Ngày soạn Ngày dạy Dạy lớp Tuần 1 – Tiết 1, 2 TỔNG QUAN VĂN HỌC VIỆT NAM I MỤC TIÊU 1 Kiến thức Nhận biết VHVN và quá trình phát triển của văn học viết Việt Nam Thông hiểu Nắm vững hệ thống vấn đề về + Thể loại của VHVN + Con người trong VHVN Vận dụng thấp Học sinh có niềm tự hào về truyền thống văn hóa của dân tộc qua di sản văn hóa được học Vận dụng cao Có lòng say mê với văn học Việt Nam 2 Năng lực a Phát triển năng lực chung Năng lực tự học, năng lực sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đề, năn.
Trang 1+ Con người trong VHVN
- V n d ng th p: H c sinh có ni m t hào v truy n th ng văn hóa c a dânậ ụ ấ ọ ề ự ề ề ố ủ
t c qua di s n văn hóa độ ả ược h c.ọ
- V n d ng cao: Có lòng say mê v i văn h c Vi t Nam.ậ ụ ớ ọ ệ
2 Năng l c ự
a Phát tri n năng l c chungể ự : Năng l c t h c, năng l c sáng t o, năng l c gi iự ự ọ ự ạ ự ảquy t v n đ , năng l c th m mĩ, năng l c h p tác, năng l c công ngh thôngế ấ ề ự ẩ ự ợ ự ệtin và truy n thông.ề
b Năng l c riêng: ự
- Năng l c thu th p thông tin liên quan đ n l ch s văn h c Vi t Namự ậ ế ị ử ọ ệ
- Năng l c đ c – hi u các tác tác ph m văn h c Vi t Nam (Văn h c dânự ọ ể ẩ ọ ệ ọgian và văn h c vi t)ọ ế
- Năng l c trình bày suy nghĩ, c m nh n c a cá nhân v các th i kì văn h c.ự ả ậ ủ ề ờ ọ
Trang 2- Năng l c h p tác khi trao đ i, th o lu n v thành t u, h n ch , nh ngự ợ ổ ả ậ ề ự ạ ế ữ
đ c đi m c b n, giá tr c a nh ng tác ph m văn h c Vi t Nam;ặ ể ơ ả ị ủ ữ ẩ ọ ệ
- Năng l c phân tích, so sánh s khác nhau gi a văn h c dân gian và vănự ự ữ ọ
h c vi tọ ế
- Năng l c t o l p văn b n ngh lu nự ạ ậ ả ị ậ
3 Ph m ch t ẩ ấ
- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phát tri n các ph m ch t t tọ ệ ả ể ẩ ấ ố
đ p: yêu nẹ ước, nhân ái, chăm ch , trung th c, trách nhi mỉ ự ệ
II THI T B D Y H C VÀ H C LI U Ế Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
- Phương ti n, thi t b : ệ ế ị
+ SGK, SGV, T li u Ng Văn 11, thi t k bài h c.ư ệ ữ ế ế ọ
+ Máy tính, máy chi u, loa ế
- PPDH: Phát v n, thuy t trình, nêu v n đ , th o lu n nhóm, trò ch iấ ế ấ ề ả ậ ơ
III TI N TRÌNH D Y H C Ế Ạ Ọ
A HO T Đ NG KH I Đ NG (M Đ U) Ạ Ộ Ở Ộ Ở Ầ
a) M c đích: ụ HS bi t đế ược các n i dung c b n c a bài h c c n đ t độ ơ ả ủ ọ ầ ạ ược,
t o tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ạ ế ọ ể ớ
b) N i dung: ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể ả ờ ỏ
c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể ả ờ ỏ ư
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ GV giao nhi m v - Chia l p thành 2 nhóm:ệ ụ ớ
+ Nhóm 1: K tên nh ng tác ph m văn h c dân gian b c THCS mà em yêu ể ữ ẩ ọ ở ậ thích nh t? ấ
Trang 3+ Nhóm 2: K tên nh ng tác ph m văn h c vi t b c THCS mà em yêu thích ể ữ ẩ ọ ế ở ậ
Các tác ph m văn h c dân gian THCS làẩ ọ ở :
- Truy n c tích Th ch sanh, Bánh tr ng bánh dày; Truy n thuy t Thánhệ ổ ạ ư ề ếgióng, S n tinh – th y tinh… ơ ủ
- Các tác ph m c a văn h c vi t: ẩ ủ ọ ế bài th Sang thu c a H u Th nh, truy nơ ủ ữ ỉ ệ
ng n B n quê c a Nguy n Minh Châu…ắ ế ủ ễ
=> Đó là nh ng tác ph m ữ ẩ thu c ộ văn h cọ dân gian và văn h c vi tọ ế Vi t Namệ
B HÌNH THÀNH KI N TH C M I Ế Ứ Ớ
Ho t đ ng 1: ạ ộ HD HS tìm hi u các b ph n h p thành c a văn h c Vi t ể ộ ậ ợ ủ ọ ệ Nam (20 phút)
Trang 41: Tìm hi u văn h c dân gian: ể ọ
1.Văn h c dân gian : ọ
- Khái ni m: VHDG là nh ng sáng tác t pệ ữ ậ
th và truy n mi ng c a nhân dân laoể ề ệ ủ
đ ng Các tri th c có th tham gia sángộ ứ ểtác Song nh ng sáng tác đó ph i tuânữ ả
th nh ng đ c tr ng c a VHDG và trủ ữ ặ ư ủ ởthành ti ng nói tình c m chung c a nhânế ả ủdân
+ G m các th lo i nh ồ ể ạ ư th n tho i, s thi, ầ ạ ử truy n thuy t, truy n c tích, truy n ng ề ế ệ ổ ệ ụ ngôn, truy n c ệ ườ i, t c ng , câu đ , ca ụ ữ ố dao, dân ca, vè, truy n th , chèo ệ ơ
- Đ c tr ng c a VHDG là tính truy nặ ư ủ ề
mi ng, tính t p th , và s g n bó v i cácệ ậ ể ự ắ ớsinh ho t khác nhau trong đ i s ng c ngạ ờ ố ộ
đ ng.ồ
2 Văn h c vi t : ọ ế
- Khái ni m: Là sáng tác c a tri th cệ ủ ứ
được ghi l i b ng ch vi t, là sáng t oạ ằ ữ ế ạ
Trang 5c a cá nhân Tác ph m văn h c vi tủ ẩ ọ ếmang d u n c a tác gi ấ ấ ủ ả
