh được áp dụng để thực hiện dự án này

Trước khi tiến hành dự án, chúng tôi đưa ra cơ sở nghề để học sinh đánh giá về nhu cầu và định hướng của người học liên quan đến ngành nghề mà mình sắp thực hiện Có thể cho các em thảo luận và lựa chọn nội dung trải nghiệm và trả lời các câu hỏi dùng bảng K- W (biết – mong muốn) để biết được nền tảng, kiến thức trước khi các em làm dự án, các em mong muốn học hỏi những gì qua dự án, từ đó các em điều chỉnh rèn luyện bản thân phù hợp với các nghề mình yêu thích

Bước 1: GV đặt vấn đề: Giáo viên đưa ra hai cơ sở nghề đi trải nghiệm, em

quan tâm đến nhóm nghề nào?

Bước 2: HS thảo luận và ghi ý kiến của mình , giáo viên sử dụng kỹ thuật KW

cho HS điền vào mục “Điều đã biết, điều muốn biết” theo phiếu sau:

SƠ ĐỒ KW Nội dung: Tìm hiểu lĩnh vực nghề

Họ và tên HS:

Lớp:

Điều đã biết (Know) Điều muốn biết (Want)

3.3 Lập kế hoạch đánh giá và xây dựng các tiêu chí đánh giá

Kế hoạch và công cụ đánh giá đảm bảo được việc đánh giá học sinh vào những thời điểm khác nhau trong suốt dự án, đảm bảo được yêu cầu mọi đối tượng học sinh đều được tham gia quá trình này, đảm bảo được yêu cầu vừa đánh giá quá trình vừa đánh giá kết quả

Lịch trình đánh giá bao gồm 2 giai đoạn và gắn liền với các công cụ đánh giá như sau:

Giai đoạn thứ nhất: Đánh giá học sinh trong quá trình thực hiện dự án

Trong quá trình thực hiện dự án, giáo viên thiết kế các công cụ để đánh giá để khuyến khích học sinh tự định hướng, đánh giá sự tiến bộ của các em như: Phiếu đánh giá cá nhân và phiếu đánh giá kết quả dự án nhóm học sinh

Trang 19

Giai đoạn thứ hai: Đánh giá tổng kết sau khi kết thúc dự án

Sau khi kết thúc dự án, chúng tôi tiến hành đánh giá tổng kết và rút kinh nghiệm Bản đánh giá tổng kết bao gồm các tiêu chí sau:

+ Ưu điểm của nhóm

+ Nhược điểm của nhóm

- Rút kinh nghiệm cho những dự án sau

3.4 Xây dựng kế hoạch thực hiện dự án

Kế hoạch thực hiện dự án bao gồm: nội dung công việc, thời gian tiến hành, địa điểm, các phương tiện và thiết bị cần thiết cho thực hiện dự án, nhiệm vụ của học sinh

và sự hỗ trợ của giáo viên ở từng khâu trong tiến trình thực hiện dự án Cụ thể như sau:

Nhiệm vụ của học sinh Hỗ trợ của giáo

viên

Thiết bị dạy học, học liệu

1 tiết

- Xây dựng nhóm: phân công nhiệm vụ đến từng thành viên

- Xây dựng kế hoạch dự án: Xác định các việc cần làm, thời gian dự kiến, vật liệu, kinh phí

Thảo luận, xác định và mục đích nội dung của dự

án và tiếp nhận nhiệm vụ giáo viên giao

- Thiết kế dự án : Xác định nội dung, tên dự án,

ý nghĩa thực tế của dự án

- Phân nhóm và chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh, hướng dẫn học sinh lập kế hoạch nhóm

Máy tính, máy chiếu, máy ảnh

Trang 20

sở nghề

- Phân công nhiệm vụ các thành viên trong nhóm đúng kế hoạch, đặc biệt người quay phim, người phỏng vấn, thư kí ghi chép…

