Ngữ văn lớp 10 học kì 2 theo công văn 5512

TIẾT 49, 50 PHÚ SÔNG BẠCH ĐẰNG (Tiết 1) I MỤC TIÊU 1 Kiến thức Sau khi học xong bài này HS a Nhận biết HS nhận biết, nhớ được tên tác giả và hoàn cảnh ra đời của tác phẩm b Thông hiểu HS hiểu và lí giải được hoàn cảnh sáng tác có tác động và chi phối như thế nào tới nội dung tư tưởng của tác phẩm c Vận dụng thấp Khái quát được đặc điểm phong cách tác giả từ tác phẩm d Vận dụng cao Vận dụng hiểu biết về tác giả, hoàn cảnh ra đời của tá.

Trang 1

TI T Ế 49, 50: PHÚ SÔNG B CH Đ NG (Ti t 1) Ạ Ằ ế

I M C TIÊU Ụ :

1 Ki n th c: ế ứ Sau khi h c xong bài này HSọ

a/ Nh n bi t: HS nh n bi t, nh đậ ế ậ ế ơ ươc tên tac gi và hoàn c nh ra đ i c aa a ơ utac ph m.â

b/ Thông hi u: HS hi u và li gi i để ể a ươc hoàn c nh sang tac co tac đ ng vàa ôchi ph i nh th nào t i n i dung t tô ư ế ơ ô ư ương c a tac ph m.u â

c/ V n d ng th p: Khai quat đậ ụ ấ ươc đ c đi m phong cach tac gi t tacă ể a ư

ph m.â

d/ V n d ng cao: V n d ng hi u bi t v tac gi , hoàn c nh ra đ i c a tacậ ụ ậ ụ ể ế ê a a ơ u

ph m đ phân tich gia tr n i dung, ngh thu t c a tac ph m th trung đ iâ ể i ô ê ậ u â ơ ạ

2 Năng l c ự

a Phat tri n năng l c chungể ự : Năng l c t h c, năng l c sang t o, năng l cự ự ọ ự ạ ự

gi i quy t v n đ , năng l c th m mĩ, năng l c h p tac, năng l c công ngha ế ấ ê ự â ự ơ ự êthông tin và truy n thông.ê

b Năng l c riêng: ự Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn,ự ọ ể a ự a ụ ơnăng l c t nh n th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t vănự ự ậ ứ ự a ế ô ô ấ ê ă ư

b n a

3 Ph m ch t ẩ ấ

- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phat tri n cac ph m ch tọ ê a ể â ấ

t t đ p: yêu nô ẹ ươc, nhân ai, chăm ch , trung th c, trach nhi mỉ ự ê

Trang 2

a) M c tiêu: ụ HS bi t đế ươc cac n i dung c b n c a bài h c c n đ t đô ơ a u ọ ầ ạ ươc,

t o tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ạ ế ọ ể ơ

b) N i dung: ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể a ơ ỏ

+ Trình chi u video clip v chi n th ng B ch Đ ng, tranh nh tac gi ế ê ế ắ ạ ằ a a

Trương Han Siêu, cho hs xem tranh nh (CNTT)a

+ Chu n b b ng l p ghépâ i a ắ

* HS:

+ Nhìn hình đoan tac gi a

+ L p ghép tac ph m v i tac giắ â ơ a

+ Đ c, ngâm th liên quan đ n bài phúọ ơ ế

GV gi i thi u bài toan yêu c u HS tr l i câu h i:ơ ê ầ a ơ ỏ

Dòng sông B ch Đ ng g n li n v i nh ng chi n công vang d i c a dân t cạ ằ ắ ê ơ ữ ế ô u ô

ta (Ngô Quy n th ng gi c Nam Han, quân dân nhà Tr n th ng gi cê ắ ă ầ ắ ă

Trang 3

Nguyên- Mông) Đ a danh l ch s này đã tr thành ngu n đ tài cho nhi ui i ử ơ ồ ê ênhà th x a khai thac: Tr n Minh Tông v i bài B ch Đ ng giang (trong đoơ ư ầ ơ ạ ằ

co hai câu: “Ánh nươc chi u hôm màu đ khé/ Tê ỏ ương r ng mau gi c v nằ ă ẫ

ch a khô”ư ), Nguy n Trãi v iễ ơ B ch Đ ng h i kh uạ ằ a â , Nguy n Sễ ương v i bàiơ

B ch Đ ng giangạ ằ ,… Khac v i cac tac gi trên, Trơ a ương Han Siêu cũng vi t vế ê

đ a danh l ch s đo nh ng l i s d ng th phú Bàii i ử ư ạ ử ụ ể Phú sông B chạ

Đ ngằ c a ông đu ươc đanh gia là m u m c c a th phú trong văn h c trungẫ ự u ể ọ

đ iạ

B HÌNH THÀNH KI N TH C M I Ế Ứ Ớ

Ho t đ ng 1: ạ ộ HD HS tìm hi u ph n ti u d n ể ầ ể ẫ

a) M c tiêu: ụ Tìm hi u v tac gi , tac ph mể ê a â

b) N i dung: ộ HS quan sat SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêuể ể ô ế ứ

- Nhom 1: Nêu nh ng nét chinh vữ ê

tac gi Tra ương Han Siêu? V tri đ ai i

Trang 4

- Trương Han Siíu (? - 1354)

- Ngươi lăng Phúc Am, huy n Yíní

- Ra đ i kho ng 50 năm sau chi nơ a ế

th ng quđn Mông Nguyín l n 3 ắ ầ

(1288)

- B c c m t băi phú thô ụ ô ương co

b n đo n: đo n m , đo n gi i ô ạ ạ ơ ạ a

thich, đo n bình lu n vă đo n k t.ạ ậ ạ ế

B c c Băi phú sông B ch Đ ng ô ụ ạ ằ

- Tac ph m c a ông đ l i không nhi u,đ u ể ạ í

hi n còn 4 băi th vă 3 băi văn, trong đoí ơ

co Phú sông B ch Đ ng ạ ằ

2 Đ a danh l ch s sông B ch Đ ng ị ị ử ạ ằ

- Lă m t nhanh sông đ ra bi n thu cô ổ ể ô

Qu ng Ninh, g n Thu Nguyín (H ia ầ ỷ aPhòng)

- G n v i cac chi n công ch ng quđnắ ơ ế ôNam Han (Ngô Quy n - 938), đ i th ngí ạ ắquđn Nguyín- Mông (Tr n Qu c Tu n-ầ ô ấ1288)

- Sông B ch Đ ng- danh th ng l ch s văạ ằ ắ i ử

lă ngu n đ tăi văn h c.ồ í ọ

3 Văn b n ả a) Th phú ể

- Lă th văn co v n ho c xen l n văn v nể ầ ă ẫ ầ

vă văn xuôi, dùng t c nh v t, phong t c,a a ậ ụ

k s v t, băn chuy n đ i.ể ự ậ í ơ

- Phđn lo i: 2 lo iạ ạ

+ Phú c th ổ ể: co trươc đ i Đơ ương(Trung Qu c), đ c tr ng ch y u lẵ ă ư u ế

mươn hình th c đ i đap gi a hai nhđnứ ô ữ

v t ch - khach đ băy t , di n đ t n iậ u ể ỏ ễ ạ ôdung, cđu co v n, ko nh t thi t co đ i,ầ ấ ế ô