- Hình th c văn t c a văn h c vi t đứ ự ủ ọ ế ượcghi l i ch y u b ng ba th ch : Hán,ạ ủ ế ằ ứ ữNôm, Qu c ng ố ữ
- Th lo i:ể ạ + T th k X -XIX có ba nhóm th lo iừ ế ỉ ể ạ
ch y u: ủ ế
* Văn xuôi ( truy n, kí ti u thuy tệ ể ế
chương h i).ồ
* Th ( th c phong đơ ơ ổ ường lu t, tậ ừkhúc)
* Văn bi n ng ( phú, cáo, văn t ).ề ữ ế
* Ch Nôm có th Nôm đữ ơ ường lu t, tậ ừkhúc, ngâm khúc, hát nói…
a) M c đích: ụ N m đắ ược quá trình phát tri n c a ể ủ văn h c vi t Vi t Namọ ế ệ
b) N i dung: ộ Giáo viên hướng d n h c sinh đ c hi u văn b nẫ ọ ọ ể ả
c) S n ph m: ả ẩ HS hoàn thành tìm hi u ki n th cể ế ứ
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
Trang 6- Văn h c t th k X đ n h t th k XIX là ọ ừ ế ỉ ế ế ế ỉ văn
h c trung đ i ọ ạ
- Hai th i kì sau (đ u th k XX đ n h t th kờ ầ ế ỉ ế ế ế ỉXX) tuy m i th i kì có nh ng đ c đi m riêngỗ ờ ữ ặ ể
nh ng đ u n m chung trong xu th phát tri nư ề ằ ế ểvăn h c theo họ ướng hi n đ i hoá nên có thệ ạ ể
g i chung là ọ văn h c hi n đ i ọ ệ ạ 1.Văn h c trung đ i ọ ạ : (t th k X đ n h t thừ ế ỉ ế ế ế
k XIX) :ỉ+ XHPK hình thành ,phát tri n và suyểthoái,công cu c xây d ng đ t nộ ự ấ ước và ch ngố
gi c ngo i xâm ặ ạ
- Ch Hán du nh p vào VN t đ u công nguyênữ ậ ừ ầ
nh ng đ n th k X khi dân t c Vi t Namư ế ế ỷ ộ ệgiành được đ c l p, văn h c vi t m i th c sộ ậ ọ ế ớ ự ựhình thành
Trang 7- Văn h c th i kì này đọ ờ ược vi t b ng ch Hánế ằ ữ
và ch Nôm do nh hữ ả ưởng ch y u văn h củ ế ọtrung đ i Trung Qu c (Phong ki n xâm lạ ố ế ược).Văn h c ch Hán là c u n i đ dân t c ta ti pọ ữ ầ ố ể ộ ế
nh n các h c thuy t Nho giáo, Ph t giáo, Lãoậ ọ ế ậ
T Sáng t o các th lo i trên c s nh hử ạ ể ạ ơ ở ả ưởngcác th lo i c a văn h c Trung Qu c Văn h cể ạ ủ ọ ố ọ
Ch Nôm phát tri n là b ng ch ng hùng h nữ ể ằ ứ ồcho ý th c xây d ng 1 n n văn h c đ c l p c aứ ự ề ọ ộ ậ ủdân t c ta.ộ
- Tác ph m, tác gi tiêu bi u:ẩ ả ể + Ch Hán.ữ
+ Ch Nôm.ữ
=> S phát tri n ch Nôm và văn h c ch Nômự ể ữ ọ ữluôn g n v i nh ng truy n th ng c a dân t c:ắ ớ ữ ề ố ủ ộlòng yêu nước, tinh th n nhân đ o và hi nầ ạ ệ
th c Nó th hi n thinh th n ý th c dân t c đãự ể ệ ầ ứ ộphát tri n caoể
Trang 8B ướ c 3: Báo cáo k t qu ế ả
* Đ c đi m chung:ặ ể
- Văn h c hi n đ i Vi t Nam m t m t k th aọ ệ ạ ệ ộ ặ ế ừtinh hoa c a văn h c truy n th ng, m t khácủ ọ ề ố ặ
ti p thu tinh hoa c a nh ng n n văn h c l nế ủ ữ ề ọ ớtrên th gi i đ hi n đ i hoá.ế ớ ể ệ ạ
* S khác bi t c a văn h c trung đ i và vănự ệ ủ ọ ạ
h c hi n đ i Vi t Nam: ọ ệ ạ ệ
- V tác gi : Đã xu t hi n nhà văn nhà thề ả ấ ệ ơchuyên nghi p, l y vi c vi t văn, sáng tác thệ ấ ệ ế ơ
là ngh nghi p.ề ệ
- V đ i s ng văn h c: Nh có báo chí, kĩ thu tề ờ ố ọ ờ ậ
in n hi n đ i, tác ph m văn h c đi vào đ iấ ệ ạ ẩ ọ ờ
s ng nhanh h n, m i quan h gi a đ c gi vàố ơ ố ệ ữ ộ ảtác gi m t thi t h n, đ i s ng văn h c sôi n i,ả ậ ế ơ ờ ố ọ ổnăng đ ng h n.ộ ơ
- V th lo i: Th m i, ti u thuy t, k ch nói…ề ể ạ ơ ớ ể ế ịthay th h th ng th lo i cũ.ế ệ ố ể ạ
- V thi pháp: L i vi t ề ố ế ướ ệc l , sùng c , phi ngã,ổ
c a VHTD không còn thích h p và l i vi t hi nủ ợ ố ế ệ
th c đ cao cá tính sáng t o, đ cao “cái tôi” cáự ề ạ ềnhân d n đầ ược kh ng đ nh.ẳ ị
Trang 9Ho t đ ng 3: ạ ộ Con ng ườ i Vi t Nam qua văn h c (20 phút) ệ ọ
a) M c đích: ụ C m nh n đả ậ ược hình tượng con người Vi t Nam qua văn h cệ ọ
b) N i dung: ộ HS đ c SGK và hoàn thành nhi m v GV giaoọ ệ ụ
III.Con ng ườ i Vi t Nam qua văn h c ệ ọ :
Văn h c Vi t Nam th hi n t tọ ệ ể ệ ư ưởng, tình c m,ảquan ni m chính tr , văn hoá, đ o đ c, th m mĩệ ị ạ ứ ẩ
c a ngủ ười Vi t Nam trong nhi u m i quan h :ệ ề ố ệ
1 Con ng ườ i Vi t Nam trong m i quan h ệ ố ệ
Trang 10con người và xã h i loàiộ
người văn h c là nhânọ
h c.ọ
- Qua các m i quan h : V iố ệ ớ
th gi i t nhiên, qu c gia,ế ớ ự ố
dân t c, xã h i, và ý th c vộ ộ ứ ề
- Văn h c hi n đ i: hình tọ ệ ạ ượng thiên nhiên thể
hi n qua tình yêu đ t nệ ấ ước, cu c s ng, l a đôiộ ố ứ
→Con người Vi t Nam g n bó sâu s c v i thiênệ ắ ắ ớnhiên và luôn tìm th y t thiên nhiên nh ngấ ừ ữhình tượng th hi n chính mình.ể ệ
2 Con ng ườ i Vi t Nam trong m i quan h ệ ố ệ
v i qu c gia, dân t c ớ ố ộ :
