tiểu luận những phẩm chất cần có đối với người đảm nhiệm vị trí lãnh đạo trong các tổ chức, doanh nghiệp nghiên cứu điển hình tại cơ quan, đơn vị, công ty

2 TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG XÃ HỘI HỌC PHẦN KỸ NĂNG QUẢN LÝ VÀ LÃNH ĐẠO TIỂU LUẬN NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ ĐỐI VỚI NGƯỜI ĐẢM NHIỆM VỊ TRÍ LÃNH ĐẠO TRONG CÁC TỔ CHỨC, DOANH NGHIỆP NGHIÊN CỨU ĐIỂN HÌNH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÓNG ĐÈN PHÍCH NƯỚC RẠNG ĐÔNG Họ tên học viên Khóa Mã học viên Hà Nội, tháng 01 năm 2022 MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 2 I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ NGƯỜI LÃNH ĐẠO 2 1 1 Khái niệm 2 1 2 Vai trò của người lãnh đạo 4 II NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ ĐỐI VỚI NGƯỜI ĐẢM NHIỆM VỊ TRÍ LÃNH ĐẠO TRONG.

HỌC PHẦN KỸ NĂNG QUẢN LÝ VÀ LÃNH ĐẠO

TIỂU LUẬN

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ ĐỐI VỚI NGƯỜI ĐẢM NHIỆM VỊ TRÍ LÃNH ĐẠO TRONG CÁC TỔ CHỨC, DOANH NGHIỆP - NGHIÊN CỨU ĐIỂN HÌNH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÓNG ĐÈN PHÍCH NƯỚC

RẠNG ĐÔNG

Họ tên học viên:

Khóa:

Mã học viên:

Hà Nội, tháng 01 năm 2022

Trang

I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ NGƯỜI LÃNH ĐẠO 2

II.

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ ĐỐI VỚI NGƯỜI ĐẢM NHIỆM VỊ TRÍ LÃNH ĐẠO TRONG CÁC TỔ CHỨC, DOANH NGHIỆP - NGHIÊN CỨU ĐIỂN HÌNH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÓNG ĐÈN PHÍCH

2.1 Có tư duy đổi mới, có tầm nhìn, phương pháp làm việc khoahọc 7

MỞ ĐẦU

Những thập niên gần đây, vấn đề con người đang được nhiều quốc gia trên thế giới đặc biệt quan tâm chú ý, bởi vai trò và khả năng to lớn của con người đối với tiến trình phát triển của lịch sử Quan tâm đến nhân tố con người

là quan tâm đến sự phát triển nhân cách của họ một cách toàn diện Trong sự nghiệp đổi mới của đất nước, Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm tới vấn đề con người Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII đã xác định: “Phải xây dựng con người Việt Nam phát triển một cách toàn diện” [1, tr.98], thực chất là xây dựng và phát triển nhân cách cho con người Việt Nam đáp ứng với yêu cầu nhiệm vụ của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

Khoa học và thực tiễn đã chứng minh, trở thành lãnh đạo không phải một định mệnh Một người có thể được sắp xếp để ngồi vào chiếc ghế “số 1”, nhưng việc người đó có ngồi được và có vững được trên chiếc ghế đó không phụ thuộc gần như hoàn toàn vào chính họ Như chúng ta đã biết, bất kỳ một

tổ chức nào cũng cần có lãnh đạo, quản lý Để lãnh đạo được phải hội tụ nhiều yếu tố, đặt ra yêu cầu cao về phẩm chất nghề nghiệp Do đó, nghiên cứu

vấn đề “Những phẩm chất cần có đối với người đảm nhiệm vị trí lãnh đạo trong các tổ chức, doanh nghiệp Nghiên cứu điển hình tại Công ty cổ phần bóng đèn phích nước Rạng đông” làm đề tài tiểu luận có ý nghĩa lý

luận và thực tiễn sâu sắc

NỘI DUNG

I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ NGƯỜI LÃNH ĐẠO

1.1 Khái niệm

Lãnh đạo Theo Từ điển tiếng Việt “Lãnh đạo: Đề ra chủ trương, đường lối và tổ chức vận động thực hiện đường lối đó” [6, tr.698].