k t b ng th B c c g m 4 đo n: m ,ế ằ ơ ô ụ ồ ạ ơ

gi i thich, bình lu n, k t.a ậ ế

+ Phú Đ ườ ng lu t (phú c n th ) ậ ậ ể : xu tấ

hi n t th i Đí ư ơ ương, co v n, co đ i, theoầ ô

Trang 5

c a Tru ương Han Siêu cũng gi ng ô

b c c c a m t bài phú noi chungô ụ u ô

t c a bài phú theo l i k chuy n:ứ u ô ể ê

co 1 v khach “giong thuy n ch i i ê ơ

sông” qua nhi u c nh đ p, qua ê a ẹ

c a Đ i Than, ngử ạ ươc b n Đông ế

Tri u, đ n sông B ch Đ ng, đê ế ạ ằ ươc

nghe cac bô lão đ a phi ương k v ể ê

nh ng chi n công ngày trữ ế ươc H tế

l i k co l i ca v chi n công ơ ể ơ ê ế

Khach nhân nghe cũng co l i ca ơ

ti p.ế

Bài phú co 2 nhân v t: khach vàậ

cac bô lão đ a phi ương

B ướ c 4: K t lu n nh n đinh ế ậ ậ

GV ch t ki n th cô ế ứ

lu t b ng tr c B c c thậ ằ ắ ô ụ ương co 6 đo n.ạ

b Hoàn c nh sáng tác ả

THS làm bài phú khi d o ch i sông B chạ ơ ạ

Đ ng d đoan kho ng 50 năm sau chi nằ ự a ế

th ng 1288ắ

c B c c ố ụ

- Đo n m ạ ở: t đ u ư ầ “còn l u!”ư Trang chi và c m xúc c a nhân v t khacha u ậ

trươ ac c nh s c trên sông B ch Đ ng.ắ ạ ằ

- Đo n gi i thích ạ ả : ti p ế “nghìn x a caư

ng i”ơ Cac bô lão k l i cac chi n tich trên sôngể ạ ế

B ch Đ ng.ạ ằ

- Đo n bình lu n ạ ậ : ti p ế “ch l chan”ư ê Cac bô lão suy ng m và bình lu n vẫ ậ ênguyên nhân chi n th ng trên sông B chế ắ ạ

Trang 6

b) N i dung: ộ Giao viên hương d n h c sinh đ c hi u văn b nẫ ọ ọ ể a

+ Cac tinh t miêu t xu t hi n liên ti p mư a ấ ê ế ơthêm không gian tung hoành cho nhân v tậkhach:"ch i v i, m i mi t, tha thi t, tiêu dao,ơ ơ a ế ế

b ng b nh, thồ ê ươt tha

+ Th i gian ngh thu t mang t m voc vũ tr ơ ê ậ ầ ụ

S thay th liên ti p c a không gian là hoaự ế ế uthân c a th i gian t c đ nhanh chong, cac tu ơ ô ô ư

ch th i gian luân phiên liên t c: s m(triêu),ỉ ơ ụ ơchi u(m )ê ô

=> Không gian, th i gian đã nâng t m voc c aơ ầ ukhach sanh ngang vũ tr Con ngụ ươi hi n raêtrong t th hoàn toàn ch đ ng ngang d cư ế u ô ọtung hoành M t lo t cac hành đ ng luân phiênô ạ ôliên ti p c a ch th nh : giế u u ể ư ương(qu i),a

ch a(thôn), l n thăm(u tham), ch i(th p),ứ ầ ơ ậ

bi t(kinh duy t) Cho th y thai đ nh p cu cế ê ấ ô ậ ô

Trang 7

m ng, phong túng đ y chi khi hòa bão l n lao:ô ầ ơ

"Đ m Vân M ng tha thi t".ầ ô ế

- Nh ng cu c ph u l u trong bài phú cùngữ ô ư ưnhân v t T Trậ ử ương mà Trương Han Siêu tự

l y làm gấ ương đã noi v i chúng ta v cai sơ ê ơ

h c sâu n ng c a v khach sông bi n này.ọ ă u i ể =>> Cu c du ngo n đã ch n đi m d ng đ y ýô ạ ọ ể ư ầnghĩa B ch Đ ng đ chúng ta bi t thêm m tơ ạ ằ ể ế ônét đ p c a tâm h n nhân v t khach: conẹ u ồ ậ

ngươi nh p th tich c c, tha thi t v i quêậ ế ự ế ơ

hương đ t nấ ươc, v i qua kh hào hùng c aơ ứ udân t c.ô

b BĐ trong con m t c a Tr ắ ủ ươ ng Hán Siêu là

m t dòng sông th m ng, hùng vĩ: ộ ơ ộ

"Bat ngat song kình muôn d mă

Thươt tha đuôi trĩ m t màuô

Nươc tr i: m t s c, phong c nh: ba thu"ơ ô ắ a

* Đ i l p v i m t BĐ di m l là BĐ hoang vu,ô ậ ơ ô ễ êđìu hiu, l nh lẽo, BĐ c a cõi chi n trạ u ế ương

x a"B lau xư ơ ương khô" Co lẽ cai nhìn vêchi n trế ương x a đ ng nghĩa v i ch n t đ aư ồ ơ ô ử i

c a quân thù đã làm cho c nh hi n lên hoànu a êtoàn khac: hoang v ng và l nh lẽo nh thi uắ ạ ư ế

h i ngơ ươi, t o nên ngã rẽ đ t ng t c a tâmạ ô ô u

tr ng nhân v t khach:"Bu n vì còn l u" ạ ậ ồ ư => Trươc c nh ta ương đo, tâm h n nh y c mồ ạ a

c a nhà th v a vui, t hào; v a bu n đau,u ơ ư ự ư ồ

Trang 8

nu i ti c, ng m ngùi Vui trô ế ậ ươc c nh sônga

nươc hùng vĩ, th m ng; t hào trơ ô ự ươc dòngsông t ng ghi bao chi n tich Và bu n đau, nu iư ế ồ ô

ti c vì chi n trế ế ương x a m t th i oanh li t nayư ô ơ ê

tr tr i, hoang vu, dòng th i gian đang làm mơ ọ ơ ơ

d n bao d u v t.ầ ấ ế

Ho t đ ng 3: ạ ộ Giao viên hương d n h c sinh đ c hi u văn b n (tìm hi u ẫ ọ ọ ể a ể

tr n BĐ qua s h i tậ ự ồ ương c a cac bô lão….).u

a) M c tiêu: ụ C m nh n đa ậ ươc hình tương cac bô lão và l i ca c a khachơ u

b) N i dung: ộ HS đ c SGK và hoàn thành nhi m v GV giaoọ ê ụ

- Vi c xu t hi n cac bô lão trong bài phú đã làm s ngê ấ ê ô

d y không khi hào hùng Ti ng hô kh ng khaiậ ế ẳxin"đanh" ngày y nh rung chuy n c Đi n Diên H ngấ ư ể a ê ồ

k t tinh ý chi c a toàn dân t c.ế u ô

- Ph i chăng đi u"s c u" c a khach là mu n đa ê ơ ầ u ô ươc

s ng l i th i kh c l ch s d d i mà vĩ đ i c a dân t cô ạ ơ ắ i ử ữ ô ạ u ôtrong chi n th ng B ch Đ ng bu i"Tr ch H ng nhế ắ ạ ằ ổ ạ ư ithanh b t Ô Mã"?ắ

- B ch Đ ng chi n trạ ằ ế ương đã hi n lên th t s ng đ ng,ê ậ ô ôbinh đao M màn là nh ng giây phút căng th ng, gayơ ữ ẳ

c n nh "nghìn cân treo s i toc", đ t ngấ ư ơ ă ươ ểi k , ngươi

đ c, ngọ ươi nghe vào tr ng thai ch đ i, h i h p.ạ ơ ơ ồ ô

Trang 9

- Tac gi chú ý đ n vi c s d ng ngôn t khoa tra ế ê ử ụ ư ương,phong đ i đ t o thành hình nh hoành trang cho b iạ ể ạ a ô

c nh chi n tra ế ương: c nh thuy n bè san sat n i đuôia ê ônhau kéo dài hàng ngàn d m, c qu t ph p ph i bayă ơ ạ ấ ơtheo chi u gio, s xu t hi n c a đ i quân hùng dũng,ê ự ấ ê u ôđông đúc nh ong v t , giao gư ỡ ổ ươm tua t a Chi nu ế

trương d d i, kh c li t t i m c tữ ô ô ê ơ ứ ương nh s m t i cư ầ ô a

đ t tr i"ấ ơ "Ánh nh t nguy t ch ph i m - B u tr i đ tậ ê ư a ơ ầ ơ ấ

ch s p đ i."ư ắ ổ

=> L i k sôi n i, hào hùng, ngơ ể ổ ươ ọi đ c ngươi nghe c ma

tương nh nghe th y ti ng reo hò rung chuy n đ t tr iư ấ ế ể ấ ơ

c a tu ương sĩ

- V i l i so sanh ch ng ch t thơ ô ồ ấ ương g p trong th phú,ă ể

s ng o ngự ạ ươc vênh vao c a k thù đu ẻ ươc ch ng ch tồ ấthêm b i cac s ki n: ơ ự ê

