LỜI NÓI ĐẦU Ngày nay, với sự phát triển không ngừng của nền khoa học kĩ thuật, công nghệ 4 0 đang lan truyền ngày càng rộng rãi đến Việt Nam làm cho nền kinh tế Việt Nam ngày càng phát triển, mức sống con người ngày một cải thiện hơn khiến cho nhu cầu làm đẹp của chị em phụ nữ cũng vì thế mà tăng lên một cách nhanh chóng Nhờ đó, công nghiệp thời trang may mặc cũng không ngừng phát triển, là biểu hiện cho quy luật vận động phát triển không ngừng, là đòi hỏi của đời sống văn hóa dành cho mọi người.
Trang 1LỜI NÓI ĐẦU
Ngày nay, với sự phát triển không ngừng của nền khoa học kĩ thuật, côngnghệ 4.0 đang lan truyền ngày càng rộng rãi đến Việt Nam làm cho nền kinh tếViệt Nam ngày càng phát triển, mức sống con người ngày một cải thiện hơn khiếncho nhu cầu làm đẹp của chị em phụ nữ cũng vì thế mà tăng lên một cách nhanhchóng Nhờ đó, công nghiệp thời trang may mặc cũng không ngừng phát triển, làbiểu hiện cho quy luật vận động phát triển không ngừng, là đòi hỏi của đời sốngvăn hóa dành cho mọi người, mọi lứa tuổi Chức năng cơ bản nhất của trang phục
là bảo vệ thân thể Tiếp đó, trang phục cũng có chức năng thẩm mĩ, làm đẹp chocon người Trang phục phản ánh những khác biệt về văn hóa, lịch sử, trình độ vănminh, kinh tế, địa lí, khí hậu, tín ngưỡng, phong tục tập quán của từng quốc gia,từng địa phương khác nhau
Diana Vreeland từng nói: “Thời trang giống như một phần hơi thở hàngngày và nó luôn thay đổi, theo dòng sự kiện Bạn thậm chí có thể nhìn thấy sự tiếpcận của một cuộc cách mạng trong những bộ trang phục bạn có thể nhìn và cảmnhận mọi thứ bằng thời trang.” Vì vậy, để tạo ra những bộ trang phục đẹp, chúng tacần phải có hiểu biết về đặc điểm cơ thể con người, nghiên cứu đặc điểm của cácphần trên cơ thể bởi lẽ chúng có thể thay đổi theo thời gian cũng như tỉ lệ giữa cácphần trên cơ thể là khác nhau
Bằng các kiến thức đã học cùng với những tìm hiểu trong thực tế về conngười và niềm đam mê đối với thời trang, em lựa chọn đối tượng nghiên cứu củamình cho bài tập lớn là “Người phụ nữ đứng tuổi khu vực nông thôn Thái Bình”với độ tuổi từ 40- 55 tuổi
Dù đã có nhiều cố gắng nhưng không thể tránh khỏi những sai sót Em rấtmong nhận được những ý kiến đóng góp để cải thiện, bổ sung cho bài tập đượchoàn chỉnh hơn
Trang 2Đặc biệt em xin chân thành cảm ơn cô PHẠM THỊ THẮM đã tận tình chỉ bảo
cho em trong môn “ Cơ sở thiết kế trang phục” để em có thể hoàn thành tốt bài tập này.