“Lãnh đạo là người biết đặt ra chương trình và cùng với nhân viên của mình phấn đấu tới mục tiêu đã đề ra theo một cách xác định” (Cowley, 1928)

“Lãnh đạo là khả năng quyết định cái gì cần phải làm và sau đó làm cho mọi người muốn làm việc đó” (Eisenhower)

“Đó là nghệ thuật ảnh hưởng một tổ chức bằng sự thuyết phục hay là tấm gương để mọi người noi theo hành động” (Copeland, 1942)

Lãnh đạo là quá trình gây ảnh hưởng đến hoạt động của cá nhân hoặc một nhóm nhằm thực hiện một mục tiêu chung của tổ chức trong những điều kiện nhất định

Lãnh đạo là quá trình một người ảnh hưởng đến những người khác để thực hiện mục tiêu nào đó, đồng thời hướng tổ chức tới sự gắn kết chặt chẽ Người lãnh đạo phải đảm bảo được 3 yếu tố: Khả năng tạo tầm nhìn, khả năng truyền cảm hứng và khả năng gây ảnh hưởng

Lãnh đạo, quản lý thực chất là hoạt động hướng đích, hoạt động có mục tiêu định trước [5, tr.120]

Ở cấp độ khác nhau, ngành, lĩnh vực khác nhau, mỗi đơn vị với quy mô khác nhau, hoạt động hướng đích hay mục tiêu cần đạt tới cũng khác nhau

Vì vậy, hoạt động của mỗi nhà lãnh đạo, quản lý nếu không gắn với mục tiêu cần đạt của tổ chức, của đơn vị sẽ trở thành loại hoạt động tự thân Cho nên mỗi nhà lãnh đạo, quản lý, với tư cách người có thẩm quyền, nhiệm

vụ, cần xác định đúng đắn những mục tiêu cho đơn vị và tổ chức, dẫn dắt cộng đồng dưới quyền hướng tới mục tiêu đã được lựa chọn

Các yếu tố ảnh hưởng tới phong cách lãnh đạo Phong cách lãnh đạo

của một nhà lãnh đạo phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố Dưới đây là một số yếu

tố điển hình:

Hoàn cảnh lịch sử môi trường công tác Đây chính là yếu tố đầu tiên

tác động tới phong cách lãnh đạo Phần lớn các nhà lãnh đạo sẽ áp dụng phong cách làm việc tại môi trường làm việc trước đó vào môi trường làm việc hiện tại Bởi khi làm việc tại môi trường trước đó đã tạo cho nhà lãnh đạo những thói quen về nghề nghiệp và điều này rất khó thay đổi

Môi trường đào tạo Nếu như được làm việc trong một môi trường tốt

và có tính kỷ luật cao nhưng mọi việc lại mang tính chất dân chủ hoặc tự do hoặc độc đoán thì nhà lãnh đạo sẽ mang phong cách lãnh đạo đó Bởi họ đã có một khoảng thời gian dài tiếp xúc trong môi trường đào tạo như vậy nên nó sẽ góp phần vào việc tạo nên phong cách của các nhà lãnh đạo

Tâm lý của nhà lãnh đạo Tâm lý của nhà lãnh đạo cũng là một yếu tố

quan trọng tác động tới phong cách lãnh đạo Phần lớn mọi người khi mới bắt đầu với công việc đều có phần e ngại và không dám bộc lộ hết phong cách lãnh đạo của mình Tuy nhiên sau một thời gian dài làm việc, mọi việc tiến triển tốt đẹp thì họ mới thể hiện hết phong cách lãnh đạo của mình [4, tr.120]

Trình độ và năng lực của nhà lãnh đạo Tùy thuộc vào trình độ và

năng lực của mình mà các nhà lãnh đạo sẽ chọn cho mình một phong cách khác nhau Chẳng hạn đối với những người có năng lực cao, trình độ chuyên môn tốt thường sẽ chọn cho mình phong cách lãnh đạo độc đoán nhằm mang tới hiệu quả công việc nhanh chóng Ngược lại đối với những nhà lãnh đạo không có kỹ năng chuyên môn tốt sẽ không dám tự đưa ra quyết định trong công việc Họ thường phải tham khảo thêm ý kiến của cấp dưới Do đó những nhà lãnh đạo này thường mang phong cách lãnh đạo tự do hoặc dân chủ

Người thực hiện sứ mệnh dẫn dắt, điều hành một cộng đồng, một đơn

vị theo định hướng được lựa chọn với mục tiêu cần đạt được [4, tr.189]