Kìa: T t Li t th cấ ê ế ương, L u Cung chư ươc d iôQuét s ch Nam bang b n cõi" ạ ô

- K t qu : Cu i cùng ta giành đế a ô ươc chi n th ng vế ắ ẻvang, đươc so sanh v i cac tr n th ng l n trong l ch s :ơ ậ ắ ơ i ửKhac nào khi x a:ư

Tr n Xich Bich quân Tào Thao tan tac tro bay,ậ

Tr n H p Phì gi c B Kiên hoàn toàn ch t tr i.ậ ơ ă ồ ế ụ

=> Mươn tich x a đ noi lên s th t b i nh c nhã, êư ể ự ấ ạ ụ

Trang 10

k t qu c a cac ế a u

nhom

- Ch t ki n th c:ô ế ứ

ch c a k thù và nh ng chi n công oanh li t c a ta.ê u ẻ ữ ế ê u

- Th iơ gian trôi qua, nươc sông v n ch y, chi n côngẫ a ếvang d i còn n i nh c c a quân thù không r a n i B iô ỗ ụ u ử ổ ơ

- Binh phap c cho r ng trong chi n tranh, mu n th ngổ ằ ế ô ắ

l i ph i co ba nhân t c b n: thiên th i, đ a l i, nhânơ a ô ơ a ơ i ơhòa Trên c s đo, cac bô lão noi g n l i: s tr giúpơ ơ ọ ạ ự ơ

c a tr i và tài năng c a ngu ơ u ươi chèo lai cu c chi n :ô ế

Tr i đ t cho n i hi m tr , nh ng đi u quy t đ nh là coơ ấ ơ ể ơ ư ê ế i

"Nhân tài gi cu c đi n an".ữ ô ê

- Bài phú cũng noi đ n 3 y u t : thiên th i(tr i đ tế ế ô ơ ơ ấcũng chi u lòng ngê ươi), đ a l i (đ t hi m), nhân hòai ơ ấ ể(nhân tài) Tuy nhiên, th ng gi c không c t đ t hi mắ ă ô ơ ấ ể

mà ch y u là đ c l n, chinh là s c m nh c a conu ế ứ ơ ứ ạ u

ngươi Đi u này kh ng đ nh v tri quan tr ng c a conê ẳ i i ọ u

ngươi T m voc c a con ngầ u ươi càng đươc tôn thêm b iơngh thu t khoa trê ậ ương, phong đ i và so sanh đ i l pạ ô ậliên ti p c a th phú.ế u ể

- Ti p đo là nh ng l i ca c a cac bô lão mang ý nghĩaế ữ ơ u

t ng k t L i ca co gia tr nh m t tuyên ngôn v chânổ ế ơ i ư ô êlý:"b t nghĩa tiêu vong" còn nhân nghĩa thì l u danhấ ưthiên c ổ

* L i c a khách: ờ ủ

- Khach ca ng i s anh minh c a hai v thanh quân:ơ ự u i

Tr n Thanh Tông và Tr n Nhân Tông- 2 v vua dầ ầ i ươi

Trang 11

tri u nhà Tr n gop công s c xây d ng và b o v đ tê ầ ứ ự a ê ấ

nươc

- Khach ca ng i chi n tich c a dòng sông BĐ: Dòngơ ế usông BĐ là hoa thân c m nh n v s v n đ ng vô t na ậ ê ự ậ ô ậkhông ng ng c a th i gian, c a s s ng; là bi u hi nư u ơ u ự ô ể êcho dòng ch y c a l ch s dân t c đang nh ng khúca u i ử ô ơ ữhùng vĩ và hào s ng nh t trong hành trình xây d ng vàa ấ ự

b o v g m voc này No là dòng sông son, dòng sônga ê ấchi n th ng B i v y dòng sông BĐ tr thành m tế ắ ơ ậ ơ ô

ni m tin, m t quy t tâm làm nên nh ng Chi Lăng,ê ô ế ữ

Xương Giang, Đ ng Đa ô

- Hai câu cu i: khach v a bình lu n v a kh ng đ nhô ư ậ ư ẳ ichân lý trong m i quan h gi a đ a linh và nhân ki t.ô ê ữ i êKhach đã kh ng đ nh nhân ki t là y u t quanẳ i ê ế ô

B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v h c t p ể ệ ụ ọ ậ

GV chuy n giao nhi m v : ể ê ụ Em hãy khai quat

nh ng gia tr v n i dung và ngh thu t c a bài ữ i ê ô ê ậ u

phú?

B ướ c 2: Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ

III/ T ng k t ổ ế 1/ Giá tr n i dung ị ộ

Bài phú là s hòa quy nự ê

c a hai ngu n c m h ngu ồ a ứ

l n:ơ

Trang 12

* Ho t đ ng ca nhân: M i ca nhân suy nghĩ, tìm ra ạ ô ỗ

m t gia tr v n i dung và ngh thu t.ô i ê ô ê ậ

* Ho t đ ng nhom: ạ ô

- H c sinh th o lu n c p đôi và ghi l i nh ng ọ a ậ ă ạ ữ

thông tin c b n v tac gi , tac ph m vào ph n ơ a ê a â ầ

+ Câu 1: Nêu gia tr c a bài Phú?i u

+ Câu 2: Hào khi Đông A qua bài thơ

* Tr c nghi m: ắ ệ

1 Bài “B ch Đ ng giang phú” c a Trạ ằ u ương Han Siêu ra đ i vào th i gian ơ ơ

nào?

Trang 13

a Kho ng 20 năm sau cu c khang chi n ch ng quân Nguyên – Mông th ng a ô ế ô ắ

c Dùng l i t th c đ so sanh c nh đ p Trung Hoa v i c nh đ p Vi t Nam.ô a ự ể a ẹ ơ a ẹ ê

d Dùng tương tương, bi u tể ương đ noi v thú ngao du s n th y.ể ê ơ u

4 Phong c nh sông B ch Đ ng đa ạ ằ ươ ơc g i lên trong đo n t Qua c a Đ i ạ ư ử ạThan, ngươc b n Đông Tri u đ n ti c thay d u v t lu ng còn l u toat ra ế ê ế ế ấ ế ô ư

v đ p riêng c a:ẻ ẹ u

a M t c nh tô a ương thiên nhiên th m ng g i ni m vui thanh thoat.ơ ô ơ ê

b M t c nh tô a ương in d u tich bi thấ ương g i nh qua kh bu n đau.ơ ơ ứ ồ

c M t c nh tô a ương hùng vĩ, bi trang g i nh l ch s hào hùng.ơ ơ i ử

Trang 14

d M t c nh tô a ương hoang s , bu n th m g i nh ng bài h c cay đ ng.ơ ồ a ơ ữ ọ ắ