- Theo dõi, hướng dẫn, Hỗ trợ giải đáp thắc mắc, đánh giá học sinh trong quá trình chuẩn

bị và tiến hành đi trải nghiệm

Máy tính, máy ảnh, sổ theo dõi

Theo dõi, hướng dẫn, Hỗ trợ, đánh giá học sinh trong quá trình thực hiện

dự án Tuần

đã đưa ra

Theo dõi, đánh giá sản phẩm dự

án của các nhóm Chỉnh sửa, bổ dung nội dung lần cuối Tuần

Báo cáo sản phẩm dự

án sau 2 tuần làm việc

Tổ chức cho học sinh báo cáo sản phẩm dự án

Tổ chức đánh giá, rút kinh nghiệm sau dự án

Máy tính, máy chiếu, máy ảnh

4 Tổ chức, hướng dẫn học sinh thực hiện các nhiệm vụ của dự án

Chúng tôi đã tổ chức, hướng dẫn cho học sinh thực hiện những nhiệm vụ sau đây: Ngoài việc lựa chọn nội dung giáo dục phù hợp, giáo viên phải có kinh nghiệm trong việc tổ chức, hướng dẫn cho HS các hoạt động khoa học để theo đúng định hướng, mục tiêu đề ra Cụ thể, chúng tôi đã tổ chức, hướng dẫn cho HS thực hiện những nhiệm vụ sau đây:

4.1 Hướng dẫn học sinh xây dựng kế hoạch thực hiện dự án

Đây là bước quan trọng, tất cả các thành viên trong nhóm cùng tham gia xây dựng và xác định Sau khi lập được kế hoạch, các nhóm xin ý kiến bổ sung của giáo

viên, học sinh chỉnh sửa hoàn thiện kế hoạch (nếu cần)

Ví dụ: Giáo viên đã hướng dẫn nhóm lập kế hoạch thực hiện dự án như sau:

- Nội dung tìm hiểu mô hình hoạt động, tìm hiểu dây chuyền sản xuất tại các

Trang 21

cơ sở nghề: Hình thức sản phẩm dự án: làm video, phóng sự, thiết kế Infographic

- Mục tiêu cần hướng tới của sản phẩm dự án: Qua quá trình trải nghiệm cơ sở nghề học sinh được thâm nhập thực tiễn các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của các cơ sở nghề giúp các em biết thêm mô hình hoạt động trong một lĩnh vực nghề từ đó các em có thêm hành trang để đi sâu vào tìm hiểu các lĩnh vực nghề Trong khi trải nghiệm học sinh sẽ khám phá tìm hiểu dây chuyền sản xuất trong cơ

sở nghề giúp các em biết các thông tin, đặc trưng, yêu cầu riêng của nghề Các em

có thể tìm hiểu sâu về hoạt động sản xuất tại các cơ sở giúp học sinh có thông tin về hoạt động chuyên môn nghề

- Công việc cần làm: Thu thập tài liệu về quy trình sản xuất tại cơ sở nghề trải nghiệm

- Sản phẩm dự kiến: Trình chiếu powerpoint, Video,

- Thời gian dự kiến thực hiện và hoàn thành: trong vòng 2 tuần kể từ khi nhận nhiệm vụ đến khi kết thúc dự án

- Dự kiến vật liệu và kinh phí: Điện thoại thông minh có nối mạng internet; máy tính; giấy; bút màu, bút dạ, bút chì Kinh phí trích từ quỹ lớp

- Phương pháp tiến hành: thực hiện theo nhiệm vụ cá nhân được phân công và làm việc chung cả nhóm…