- Người Vi t Nam mang m t t m lòng yêuệ ộ ấ
nước thi t tha.ế
- Bi u hi n c a lòng yêu nể ệ ủ ước:
+ Yêu làng xóm, quê hương
+ T hào v truy n th ng văn h c, l ch sự ề ề ố ọ ị ử
d ng nự ước và gi nữ ướ ủc c a dân t c.ộ + Ý chí căm thù quân xâm lược và tinh th nầdám hi sinh vì đ c l p t do dân t c.ộ ậ ự ộ
- Tác ph m k t tinh t lòng yêu nẩ ế ừ ước “Nam
qu c s n hà”, “Bình ngô đ i cáo”,“Văn t nghĩaố ơ ạ ế
sĩ C n Giu c”,“Tuyên ngôn đ c l p”ầ ộ ộ ậ
3 Con ng ườ i Vi t Nam trong m i quan h ệ ố ệ
xã h i: ộ
- Ước m xây d ng m t xã h i công b ng, t tơ ự ộ ộ ằ ố
đ p h n.ẹ ơ
- Phê phán, t cáo các th l c chuyên quy n,ố ế ự ề
c m thông v i s ph n con ngả ớ ố ậ ườ ịi b áp b c.ứ
- Nhìn th ng vào th c t i đ nh n th c, phêẳ ự ạ ể ậ ứphán, c i t o xã h i cho t t đ p.ả ạ ộ ố ẹ
Trang 11Trãi), Qua đèo Ngang (Bà
huy n Thanh Quan), ệ Thi
v nh, Thu đi u, Thu m ị ế ẩ
căm thù quân xâm lược
(Bình Ngô đ i cáo, Văn t ạ ế
nghĩa sĩ C n Giu c ) ầ ộ
→Ch nghĩa hi n th c và ch nghĩa nhân đ o.ủ ệ ự ủ ạ
4 Con ng ườ i Vi t Nam và ý th c v cá nhân ệ ứ ề :Văn h cdânọ t c th hi n nh ng ph m ch t t tộ ể ệ ữ ẩ ấ ố
đ p c a con ngẹ ủ ười Vi t Nam (nhân ái, th yệ ủchung, tình nghĩa, v tha, đ c hi sinh,…), đ caoị ứ ềquy n s ng c a con ngề ố ủ ười cá nhân nh ngưkhông ch p nh n ch nghĩa cá nhân c c đoan…ấ ậ ủ ự-> Văn h c dân t c t p trung xây d ng m tọ ộ ậ ự ộ
đ o lí làm ng ạ ườ ố ẹ i t t đ p.
Trang 12Kh ng đ nh truy n th ngẳ ị ề ố
văn hoá, quy n l i c a nhânề ợ ủ
dân (Bình Ngô đ i cáo) ạ
+ Câu 1: Nêu giá tr c a bài Phú?ị ủ
+ Câu 2: Hào khí Đông A qua bài thơ
* Tr c nghi m: ắ ệ
Câu h i 1: o Ð c tr ng nào sau đây không là đ c tr ng c a văn h c dân gian ặ ư ặ ư ủ ọ
a Văn h c dân gian là nh ng tác ph m ngh thu t ngôn t truy n mi ng ọ ữ ẩ ệ ậ ừ ề ệ
b Văn h c dân gian đọ ượ ậc t p th sáng t o nên.ể ạ
c Văn h c dân gian g n bó và ph c v tr c ti p cho các sinh ho t khác nhau ọ ắ ụ ụ ự ế ạtrong đ i s ng c ng đ ngờ ố ộ ồ
d.Văn h c dân gian mang đ m d u n và phong cách cá nhân c a ngọ ậ ấ ấ ủ ười ngh ệ
Trang 13Câu h i 3: o Nh ng truy n dân gian ng n, có k t ch t chẽ, k v nh ng s ữ ệ ắ ế ặ ể ề ữ ự
vi c, k v nh ng s vi c, hành vi, qua đó nêu lên bài h c kinh nghi m v ệ ể ề ữ ự ệ ọ ệ ề
cu c s ng ho c tri t lí nhân sinh nh m giáo d c con ngộ ố ặ ế ằ ụ ười thu c th lo i ộ ể ạnào c a văn h c dân gian ?ủ ọ
Trang 14GV: G i HS nêu các ki n th c tr ng tâm trong bài.ọ ế ứ ọ
HS: Ho t đ ng cá nhân và đ i di n HS lên b ng ch a bài.ạ ộ ạ ệ ả ữ
Văn học hiện đại (Từ đầuTK
XX đến hết
TK XX)
Văn học trung đại (Từ TK X đến hết TK XIX)
Trang 15d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ Làm bài t p v n d ngậ ậ ụ
* H ƯỚ NG D N V NHÀ Ẫ Ề
- Hoàn thành bài t p và đ c thêm TLTKậ ọ
- Chu n b bài: Ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngẩ ị ạ ộ ế ằ ữ
1 Ki n th c: ế ứ Sau khi h c xong bài này HSọ
- Nh n bi t: ậ ế Nh n bi t khái ni m v ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngậ ế ệ ề ạ ộ ế ằ ữ
- Thông hi u: Hi u v m c đích và n m để ể ề ụ ắ ược 2 quá trình trong ho t đ ngạ ộgiao ti p b ng ngôn ng ế ằ ữ
- V n d ng th p: Nh n di n đậ ụ ấ ậ ệ ược bi u hi n c a ho t đ ng giao ti p b ngể ệ ủ ạ ộ ế ằngôn ng ữ
- V n d ng cao: V n d ng linh ho t, sáng t o.ậ ụ ậ ụ ạ ạ
2 Năng l c ự
- Năng l c t h c ự ự ọ - Năng l c gi i quy t v n đ và sáng t oự ả ế ấ ề ạ
- Năng l c giao ti pự ế - Năng l c th m mĩự ẩ
- Năng l c s d ng ngôn ngự ử ụ ữ - Năng l c h p tácự ợ
Trang 163 Ph m ch t ẩ ấ
- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phát tri n các ph m ch t t tọ ệ ả ể ẩ ấ ố
đ p: yêu nẹ ước, nhân ái, chăm ch , trung th c, trách nhi mỉ ự ệ
B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
Chuy n giao nhi m v h c t pể ệ ụ ọ ậ
GV nêu yêu c u: Ca dao có câu:ầ
Đêm trăng thanh anh m i h i nàng ớ ỏ
- Tre non đ lá đan sàng nên chăng? ủ
Câu h i 1: N u em là chàng trai trong câu ca dao trên, trong m t ỏ ế ộ “đêm trăng thanh”, em “đ t v n đ ’ v i ngặ ấ ề ớ ười mình yêu: “Tre non đ lá đan sàng nênủchăng?”, thì cô gái y sẽ ph n ng b ng nh ng l i nói nào? ấ ả ứ ằ ữ ờ
Câu h i 2: S ph n ng c a cô gái có làm th a mãn mong mu n c a emỏ ự ả ứ ủ ỏ ố ủkhông?