5 Nhân v t “khach” hi n lên trong đo n đ u bài phú là ngậ ê ạ ầ ươi mang c t ôcach c a:u

a M t k giang h lãng t , mu n rũ b m i vô ẻ ồ ử ô ỏ ọ ương b n c a cu c đ i.ậ u ô ơ

b M t ngô ươi chuyên đi tìm ki m v đ p c a m t th i đã qua.ế ẻ ẹ u ô ơ

c M t k n d t, tìm đ n thiên nhiên đ lanh xa cu c đ i.ô ẻ â ậ ế ể ô ơ

d M t ngô ươi thich du ngo n kh p n i đ th a mãn trang chi c a mình.ạ ắ ơ ể ỏ u

6 Qua l i k chuy n v i khach, ta hi u gì v thai đ và gi ng đi u c a cac ơ ể ê ơ ể ê ô ọ ê u

bô lão?

a Nhi t huy t, t hào, là c m h ng c a ngê ế ự a ứ u ươi trong cu c.ô

b T cao, khoe khoang.ự

c L nh lùng, th n nhiên.ạ a

d Thai đ tôn kinhô

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành cac bài t pậ

Câu 1:

- Bài phú là tac ph m tiêu bi u cho văn h c yêu nâ ể ọ ươc th i Li – Tr n ơ ầ

+ Bài phú th hi n lòng yêu nể ê ươc và ni m t hào DT, t hào v truy n ê ự ự ê ê

th ng AH b t khu t và truy n th ng đ o li nhân nghĩa sang ng i c a ô ấ ấ ê ô ạ ơ uDTVN

+ Bài phú th hi n t tể ê ư ương nhân văn cao đ p qua vi c đ cao vai trò, v ẹ ê ê itri c a con ngu ươi

Trang 15

Câu 5: d

Câu 6: a

d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ

GV: G i HS nêu cac ki n th c tr ng tâm trong bài.ọ ế ứ ọ

HS: Ho t đ ng ca nhân và đ i di n HS lên b ng ch a bài.ạ ô ạ ê a ữ

a/ Nh n bi t:ậ ế HS nh n bi t, nh đậ ế ơ ươc tên tac gi và hoàn c nh ra đ i c aa a ơ utac ph m.â

Trang 16

b/ Thông hi u:ể HS hi u và li gi i để a ươc hoàn c nh sang tac co tac đ ng vàa ôchi ph i nh th nào t i n i dung t tô ư ế ơ ô ư ương c a tac ph m.u â

ph m.â

ph m đ phân tich gia tr n i dung, ngh thu t c a tac ph m th â ể i ô ê ậ u â ơ

2 Năng l c ự

a Phat tri n năng l c chungể ự : Năng l c t h c, năng l c sang t o, năng l cự ự ọ ự ạ ự

b Năng l c riêng: ự Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn,ự ọ ể a ự a ụ ơnăng l c t nh n th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t vănự ự ậ ứ ự a ế ô ô ấ ê ă ư

b n a

Trang 17

B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ GV trình chi u trich đo n phim tài li u ế ạ ê

v chi n th ng c a cu c kh i nghĩa Lam S n đ t đo d n d t, t o tâm ê ế ắ u ô ơ ơ ể ư ẫ ắ ạ

th cho HS vào bài m iế ơ

B ướ c 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS xem video

B ướ c 3: Báo cáo, th o lu n: ả ậ GV g i m t s HS tr l i, HS khac nh n xét,ọ ô ô a ơ ậ

GV: Chi u 1 vài hình nh liênế a

quan đ n tac gi Nguy nế a ễ

I Cu c đ i: ộ ờ

1 Thân th : ế

- Nguy n Trãi sinh năm 1830, hi u là c Trai,ễ ê Ứquê Chi Ng i - Chi Linh - H i Dơ ạ a ương Sau d iơ

Trang 18

cac nhi m v sau:ê ụ

- Nhom 1: Xu t thân và quêấ

quan c a Nguy n Trãi?u ễ

- Nhom 2: Nêu nét chinh

trong cu c đ i và con ngô ơ ươi

Nguy n Trãi trễ ươc kh i nghĩaơ

Lam S n?ơ

Nguy n Trãi trong kh i nghĩaễ ơ

Lam S n?ơ

Nguy n Trãi sau kh i nghĩaễ ơ

trong SGK, quan sat thông tin

trên may chi u ế

* Ho t đ ng nhom: H c sinhạ ô ọ

th o lu n và ghi l i nh nga ậ ạ ữ

thông tin c b n v cu c đ iơ a ê ô ơ

v Nh Khê - Thê i ương Tin - Hà Tây

- Cha là Nguy n Phi Khanh, h c gi i - đ Thaiễ ọ ỏ ỗ

h c sinh.ọ

- M là Tr n th Thai, con c a quan T đẹ ầ i u ư ồ

Tr n Nguyên Đan - m t quý t c đ i Tr n.ầ ô ô ơ ầ

=> Nguy n Trãi xu t thân trong m t gia đìnhễ ấ ô

co hai truy n th ng là: yêu nê ô ươc và văn hoa,văn h c.ọ

2 Cu c đ i và con ng ộ ờ ườ ủ i c a Nguy n Trãi: ễ

A Trươc kh i nghĩa Lam S n (1380-1418):ơ ơ

- Nguy n Trãi m t m khi 5 tu i, ông ngoaễ ấ ẹ ổ i

m t khi 10 tu i.ấ ổ

- Nguy n Trãi đ Thai h c sinh năm 1400 (20ễ ỗ ọ

tu i) Và cùng cha ra làm quan cho nhà Hổ ồ(quan ng s ).ự ử

- Năm 1407 gi c Minh că ươp nươc ta, Nguy nễTrãi đã nghe l i cha l i l p chi “r a h n choơ ơ ạ ậ ử ậ

nươc bao thù cho cha”

- Nguy n Trãi tham gia kh i nghĩa Lam S nễ ơ ơ

do Lê L i đ ng đ u.ơ ứ ầ

b Nguy n Trãi trong kh i nghĩa Lam S nễ ơ ơ(1418-1428):

- Là m t trong nh ng ngô ữ ươ ầi đ u tiên đ n v iế ơ

kh i nghĩa Lam S n Năm 1420 dâng "Bìnhơ ơNgô Sach" v i chi n lơ ế ươc c b n là tâm côngơ a

đươc Lê L i và b tham m u c a cu c kh iơ ô ư u ô ơnghĩa v n d ng th ng l i.ậ ụ ắ ơ

- Nguy n Trãi tr thành c v n đ c l c c a Lêễ ơ ô ấ ắ ự u

Trang 19

L i Ông đơ ươc gi ch c" Th a ch h c sĩ" thayữ ứ ư ỉ ọ

Lê L i so n th o công văn gi y t ơ ạ a ấ ơ

c Nguy n Trãi sau kh i nghĩa Lam S n (1428-ễ ơ ơ1442):

- Nhà Lê qua chú ý đ n ngai vàng.ế

- Nguy n Trãi hăm h tham gia vào công cu cễ ơ ôxây dung l i đ t nạ ấ ươc Nh ng v i tài năng,ư ơnhân cach cao c c a mình, Nguy n Trãi luôna u ễ

b b n gian th n đ k Ông b nghi oan, b b ti ọ ầ ô i i i ắ

r i l i đồ ạ ươc tha T đo ông không còn đư ươc

tr ng d ng.ọ ụ

- Năm 1439 ông đã cao quan v Côn S n n,ê ơ ơ ânăm 1440 Lê Thai Tông v i Nguy n Trãi raơ ễlàm quan, 1442 cai ch t đ t ng t c a Lê Thaiế ô ô uTông L Chi viên là bi k ch đ i v i Nguy nơ ê i ô ơ ễTrãi và dòng h ông chu di tam t c.ọ ô

=> Đây là bi k ch l n nh t trong l ch s dâni ơ ấ i ử

t c Nguy n Trãi đã r i đ u dô ễ ơ ầ ươ ưỡ ươi l i g m

c a tri u đình mà ông t ng kì v ng V an Lu ê ư ọ ụ êChi Viên th c ch t là mâu thu n n i b c aự ấ ẫ ô ô utri u đình phong ki n Năm 1464 Lê Thanhê ếTông minh oan cho Nguy n Trãi, cho tìm l iễ ạcon chau và di s n tinh th n c a ông.a ầ u