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, tháng 3 năm 2019
Sinh viênLinh Nguyễn Thị Thùy Linh
Trang 3Mục lục trang
Lời nói đầu 1
Chương 1 Nghiên cứu đặc điểm hình thái, tâm sinh lý lứa tuổi 5
1 Đối tượng nghiên cứu 5
2 Tìm hiểu đặc điểm sinh lí, tâm lí,… các yếu tố liên quan 5
2.1 Về mặt thể chất 5
2.2 Về mặt tâm lí 5
2.3 Phân loại tư thế đi đứng dựa vào độ cong cột sống 5
2.4 Điểm nổi bật trong thời trang cho phụ nữ trung niên 5
2.5 Một số ảnh hưởng của môi trường tự nhiên đến trang phục Việt…5 2.5.1 Ảnh hưởng của khí hậu 5
2.5.2 Ảnh hưởng của vùng miền 9
2.6 Ảnh hưởng của môi trường xã hội 10
2.6.1 Dân tộc 10
2.6.2 Lịch sử 10
2.6.3 Kinh tế 12
2.6.4 Nghề nghiệp 12
2.6.5 Kĩ thuật và công nghệ 12
2.7 Ảnh hưởng của các yếu tố bên ngoài đến việc lựa chọn trang phục của người phụ nữ trung niên vùng nông thôn Thái Bình 13
Chương 2 Khảo sát, đo đạc và xây dựng bảng số đo cơ thể cho nhóm đối tượng nghiên cứu
Chương 3 Phân tích dữ liệu đo đạc
Chương 4 Tìm lượng cử động cho trang phục của nhóm đối tượng nghiên cứu .
Trang 4Chương 5 Giải pháp thiết kế trang phục cho đối tượng nghiên cứu
Trang 5TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 6Chương 1.Nghiên cứu đặc điểm hình thái, tâm sinh lí lứa tuổi
1.Đối tượng nghiên cứu: phụ nữ đứng tuổi vùng nông thôn ( Thái Bình).
2.Tìm hiểu đặc điểm sinh lí, tâm lí,… các yếu tố liên quan
Giai đoạn đứng tuổi kéo dài từ 10-15 năm( 55 tuổi đối với nữ), ở giai đoạn này bắtđầu rụng răng, tóc bạc, tâm sinh lí, tư duy ở mức độ cao nhất
2.1.Về mặt thể chất: ở giai đoạn này diễn ra một số thay đổi cần lưu ý:
+ Lượng cholessterol tăng lên rõ rệt: trung bình từ 198( tuổi từ 35-40) tăng lên221( ở tuổi 45) và sau đó tiếp tục tăng theo tuổi
+ Chức năng hoạt động của thận giảm đi khoảng 10%, dung lượng của phổi cũngbắt đầu giảm
+ Hoạt động của hệ thần kinh trung ương cũng bắt đầu giảm
Những suy giảm như vậy về thể chất và tinh thần gây ra những cản trở bước đầutrong hoạt động và là những nguyên nhân sâu xa của một số loại bệnh tật ở conngười
-Ở phụ nữ, khoảng thời gian từ 45-55 tuổi diễn ra thời kì tiền mãn kinh và mãnkinh Suốt trong thời kì này, do số trứng trong buồng trứng giảm, lượng estrogen
và progesterone giảm, gây ra những biểu hiện không tốt, không bình thường ởngười phụ nữ
-Ở giai đoạn này, phụ nữ thường dễ mệt mỏi, ốm đau( như mất ngủ, đau đầu, mấtcân bằng), tính tình có những biểu hiện thất thường: buồn rầu, dễ nóng giận, dễthay đổi…
Trang 7Dấu hiệu đặc trưng của nó là hiện tượng mất ngủ, trằn trọc, thất vọng, chánchường, thờ ơ, lãnh đạm với cuộc sống do con người tĩnh tâm nhìn lại mình, tự suyxét về những thành bại trong cuộc đời Người thành đạt cảm thấy mãn nguyện, kẻthất bại thấy chua xót, nuối tiếc một thời tuổi trẻ và những cơ hội đã bỏ lỡ họmuốn làm lại nhưng thấy đã quá muộn và cảm thấy tương lai ảm đạm Giai đoạnkhủng hoảng giúp con người nhìn lại mình, nắm bắt được những gì thuộc chân lí,giúp con ngườ rút ra những bài học kinh nghiệm cho riêng mình.