Hãy tr l i hai câu h i trên b ng hình th c ti u ph m.ả ờ ỏ ằ ứ ể ẩ
B ướ c 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ HS th o lu n và tr l i ả ậ ả ờ
Trang 17B ướ c 3: Báo cáo, th o lu n: ả ậ GV g i m t s HS tr l i, HS khác nh n xét, bọ ộ ố ả ờ ậ ổsung.
B ướ c 4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị GV đánh giá k t qu c a HS, trên c s đóế ả ủ ơ ở
d n d t HS vào bài h c m i.ẫ ắ ọ ớ
- GV d n d t vào bài:ẫ ắ Trong cu c s ng hàng ngày, con ng ộ ố ườ i không th s ng ể ố
mà không có s giao ti p Giao ti p làm cho con ng ự ế ế ườ i nâng cao hi u bi t, ti p ể ế ế
nh n đ ậ ượ c tri th c, th ng nh t đ ứ ố ấ ượ c hành đ ng Đ giúp các em nâng cao kh ộ ể ả năng s d ng ngôn ng trong giao ti p, bài h c hôm nay, cô và các em cùng ử ụ ữ ế ọ tìm hi u “ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng ” ể ạ ộ ế ằ ữ
B HÌNH THÀNH KI N TH C M I Ế Ứ Ớ
Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u ho t đ ng giao ẫ ọ ể ạ ộ
ti p b ng ngôn ng ế ằ ữ
a) M c đích: ụ H c sinh n m đọ ắ ượ ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng c ạ ộ ế ằ ữ
b) N i dung: ộ HS quan sát SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêu c uể ể ộ ế ứ ầ
1 Đ c và tìm hi u các ng li u ọ ể ữ ệ
a Ng li u 1: văn b n h i ngh Diên H ng ữ ệ ả ộ ị ồ
Nhân v t: vua và các bô lão.ậ
- M i bên có cỗ ương v khác nhau: vua là ngị ườilãnh đ o t i cao c a đ t nạ ố ủ ấ ước, các bô lão thì
Trang 18trong SGK, quan sát thông tin
trên máy chi u ế
-Lượ ờt l i 1: Vua Tr n nói các v bô lãongheầ ị
-Lượ ờt l i 2: Các v bô lão nói nhà vua ngheị
-Lượ ờt l i 3: Nhà vua h i các v bô lão ngheỏ ị
- Lượ ờt l i 4: Các v bô lão tr l i nhà vua ngheị ả ờ
đi n Diên
Ở ệ H ng Lúc này quân NguyênồMông đang t kéo 50 v n đ i quân xâmồ ạ ạ ạ
lược nước ta?
N i dung: gi c xâm lộ ặ ược đ t nấ ước, ta nên hòahay đánh Nhân dân đ ng lòng đánh.ồ
h n, có v n s ng, trình đ hi u bi t th pơ ố ố ộ ể ế ấ
h n) ơTrong hoàn c nhả c a n n giáo d c VN (nhàủ ề ụ
trường, có tính t ch c cao ).ổ ứ
ND giao ti pế thu c lĩnh v c ộ ự văn h c ọ , v i đớ ề
Trang 19tài “T ng quan văn h c vi t nam”.ổ ọ ệ
- Nh ng v n đ c b nữ ấ ề ơ ả : + Các b ph n h p thành c a n n VHVN.ộ ậ ợ ủ ề + Quá trình phát tri n c a VH vi t.ể ủ ế
+ Con người VN qua VH
M c đích giao ti p:ụ ế + Người vi t: trình bày nh ng v n đ c b nế ữ ấ ề ơ ả
v VHVN cho HS l p 10.ề ớ + Ngườ ọi đ c: ti p nh n nh ng v n đ đó.ế ậ ữ ấ ềNgôn ngữ vi t dùng m t s lế ộ ố ượng l n cácớthu t ng văn h c, các câu mang đ c đi mậ ữ ọ ặ ể
c a văn b n khoa h c, k t c u văn b n m chủ ả ọ ế ấ ả ạ
Trang 20- T hai ng li u trên, anh/ ch hi u ừ ữ ệ ị ể
- T p trung cao và h p tác t t đ gi iậ ợ ố ể ảquy t nhi m v ế ệ ụ
- Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứ
- Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi iệ ụ ầ ảquy t c a bài h c.ế ủ ọ
- T p trung cao và h p tác t t đ gi iậ ợ ố ể ảquy t nhi m v ế ệ ụ
Trang 21- Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứBài ca dao là m t ho t đ ng giao ti p:ộ ạ ộ ế
- Nhân v t giao ti p: Ngậ ế ười nông dânđang cày ru ng nói v i nh ng ngộ ớ ữ ườikhác (Đ i t “Ai”: ch t t c m i ngạ ừ ỉ ấ ả ọ ười)
- Hoàn c nh giao ti p: Ngả ế ười nông dâncày ru ng v t v gi a bu i tr a nóngộ ấ ả ữ ổ ư
n c.ự
- N i dung giao ti p: Nói v m i quanộ ế ề ố
h gi a bát c m đ y, d o th m và sệ ữ ơ ầ ẻ ơ ựlàm vi c v t v , đ ng cay.ệ ấ ả ắ
- M c đích: Nh c nh m i ngụ ắ ở ọ ười ph iả
có ý th c trân tr ng, nâng niu thành quứ ọ ảlao đ ng mà mình đã đ ra bi t baoộ ổ ếnhiêu công s c đ có đứ ể ược thành quảđó
- Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi i quy t c a bài h c.ệ ụ ầ ả ế ủ ọ
- T p trung cao và h p tác t t đ gi i quy t nhi m v ậ ợ ố ể ả ế ệ ụ
Trang 22- Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứ
- Nh n th c đậ ứ ược nhi m v c n gi i quy t c a bài h c.ệ ụ ầ ả ế ủ ọ
- T p trung cao và h p tác t t đ gi i quy t nhi m v ậ ợ ố ể ả ế ệ ụ