*Tóm l i ạ : Cu c đ i Nguy n Trãi n i lên haiô ơ ễ ổ

Trang 20

- M c tiêu: H c sinh n m đụ ọ ắ ươc

nh ng nét chinh v s nghi p tacữ ê ự ê

gi Nguy n Trãi.a ễ

- Phương ti n: may chi uê ế

- Kĩ thu t d y h c: Công não,ậ ạ ọ

phòng tranh, thông tin - ph n h i.a ồ

GV: Chi u 1 vài hình nh liên quanế a

đ n tac gi Nguy n Trãi ế a ễ

GV chuy n giao nhi m v : ể ê ụ D a vàoự

a Văn h c ch Han: Quân trung tọ ữ ư

m nh t p, Đ i cao bình Ngô, c Trai thiê ậ ạ Ứ

t p (150 bài), Chi Linh s n phú, ậ ơ

b Văn h c ch Nôm: Qu c âm thi t pọ ữ ô ậ(254 bài)

- Nguy n Trãi là tac gi xu t s c vễ a ấ ắ ênhi u th lo i văn h c, trong sang tacê ể ạ ọ

Trang 21

hi n cac nhi m v sau:ê ê ụ

- Nhom 1, 2: T i sao noi Nguy nạ ễ

Trãi - nhà văn chinh lu n ki t xu t?ậ ê ấ

Em hãy minh ch ng cho nh n đ nhứ ậ i

trên?

- Nhom 3, 4: Nét tr tình sâu s cữ ắ

đươc th hi n nh th nào trongể ê ư ế

th Nguy n Trãi? L y vi d minhơ ễ ấ ụ

h a.ọ

* Ho t đ ng ca nhân: M i ca nhânạ ô ỗ

đ c ph n ti u d n trong SGK, quanọ ầ ể ẫ

sat thông tin trên may chi u, k tênế ể

cac tac ph m chinh c a Nguy nâ u ễ

Trãi

* Ho t đ ng nhom: H c sinh th oạ ô ọ a

lu n và ghi l i nh ng thông tin cậ ạ ữ ơ

b n v s nghi p tac gi vào b nga ê ự ê a a

ph d a trên cac câu h i th o lu n.ụ ự ỏ a ậ

B ướ c 3: Báo cáo k t qu và th o ế ả ả

cac ca nhân, chu n hoa ki n th c.â ế ứ

qu c, yêu nô ươc thương dân, nhân nghĩa,anh hùng ch ng ngo i xâm.ô ạ

- Ngh thu t m u m c t vi c xac đ nhê ậ ẫ ự ư ê i

đ i tô ương, m c đich đ s d ng bútụ ể ử ụphap thich h p đ n k t c u ch c chẽ,ơ ế ế ấ ă

- Văn chương nâng cao nh n th c mậ ứ ơ

r ng tâm h n con ngô ồ ươi, g n li nv i caiắ ê ơ

đ p, tac gi ý th c đẹ a ứ ươc t cach c aư u

Trang 22

Đêm ngày cu n cu n nồ ô ươc tri u dâng"ê

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành cac bài t pậ

G i ý: ơ Câu th th hi n rõ t m lòng c a Nguy n Trãi v i dân v i nơ ể ê ấ u ễ ơ ơ ươc, dùtrong hoàn c nh nào, khi đang làm quan hay v n ông đ u th hi n t ma ê ơ â ê ể ê ấlòng yêu dân tha thi t ế

GV: G i HS nêu cac ki n th c tr ng tâm trong bài.ọ ế ứ ọ

HS: Ho t đ ng ca nhân và đ i di n HS lên b ng ch a bài.ạ ô ạ ê a ữ

Hãy vi t bài văn thuy t minh v tac gi Nguy n Trãi.ế ế ê a ễ

? Hãy l p s đ khai quat trình t l p lu n trong đo n 1 c a văn b n ?ậ ơ ồ ự ậ ậ ạ u a( Làm nhà)ơ

+ HS làm vi c nhà, GV chia 4 nhom, ch n nhom t t nh t cho đi m.ê ơ ọ ô ấ ể

Trang 23

+ GV thu s n ph m c a HS ch m cho đi m vào đ u ti t sau.a â u ấ ể ầ ế

/ Nh n bi t: HS nh n bi t, nh đậ ế ậ ế ơ ươc tên tac gi và hoàn c nh ra đ i c aa a ơ utac ph m.â

b/ Thông hi u: HS hi u và li gi i để ể a ươc hoàn c nh sang tac co tac đ ng vàa ôchi ph i nh th nào t i n i dung t tô ư ế ơ ô ư ương c a tac ph m.u â

ph m.â

ph m đ phân tich gia tr n i dung, ngh thu t c a tac ph m th â ể i ô ê ậ u â ơ

2 Năng l c ự

a Phat tri n năng l c chungể ự

-Năng l c t h c, năng l c sang t o, năng l c gi i quy t v n đ , năng l cự ự ọ ự ạ ự a ế ấ ê ự

Trang 24

th m mĩ, năng l c h p tac, năng l c công ngh thông tin vă truy n thông.đ ự ơ ự í í

b Năng l c riíngự

- Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn, năng l c t nh nự ọ ể a ự a ụ ơ ự ự ậ

th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t văn b n ứ ự a ế ô ô ấ í ă ư a

- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rỉn luy n b n thđn phat tri n cac ph m ch tọ í a ể đ ấ

t t đ p: yíu nô ẹ ươc, nhđn ai, chăm ch , trung th c, trach nhi mỉ ự í

a) M c tiíu: ụ HS bi t đế ươc cac n i dung c b n c a băi h c c n đ t đô ơ a u ọ ầ ạ ươc,

t o tđm th cho h c sinh đi văo tìm hi u băi m i.ạ ế ọ ể ơ

b) N i dung: ộ GV trình chi u trich đo n phim tăi li u v chi n th ng c a ế ạ í í ế ắ u

cu c kh i nghĩa Lam S n đ t đo d n d t, t o tđm th cho HS văo băi ô ơ ơ ể ư ẫ ắ ạ ế

m iơ

c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i cđu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể a ơ ỏ ư

B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ GV trình chi u đo n phim tăi li uế ạ í

B ướ c 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS chú ý xem phim

B ướ c 3: Bâo câo, th o lu n: ả ậ

B ướ c 4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị GV đanh gia k t qu c a HS, trín c s đoế a u ơ ơ

d n d t HS văo băi h c m i.ẫ ắ ọ ơ

Trong l ch s VHVN, ba ang th văn ki t xu t đi ử ơ í ấ ươc coi lă cac b n tuyínangôn đ c l p c a dđn t c lă: ô ậ u ô Nam qu c s n hẵ ơ (Li Thương Ki t), í Bình Ngô

Trang 25

đ i caoạ (Nguy n Trãi) và ễ Tuyên ngôn đ c l pô ậ (H Chi Minh) Bài h c hômồ ọnay, chúng ta sẽ cùng tìm hi u b n tuyên ngôn đ c l p l n th hai c a dânể a ô ậ ầ ứ u

GV chuy n giao nhi m v : ể ê ụ Em hãy nêu

hoàn c nh sang tac, xac đ nh th lo ia i ể ạ

và b c c c a bài Bình ngô đ i cao?ô ụ u ạ

Gi i thich nhan đ bài cao?a ê

gi c minh xâm lă ươc th ng l i.ắ ơNguy n Trãi thay nhà vua (Lê L i)ễ ơ

Trang 26

GV: nh n xét đanh gia câu tr l i c aậ a ơ u

cac ca nhân, chu n hoa ki n th c.â ế ứ

+ K l i qua trình chinh ph t gianể ạ ạ

kh và t t th ng c a cu c kh iổ ấ ắ u ô ơnghĩa

+ Tuyên b chi m qu , kh ng đ nhô ế a ẳ i

s nghi p chinh nghĩa.ự ê

Ho t đ ng 2: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh đ c hi u văn b n ẫ ọ ọ ể ả

a) M c tiêu: ụ Hi u để ươc lu n đ chinh nghĩa, t i ac c a gi c Minh.ậ ê ô u ă

b) N i dung: ộ HS quan sat SGK, ho t đ ng nhom đ tìm hi u n i dung ki nạ ô ể ể ô ế