- Khi đã qua giai đoạn khủng hoảng, người đứng tuổi tập trung sức lực đấu tranhcho lao động sáng tạo trong nghề nghiệp cũng như trong hoạt động xã hội rất đadạng và phong phú Có thể nói đây là giai đoạn chín của tài năng con người do mộtquá trình học tập, lao động lâu dài được tích lũy
Đây là lứa tuổi mà con gười có thể cống hiến nhiều nhất tài năng và sức lực củamình cho xã hội Với nhiều người, lao động sáng tạo để đạt đến bản sắc riêng, dấu
ấn riêng của chính mình là mục tiêu phấn đấu không mệt mỏi của họ Những chínhkhách, những nhà khoa học, kĩ thuật, công nghệ, văn học, nghệ thuật, … thườngthành đạt nhất vào khoảng 10-15 năm cuối của giai đoạn này
Người phụ nữ trung niên vùng nông thôn Thái Bình cũng có những đặc điểm
tương tự như trên Tuy nhiên do điều kiện địa lý: Thái Bình là một làng quê nôngnghiệp, quê hương của “ chị Hai Năm Tấn”, một vùng
đất với những cánh đồng lúa rộng mênh mông, trải dài
mà những người phụ nữ nơi đây hàng ngày đều gắn bó
với đồng ruộng, ao vườn Đa phần họ đã bỏ ruộng đi
làm công nhân trong các công ty, xí nghiệp may ở các
khu công nghiệp trong tỉnh Nhưng đến tuổi trung niên, họ lại quay trở lại vớiruộng vườn, ao hồ để chăn nuôi hay trồng cây ăn quả lo cho cuộc sống, ăn hưởngtuổi già nơi thôn quê,một số khác nhờ vào điều kiện tài chính sẵn có đã kiếm được
Trang 8từ khi còn trể cũng như sự thành đạt của con cái mà sống một cuộc sống an nhàn,
được con cháu cung phụng Song tất cả họ đều không quên tự tạo cho mình những
niềm vui hàng ngày bằng việc tham gia vào các câu lạc bộ người cao tuổi do xã,
huyện tổ chức: clb hát chèo, clb hát- múa, clb bóng chuyền dành cho người cao
tuổi…để vừa tạo ra cuộc sống thoải mái cho mình, vừa khiến bản thân trở nên trẻ
trung hơn, có sức sống hơn, có sức khỏe tốt hơn như khi còn trẻ
2.3 Phân loại tư thế đi đứng dựa vào độ cong cột sống
- Người bình thường: cổ thẳng, chi trên bỏ thỏng dọc theo chân, không rời xa phía
trước, đường viền trước ngực chếch ra phía trước, đường viền phía sau có bốn độ
cong sinh lý bình thường: gãy lõm ra sau, thắt lưng lõm ra sau và mỏng lồi ra sau
- Người ưỡn: lưng phẳng và rộng ngực, vai rộng và tương đối phát triển bả vai
nhô cao hơn, eo lõm vào nhiều hơn, phần mông tương đối phát triển Điểm đầu
ngực di chuyển lên trên, kích thước phía sau ngắn hơn kích thước phía trước
- Người gù: là người có hình dáng cột sống cong, gù về phía trước Điểm đầu ngực
di chuyển xuống dưới kích thước sau dài hơn kích thước trước
2.4 Điểm nổi bật trong thời trang cho phụ nữ trung niên
- Bước vào độ tuổi trung niên, vóc dáng của chị em ít nhiều đã giảm đi sự thanh
mảnh, nhưng không vì thế mà cho phép mình xấu đi trong mắt mọi người Bên
Hình 1.1 Một số hoạt động của phụ nữ trung niên Thái Bình
Trang 9cạnh đó, theo thời gian, dưới tác động của tuổi tác, sinh nở hay khi làm việc phảingồi quá nhiều thì vòng bụng của phụ nữ sẽ có xu hướng tăng dần, không đượcthon gọn Điều này làm ảnh hưởng rất nhiều tới việc giao tiếp và cũng gây khókhăn trong việc lựa chọn những trang phục phù hợp với vóc dáng.