- Có thái đ tích c c, h ng thú.ộ ự ứ
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
GV: G i HS nêu các ki n th c tr ng tâm trong bài.ọ ế ứ ọ
HS: Ho t đ ng cá nhân và đ i di n HS lên b ng ch a bài.ạ ộ ạ ệ ả ữ
Bài ca dao là m t ho t đ ng giao ti p:ộ ạ ộ ế
- Nhân v t giao ti p: Ngậ ế ười nông dân đang cày ru ng nói v i nh ng ngộ ớ ữ ười khác (Đ i t “Ai”: ch t t c m i ngạ ừ ỉ ấ ả ọ ười)
- Hoàn c nh giao ti p: Ngả ế ười nông dân cày ru ng v t v gi a bu i tr a nóng ộ ấ ả ữ ổ ư
n c.ự
- N i dung giao ti p: Nói v m i quan h gi a bát c m đ y, d o th m và s ộ ế ề ố ệ ữ ơ ầ ẻ ơ ự
Trang 23làm vi c v t v , đ ng cay.ệ ấ ả ắ
- M c đích: Nh c nh m i ngụ ắ ở ọ ười ph i có ý th c trân tr ng, nâng niu thành ả ứ ọ
qu lao đ ng mà mình đã đ ra bi t bao nhiêu công s c đ có đả ộ ổ ế ứ ể ược thành
qu đó.ả
=> Cách nói c th , có hình nh nên h p d n và có s c thuy t ph c.ụ ể ả ấ ẫ ứ ế ụ
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ GV thu s n ph m c a HS ch m cho đi m vào đ u ti tả ẩ ủ ấ ể ầ ếsau
* H ƯỚ NG D N V NHÀ Ẫ Ề
- N m v ng lí thuy t và hoàn thành bài t p.ắ ữ ế ậ
- Chu n b bài: Khái quát VHDGVN ẩ ị
- V n d ng cao: Phân tích đậ ụ ược n i dung và ngh thu t đ c đáo trong VHDG.ộ ệ ậ ộ
- Hi u và nh để ớ ược nh ng đ c tr ng c b n c a văn h c dân gian.ữ ặ ư ơ ả ủ ọ
Trang 24- Hi u để ược nh ng giá tr to l n c a văn h c dân gian Đây là c s đ h cữ ị ớ ủ ọ ơ ở ể ọsinh có thái đ trân tr ng đ i v i di s n văn hóa tinh th n c a dân t c, t đóộ ọ ố ớ ả ầ ủ ộ ừ
h c t p t t h n ph n văn h c dân gian trong chọ ậ ố ơ ầ ọ ương trình
- N m đắ ược khái ni m v các th lo i c a văn h c dân gian Vi t Nam H cệ ề ể ạ ủ ọ ệ ọsinh có th n m b t các th lo i, bi t phân bi t s b th lo i này v i thể ắ ắ ể ạ ế ệ ơ ộ ể ạ ớ ể
lo i khác trong h th ng ạ ệ ố
2 Năng l c ự
a Phát tri n năng l c chungể ự
-Năng l c t h c, năng l c sáng t o, năng l c gi i quy t v n đ , năng l cự ự ọ ự ạ ự ả ế ấ ề ự
th m mĩ, năng l c h p tác, năng l c công ngh thông tin và truy n thông.ẩ ự ợ ự ệ ề
b Năng l c riêngự
- Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn, năng l c t nh nự ọ ể ả ự ả ụ ơ ự ự ậ
th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t văn b n ứ ự ả ế ộ ố ấ ề ặ ừ ả
3 Ph m ch t ẩ ấ
- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phát tri n các ph m ch t t tọ ệ ả ể ẩ ấ ố
đ p: yêu nẹ ước, nhân ái, chăm ch , trung th c, trách nhi mỉ ự ệ
a) M c đích: ụ HS bi t đế ược các n i dung c b n c a bài h c c n đ t độ ơ ả ủ ọ ầ ạ ược,
t o tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ạ ế ọ ể ớ
b) N i dung: ộ GV trình chi u trích đo n phim tài li u v chi n th ng c a cu cế ạ ệ ề ế ắ ủ ộ
kh i nghĩa Lam S n đ t đó d n d t, t o tâm th cho HS vào bài m iở ơ ể ừ ẫ ắ ạ ế ớ
Trang 25c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể ả ờ ỏ ư
d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
GV: Trình chi u ế Video v truy n thuy t An Dề ề ế ương Vương…, truy n c tíchệ ổ
T m ấ Cám; tranh nh truy n cả ệ ười
+Chu n b b ng l p ghépẩ ị ả ắ
B ướ c 2: Th c hi n nhi m v : ự ệ ệ ụ
+ Xem video trích đo nạ
+ L p ghép tác ph m v i n i dung trích đo n đã xem đ nh n bi t th lo iắ ẩ ớ ộ ạ ể ậ ế ể ạtruy n dân gianệ
B ướ c 3: Báo cáo, th o lu n: ả ậ
B ướ c 4: K t lu n, nh n đ nh: ế ậ ậ ị
GV nh n xét và d n vào bài m i: ậ ẫ ớ Khi nói v VHDG, Lâm Th Mĩ D đã t ng cóề ị ạ ừcâu th làm xúc đ ng lòng ngơ ộ ười:
Tôi yêu truy n c n ệ ổ ướ c tôi
V a nhân h u l i tuy t v i sâu sa ừ ậ ạ ệ ờ
Th ươ ng ng ườ ồ i r i m i th ớ ươ ng ta
Yêu nhau m y núi cách xa cũng tìm ấ
hi n r i l i g p lành
Ng ườ i ngay l i g p ng ạ ặ ườ i tiên đ trì ộ
Và cho đ n nh ng câu ca dao:ế ữ
Trên đ ng c n d ồ ạ ướ ồ i đ ng sâu
Ch ng cày v c y con trâu đi b a ồ ợ ấ ừ
Trang 26T truy n c đ n ca dao dân ca, t c ng … T t c đ u là bi u hi n c th c aừ ệ ổ ế ụ ữ ấ ả ề ể ệ ụ ể ủVHDG Đ hi u rõ chúng ta cùng tìm hi u bài ể ể ể “KHÁI QUÁT VHDG VN”