Ch quy n c a nu ê u ươc Đ i Vi t đạ ê ươc

kh ng đ nh nh th nào? (So sanh v iẳ i ư ế ơ

“Nam qu c s n hà” )ô ơ

Nhom 3; Nhom 4: T i ac c a gi cô u ă

Minh đươc th hi n nh th nào?ể ê ư ế

T i ac c a chúng đô u ươc khai quat ơ

- Nhân nghĩa là m i quan h t t đ pô ê ô ẹ

gi a con ngữ ươi v i con ngơ ươi d aựtrên c s tình thơ ơ ương và đ o li =>ạNhân nghĩa là yên dân, tr b o ngư ạ ươc,tham tàn, b o v cu c s ng yên na ê ô ô ổcho nhân dân

- Nguy n Trãi đã xac đ nh đễ i ươc m cụđich n i dung c a vi c nhân nghĩaô u ê

ch y u là yên dân tru ế ươc h t lo trế ư

b o.ạ

Trang 27

ki n và ghi câu tr l i vào b ng ph ế a ơ a ụ

B ướ c 3: Báo cáo k t qu và th o ế ả ả

lu n ậ

Hs bao cao k t qu trên b ng ph ,ế a a ụ

treo k t qu cac nhom khac quan sat,ế a

Nhân h H chinh s phi n hà,ọ ồ ự ê

Đ trong nể ươc lòng dân oan h n.ậ

Quân cu ng Minh th a c gâyồ ư ơ

- Nhân nghĩa là ch ng xâm lô ươc, boc

tr n lu n đi u x o tra c a đ ch, phânầ ậ ê a u i

đ nh r ch ròi ta là chinh nghĩa gi c lài ạ ăphi nghĩa

* Chân li t n t i đ c l p và ch quy nồ ạ ô ậ u ê

c a dân t c.u ô

- Tinh ch t hi n nhiên v n co, lâu đ iấ ể ô ơ

c a nu ươc Đ i Vi t: t trạ ê ư ươc, v n co,ô

đã chia, cũng khac

- Y u t xac đ nh đ c l p c a dânế ô i ô ậ u

t c:ô+ Cương v c lãnh th ự ổ+ Phong t c t p quan.ụ ậ+ N n văn hi n lâu đ i.ê ế ơ+ L ch s riêng, ch đ (tri u đ i)i ử ế ô ê ạriêng

=> Phat bi u hoàn ch nh v qu c giaể ỉ ê ôdân t c.ô

- Y u t văn hi n là y u t b n ch tế ô ế ế ô a ấ

nh t là h t nhân đ xac đ nh chấ ạ ể i uquy n c a dân t c.ế u ô

- So sanh Đ i Vi t v i Trung Qu cạ ê ơ ôngang hàng - “m i bên x ng đ m tỗ ư ế ô

Trang 28

+ T cao ch trô u ương, chinh sach cai

tr vô nhân đ o, vô cùng hà kh c c ai ạ ắ u

- Hình nh nhân dân ả : t i nghi p,ô ê

đang thương, kh n kh , điêu linh, bô ổ i

d n đu i đ n con đồ ổ ế ương cùng Cai

Hình nh nga ươi dân vô t i K thùô ẻ

b boc l t, tàn sat dã man.tàn b o, vôi ô ạ

nhân tinh

sẽ là ti n đ t t y u đ chúng taê ê ấ ế ểchi n th ng m i cu c chi n tranhế ắ ọ ô ếxâm lươc phi nghĩa

c a k thù,u ẻ

- Nhà h cồ ươp ngôi c a nhà Tr n chu ầ ỉ

là nguyên nhân đ nhà minh gây ho ể ạ

- T cao t i ac c a quân gi c Nguy nô ô u ă ễTrãi đ ng trên l p trứ ậ ương nhân b n a+ Hu ho i con ngỷ ạ ươi b ng hànhằ

đ ng tuy t ch ng, ô ê u+ Hu ho i môi trỷ ạ ương s ng,ô+ Boc l t và v vét,ô ơ

- "Nương dân đen","vùi con đ " di nỏ ễ

t t i ac dã man th i trung c , v aa ô ơ ổ ưmang tinh khai quat v a kh c sâu vàoư ắ

t m bia căm thù đ muôn đ i nguy nấ ể ơ ê

r au

- Hình nh c a tên xâm la u ươc: ha

mi ng nhe răng, âm m u đ muônê ư unghìn k , t i ac thì "nat c đ t tr i".ế ô a ấ ơChúng là nh ng con qu đ i l tữ ỷ ô ô

Trang 29

+ Phong đ i:ạ “Đ c ac thay, trúc Namô

S n ko ghi h t t iơ ế ô / D b n thay, nơ â ươc

Đông H i ko r a s ch mùi”a ử ạ

Trúc Nam S n - t i ac c a k thù.ơ ô u ẻ

Nươc Đông H i - s nh b n c aa ự ơ â u

k thù.ẻ

+ Câu h i tu t : ỏ ư “Lẽ nào ch u đi ươc?”

t i ac tr i không dung, đ t không thaô ơ ấ

c a quân thù.u

+ Gi ng đi u: u t h n trào sôi, c mọ ê ấ ậ a

thương tha thi t, ngh n ngào đ nế ẹ ế

- K t thúc b n cao tr ng b ng l i vănế a ạ ằ ơ

đ y hình tầ ương+ L y cai vô h n đ noi cai vô h n -ấ ạ ể ạtrúc Nam S n - t i ac gi c Minh.ơ ô ă

+ L y cai vô cùng đ noi cai vô cùng -ấ ể

nươc Đông H i - th m ho mà gi ca a ạ ăMinh gieo r c nắ ơ ươc ta

*Tom l i: đ ng trên l p trạ ứ ậ ương nhân

b n, đ ng v quy n s ng c a nga ứ ê ê ô u ươidân vô t i đ t cao lên an gi c Minh.ô ể ô ă

Đo n này c a Đ i cao bình Ngô x ngạ u ạ ứ

là m t b n tuyên ngôn nhân quy n.ô a ê

Và Nguy n Trãi k t lu n:ễ ế ậ

“Lẽ nào tr i đ t dung tha.ơ ấ

Ai b o thân dân ch u đa i ươc”

Ho t đ ng 3: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u ẫ ọ ể quá trình chi n ế

đ u và chi n th ng c a quân dân Đ i Vi t: ấ ế ắ ủ ạ ệ

a) M c tiêu: ụ H c sinh n m đọ ắ ươ Qua trình chi n đ u và chi n th ng c ac ế ấ ế ắ uquân dân Đ i Vi t.ạ ê

b) N i dung: ộ HS đ c SGK và hoàn thành nhi m v GV giaoọ ê ụ

c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành tìm hi u ki n th c:ể ế ứ

Trang 30

- M c tiêu: H c sinh n m đụ ọ ắ ươc

Qua trình chi n đ u và chi nế ấ ế

th ng c a quân dân Đ i Vi t.ắ u ạ ê

- Phương ti n: may chi uê ế

- Kĩ thu t d y h c: Công não,ậ ạ ọ

phòng tranh, thông tin - ph na

GV: Chi u 1 vài hình nh liênế a

quan đ n qua trình chi n đ uế ế ấ

và chi n th ng c a quân dânế ắ u

- Nhom 1: Hình tương c a Lêu

3 Quá trình chi n đ u và chi n th ng ế ấ ế ắ

c a quân dân Đ i Vi t: ủ ạ ệ

- Hình tương Lê L i:ơ+ Là ngươi co ngu n g c xu t thân bìnhồ ô ấ

thương, + Co lòng căm thù quân gi c sâu s c,ă ắ+ Co hoài bão l n và quy t tâm cao đ th cơ ế ể ự

hi n li tê ương

=> Nguy n Trãi kh c ho Lê L i b ng c mễ ắ ạ ơ ằ a

h ng anh hùng và truy n th ng dân t c.ứ ê ô ô

- Bu i đ u cu c kh i nghĩa g p muôn vànổ ầ ô ơ ăkho khăn:

+ Thi u nhân tài, thi u quân lế ế ương nghiêm

tr ng.ọ+ Nghĩa quân ph i t mình kh c ph c a ự ắ ụ

=> M c dù v y, nh ng v i ý chi, lòng quy tă ậ ư ơ ếtâm, đ c bi t là tinh th n đoàn k t, nghĩaă ê ầ ếquân Lam S n đã t ng bơ ư ươ ơc l n m nh vàạgiành đươc nh ng chi n th ng quan tr ng.ữ ế ắ ọ

* Ph n công và tinh th n quy t chi n quy ta ầ ế ế ế

th ng c a quân dân Đ i Vi t:ắ u ạ ê+ Th hi n b ng hình tể ê ằ ương kì vĩ c a thiênunhiên

+ Chi n th ng c a ta: "s m vang ch p gi t";ế ắ u ấ ơ ậ

"trúc tr tro bay"… ẻ+ Th t b i c a quân gi c: "mau ch y thànhấ ạ u ă a

Trang 31

L i hi n lên nh th nào?ơ ê ư ế

(So sanh v i Tr n Qu c Tu n)ơ ầ ô ấ

– Nhom 2:Cu c kh i nghĩa tr iô ơ a

qua kho khăn nh th nào?Taư ế

- Chi n th ng hi n lên d n d p liên ti p,ế ắ ê ồ ậ ế

nh p đi u cu tri u dâng song d y h t l pi ê a ê ậ ế ơnày đ n l p khac.ế ơ

- Gi c Minh m i tên m i v đ u gi ng nhauă ỗ ỗ ẻ ê ô

c nh ham s ng, s ch t, hèn nhat

- Ti p đ n là nh ng sai l m ti p theo c a kế ế ữ ầ ế u ẻxâm lươc ngoan c : ô

“Th ng nhãi con Tuyên Đ c đ ng binh khôngằ ứ ô

ng ng,ư

Đ nhút nhat Th nh Thăng đem d u ch aồ ạ ầ ữchay”

=> M a mai và coi thỉ ương

- V i n n t ng chinh nghĩa và m a tri, nghĩaơ ê a ưquân Lam S n và c dân t c đã ch ng minhơ a ô ứcho gi c Minh th y b n chúng đang că ấ ọ ươi cho

t t c th gian.ấ a ế+ Li u Thăng c t đ u, ễ ụ ầ+ Quân Vân Nam v m t mà thao ch y…ỡ ậ ạ

=> “C u binh hai đ o tan tành”, gi c ch cònứ ạ ă ỉ

nươc ra hàng vô đi u ki n Hình nh th mê ê a a

b i nh c nhã c a k thù làm tăng thêm khiạ ụ u ẻ

th hào hùng c a dân t c và nghĩa quân H nế u ô ơ

th , tinh chinh nghĩa, truy n th ng nhân đ oế ê ô ạ

Trang 32

Ho t đ ng ạ ộ 4: Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u v tuyên b ẫ ọ ể ề ố

GV chuy n giao nhi m v : ể ê ụ D a vàoự

SGK và 1 s thông tin trên hình nh,ô a

em hãy cho bi t n i dung ph n tuyênế ô ầ

b đ c l p Đanh gia khai quat v n iô ô ậ ê ô

dung, ngh thu t c a bài cao?ê ậ u

- Đ t nấ ươc s ch bong quân thù là cạ ơ

Trang 33

lu n và ghi l i nh ng thông tin cậ ạ ữ ơ

b n v tac gi , tac ph m vào b nga ê a â a

GV: nh n xét đanh gia k t qu c a cacậ ế a u

ca nhân, chu n hoa ki n th c.â ế ứ

thên c hùng văn th hi n rõ hào khiổ ể ê

m t th i đ i oai hùng c a toàn dânô ơ ạ u

t c.ô

2 Ngh thu t: ệ ậ s d ng cac bi nử ụ êphap so sanh n d , đi p t làm tăngâ ụ ê ưtinh hình tương c a câu văn.u

C HO T Đ NG LUY N T P Ạ Ộ Ệ Ậ

a) M c tiêu: ụ HS luy n t p đ n m đê ậ ể ắ ươc nh ng nét c b n nh t v bài h cữ ơ a ấ ê ọ

b) N i dung: ộ GV chia l p thành 2 nhom,cùng làm phi u h c t p, nhom nàoơ ế ọ ậnhanh nh t sẽ là ngấ ươi chi n th ng.ế ắ

Câu 1? Hãy c m nh n câu th sau c a Nguy n Trãi:a ậ ơ u ễ

"Bui m t t c lòng u ai cũô ấ ư

Đêm ngày cu n cu n nồ ô ươc tri u dâng"ê

c) S n ph m: ả ẩ Cac nhom th o lu n th ng nh t đap an.a ậ ô ấ

G i ý: ơ Câu th th hi n rõ t m lòng c a Nguy n Trãi v i dân v i nơ ể ê ấ u ễ ơ ơ ươc, dùtrong hoàn c nh nào, khi đang làm quan hay v n ông đ u th hi n t ma ê ơ â ê ể ê ấlòng yêu dân tha thi t ế

d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ GV nh n xét ch t đúng/ sai, cho đi m.ậ ô ể

D HO T Đ NG V N D NG Ạ Ộ Ậ Ụ

a) M c tiêu: ụ H c sinh đọ ươc c ng c l i ki n th c thông qua bài t p ngu ô ạ ế ứ ậ ứ

d ng.ụ

Trang 34

1 GV chia l p thành 4 đ i, ph bi n lu t ch iơ ô ổ ế ậ ơ

Lu t ch i: ậ ơ

+ 6 ô ch hàng ngangữ

+ 1 ô ch hàng d cữ ọ

+ Sau khi nghe câu h i g i ý, đ i nào co tin hi u nhanh đỏ ơ ô ê ươc quy n tr l i.ê a ơ

M i câu tr l i đúng đỗ a ơ ươc 10 đi m T ô hàng ngang th 3 đ i nào co tinể ư ứ ô

hi u sẽ co quy n tr l i ô hàng d c, n u tr l i đúng đê ê a ơ ọ ế a ơ ươc 40 đi m, tr l iể a ơsai m t quy n đấ ê ươc ch i ti p.ơ ế

2 Hãy vi t bài văn thuy t minh v tac gi Nguy n Trãi.ế ế ê a ễ

?Hãy l p s đ khai quat trình t l p lu n trong đo n 1 c a văn b n ?(Làmậ ơ ồ ự ậ ậ ạ u a nhà)