- Phân công nhiệm vụ trong nhóm

4.2 Hướng dẫn học sinh thực hiện dự án theo kế hoạch đã xây dựng

Khi các nhóm đã hoàn thiện kế hoạch dự án, giáo viên hướng dẫn học sinh các

kĩ năng thực hiện dự án để tạo ra được sản phẩm cuối cùng : Tìm kiếm và thu thập

dữ liệu; xử lí thông tin; tổng hợp thông tin; xây dựng sản phẩm dự án

- Kĩ năng tìm kiếm và thu thập thông tin: giáo viên hướng dẫn học sinh có thể thu thập thông tin bằng cách:

+ Tìm thông tin qua trải nghiệm, phỏng vấn chủ cơ sở, sách, báo, tạp chí, internet Khi tìm qua các kênh này cần sử dụng phiếu ghi dữ liệu (nội dung, nguồn)

+ Quan sát

+ Điều tra hoặc phỏng vấn

- Kĩ năng xử lí thông tin: Sau khi đã thu thập được các dữ liệu cần tiến hành xử

lí dữ liệu Xử lí dữ liệu bằng cách cần phân tích để thu được thông tin có giá trị, tin cậy và có ý nghĩa Các kết luận rút ra sau khi phân tích đầy đủ các dữ liệu là minh chứng cho các phát hiện của dự án

- Kĩ năng tổng hợp thông tin: Sau khi tìm kiếm, thu thập và xử lí thông tin, các thành viên trong nhóm ngồi lại với nhau để tổng hợp Các dữ liệu thô cần được tổng hợp lại để chỉ đưa vào báo cáo các kết luận có liên quan và đã được phân tích Khi tổng hợp cần chú ý: chỉ liệt kê các ý chính, tóm tắt thông tin ngắn gọn

Trang 22

- Xây dựng sản phẩm dự án: Từ các dữ liệu thô được nhóm thảo luận và thống nhất, các thành viên nhóm cùng chung tay tập hợp, kết nối thành một sản phẩm dự

án hoàn thiện

4.3 Hướng dẫn học sinh trình bày sản phẩm dự án

Sau khi hướng dẫn học sinh thực hiện dự án, xây dựng được sản phẩm học tập, giáo viên hướng dẫn học sinh kĩ năng trình bày sản phẩm dự án Đây là một nhiệm

vụ trong dạy học dự án Và theo quan sát, chúng tôi nhận thấy đây là cũng giai đoạn được học sinh mong chờ nhất vì các em được thể hiện sự hiểu biết, khả năng, năng khiếu của mình trước tập thể, được tự hào về sản phẩm học tập mình tạo ra, được làm chủ toàn bộ tiết học Trong thực tế, nhiều giáo viên tiến hành các bước của dự

án đầy đủ, khoa học nhưng khi tiến hành hướng dẫn học sinh báo cáo sản phẩm lại không thành công vì thiếu kinh nghiệm Với dự án Định hướng nghề cho bản thân, chúng tôi đã tiến hành hướng dẫn học sinh trình bày báo cáo như sau:

a) Yêu cầu về cấu trúc của một bài báo cáo sản phẩm dự án, gồm có các phần:

- Phần 1: Giới thiệu tên dự án, mục tiêu dự án, thành viên nhóm, các hoạt động tìm hiểu của nhóm, bài học kinh nghiệm sau khi thực hiện dự án Phần này các nhóm

có thể chọn hình thức giới thiệu bằng video clip hoặc bài trình chiếu Powerpoint hoặc giới thiệu trực tiếp trong buổi báo cáo

- Phần 2: Trình bày sản phẩm nhóm theo hình thức đã giao

b) Tiến hành báo cáo:

- Nhóm báo cáo chuẩn bị sẵn sàng về cả nội dung, hình thức, sắp xếp vị trí ngồi cho các nhóm còn lại một cách hợp lý và phù hợp với ý tưởng đã đưa ra

- Nhóm có màn khởi động : giới thiệu về nhóm mình (tên dự án, mục tiêu dự án, thành viên nhóm, các hoạt động tìm hiểu của nhóm, bài học kinh nghiệm sau khi

thực hiện dự án) Phần này các nhóm có thể giới thiệu bằng video, powerpoint,

infographic

Để hấp dẫn với màn báo cáo, nhóm tổ chức trò chơi tạo không khí vui vẻ giữa các nhóm