B HÌNH THÀNH KI N TH C M I Ế Ứ Ớ
Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u các đ c tr ng c ẫ ọ ể ặ ư ơ
b n c a văn h c dân gian Vi t Nam ả ủ ọ ệ (15 phút)
a) M c đích: ụ Giúp h c sinh n m đọ ắ ượ các đ c tr ng c b n c a văn h c dânc ặ ư ơ ả ủ ọgian Vi t Namệ
b) N i dung: ộ HS quan sát SGK đ tìm hi u n i dung ki n th c theo yêu c uể ể ộ ế ứ ầ
1 Văn h c dân gian là nh ng tác ọ ữ
ph m ngh thu t ngôn t truy n ẩ ệ ậ ừ ề
1 Văn h c dân gian là nh ng tác ọ ữ
ph m ngh thu t ngôn t truy n ẩ ệ ậ ừ ề
mi ng ệ
- Truy n mi ng: là s ghi nh theoề ệ ự ớ
ki u nh p tâm và ph bi n b ng l iể ậ ổ ế ằ ờnói ho c b ng trình di n cho ngặ ằ ễ ườikhác nghe, xem
- Văn h c dân gian ra đ i t r t s m,ọ ờ ừ ấ ớ
t khi ch a có ch vi t nên đừ ư ữ ế ược
l u truy n ch y u b ng phư ề ủ ế ằ ương
th c truy n mi ng M t khác,ứ ề ệ ặ
phương th c truy n mi ng cũngứ ề ệ
Trang 27đ ượ c th c hi n thông qua hình th c ự ệ ứ
truy n mi ng c a văn h c dân gian có ề ệ ủ ọ
m i quan h v i nhau nh th nào? ố ệ ớ ư ế
- Quá trình truy n mi ng đề ệ ược th cự
hi n thông qua hình th c di nệ ứ ễ
xướng dân gian (trình bày tác ph mẩ
m t cách t ng h p thông qua cácộ ổ ợhình th c nói, k , hát, di n).ứ ể ễ
2 Văn h c dân gian là s n ph m ọ ả ẩ
c a quá trình sáng tác t p th ủ ậ ể (tính t p th ) ậ ể
Trang 28tác ph m có th do m t cá nhânẩ ể ộ
kh i xở ướng
+ Khi tác ph m đẩ ược hình thành, nó
sẽ được t p th đón nh n và ti pậ ể ậ ế
t c l u truy n qua nhi u đ aụ ư ề ề ị
phương, nhi u th h khác nhau.ề ế ệ+ Trong quá trình l u truy n, tácư ề
ph m văn h c dân gian ti p t cẩ ọ ế ụ
được các th h ngế ệ ười dân b sung,ổ
bi n đ i nh m giúp cho tác ph mế ổ ằ ẩhoàn thi n h n v n i dung cũngệ ơ ề ộ
nh hình th c ngh thu t ư ứ ệ ậ+ D n d n, qua l u truy n, ngầ ầ ư ề ười takhông nh đớ ược và cũng không c nầ
nh ai đã t ng là tác gi , tác ph mớ ừ ả ẩvăn h c dân gian tr thành c aọ ở ủchung
h c dân gian v i các sinh ho t khácọ ớ ạnhau trong đ i s ng c ng đ ng.ờ ố ộ ồ
Ho t đ ng 2: ạ ộ H ướ ng d n h c sinh tìm hi u h th ng th lo i c a văn ẫ ọ ể ệ ố ể ạ ủ
h c dân gian Vi t Nam (10 phút) ọ ệ
Trang 29a) M c đích: ụ Hi u để ượ h th ng th lo i c a văn h c dân gian Vi t Namc ệ ố ể ạ ủ ọ ệ
b) N i dung: ộ HS quan sát SGK, ho t đ ng nhóm đ tìm hi u n i dung ki nạ ộ ể ể ộ ế
giáo khoa, em hãy k tên các ể
th lo i c a văn h c dân gian ể ạ ủ ọ
Vi t Nam và hãy đ nh nghĩa ệ ị
- Văn h c dân gian Vi t Nam bao g m 12 thọ ệ ồ ể
lo i chính: th n tho i, truy n thuy t, s thi,ạ ầ ạ ề ế ửtruy n c tích, truy n ng ngôn, truy n cệ ổ ệ ụ ệ ười,
t c ng , câu đ , ca dao, vè, truy n th , chèo ụ ữ ố ệ ơ
- Th n tho i:ầ ạ+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự+ Thường k v các v th n nh m gi i thíchể ề ị ầ ằ ảcác hi n tệ ượng t nhiên, th hi n khát v ngự ể ệ ọchinh ph c t nhiên c a con ngụ ự ủ ười th i cờ ổ
đ i.ạ
- S thi:ử+ Tác ph m t s dân gian có quy mô l n ẩ ự ự ớ+ S d ng ngôn ng có v n, nh p, xây d ngử ụ ữ ầ ị ự
nh ng hình tữ ượng ngh thu t hoành tráng.ệ ậ+ K v m t ho c nhi u bi n c di n ra trongể ề ộ ặ ề ế ố ễ
đ i s ng c ng đ ng c a c dân c đ i ờ ố ộ ồ ủ ư ổ ạ
- Truy n thuy t: ề ế
Trang 30thuy t, s thi, truy n c tích,ế ử ệ ổ
truy n ng ngôn, truy n cệ ụ ệ ười,
t c ng , câu đ , ca dao, vè,ụ ữ ố
truy n th , chèo.ệ ơ
+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự+ K v các s ki n ho c các nhân v t l ch sể ề ự ệ ặ ậ ị ử
có th t theo hậ ướng lí tưởng hóa
+ Th hi n s ngể ệ ự ưỡng m và tôn vinh c aộ ủnhân dân
- Truy n c tích:ệ ổ+ Tác ph m t s dân gian.ẩ ự ự+ C t truy n và hình tố ệ ượng được h c u cóư ấ
ch đ nh ủ ị+ K v s ph n ngể ề ố ậ ười dân lao đ ng trong xãộ
h i, th hi n tinh th n nhân đ o và tinh th nộ ể ệ ầ ạ ầ
l c quan c a ngạ ủ ười lao đ ng ộ
- Truy n ng ngôn: ệ ụ+ Tác ph m t s dân gian ng n.ẩ ự ự ắ+ K t c u ch t chẽ.ế ấ ặ
+ Thông qua các n d đ k v nh ng sẩ ụ ể ể ề ữ ự