- Nên chọn những trang phục có thiết kế đơn giản, không rườm rà để trông sang
trọng và phù hợp với thân hình cũng như độ tuổi của người phụ nữ trung tuổi hơn:
+ Về màu sắc: những trang phục có màu trầm, một màu như đen đỏ đô, xanh cổ
vịt, hoặc trung tính với những chi tiết điểm nhấn nhỏ, tinh tế luôn là gợi ý hợp lýnhất, vừa mới lạ, vừa mang lại sự ấm áp, sang trọng
- Với vóc dáng cũng như độ tuổi trung niên, cần tránh những bộ quần áo phối màu
quá chói và sặc sỡ khi lựa chọn họa tiết, cần chú ý đến các họa tiết hoa văn nền nã
để phù hợp với môi trường cũng như độ tuổi của mình
- Lựa chọn hàng đầu dành cho phụ nữ trung niên là họa tiết chấm bi hay hoa nhí có
màu sắc trang nhã
2.5 Một số ảnh hưởng của môi trường tự nhiên đến trang phục của người phụ
nữ nông thôn Thái Bình.
2.5.1 Ảnh hưởng của khí hậu
- Động lực để phát triển quần áo, trang phục là điều kiện tự nhiên, trong đó có yếu
tố khí hậu Thái Bình là vùng đất đồng bằng rộng lớn với những cánh đồng lúa trảidài, người dân quanh năm gắn bó với ruộng vườn Khí hậu ở Thái Bình được chialàm 4 mùa ( xuân, hạ, thu, đông), vì vậy trang phục của những người phụ nữ trungniên nơi đây cũng thay đổi theo từng mùa để có thể thích nghi với điều kiện thờitiết nơi đây
+ Vào mùa đông, thời tiết vô cùng lạnh giá vì vậy những chiếc áo khoác ấm
luôn là sự lựa chọn của tất cả những người phụ nữ trung tuổi nơi đây Họ thườngchuẩn bị cho mình những chiếc áo khoác vừa nhẹ, vừa ấm áp, rộng rãi để thích hợp
Trang 10cho các công việc hàng ngày: áo khoác làm bằng chất liệu nỉ, lông vũ; áo phao; áogió cho những ngày thời tiết bớt lạnh hơn… cùng với đó là những chiếc áo lengiày,ấm mặc bên trong hoặc những chiếc áo giữ nhiệt vừa mỏng vừa nhẹ nhưng lại
vô cùng ấm áp Ngoài ra, những người phụ nữ trung niên trong những gia đình khágiả, không phải tiếp xúc với đồng ruộng thì thường lựa chọn những trang phục vừa
ấm, vừa sang trọng cho những ngày đông lạnh giá hay trong những ngày đặc biệtnhư áo khoác lông, áo dạ dài, áo khoác nhung…
+ Sang đến mùa xuân, thời tiết ấm dần lên, những chiếc áo khoác dày, nặng
trịch sẽ không còn là lựa chọn phù hợp cho những quý bà độ tuổi trung niên nữa
mà thay vào đó là những chiếc áo khoác mỏng, nhẹ để giữ ấm vào những ngày thờitiết bất thường Bên cạnh đó họ còn sử dụng nhiều những bộ quần áo mát mẻ hơn,
từ những loại vải mát mẻ hơn, dễ chịu hơn, phù hợp cho các hoạt hoạt động duxuân, lễ hội đầu năm
+ Cái lạnh mùa đông dần biến mất nhường chỗ cho cái nắng gay gắt ngày hè
khiến cho chị em phụ nữ nói chung và những phụ nữ độ tuổi trung niên nói riêngcảm thấy nóng bức, và dĩ nhiên những chiếc áo khoác nóng bức sẽ được cởi bỏ vàthay vào đó là những bộ quần áo ngắn mát mẻ làm từ cotton, lanh, lụa… vừa cókhả năng thấm hút mồ hôi tốt lại vừa thoải mái khi hoạt động nhiều ngoài đồngruộng vào những ngày thu hoạch lúa Ngoài ra, những chiếc áo chống nắng làm từnhiều chất liệu khác nhau cũng là sự lựa chọn hàng đầu của họ mỗi khi bước rakhỏi nhà
+ Bước sang đến mùa thu, cái nắng gay gắt mùa hè đã dịu bớt đi để thay
vào đó là những cơn gió mát và những trận mưa lớn khiến cho trang phục của phụ
nữ trung niên cũng ít nhiều thay đổi Vẫn là những chiếc áo ngắn tay mát mẻ chonhững ngày nắng, thêm vào một chút là những chiếc áo thu đông dài tay dành chonhững ngày thời tiết thất thường hay vào những buổi sáng sớm
Trang 11Mặc dù sử dụng những trang phục khác nhau ở những mùa khác nhau nhưng đaphần những người phụ nữ trung niên vùng nông thôn Thái Bình đều lựa chọn chomình những trang phục với màu sắc trang nhã, giản dị, phù hợp cho công việc hàngngày của họ và đa phần là những trang phục tối màu với những hoa văn họa tiếtgiản dị.