- Nhóm tiến hành trình bày sản phẩm học tập:

- Trình chiếu video đã thực hiện

- Sau khi trình bày xong bài báo cáo, đại diện nhóm giải đáp thắc mắc (nếu có)

từ các nhóm theo dõi, nghe nhận xét sơ bộ từ các nhóm theo dõi

4.4 Hướng dẫn học sinh đánh giá dự án

Sau khi trình bày báo cáo, bước cuối cùng được dành cho việc đánh giá, rút kinh nghiệm

- Giáo viên hướng dẫn HS đánh giá: Cá nhân HS tự đánh giá sau quá trình thực hiện dự án; Các nhóm đánh giá lẫn nhau kết quả dự án nhóm; Giáo viên đánh giá kết quả dự án nhóm

Trang 23

- Giáo viên tổ chức cho các nhóm tự rút kinh nghiệm sau khi thực hiện dự án

- Trên cơ sở kết quả đánh giá và rút kinh nghiệm của các nhóm, giáo viên đánh giá tổng kết và rút kinh nghiệm cho dự án

Sau khi trình bày báo cáo, bước cuối cùng được dành cho việc đánh giá, rút kinh nghiệm Học sinh sẽ tự đánh giá, đánh giá lẫn nhau và nhìn lại quá trình thực hiện

dự án

4.5 Tổng kết và rút kinh nghiệm cho dự án

Trên cơ sở kết quả đánh giá và rút kinh nghiệm của các nhóm, giáo viên đánh giá tổng kết và rút kinh nghiệm cho dự án

Với cách tổ chức và hướng dẫn cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ của dự án

dạy học định hướng nghề nghiệp cho bản thân như trên, chúng tôi nhận thấy rằng

đây là một sự thay đổi mạnh mẽ trong cách dạy và học hiện nay, người giáo viên là người hướng dẫn, quan sát, chỉ đạo quá trình học của học sinh, còn học sinh thực

sự được tham gia vào quá trình tự học, chủ động trong tìm hiểu kiến thức, hình thành kĩ năng, thái độ qua việc tạo ra sản phẩm dự án và báo cáo - đánh giá

Trên đây là những giải pháp mà chúng tôi đã sử dụng trong quá trình thực

hiện dự án Định hướng nghề nghiệp cho bản thân Các giải pháp được vận dụng

một cách linh hoạt và hợp lí trong suốt tiến trình dạy học dự án, giúp chúng tôi thực hiện dự án khá thành công, có chất lượng, để lại những ấn tượng tốt đẹp trong đồng nghiệp, học sinh và phụ huynh nhà trường

III Giáo án minh họa

1 MỤC TIÊU

1.1 Kiến thức:

- Giúp học sinh nhận diện những mong đợi của bản thân về nghề nghiệp trong tương lai

- Xác định được những hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của địa phương

và nêu được thông tin, yêu cầu cơ bản về các nhóm nghề này

- Biết cách tìm hiểu các thông tin về nhóm nghề mình quan tâm, yêu cầu về năng lực, phẩm chất theo nhóm nghề

- Tìm hiểu được những điều kiện đảm bảo an toàn và sức khoẻ nghề nghiệp trong từng lĩnh vực nghề nghiệp

– Phân tích được phẩm chất và năng lực cần có của người lao động thông qua trải nghiệm một nghề cụ thể và yêu cầu của nhà tuyển dụng phù hợp của bản thân với nhóm nghề định lựa chọn

- Xây dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện bản thân theo định hướng nghề nghiệp

- Lựa chọn được cách rèn luyện phù hợp về phẩm chất và năng lực cần thiết cho nhóm nghề định lựa chọn