vi c liên quan đ n con ngệ ế ười
+ Nêu lên các bài h c kinh nghi m v cu cọ ệ ề ộ
s ng ho c tri t lí nhân sinh ố ặ ế
- Truy n cệ ười:
+ Tác ph m t s dân gian ng n.ẩ ự ự ắ+ K t c u ch t chẽ, k t thúc b t ng ế ấ ặ ế ấ ờ+ K v nh ng s vi c x u, trái t nhiên để ề ữ ự ệ ấ ự ểgây cười nh m m c đích gi i trí, phê phán.ằ ụ ả
Trang 31- Ca dao, dân ca:
+ Tác ph m tr tình dân gian.ẩ ữ
+ Thường k t h p gi a l i th và đi u nh c ế ợ ữ ờ ơ ệ ạ+ Th hi n t tể ệ ư ưởng, tình c m c a con ngả ủ ười
Trang 32- Chèo:
+ Tác ph m sân kh u dân gian.ẩ ấ+ K t h p các y u t tr tình và trào l ng đế ợ ế ố ữ ộ ể
ca ng i nh ng t m gợ ữ ấ ương đ o đ c và phêạ ứphán, đ kích cái x u trong xã h i ả ấ ộ
Ho t đ ng 3: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u nh ng giá tr c ẫ ọ ể ữ ị ơ
b n c a văn h c dân gian Vi t Nam (10 phút) ả ủ ọ ệ
a) M c đích: ụ H c sinh n m đọ ắ ượ nh ng giá tr c b n c a văn h c dân gianc ữ ị ơ ả ủ ọ
Nhóm 1: T i sao nói văn h cạ ọ
dân gian là kho tri th c vôứ
cùng phong phú v đ i s ngề ờ ố
các dân t c?ộ L y ví d ấ ụ
Nhóm 2: T i sao nói văn h cạ ọ
dân gian có giá tr giáo d c sâuị ụ
III Nh ng giá tr c b n c a văn h c dân ữ ị ơ ả ủ ọ gian Vi t Nam ệ
1 Văn h c dân gian là kho tri th c vô cùng ọ ứ phong phú v đ i s ng các dân t c ề ờ ố ộ
- Tri th c trong văn h c dân gian thu c đứ ọ ộ ủ
m i lĩnh v c c a đ i s ng: t nhiên, xã h i,ọ ự ủ ờ ố ự ộcon người Đó là nh ng kinh nghi m lâu đ iữ ệ ờ
được nhân dân lao đ ng độ ược đúc k t tế ừ
th c ti n ự ễ
- Văn h c dân gian có th cung c p choọ ể ấ
Trang 33s c v đ o lí làm ngắ ề ạ ườ L yi? ấ
ví d ụ
Nhóm 3: T i sao nói văn h cạ ọ
dân gian có giá tr th m mĩ toị ẩ
3 Văn h c dân gian có giá tr th m mĩ to ọ ị ẩ
l n, góp ph n t o nên b n s c riêng cho ớ ầ ạ ả ắ
n n văn h c dân t c ề ọ ộ
- Tr i qua bao thăng tr m c a l ch s , các tácả ầ ủ ị ử
ph m văn h c dân gian đã đẩ ọ ược mài giũa,
ch t l c, tr thành nh ng viên ng c sáng, cóắ ọ ở ữ ọgiá tr th m mĩ to l n.ị ẩ ớ
- T lâu, văn h c dân gian đã tr thànhừ ọ ởngu n c m h ng sáng t o vô t n cho vănồ ả ứ ạ ậ
h c vi t, là m nh đ t màu m cho văn h cọ ế ả ấ ỡ ọ
vi t hình thành và phát tri n.ế ể
C HO T Đ NG LUY N T P Ạ Ộ Ệ Ậ
a) M c đích: ụ HS luy n t p đ n m đệ ậ ể ắ ược nh ng nét c b n nh t v bài h cữ ơ ả ấ ề ọ
Trang 34b) N i dung: ộ GV yêu c u HS tr l i tr c nghi mầ ả ờ ắ ệ
Câu h i 1: o "….là nh ng tác ph m ngh thu t ngôn t do nhân dân sáng ữ ẩ ệ ậ ừ tác và l u truy n" ư ề Ðó là đ nh nghĩa v :ị ề ?
a Ca dao.
b Truy n c ệ ổ.
c T c ng ụ ữ.
d Văn h c dân gian ọ
Câu h i 2:Văn h c dân gian ra đ i: o ọ ờ
a T th i kì xã h i công xã nguyên thu ừ ờ ộ ỷ.
b th i phong ki n khi xã h i phân chia giai c p Ở ờ ế ộ ấ
Trang 35b) N i dung: ộ HS s d ng SGK và v n d ng ki n th c đã h c đ tr l i câuử ụ ậ ụ ế ứ ọ ể ả ờ
h i.ỏ
GV giao nhi m v : ệ ụ
Đ c bài văn b n sau và tr l i câu h i:ọ ả ả ờ ỏ
Tôi mê ca dao t nh ng ngày còn nh Tr ừ ữ ỏ ướ c khi bi t Xuân Di u nói “ ế ệ Ca dao làmáu c a T qu củ ổ ố ”,tr ướ c khi nghe T Hanh nói ế “ Tôi l n lên b ng ca dao vàớ ằ
s a m ”ữ ẹ , tôi đã s ng s tr ữ ờ ướ c nh ng l i ru c a má tôi M i l n ru con, bà c m ữ ờ ủ ỗ ầ ầ hai tao nôi, ho c m t tay ch m c b n tao nôi v a đ a v a hát L thay, má tôi ặ ộ ụ ả ố ừ ư ừ ạ làm l ng su t ngày đ u t t m t t i mà khi ch m vào tao nôi c a con thì ca dao ụ ố ầ ắ ặ ố ạ ủ tuôn ra nh su i, bài n n i bài kia t ư ố ọ ố ưở ng ch ng nh vô t n Tràn ng p trong ừ ư ậ ậ
âm thanh du d ươ ng huy n ho c là c m t th gi i l lùng, th gi i c a m hôi ề ặ ả ộ ế ớ ạ ế ớ ủ ồ
n ướ c m t, th gi i c a tình th ắ ế ớ ủ ươ ng, c a tình yêu, c a cái thi n, c a s huy n ủ ủ ệ ủ ự ề
o m ng m
( Trích L i ng V đ p trong ca dao- Nguy n Đ c Quy n) ờ ỏ ẻ ẹ ễ ứ ề
1/ Xác đ nh câu ch đ c a văn b n Ngị ủ ề ủ ả ười vi t s d ng thao tác di n d chế ử ụ ễ ịhay quy n p?ạ
2/ T Hanh nói ế “ Tôi l n lên b ng ca dao và s a m ” Ý nghĩa c a câu nói này làớ ằ ữ ẹ ủgì?