2.5.2 Ảnh hưởng của địa hình
Thái Bình là vùng đất đồng bằng rộng lớn với những cánh đồng lúa trải dài, ngườidân quanh năm gắn bó với ruộng vườn Vì vậy, trang phục của người phụ nữ nơiđây cũng vì thế mà ảnh hưởng ít nhiều Đa phần, phụ nữ trung niên vùng nông thônThái Bình có xu hướng lựa chọn những trang phục có tông màu tối giản và thường
là các tông màu nâu, đen, xám… với các họa tiết hoa văn nhỏ, không quá sặc sỡ,cầu kì để phù hợp với công việc đồng áng hàng ngày
2.6.Ảnh hưởng của môi trường xã hội
2.6.1 Dân tộc
Dân cư Thái Bình hầu hết là người Kinh, số lượng người dân tộc thiểu số ở Thái Bình chỉ có khoảng vài chục đến vài trăm người Vì vậy, trang phục của những người phụ nữ nơi đây là những bộ trang phục hiện đại nhưng lại
vô cùng giản dị để thuận tiện cho công việc đồng áng hàng ngày
2.6.2 Lịch sử, văn hóa
Thái Bình là một trong những cái nôi của nghệ thuật chèo truyền thống, một vùng dân ca đồng bằng nhưng ngày này chỉ còn vài nơi trong tỉnh có thể giữ vững và phát huy được nghệ thuật hát truyền thống này Tuy nhiên, dù không còn lưu giữ rộng rãi nghệ thuật dân gian nhưng đa phần con người nơi đây đều
bị ảnh hưởng một phần nhỏ nền văn hóa dân gian này trong đời sống hàng ngàycũng như việc lựa chọn trang phục mặc hàng ngày hay trong những ngày đặc biệt Mặc dù hoạt động hàng ngày của người phụ nữ trung niên là trên đồng
Trang 12ruộng hay trong các trang trại chăn nuôi lớn, nhỏ thì loại trang phục luôn được
ưa chuộng đó là những chiếc áo phông hay những chiếc áo ngắn tay làm từ chất liệu cotton hay lanh… bởi không chỉ vì lý do công việc mà còn vì sự tiếp thu những thói quen từ xa xưa, những nét đẹp văn hóa của dân tộc
2.6.3 Kinh tế
Kinh tế ảnh hưởng không nhỏ đến trang phục của người phụ nữ đứng tuổivùng nông thôn Thái Bình Sự thiếu thốn, hạn chế về nguồn nguyên liệu may làmchậm đi sự bắt nhịp về thời trang và cũng tùy vào mức thu nhập của người dâncũng sẽ quyết định đến sự phát triển của trang phục Hiện nay, Thái Bình vẫn làmột tỉnh với nền kinh tế chậm phát triển do tỉ lệ người dân sống dựa vào ngànhnông nghiệp vẫn còn cao Ngoài ra, các khu công nghiệp may có vốn đầu tư nướcngoài của tỉnh khá nhiều nhưng chủ yếu đó là các mặt hàng xuất khẩu, có giá thànhcực kì đắt đỏ, không cung cấp đủ nhu cầu ăn mặc cho người dân, vì vậy mà cácloại trang phục được bán ra trên thị trường trong tỉnh hầu hết chỉ hướng đến cácđối tượng nhỏ tuổi, thanh thiếu niên hoặc những người phụ nữ tráng niên Còn đốivới những loại trang phục của người phụ nữ đứng tuổi tuy vẫn