Trang 24

- Tham vấn ý kiến thầy cô, gia đình, bạn bè về dự định lựa chọn nghề và định hướng học tập của bản thân

- Xây dựng và thực hiện kế hoạch học tập, rèn luyện theo nhóm nghề lựa chọn

- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông

- Năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực thuyết trình , năng lực tính toán, năng lực vận dụng kiến thức thực tế vào cuộc sống

1.3 Phẩm chất:

- Yêu quê hương, đất nước

- Xây dựng tinh thần trách nhiệm trong việc định hướng và lựa chọn nghề cho bản thân

- Tinh thần trách nhiệm với cộng đồng, làm thế nào để phát triển quê hương…

- Học sinh tích cực, chủ động trong quá trình học tập và hứng thú với phương pháp mới để tìm tòi khám phá tri thức

- Học sinh chuẩn bị tâm lí sẵn sàng đi vào lao động nghề nghiệp

- Tích cực tìm hiểu nhu cầu thị trường lao động để định hướng nghề nghiệp cho tương lai

- Biết cách vận dụng các tri thức thực tế cuộc sống để từ đó có thể chủ động tìm tòi sâu hơn để định hướng đúng nghề cho bản thân

2 THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

2.1 Giáo viên: Tài liệu liên quan, Máy tính, máy chiếu

2.2 Học sinh: Video, các sản phẩm của các nhóm, Infographic

Trang 25

- Rèn luyện kĩ năng làm việc nhóm

2 Nội dung : Trải nghiệm các cơ sở nghề tại địa phương

3 Sản phẩm : Hình thành các nhóm, phân công nhiệm vụ cho từng thành viên

của nhóm, lập kế hoạch nhóm

4 Tổ chức thực hiện : Thời gian: Tuần 1

HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH

- Bước1: Phát phiếu thăm dò sở thích- khả

năng nhóm

GV phát trước 3 ngày để HS nghiên cứu

và điền vào phiếu học tập

- Bước 2: Giáo viên khởi động dự án bằng

việc cho học sinh nghiên cứu nội dung trải

nghiệm các cơ sở nghề Giáo viên định

hướng thảo luận tìm hiểu đúng trọng tâm

hướng và gợi ý cho học sinh một số nguồn

tài liệu có thể tham khảo giúp hoàn thành

nhiệm vụ

- HS điền vào phiếu

- Nghe giáo viên giới thiệu chủ đề; đề xuất ý kiến chủ đề, thảo luận xác định nội dung, hình thức sản phẩm dự án

- Các nhóm bàn bạc thống nhất bầu nhóm trưởng, thư kí

- Các nhóm dưới sự hướng dẫn của giáo viên xây dựng được kế hoạch làm việc

- Các nhóm triển khai thực hiện dự án theo kế hoạch đã xây dựng

- Các nhóm trao đổi, xin ý kiến với giáo viên hướng dẫn và hình thành sản phẩm báo cáo

- Rèn luyện được kĩ năng làm việc nhóm cũng như năng lực chuyên biệt của cá nhân

- Góp phần hình thành các kĩ năng: kĩ năng thu thập, xử lí các thông tin, tư liệu; kĩ năng phỏng vấn, điều tra thực tế; kĩ năng phân tích, đánh giá; kĩ năng giải quyết tình huống thực tiễn; kĩ năng viết báo cáo và trình bày vấn đề…

2 Nội dung: Bản kế hoạch làm việc

Trang 26

3 Sản phẩm: Bản kế hoạch của các nhóm đã xây dựng

4 Tổ chức thực hiện: Thời gian: Từ tuần 1 đến tuần 2

Hoạt động 3: KẾT THÚC DỰ ÁN (Báo cáo - đánh giá)

1 Mục tiêu:

- Tiến hành báo cáo đúng thời gian quy định

- Học sinh báo cáo được kết quả làm việc của các nhóm: giới thiệu nhóm và trình bày sản phẩm học tập dưới các hình thức thuyết trình, phóng sự, làm video

