TRƯỜNG KHOA TIỂU LUẬN PHÂN TÍCH QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC VỀ MẶT NHÀ NƯỚC SAU ĐẠI THẮNG MÙA XUÂN 1975 VÀ KINH NGHIỆM LỊCH SỬ ĐỐI VỚI CÔNG CUỘC ĐỔI MỚI, CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA ĐẤT NƯỚC Họ tên học viên Lớp , 2022 MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 1 1 Phân tích quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975 1 2 Ý nghĩa của quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975 3 3 Kinh nghiệm lịch sử đối với côn.
Trang 1KHOA …
TIỂU LUẬN
PHÂN TÍCH QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC VỀ MẶT NHÀ NƯỚC SAU ĐẠI THẮNG MÙA XUÂN 1975 VÀ KINH NGHIỆM LỊCH SỬ ĐỐI VỚI CÔNG CUỘC ĐỔI MỚI, CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA
ĐẤT NƯỚC
Họ tên học viên:……….
Lớp:……….,
- 2022
Trang 2MỤC LỤC
Trang
1. Phân tích quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt
nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975 1
2. Ý nghĩa của quá trình hình thành thống nhất đất nước về
mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975 3
3. Kinh nghiệm lịch sử đối với công cuộc đổi mới, công
nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước 5
Trang 3MỞ ĐẦU
Thắng lợi của cuộc tổng tiến công nổi dậy mùa xuân năm 1975 giải phóng hoàn toàn Miền nam thống nhất tổ quốc, kết thúc quá trình
ba mươi năm chiến tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ tổ quốc, chấm dứt ách thống trị hơn một thế kỷ của chủ nghĩa Đế quốc hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ lịch sử giải phóng dân tộc thống nhất nước nhà Mở
ra bước ngoặc vĩ đại thiết lập quyền làm chủ của nhân dân trên toàn
bộ đất nước Mở ra kỷ nguyên mới cho dân tộc ta đó là kỷ nguyên độc lập tự do cả nước lên chủ nghĩa xã hội Đất nước ta từ lâu đã là một, thống nhất đất nước là một quy luật phát triển của lịch sử dân tộc Từ xưa đến nay, tất cả các thế lực muốn chia cắt đất nước ta đều bị lịch sử chon vùi Hồ Chủ Tịch đã từng nói: “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một Sông có thể cạn, núi có thể mòn song chân lý ấy không bao giờ thay đổi” [2, tr.190]
Sau đại thắng mùa xuân 1975, Tổ quốc Việt Nam được thống nhất về mặt lãnh thổ, song ở mỗi miền vẫn tồn tại hình thức tổ chức nhà nước khác nhau Thực tế đó trái với nguyện vọng, tình cảm thiêng liêng của nhân dan hai miền Nam - Bắc là sớm được sum họp trong một đại gia đình, mong muốn có một chính phủ thống nhất, một cơ quan đại diện quyền lực chung cho nhân dân cả nước Như vậy, việc thống nhất đất nước về mặt nhà nước là một yêu cầu cấp thiết và là một tất yếu của cách mạng nước ta Đồng thời nó hợp với quy luật
phát triển của cách mạng Việt Nam Vì vậy, nghiên cứu vấn đề “Phân tích quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975 và kinh nghiệm lịch sử đối với công cuộc
Trang 4đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” làm đề tài tiểu
luận có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc
NỘI DUNG
1 Phân tích quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975
Đáp lại nguyện vọng chính đáng của nhân dân cả nước, đồng thời phù hợp với thực tế lịch sử dân tộc - “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một” - Hội nghị lần thứ 24 Ban chấp hành Trung ương Đảng (9/1975) đã đề ra nhiệm vụ hoàn thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước Nghị quyết của Đảng nêu rõ: “Thống nhất đất nước vừa là nguyện vọng tha thiết của nhân dân cả nước, vừa là quy luật khách quan của sự phát triển cách mạng Việt Nam, của lịch sử dân tộc Việt Nam” [3, tr.120]
Từ ngày 15 đến 21 /11/1975, Hội nghị Hiệp thương chính trị thống nhất đất nước được tổ chức tại Sài Gòn Hai đoàn đại biểu đại diện cho hai miền tham dự Hội nghị nhất trí hoàn toàn các vấn đề về chủ trương, biện pháp nhằm thống nhất đất nước về mặt nhà nước
Ngày 25/4/1976, cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội chung được tiến hành trong cả nước Hơn 23 triệu cử tri (chiếm 98.8% tổng số cử tri) đi bỏ phiếu và bầu ra 492 đại biểu