có xuất hiện nhưngkhông nhiều, và có phần hơi hướng theo phong cách phương Tây nên không phùhợp với sở thích cũng như lối sống của người phụ nữ đứng tuổi nơi đây Chủ yếu,phụ nữ đứng tuổi khu vực Thái Bình thường chuẩn bị trang phục cho mình bằngcách tự tay may quần áo hoặc may đo tại các tiệm may nhỏ quanh khu vực mìnhsống nên trang phục của họ thường khá cổ điển, hơi thiên về các trang phục xưa đểhợp với độ tuổi, lối sống và môi trường làm việc
2.6.4 Nghề nghiệp
Như đã nói ở trên, Thái Bình là một tỉnh nông nghiệp kém phát triển, các ngànhkinh tế phát triển tập trung chưa nhiều vì vậy nghề nghiệp của những người phụ nữ
Trang 13trung niên nơi đây chủ yếu là: nông dân, công nhân viên chức, giáo viên, thươnggia và tiểu thương gia…
Ở mỗi ngành nghề khác nhau thì trang phục của họ cũng được lựa chọn khác nhau
để phù hợp với môi trường làm việc cũng như giao tiếp xã hội:
+ Phụ nữ là nông dân: trang phục giản dị thoáng mát, màu sắc hoa vănkhông quá nổi bật để phù hợp với công việc đồng áng hay các công việc nội trợtrong gia đình
+ Phụ nữ là công nhân viên chức: trang phục phải lịch sự, nghiêm chỉnh như
áo vest nữ, chân váy duýp… và đôi khi, ở một số cơ quan thì trang phục của họ làđồng phục nên họ không có sự lựa chọn các loại trang phục ưa thích để mặc đi làmhàng ngày
+ Phụ nữ là giáo viên :trong môi trường giáo dục những chủ nhân tương laicủa đất nước, trang phục của các giáo viên cũng ảnh hưởng không nhỏ tới việcgiáo dục các thế hệ học sinh Trang phục phù hợp nhất đối với người phụ nữ ởtrong lĩnh vực giáo dục cũng gần giống với trang phục của các cán bộ công nhânviên chức đó là những trang phục lịch sự, trang nhã đúng với phong cách củangười giáo viên, ngoài ra với những người phụ nữ là giáo viên còn có thể lựa chọncho mình những chiếc áo dài với những thiết kế, màu sắc có liên quan đến các chủ
đề bài học để có thể làm cho tiết học đó thêm sôi động, hứng thú hơn, giúp học trò
dễ nhớ, dễ hiểu hơn để học tập tốt hơn
+ Phụ nữ là thương gia, tiểu thương gia: với đặc thù là một nghề buôn bán,phải đi tiếp xúc với nhiều người, ở mọi nơi, mọi lứa tuổi nên những người phụ nữtrong ngành nghề này là nhất là những người phụ nữ ở độ tuổi trung niên thườngkhá tháo vát, sắc sảo, và trang phục cũng là yếu tố bị ảnh hưởng bởi công việc của
họ Bởi lẽ với các tiểu thương gia kinh doanh nhỏ lẻ tại các chợ thì họ có thể lựachọn những trang phục đơn giản, thoải mái vừa có thể mặc ở nhà để bán hàng lạivừa có thể mặc để đi chơi hay làm các công việc khác, còn đối với những người