- Biết tự đánh giá cá nhân, đánh giá nhóm dự án

- Hình thành được kĩ năng: thuyết trình, lắng nghe, thảo luận, nêu vấn đề, thương thuyết, đánh giá…

- Định hướng nghề cho bản thân

- Giáo dục ý thức trách nhiệm với cộng đồng, xã hội, môi trường

2 Nội dung : Báo cáo - đánh giá, về nghề mà nhóm thực hiện

3 Sản phẩm: nội dung chủ đề về nghề tại địa phương

4 Thời gian: Tuần 2

5 Nhiệm vụ của học sinh

- Báo cáo các nội dung chủ đề theo sự phân công

- Tham gia trò chơi, thảo luận và đặt câu hỏi các nhóm khác, khái quát được nội dung, vấn đề cần tìm hiểu

- Tự đánh giá và tham gia đánh giá kết quả dự án của các nhóm khác

6 Nhiệm vụ của giáo viên

- Dẫn dắt vấn đề, tổ chức học sinh tham gia hoạt động báo cáo, đánh giá

- Quan sát, đánh giá các sản phẩm của học sinh

- Hỗ trợ, cố vấn học sinh trao đổi, nhận xét đánh giá hoạt động học tập

- Chốt các kiến thức cơ bản

7 Tiến trình báo cáo - đánh giá dự án

* GV phát phiếu cho HS và các GV tham dự: phiếu ghi nhận thông tin, phiếu đánh

giá cá nhân, phiếu đánh giá kết quả dự án nhóm (xem phụ lục 2)

* Các nhóm cử đại diện báo cáo các nội dung dự án theo sự phân công, các nhóm

và GV cùng trao đổi, thảo luận và nhận xét sản phẩm báo cáo

Trang 27

Phần 1: Giới thiệu tên dự án: Trải nghiệm làng nghề sản xuất tinh bột nghệ tại xã Nghi Kiều- Nghi Lộc – Nghệ An

Mục tiêu dự án: Trải nghiệm làng nghề tìm hiểu các thông tin về nghề, tìm hiểu phẩm chất và năng lực cần có của người lao động thông qua trải nghiệm Xây

dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện bản thân theo định hướng nghề nghiệp Đưa

ra cách rèn luyện phù hợp về phẩm chất và năng lực cần thiết cho nhóm nghề định lựa chọn

Giới thiệu thành viên nhóm : Nhóm gồm những bạn sau: Khánh An, Vân Anh…

Phần 2: Trình bày sản phẩm

1 HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG

Tổ chức trò chơi : “Tiếp sức đồng đội” Nhóm 1 mời học sinh nhóm 2 chơi trò chơi

a) Mục đích: Tạo sự vui tươi phấn khởi bắt đầu báo cáo dự án

b) Nội dung: Học sinh nhận biết một số nghề cơ bản

c) Sản phẩm: HS soạn Powerpoint , làm video

d) Tổ chức thực hiện:

- Có 2 người tham gia trò chơi

- Trong 6 phút có 6 ô là các nghề cần được giải đáp Thời gian là 1 phút cho mỗi từ khóa

- Một người quay mặt xuống lớp một người nhìn đáp án và gợi ý để bạn còn lại trả lời câu hỏi

- Phần gợi ý được diễn tả bằng hành động và lời nói, không được dùng từ có trong dữ kiện Nếu gợi ý có từ trùng trong đáp án thì câu trả lời đúng sẽ không được tính điểm - Mỗi từ khóa đúng được 10 điểm