Nhà lãnh đạo, quản lý có chức năng, thẩm quyền, nhiệm vụ khác nhau tương ứng với đơn vị, tổ chức ở các cấp, ở quy mô khác nhau Thẩm quyền, nhiệm vụ của một nhà lãnh đạo, quản lý ở cấp cao, cấp trung ương về một lĩnh vực nào đó khác với nhà lãnh đạo, quản lý ở cấp địa phương hay ở một tổ chức, một đơn vị nhất định

Gắn với chức năng, thẩm quyền, nhiệm vụ của nhà lãnh đạo, quản lý được xác lập, mục tiêu cần đạt là khác nhau Ở cấp Trung ương, cấp ngành, lãnh đạo, quản lý hướng tới mục tiêu vĩ mô, mục tiêu chung Trong khi đó, lãnh đạo, quản lý ở cấp cơ sở hay ở mỗi tổ chức, đơn vị cụ thể, hướng tới mục tiêu vi mô, mục tiêu có tính bộ phận

1.2 Vai trò của người lãnh đạo

Lãnh đạo, quản lý như đã thấy, đấy là đòi hỏi tất yếu, nảy sinh từ phân công lao động xã hội và vì vậy, thiếu sự lãnh đạo, quản lý sẽ không tồn tại bất kỳ một đơn vị nào với tính chất một tổ chức hoạt động hướng đích, có mục tiêu

Sự cần thiết lãnh đạo, quản lý thể hiện ít nhất trên các khía cạnh, các mặt sau:

Một, Quyết định sự thành, bại của một tổ chức, đơn vị Một tập hợp

những con người có mục đích chung, đồng hướng và cam kết gắn bó nhau tạo thành một tổ chức Lãnh đạo, quản lý giữ vai trò to lớn mang tầm sứ mệnh: Dẫn dắt cộng đồng đó theo tôn chỉ, mục đích, mục tiêu được lựa chọn Điều

đó đặt ra cho lãnh đạo, quản lý là phải xác định hàng loạt vấn đề quan trọng, như: Tổ chức bộ máy hợp lý, hữu hiệu; lựa chọn nhân sự đúng đắn và sắp xếp đúng người, đúng việc, phù hợp, phát huy cao nhất sở trường cũng như năng lực của họ; xác lập đúng mục tiêu cho tổ chức, đơn vị và tìm kiếm, huy động, xây dựng phương án nguồn lực - cả vật chất và tinh thần, giá trị và trí tuệ - từ nội bộ và bên ngoài đơn vị đề đạt mục tiêu Đảm bảo và giải quyết tốt những vấn đề, đơn vị, tổ chức sẽ có nhiều cơ hội phát triển một cách hiệu quả Ngược lại, thiếu lãnh đạo, quản lý hoặc lãnh đạo, quản lý không phù hợp, lệch

lạc, yếu kém, nhất là xảy ra những vi phạm quy định của pháp luật, tổ chức hay đơn vị đó tiềm ẩn nguy cơ tan rã, phá sản, thất bại

Hai, định hướng phát triển một hệ thống tổ chức, đơn vị Bất kỳ đơn vị

hay tổ chức nào hình thành, tồn tại như một sự cần thiết tất yếu, một yêu cầu bức xúc trong môi trường, điều kiện nhiều biến động, luôn đối đầu với rủi ro

đã khó, phát triển được càng khó khăn hơn nhiều

Trên thực tế, không ít đơn vị, tổ chức, nhất là các đơn vị kinh tế tiến hành hoạt động kinh doanh theo nguyên tắc và chịu sự chi phối của quy luật thị trường đã bị phá sản, kể cả ở quốc gia giàu có, quốc gia phát triển trên thế giới Tuy vậy xu hướng phát triển vẫn chiếm ưu thế, đúng với tất cả các lĩnh vực từ kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa, khoa học, công nghệ, giáo dục, y tế, và diễn ra ở các quốc gia

Điều đó đạt được nhờ có sự lãnh đạo, quản lý ở các quốc gia ngày càng

có căn cứ khoa học hơn, lãnh đạo, quản lý đúng đắn hơn, phù hợp đòi hỏi thực tế khách quan hơn

Sự lãnh đạo, quản lý đúng đắn đã định hướng cho các tổ chức, đơn vị phát triển một cách hiệu quả, thiết thực cả trên hai mặt: số lượng và chất lượng

Ở Việt Nam, trong điều kiện còn nhiều khó khăn, kết quả chưa được như mong đợi, thậm chí còn yếu mặt này, mặt kia, ở cấp chính quyền này, ở

tổ chức kinh tế nọ vẫn nảy sinh vấn đề bức xúc mang tính tiêu cực, song không thể phủ nhận, ngược lại phải khẳng định: Nhờ sự lãnh đạo, quản lý của Đảng, nhà nước những năm qua, trong công cuộc đổi mới, từng ngành, từng cấp, lĩnh vực, mỗi địa phương cũng như từng đơn vị đến mỗi người dân Việt Nam đều đạt được sự phát triển đáng ghi nhận về cả số lượng lẫn chất lượng

Có thể thấy điều đó cả trong ngành, lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa, giáo dục, y tế,

Ba, Xác định, thực hiện các mục tiêu của hệ thống tổ chức, đơn vị Mỗi

tổ chức, đơn vị tồn tại, vận động, phát triển luôn gắn với hệ thống các mục

tiêu nhất định Điều đó chỉ ra rằng: Hệ thống mục tiêu của mỗi tổ chức, đơn vị quan trọng như thế nào đối với mỗi tổ chức, đơn vị đó

Xác định mục tiêu: Xác định mục tiêu, bao gồm nhiều loại khác nhau cho hệ thống tổ chức, đơn vị tồn tại vững chắc, vận động và phát triển tốt trong tương lai là sứ mệnh to lớn, rất quan trọng của lãnh đạo, quản lý Đây

là chức năng, nhiệm vụ đứng đầu của lãnh đạo, quản lý sau khi mỗi đơn vị, tổ chức đã được xác lập Đó là khâu khẳng định sự hiện diện thiết yếu của lãnh đạo, quản lý đối với mỗi tổ chức đơn vị

Việc xác định, lựa chọn đúng đắn các mục tiêu là một quá trình đòi hỏi nhà lãnh đạo, quản lý vừa có tầm nhìn tổng hợp, vừa có năng lực chuyên sâu, vừa quy tụ xung quan họ những chuyên gia hàng đầu trong phạm vi có thể, vừa sắp xếp đội ngũ chuyên gia “đúng người, đúng việc” Nếu ngược lại, sẽ khó có thể xác định, lựa chọn được một cách đúng đắn, xác thực các mục tiêu cần thiết Nghĩa là rất cần có sự lãnh đạo, quản lý

Thực hiện mục tiêu: Xác định mục tiêu đã khó, hiện thực hóa mục tiêu còn khó hơn nhiều Bởi lẽ, xây dựng, hoạch định mục tiêu vẫn là trên các phương án, mang tính chất tĩnh Trong khi hiện thực hóa mục tiêu mang tính chất động, phải đối đầu với thực tế nhiều biến đổi cam go, xuất hiện xung đột, mâu thuận cục bộ về lợi ích Vì vậy việc thực hiện các mục tiêu đã được lựa chọn cần được tổ chức một cách khoa học, bài bản, căn cơ, bởi “sai một li đi một dặm”

Việc thực hiện mục tiêu, về lý luận, không phải chỉ do lãnh đạo, quản

lý, nhưng không thể thiếu sự lãnh đạo, quản lý Lãnh đạo, quản lý có sứ mệnh xác định mục tiêu, nhưng không thể tự thực hiện được mục tiêu, đặc biệt với

tổ chức, đơn vị quy mô lớn, với lãnh đạo, quản lý ở cấp cao Lãnh đạo, quản

lý giỏi giang đạt mục tiêu bằng các cộng sự dưới quyền, bằng sức mạnh có tổ chức của cộng đồng trong đơn vị

Một cách khái quát, chung nhất thể hiện sự cần thiết của lãnh đạo, quản

lý là, một mặt, lãnh đạo, quản lý thực hiện phân công, phân cấp, phân quyền đầy đủ, đúng đắn, hữu hiệu cho cộng sự dưới quyền để họ thực sự, tự chủ tổ chức thực hiện mục tiêu đã được xác định Mặt khác, cộng đồng trong đơn vị thực hiện một cách nghiêm chỉnh, đầy đủ sự định hướng, dẫn dắt của lãnh đạo, quản lý và sự điều hành, tổ chức thực hiện của cộng sự của họ

II NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ ĐỐI VỚI NGƯỜI ĐẢM NHIỆM VỊ TRÍ LÃNH ĐẠO TRONG CÁC TỔ CHỨC, DOANH NGHIỆP - NGHIÊN CỨU ĐIỂN HÌNH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÓNG ĐÈN PHÍCH NƯỚC RẠNG ĐÔNG

2.1 Có tư duy đổi mới, có tầm nhìn, phương pháp làm việc khoa học

Trong bối cảnh thế giới và trong khu vực đang có những diễn biến khó lường, nền kinh tế đất nước cần phải nhanh chóng có nhừng thay đổi mạnh

mẽ Bối cảnh đó đặt ra cho đội ngũ cán bộ lãnh đạo quản lý những thách thức

to lớn trong năng lực lãnh đạo, quản lý và điều hành các tiến trình đổi mới kinh tế và đổi mới hệ thống chính trị cũng như trong trách nhiệm giải trình trước nhân dân và đất nước

Nghi quyết Trung ương 4 khóa XII năm 2017 đã nêu rõ: “Nhiều cán bộ, đảng viên, trong đó có người đứng đầu chưa thể hiện tính tiên phong, gương mầu; còn biểu hiện quan liêu, cửa quyền, chưa thực sự sâu sát thực tế, cơ sở” [2, tr.22] Nghị quyết cũng chi ra những biểu hiện suy thoái tư tường chính trị mà cán bộ, đặc biệt là cán bộ lãnh đạo, người đứng đầu có nguy cơ phạm phải như: Duy ý chí, áp đặt, bảo thủ, chi làm theo ý mình; không chịu học tập, lắng nghe, tiếp thu ý kiến hợp lý của người khác; vướng vào “tư duy nhiệm kỳ”, chi tập trung giải quyết những vấn đề ngẳn hạn trước mắt, có lợi cho minh [3, tr.78]

Bên cạnh các yếu tố phụ thuộc vào sự đổi mới phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ lãnh đạo quản lý thi sự không đồng bộ giữa đổi mới hệ thống chính trị, cải cách thể chế với đổi mới kinh tế đã làm hạn chế hiệu quả lãnh

đạo đối với tiến trình phát triển của đất nước Nghị quyết Trung ương 5 khóa

XII chi rõ: Vai trò, chức năng, phương thức hoạt động của các cơ quan trong

hệ thống chính trị chậm đổi mới phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế thị trường trong điều kiện hội nhập quốc tế Sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, tệ quan liêu, tham nhũng ở một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên làm giảm hiệu lực, hiệu quả trong thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước [3, tr.79]

Có thể thấy, để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, phát huy cao nhất hiệu quả lãnh đạo ở mọi cấp độ, các giải pháp cần phải đồng bộ hướng đến cả đội ngũ cán bộ giữ vị trí lãnh đạo, quản lý các cấp, môi trường

tổ chức và phương thức hoạt động của cả hệ thống chính trị cũng như từng cơ quan, tổ chức

Có tư duy đổi mới, có tầm nhìn, phương pháp làm việc khoa học; có năng lực tổng hợp, phân tích và dự báo Có khả năng phát hiện những mâu thuẫn, thách thức, thời cơ, thuận lợi, van đề mới, khó và những hạn chế, bất cập trong thực tiên; mạnh dạn đê xuât những nhiệm vụ, giải pháp phù hợp, khả thi, hiệu quả để phát huy, thúc đẩy hoặc tháo gỡ

Bill Gates, nhà sáng lập Tập đoàn MicroSoft Inc, người luôn biết nhìn

xa Các công ty được thành lập bởi những nhà lãnh đạo có phẩm chất này sẽ phát triển dựa trên tầm nhìn về tương lai và sự suy đoán của nhà lãnh đạo Họ rất tò mò muốn khám phá thế giới bên ngoài, xem những yếu tố gì sẽ ảnh hưởng tới sự phát triển của công ty về lâu dài, đồng thời có khả năng xây dựng nên những kế hoạch nhằm khắc phục và xoá bỏ những trở ngại tiềm ẩn

mà những người khác khó có thể thấy được

Các nhà lãnh đạo Công ty CP Bóng đèn Phích nước Rạng Đông luôn có tầm nhìn, luôn đổi mưới tư duy và có cách làm việc khoa học đã làm tốt công tác hoạch định, có những hoạch định chiến lược quyết định giảm dần các sản phẩm chiếu sáng chủ lực truyền thống (đã lạc hậu so với công nghệ trên thế