Trang 35

GV: nh n xét ch t đúng/ sai, cho đi m ho c g i nhom khac.ậ ô ể ă ọ

a/ Nh n bi t: N m đậ ế ắ ươc khai ni m tìm hi u đ , l p dàn ý, văn thuy t minh ê ể ê ậ ếb/ Thông hi u: Xac đ nh đúng v n đ c n thuy t minh, thao tac, ph m v tể i ấ ê ầ ế ạ i ư

li u trong qua trình phân tich đê ê

c/ V n d ng th p: Xây d ng đậ ụ ấ ự ươc dàn ý cho bài văn thuy t minhế

d/ V n d ng cao: Vi t đậ ụ ế ươc bài văn thuy t minh t dàn ý đã đế ư ươ ậc l p

2 Năng l c ự

a Phat tri n năng l c chung:ể ự Năng l c t h c, năng l c sang t o, năng l cự ự ọ ự ạ ự

b Năng l c riêng:ự Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn,ự ọ ể a ự a ụ ơnăng l c t nh n th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t vănự ự ậ ứ ự a ế ô ô ấ ê ă ư

b n a

GV: SGK, SGV Ng văn 10, Tài li u tham kh o, Thi t k bài gi ngữ ê a ế ế a

HS: SGK, v so n, tài li u tham kh oơ ạ ê a

Trang 36

III TI N TRÌNH D Y H C Ế Ạ Ọ

A HO T Đ NG KH I Đ NG (M Đ U) Ạ Ộ Ở Ộ Ở Ầ

a) M c tiêu: ụ HS bi t đế ươc cac n i dung c b n c a bài h c c n đ t đô ơ a u ọ ầ ạ ươc,

t o tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ạ ế ọ ể ơ

b) N i dung: ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể a ơ ỏ

c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể a ơ ỏ ư

B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ

GV gi i thi u bài toan yêu c u HS tr l i câu h i:ơ ê ầ a ơ ỏ

Nh c l i khai ni m v VB thuy t minh? Theo em, yêu c u đ i v i tri th c ắ ạ ê ê ế ầ ô ơ ứ

và trình bày c a VB thuy t minh ntn?u ế

- Khai ni m: VB thuy t minh là ki u văn b n thông d ng trong m i lĩnhê ế ể a ụ ọ

v c đ i s ng, nh m cung c p tri th c v đ c đi m, tinh ch t, nguyênự ơ ô ằ ấ ứ ê ă ể ấnhân, c a cac hi n tu ê ương và s v t trong thiên nhiên, xã h i b ngự ậ ô ằ

phương th c trình bày, gi i thi u, gi i thich.ứ ơ ê a

- Tri th c trong VB thuy t minh đòi h i ph i khach quan, h u ich, xac th cứ ế ỏ a ữ ựcho ngươ ếi ti p nh n.ậ

- Yêu c u trình bày: chu n xac, rõ ràng, ch t chẽ và h p d n.ầ â ă ấ ẫ

B ướ c 3: Báo cáo k t qu và th o lu n(nhóm tr ế ả ả ậ ưở ng báo cáo)

- Tri th c trong VB thuy t minh đòi h i ph i khach quan, h u ich, xac th cứ ế ỏ a ữ ựcho ngươ ếi ti p nh n.ậ

- Yêu c u trình bày: chu n xac, rõ ràng, ch t chẽ và h p d n.ầ â ă ấ ẫ

B ướ c 4: Nh n xét, đánh giá k t qu th c hi n nhi m v ậ ế ả ự ệ ệ ụ

- GV nêu v n đấ ê

- HS đàm tho i, phat bi uạ ể

Trang 37

- GV chuy n vào bàiể

B HÌNH THÀNH KI N TH C M I Ế Ứ Ớ

Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u tính chu n xác, ẫ ọ ể ẩ

h p d n c a văn b n thuy t minh ấ ẫ ủ ả ế

a) M c tiêu: ụ Giúp h c sinh hi u th nào là tinh chu n xac và tinh h p d n,ọ ể ế â ấ ẫvai trò bi n phap th c hi n, luy n t p v tinh chu n xac, h p d n c a vănê ự ê ê ậ ê â ấ ẫ u

- Vai trò: Tinh chu n xac trong văn b n thuy t â a ếminh là trình bày v v n đ gì ph i đúng v i ê ấ ê a ơchân li, v i chu n m c đơ â ự ươc th a nh n thì ư ậvăn b n thuy t minh m i co gia tr Chu n xaca ế ơ i â

là yêu c u c b n, đ u tiên c a văn b n ầ ơ a ầ u athuy t minh.ế

- Bi n phap th c hi n:ê ự ê+ Tìm hi u th u đao, ph i quan sat t m , kĩ ể ấ a ỉ ỉcàng, n u là m t cu n sach ph i đ c đi đ c ế ô ô a ọ ọ

Trang 38

- Nhom 1: M c đich, vai trò,ụ

Hs bao cao k t qu trên b ngế a a

ph , treo k t qu cac nhomụ ế a

khac quan sat, nh n xét,ậ

ph n bi na ê

l i nhi u l n ạ ê ầ+ Thu th p tài li u tham kh o Chú ý tài li u ậ ê a êtham kh o ph i co tên tu i nghĩa là c a cac a a ổ unhà khoa h c đ u ngành ho c cac c quan co ọ ầ ă ơ

th m quy n quy t đ nh v v n đ thuy t â ê ế i ê ấ ê ếminh

+ Luôn luôn nh n thông tin m i, nh ng thay ậ ơ ữ

đ i thổ ương xuyên đ v n đ thuy t minh co ể ấ ê ếtinh th i s nh thuy t minh v dân s , v ơ ự ư ế ê ô ê

“Đai cao bình Ngô là ang thiên c hùng văn vì ổ

đo là bài văn hùng trang đã đươc vi t ra t ế ưnghìn năm trươc” là không chu n xac Nghìn â

đ i khac v i nghìn năm.ơ ơ

Trang 39

- Tinh h p d n trong văn b n thuy t minh ấ ẫ a ế

Ngươi vi t ho c trình bày đã t o ra s lôi ế ă ạ ự

cu n, h p d n ngô ấ ẫ ươi nghe ngươ ọ ê ôi đ c v m t

v n đ nào đo.ấ ê

- Vai trò: Tinh h p d n trong văn b n thuy t ấ ẫ a ếminh vô cùng quan tr ng B i lẽ không h p ọ ơ ấ

d n thì ngẫ ươi ta không đ c, không nghe Khi ọ

ngươi ta không đ c, không nghe thì văn b n ọ athuy t minh sẽ không co tac d ng gì.ế ụ

- M t s bi n phap làm cho văn b n thuy t ô ô ê a ếminh h p d n:ấ ẫ

+ Đ a ra nh ng chi ti t c th , sinh đ ng, ư ữ ế ụ ể ô

nh ng con s chinh xac đ bài văn không tr uữ ô ể ư

tương, m h ơ ồ+ So sanh đ làm n i b t s khac bi t đ t o ể ổ ậ ự ê ể ạ

n t ng cho ng i ng i đ c, ng i nghe

+ K t h p, s d ng nhi u ki u câu làm cho ế ơ ử ụ ê ểbài văn thuy t minh không đ n đi u.ế ơ ê

+ Ph i h p nhi u hi u bi t v t nhiên, xã ô ơ ê ể ế ê ự

h i, cac ngành, ngh … đ bài vi t ho c noi ô ê ể ế ăphong phú v nhi u m t.ê ê ă

Trang 40

2 Luy n t p:ê ậ

a Lu n đi m “ N u b tậ ể ế i ươc đi môi trương kichthich, b não c a đ a tr sẽ ph i ch u đ ng ô u ứ ẻ a i ự

s kìm hãm” đự ươc trình bày tr nên d hi u, ơ ễ ể

c th , sinh đ ng nh vi c đ a ra cac chi ti t, ụ ể ô ơ ê ư ế

Ho t đ ng 2: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh luy n t p ẫ ọ ệ ậ

a) M c tiêu: ụ Giúp h c sinh rèn kĩ năng làm bài luy n t p, cũng c và hi uọ ê ậ ô ể

GV chuy n giao nhi m v : GVể ê ụ

chia l p thành 4 nhom, chuy nơ ể

d ng linh ho t cac câu Đo là câu đ n.ụ ạ ơ+ Ngươi ban hàng… vào bat

Đo là câu ghép:

+ “M t bo hành hoa cũng co”ôCâu nghi v n:ấ

+ “Qua l n c a kinh ta th y gì?”ầ ử ấ

Tiêu đề	Phú Sông Bạch Đằng
Tác giả	Trương Hán Siêu
Trường học	Trường Trung Học Phổ Thông
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Bài Giảng
Năm xuất bản	2023
Thành phố	Ninh Bình

Định dạng
Số trang	303
Dung lượng	404,09 KB