1

NGHỀ THỢ MAY

Trang 28

2 HOẠT ĐỘNG 2: TRÌNH BÀY KIẾN THỨC MỚI

a) Mục đích: HS vận dụng kiến thức đã được trải nghiệm và tìm hiểu qua thực

tế các em đánh giá được bản thân có năng lưc, sở trường gì? Cần rèn luyện, bổ sung thêm năng lực nào để phù hợp với ngành nghề mà mình yêu thích

b) Nội dung: HS tự rèn luyện bản thân trong thời gian tiếp theo

- Lập kế hoạch học tập cho bản thân , rèn luyện các môn học theo nhóm nghề

lựa chọn

c) Sản phẩm: Nêu quá trình trải nghiệm làng nghề sản suất tinh bột nghệ Đánh

giá được những phẩm chất và năng lực phù hợp với yêu cầu của nhóm nghề Tìm hiểu thông tin cơ bản về hệ thống trường đào tạo liên quan đến nghề định lựa chọn Lập kế hoạch học tập tại trường và phát triển nghề nghiệp

- Đến ngày ngày 01 /12 /2017 được UBND tỉnh Nghệ An công nhận Làng nghề sản xuất và chế biến tinh bột nghệ tại Quyết định số: 5826/QĐ-UBND

Giới thiệu về cây nghệ

Giới thiệu về Cây nghệ vàng Curcuma loga L

Cây nghệ vàng còn có tên “ Uất kim”, Khương hoàng Tên khoa học là

Curcumin loga L thuộc họ gừng ( Zingiberaceae) Đây là thuộc loại cây cỏ dại cao 0,6 – 1m thân rễ thành củ hình trụ hoặc hơi dẹt, khi cắt ngang có màu vàng sẫm Cây nghệ vàng được trồng khắp nơi trong nước ta, tuy nhiên tập trung nhiều nhất là

ở vùng Hưng Yên, Thanh Hóa, Nghệ An, Bình Dương Trên thế giới có nhiều ở Ấn

Độ, indonexia, Campuchia, Lào, Trung Quốc và một số nhiệt đới khác Nghệ vàng được thu hoạch vào mùa thu Nghệ vàng thuộc chi Curcuma của họ gừng Chi này

có 15 loài, ở Việt Nam người ta tìm thấy 14 loài Được biết còn có nhiều loài khác trong chi này có hoạt chất Curcumin như C.aromatica ( nghệ trắng), C.zedoaria (

nghệ đen)…

Trang 29

Sơ đồ quy trình sản xuất tinh bột nghệ

Nguyên liệu củ nghệ tươi

Rửa sạch, bóc vỏ Nguyên liệu bóc vỏ

Tẩy nhựa Nguyên liệu sạch

Sấy khô Nghệ khô

Nghệ bột Nghiền

Sơ chế nghệ để làm tinh bột tại địa phương

Trang 30

Phỏng vấn chủ sản xuất cơ sở làm tinh bột nghệ

HS: Thưa Bác: Sự khó khăn trong việc chế biến tinh bột nghệ như thế nào?

Để đảm bảo an toàn trong chế biến tinh bột nghệ cần có những điều kiện nào ?

Chủ cơ sở : Khó khăn: thời tiết thất thường làm cho chất lượng phơi tinh bột nghệ chưa đảm bảo Quá trình chế biến mất thời gian vì phải trải qua nhiều công đoạn

Chủ cơ sở : Để đảm bảo an toàn trong trồng và chế biến tinh bột nghệ cần có

dụng cụ đầy đủ khi lao động như: ủng, găng tay, khẩu trang…Tuân thủ quy trình vận hành thiết kế sản xuất Kiểm tra chất lượng , thiết bị máy móc trước khi vận hành

HS: Để tạo ra được các sản phẩm thì người nông dân cần những yếu tố nào?

Chủ cơ sở: Người công nhân cần chăm chỉ, cẩn thận, khéo léo và một số các năng lực như: Tính toán , giải quyết vấn đề, sáng tạo, giao tiếp tốt

HS: Bác thường bán, nhập nghệ ở đâu? Cho ai? Thị trường đầu ra có ổn định không ạ?