v đ p c a ca dao, c a tình m u t thiêng liêng.ẻ ẹ ủ ủ ẫ ử
Trang 361 Ki n th c: ế ứ Sau khi h c xong bài này HSọ
- Nh n bi t: ậ ế Nh n bi t khái ni m v ậ ế ệ ề ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ngạ ộ ế ằ ữ
Khái ni m c b n v ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng : m c đíchệ ơ ả ề ạ ộ ế ằ ữ ụ(trao đ i thông tin v nh n th c, t tổ ề ậ ứ ư ưởng tình c m, hành đ ng,…)Haiả ộquá trình trong ho t đ ng giao ti p b ng ngôn ng : t o l p văn b nạ ộ ế ằ ữ ạ ậ ả(nói ho c vi t) và lĩnh h i văn b n (nghe ho c đ c)ặ ế ộ ả ặ ọ
Các nhân t giao ti p: nhân v t, hoàn c nh, n i dung, m c đích, phố ế ậ ả ộ ụ ương
ti n và cách th c giao ti p.ệ ứ ế
- Thông hi u:ể Hi uể v m c đích và n m đề ụ ắ ược 2 quá trình trong ho t đ ngạ ộgiao ti p b ng ngôn ng ế ằ ữ
Trang 37- V n d ng th p: Nh n di n đậ ụ ấ ậ ệ ược bi u hi n c a ho t đ ng giao ti p b ngể ệ ủ ạ ộ ế ằngôn ng ữ
- V n d ng cao: V n d ng linh ho t, sáng t o.ậ ụ ậ ụ ạ ạ
2 Năng l c ự
a Phát tri n năng l c chung:ể ự Năng l c t h c, năng l c sáng t o, năng l c gi iự ự ọ ự ạ ự ảquy t v n đ , năng l c th m mĩ, năng l c h p tác, năng l c công ngh thôngế ấ ề ự ẩ ự ợ ự ệtin và truy n thông.ề
b Năng l c riêng:ự Năng l c đ c hi u văn b n, năng l c c m th th văn, năngự ọ ể ả ự ả ụ ơ
l c t nh n th c, năng l c gi i quy t m t s v n đ đ t ra t văn b n ự ự ậ ứ ự ả ế ộ ố ấ ề ặ ừ ả
3 Ph m ch t ẩ ấ
- Ph m ch t: ẩ ấ Giúp h c sinh rèn luy n b n thân phát tri n các ph m ch t t tọ ệ ả ể ẩ ấ ố
đ p: yêu nẹ ước, nhân ái, chăm ch , trung th c, trách nhi mỉ ự ệ
II THI T B D Y H C VÀ H C LI U Ế Ị Ạ Ọ Ọ Ệ
GV: SGK, SGV Ng văn 10, Tài li u tham kh o, Thi t k bài gi ngữ ệ ả ế ế ả
- SGK, thi t k bài h c, giáo ánế ế ọ
a) M c đích: ụ HS bi t đế ược các n i dung c b n c a bài h c c n đ t độ ơ ả ủ ọ ầ ạ ược,
t o tâm th cho h c sinh đi vào tìm hi u bài m i.ạ ế ọ ể ớ
b) N i dung: ộ Hs d a vào hi u bi t đ tr l i câu h i.ự ể ế ể ả ờ ỏ
c) S n ph m: ả ẩ HS v n d ng ki n th c đ tr l i câu h i GV đ a ra.ậ ụ ế ứ ể ả ờ ỏ ư
Trang 38d) T ch c th c hi n: ổ ứ ự ệ
B ướ c 1: Chuy n giao nhi m v : ể ệ ụ
GV: Chia h c sinh thành ọ 3 nhóm
Phân tích các nhân t giao ti p trong ho t đ ng giao ti p sau:ố ế ạ ộ ế
H i cô y m th m lòa xòa ỡ ế ắ
L i đây đ p đ t tr ng cà v i anh ạ ậ ấ ồ ớ
B ướ c 2: Th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
- HS th o lu n và tr l iả ậ ả ờ
- Yêu c u trình bày: chu n xác, rõ ràng, ch t chẽ và h p d n.ầ ẩ ặ ấ ẫ
B ướ c 3: Báo cáo k t qu và th o lu n(nhóm tr ế ả ả ậ ươ ng báo cáo)
- Yêu c u trình bày: chu n xác, rõ ràng, ch t chẽ và h p d n.ầ ẩ ặ ấ ẫ
- K t qu mong đ i:ế ả ợ
- Nhân v t giao ti pậ ế : Nhân v t “cô y m th m” và nhân v t “anh”ậ ế ắ ậ
- Hoàn c nh giao ti pả ế : Đ p đ t tr ng cây ậ ấ ồ (công vi c lao đ ngệ ộ )
- N i dung giao ti pộ ế : C u khi nầ ế - l i đây ạ đ p đ t tr ng cà v i anh ậ ấ ồ ớ
Trang 39Ho t đ ng 1: ạ ộ Giáo viên h ướ ng d n h c sinh tìm hi u ho t đ ng giao ẫ ọ ể ạ ộ
chuy n “đan sàng” hayệ
không? Căn c vào đâu?ứ
c a nam n tr tu i.ủ ữ ẻ ổ
- N i dung giao ti p: chàng trai nói v vi cộ ế ề ệ
“tre non đ lá” và đ t ra v n đ “nên chăng”ủ ặ ấ ềtính đ n chuy n “đan sàng”.ế ệ
- M c đích: h i ý c a cô gái v chuy n k tụ ỏ ủ ề ệ ếduyên (Căn c vào nhân v t, hoàn c nh giaoứ ậ ả
ti p).ế
Trang 40Vi t 1 đo n thông báo ng nế ạ ắ
cho các b n h c sinh ạ ọ toàn
- Cách nói c a chàng trai phù h p v i n iủ ợ ớ ộdung và m c đích giao ti p: mụ ế ượn hình nhả
“tre non đ lá” (h đã đ n tu i trủ ọ ế ổ ưởng thành)
và mượn chuy n “đan sàng” (k t duyên) ->ệ ếMang màu s c văn chắ ương, v a có hình nh,ừ ả
v a đ m s c thái tình c m nên d đi vào lòngừ ậ ắ ả ễ
người
2 Bài t p 2 (SGK, tr 20 – 21) ậ
a) Các hành đ ng nói c th : Chào, chào đápộ ụ ể
l i, khen, h i, tr l iạ ỏ ả ờb) C ba câu trong l i c a ông già đ u là câuả ờ ủ ề
h i nh ng có s khác nhau v n i dung:ỏ ư ự ề ộ+ Câu 1: “ A c h ?” -> Hình th c là h i, m cổ ả ứ ỏ ụđích chào l iạ
+ Câu 2: “l n tớ ướng r i nh -> Hình th c h i,ồ ỉ ứ ỏ
m c đích khenụ+ Câu 3: B cháu có… ko ? -> hình th c là h i,ố ứ ỏ
có m c đích h iụ ỏ
- Các nhân v t có tình c m chân thành v iậ ả ớnhau Có thái đ tôn tr ng nhau theo đúngộ ọ
cương v “ vai” giao ti p c a mình ị ế ủ
3 Bài t p 3 (sgk/ tr 21) ậ
- HXH giao ti p v i b n đ c v v đ p, vế ớ ạ ọ ề ẻ ẹ ềthân ph n chìm n i c a ngậ ổ ủ ười ph n trongụ ữ
xã h i phong ki n, đông th i kh ng đ nhộ ế ờ ẳ ị
ph m ch t trong sáng c a ngẩ ấ ủ ười ph n vàụ ữ