Từ 24/6 đến 3/7/1976, Quốc hội khóa VI nước Việt Nam thống nhất họp kỳ đầu tiên tại Hà Nội
Quốc hội thông qua chính sách đối nội và đối ngoại của Nhà nước Việt Nam thống nhất, quyết định đổi tên nước là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (từ ngày 2/7/1976), quyết định Quốc huy mang dòng chữ Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, QUốc kỳ là lá
Trang 5Cờ đỏ sao vàng, Quốc ca là bài Tiến quân ca, thủ đô là Hà Nội, thành phố Sài Gòn - Gia Định được đổi tên là Thành phố Hồ Chí Minh
Quốc hội đã bầu các cơ quan, chức vụ lãnh đạo cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, bầu Ban dự thảo Hiến pháp Tôn Đức Thắng được bầu làm chủ tịch nước, Trường Chinh được bầu làm chủ tịch Ủy ban thường vụ Quốc hội, Phạm Văn Đồng làm thủ tướng
Ở địa phương, Quốc hội quyết định tổ chức thành ba cấp chính quyền: cấp tỉnh và thành phố trực thuộc Trung ương, cấp huyện và tương đương, cấp xã và tương đương Ở mỗi cấp có Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân
Với kết quả của kì họp thứ nhất Quốc hội khóa VI, công việc thống nhất đất nước về mặt nhà nước đã hoàn thành Từ đây, việc tiếp tục hoàn thành thống nhất trên tất cả các lĩnh vực chính trị, tư tưởng, kinh tế, văn hóa, xã hội, sẽ gắn liền với việc thực hiện những nhiệm
vụ của cách mạng xã hội chủ nghĩa trong phạm vi cả nước
Ngày 31/1/1977, Đại hội đại biểu các Mặt trận của hai miền Nam - Bắc đã họp ở thành phố Hồ Chí Minh, quyết định thống nhất các Mặt trận thành Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Ngày 18/12/1980, Hiến pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã được Quốc hội thông qua [4, tr.201]
2 Ý nghĩa của quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước sau đại thắng mùa xuân 1975
Hoàn thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước là một yêu cầu tất yếu khách quan của sự phát triển cách mạng Việt Nam và kết quả giành được đó thể hiện lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết dân tộc, ý
Trang 6chí thống nhất Tổ quốc, quyết tâm xây dựng một nước Việt Nam độc lập, thống nhất của toàn thể nhân dân ta
Hoàn thành thống nhất đất nước về mặt nhà nước đa tạo nên những điều kiện chính trị cơ bản để phát huy toàn diện sức mạnh của đất nước, tạo điều kiện thuận lợi để cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội, tạo ra những khả năng to lớn trong việc phát triển kinh tế, củng cố quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, mở rộng quan hệ hữu nghị, hợp tác với các nước trên thế giới, nâng cao vị thế của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam trên trường quốc tế
Việc hoàn thành thống nhất về mặt nhà nước và việc nước Việt Nam đã hòa bình, thống nhất đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc mở rộng quan hệ đối ngoại Ngày 2/7/1976 khi nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tuyên bố thành lập thì đã có 94 nước đặt quan hệ ngoại giao Đến 1980 đã tăng lên 106 nước, đến 31/21/1989 có 114 nước đặt quan hệ ngoại giao, trong đó có 76 nước có đặt quan hệ thương mại Ngày 20/9/1977, nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam trở thành thành viên thứ 149 của Liên Hợp quốc Từ đây ta có tiếng nói trên trường quốc tế, tham gia vào những công việc chung của thế giới
Hiện nay toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta đang tiến hành sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, trong bối cảnh thế giới trong nước vừa có thời cơ vừa có nguy cơ, đan xen đưa đến cho chúng
ta trước những cơ hội và thách thức mới Trong bối cảnh đó bài học đại đoàn kết thống nhất của toàn dân tộc, đoàn kết quốc tế, kết hợp sức mạnh dân tộc sức mạnh thời đại trong đại thắng mùa xuân 1975
Trang 7càng toả sáng Chính vì vậy mà cần phải được nghiên cứu và vận dụng một cách sáng tạo phù hợp vào thực tiễn hiện nay
Việc hoàn thành thống nhất đất nước về mặt Nhà nước đã tạo nên những điều kiện chính trị cơ bản để phát huy toàn diện sức mạnh phát triển đất nước, tạo điều kiện thuận lợi để cả nước đi lên chủ nghĩa
xã hội, có những khả năng to lớn để bảo vệ Tổ quốc và mở rộng quan
hệ với các nước trên thế giới Từ đó đến nay, nguyên tắc quyền lực Nhà nước thuộc về Nhân dân, thực hành dân chủ, phát huy sức sáng tạo của Nhân dân được quán triệt trong nhiệm vụ xây dựng một nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa thực sự của dân, do dân, vì dân Quốc hội có những bước đổi mới quan trọng, từ khâu bầu cử đại biểu đến hoàn thiện cơ cấu tổ chức, phương thức hoạt động, làm tốt hơn chức năng lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước, tăng cường và lắng nghe ý kiến của cử tri Nâng cao sức chiến đấu, vai trò, vị trí của Đảng cầm quyền, chú trọng đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng Công tác xây dựng Đảng về chính trị,
tư tưởng và tổ chức được tăng cường Chính phủ có nhiều cải tiến trong phương thức hoạt động, trong thực hiện cải cách hành chính theo tinh thần phục vụ Nhân dân Hệ thống chính trị được củng cố, phân định rõ hơn trách nhiệm và quyền hạn, đảm nhiệm ngày càng toàn diện hơn việc lãnh đạo, quản lý sự phát triển của đất nước
Kinh tế đạt được nhiều thành tựu quan trọng, văn hóa - xã hội có bước tiến bộ rõ nét Từ một nước nghèo nàn, lạc hậu, chịu hậu quả nặng nề của nhiều năm chiến tranh, lại bị bao vây cấm vận, Việt Nam
đã vượt lên phát triển kinh tế khá nhanh theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa
Trang 8với nhiều thành phần kinh tế, nhiều hình thức sở hữu, tích cực và chủ động hội nhập quốc tế
Hệ thống chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc được củng
cố và tăng cường; chính trị - xã hội ổn định; độc lập, chủ quyền quốc gia được giữ vững; tiềm lực an ninh, quốc phòng ngày càng lớn mạnh
40 năm qua, chúng ta đã bảo vệ được thành quả của cách mạng, bảo
vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, giữ vững độc lập, chủ quyền, thống nhất
và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước, giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng, đẩy mạnh phát triển kinh tế, giữ vững an ninh chính trị và trật
tự an toàn xã hội, củng cố lòng tin của Nhân dân vào sự nghiệp đổi mới, nâng cao trình độ hiểu biết về quốc phòng, an ninh và ý thức trách nhiệm, nghĩa vụ trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng và phát triển tiềm lực quốc phòng theo hướng chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại và có đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội
Quan hệ đối ngoại ngày càng mở rộng, vị thế Việt Nam trên trường quốc tế không ngừng được nâng cao Sức mạnh tổng hợp của quốc gia đã tăng lên nhiều, tạo ra thế và lực mới cho đất nước tiếp tục
đi lên với triển vọng tốt đẹp Chúng ta đã phá vỡ thế bao vây cấm vận,
mở rộng quan hệ đối ngoại theo hướng đa phương hóa, đa dạng hóa, giữ vững độc lập chủ quyền quốc gia, xác lập được quan hệ ổn định với các nước lớn; có quan hệ ngoại giao với hơn 184 nước, quan hệ đối tác chiến lược với 13 nước, đối tác toàn diện với 11 nước, quan hệ kinh tế thương mại với hơn 200 nước và vùng lãnh thổ; là thành viên của nhiều tổ chức, diễn đàn quốc tế ASEAN, ASEM, APEC, WTO…
Trang 93 Kinh nghiệm lịch sử đối với công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Một là, Sự nghiệp đổi mới phải gắn liền với vai trò lãnh đạo của
Đảng Giữ vững và nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng là điều kiện cơ bản nhất, then chốt nhất, tập trung nhất của việc kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Đó là một tất yếu lịch
sử, một đòi hỏi có tính quyết định đến sự tồn vong của chế độ ta trong thời đại ngày nay
Hai là, Tiếp tục đổi mới tổ chức, hoạt động của bộ máy nhà
nước Đổi mới tổ chức và hoạt động của Quốc hội, bảo đảm Quốc hội thực sự là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất Hoàn thiện cơ chế bầu cử đại biểu Quốc hội để cử tri lựa chọn và bầu những người thực sự tiêu biểu vào Quốc hội Tiếp tục phát huy dân chủ, tính công khai, đối thoại trong thảo luận, hoạt động chất vấn tại diễn đàn Quốc hội Nghiên cứu xác định rõ hơn quyền hạn và trách nhiệm của Chủ tịch nước để thực hiện đầy đủ chức năng nguyên thủ quốc gia, thay mặt Nhà nước về đối nội, đối ngoại và thống lĩnh các lực lượng vũ trang; quan hệ giữa Chủ tịch nước với các
cơ quan thực hiện quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp Tiếp tục đổi mới tổ chức và hoạt động của Chính phủ theo hướng xây dựng nền hành chính thống nhất, thông suốt, trong sạch, vững mạnh, có hiệu lực, hiệu quả; tổ chức tinh gọn và hợp lý; tăng tính dân chủ và pháp quyền trong điều hành của Chính phủ; nâng cao năng lực dự báo, ứng phó và giải quyết kịp thời những vấn đề mới phát sinh Tổng kết, đánh giá việc thực hiện chủ trương sắp xếp các bộ, sở, ban, ngành quản lý
đa ngành, đa lĩnh vực để có chủ trương, giải pháp phù hợp
Trang 10Đẩy mạnh cải cách hành chính, nhất là thủ tục hành chính; giảm mạnh và bãi bỏ các loại thủ tục hành chính gây phiền hà cho tổ chức
và công dân Nâng cao năng lực, chất lượng xây dựng và tổ chức thực hiện các cơ chế, chính sách Đẩy mạnh xã hội hoá các loại dịch vụ công phù hợp với cơ chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa
Tiếp tục đổi mới tổ chức hoạt động của chính quyền địa phương Nâng cao chất lượng hoạt động của hội đồng nhân dân và uỷ ban nhân dân các cấp, bảo đảm quyền tự chủ và tự chịu trách nhiệm trong việc quyết định và tổ chức thực hiện những chính sách trong phạm vi được phân cấp Nghiên cứu tổ chức, thẩm quyền của chính quyền ở nông thôn, đô thị, hải đảo Tiếp tục thực hiện thí điểm chủ trương không tổ chức hội đồng nhân dân huyện, quận, phường
Ba là, Tiếp tục xây dựng nền tư pháp Việt Nam chuyên nghiệp,
hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân Để thực hiện tốt giải pháp này, cần thực hiện tốt
bốn biện pháp cụ thể sau: Thứ nhất, hoạt động tư pháp phải có trọng
trách bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích
hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân Thứ hai, nghiên cứu, ban
hành Chiến lược xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghãi Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045, trong
đó có Chiến lược xây dựng pháp luật và cải cách tư pháp Thứ ba, tiếp
tục đổi mới tổ chức, nâng cao chất lượng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động
và uy tín của Tòa án nhân dân, Viện Kiểm sát nhân dân, cơ quan điều tra, cơ quan thi hành án và các cơ quan, tổ chức tham gia vào quá trình
Trang 11tố tụng tư pháp Thứ tư, giải quyết kịp thời, đúng pháp luật các loại
tranh chấp, khiếu kiện theo luật định; phòng ngừa và đấu tranh có hiệu quả với hoạt động tội phạm và vi phạm pháp luật Trong đó tiếp tục: Thực hiện kiên trì, kiên quyết, có hiệu quả cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí
Bốn là, Từ quá trình hình thành thống nhất đất nước về mặt nhà
nước sau đại thắng mùa xuân 1975 cho thấy sức mạnh của khối địa đoàn kết toàn dân tộc Trong công cuộc đổi mới đất nước, đường lối, chủ trương của Ðảng, Nhà nước về địa đoàn kết toàn dân tộc ngày càng được hoàn thiện và thể chế hóa bằng các chính sách, pháp luật Các tầng lớp nhân dân đã nỗ lực chung sức, chung lòng cùng Ðảng, Nhà nước vượt qua khó khăn, thử thách, giữ vững sự ổn định chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh xã hội và tiếp tục nâng cao
vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế
KẾT LUẬN
Đánh giá về ý nghĩa thắng lợi, có ý nghĩa tầm vóc thời đại của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Đảng viết: “Năm tháng sẽ trôi qua nhưng thắng lợi của nhân dân ta trong sự nghiệp chống Mỹ cứu nước mãi mãi được ghi vào lịch sử dân tộc ta như một trong những trang chói lọi nhất, một biểu tượng sáng ngời về sự toàn thắng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng và trí tuệ con người, và đi vào lịch sử thế giới như một chiến công vĩ đại của thế kỷ XX, một sự kiện có tầm quan trọng quốc tế to lớn và có tính thời đại sâu sắc” [1, tr.5] Trải qua gần 21 năm chiến đấu kiên cường, nhân dân ta đã đánh thắng cuộc chiến tranh thực dân mới của đế quốc Mỹ với quy mô lớn nhất, dài ngày nhất, ác liệt nhất,