Chủ cơ sở : Khách hàng thường là các tiểu thương, bán qua các trang mạng như facbook, zalo… Đầu ra cũng khá ổn định

Trang 31

Ý nghĩa thực tiễn : Lợi ích của tinh bột nghệ đối với nhu cầu xã hội và phát triển của nghề trong xã hội Củ nghệ vàng là cây thuốc quý được các nhà khoa học,

y học chuyên môn đánh giá cao hơn trong nhiều cây thuốc khác Theo đông y, tinh bột nghệ dùng để chữa bệnh đau dạ dày, làm lành các vết thương, bảo vệ gan, ngăn ngừa hỗ trợ tiểu đường hỗ trợ giảm triệu chứng ở bệnh xương khớp, tăng cường sức khỏe thần kinh và trí nhớ, phòng chống và hỗ trợ bệnh nhân ung thư …

So sánh các loại nông sản trồng trên địa bàn xã Nghi Kiều

Cây nghệ là một nguồn thu nhập mang đến giá thành cao, góp phần xây dựng và cải thiện cuộc sống của những người nông dân, phát huy được tiềm năng và lợi thế

về tài nguyên, nguồn lao động tại chỗ của địa phương

Như chúng ta đã thấy theo thống kê trên, thu nhập của cây nghệ gấp 5 lần trồng lúa và gấp 3 lần trồng lạc Nếu chế biến thành tinh nghệ thì giá trị của cây nghệ còn cho thu nhập cao hơn nhiều, 1kg tinh nghệ bán tại nhà có giá 400 nghìn đồng, 1 tấn nghệ củ khi chế biến thành tinh nghệ được 60kg Như 1ha cây nghệ cho thu nhập

400 triệu đồng và đồng thời tạo công ăn việc làm cho người nông dân khi thời gian rỗi

Hoạt động 2.2: Đánh giá được những phẩm chất và năng lực phù hợp với yêu cầu của nhóm nghề

Học sinh tìm hiểu được yêu cầu về phẩm chất, năng lực của người làm nghề

Nông sản Sảnlượng (tấn/ha) Giá thành

(triệu/tấn)

Thu nhập trên triệu/ha

Ngày đăng: 03/07/2022, 00:36

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình thành giải pháp - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
Hình th ành giải pháp (Trang 8)
Hình thành tính tự giác trong công viêc - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
Hình th ành tính tự giác trong công viêc (Trang 33)
- Mỗi người trong đội chơi chuẩn bị một cây bút và một bảng(hoặc tờ giấy) - Sau khi nêu câu hỏi, người chơi có 20 giây suy nghĩ và trả lời - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
i người trong đội chơi chuẩn bị một cây bút và một bảng(hoặc tờ giấy) - Sau khi nêu câu hỏi, người chơi có 20 giây suy nghĩ và trả lời (Trang 34)
MÔ HÌNH KINH DOANH - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
MÔ HÌNH KINH DOANH (Trang 36)
Hình thức học tập - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
Hình th ức học tập (Trang 40)
Tự học tự rèn luyên Hình thành tính tự giác trong công việc - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
h ọc tự rèn luyên Hình thành tính tự giác trong công việc (Trang 41)
Hình thành và phát triển những giá trị sống và các năng lực cần thiết. - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
Hình th ành và phát triển những giá trị sống và các năng lực cần thiết (Trang 41)
Bảng khảo sát thái độ học tập của HS sau bài học - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
Bảng kh ảo sát thái độ học tập của HS sau bài học (Trang 44)
Như vậy, kết quả trên cho thấy việc xác định đúng hình thức và phương pháp để - Thiết kế chủ đề “định hướng nghề nghiệp bản thân” thông qua hoạt động trải nghiệm cơ sở nghề cho học sinh THPT trong chương trình trải nghiệm hướng nghiệp
h ư vậy, kết quả trên cho thấy việc xác định đúng hình thức và phương pháp để (Trang 45)

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm