CÂU HỎI ÔN TẬP CUỐI KỲ TƯỞNG hồ CHÍ MINH PHẦN 2

Câu 6: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam? Câu 7: Quan niệm của Hồ Chí Minh về Nhà nước của dân, do dân, vì dân? Câu 8: Năm 1986, Đảng Cộng sản Việt Nam đã tiến hành công cuộc đổi mới toàn diện. Anh/Chị hãy lý giải vì sao Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành công cuộc đổi mới là một tất yếu? Câu 9: vai trò nghị quyết trung ương 15

CÂU HỎI ÔN TẬP TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH PHẦN 2

Câu 6: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam?

Câu 7: Quan niệm của Hồ Chí Minh về Nhà nước của dân, do dân, vì dân?

Câu 8: Năm 1986, Đảng Cộng sản Việt Nam đã tiến hành công cuộc đổi mới toàn diện Anh/Chị hãy lý giải vì sao Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành công cuộc đổi mới là một tất yếu?

Câu 9: vai trò nghị quyết trung ương 15

BÀI LÀM

Câu 6: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam?

BÀI LÀM:

MỞ BÀI: Trải qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, đại đoàn kết toàn dân tộc đã

trở thành di sản vô giá, truyền thống cực kỳ quý báu của dân tộc ta Lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, trọng nhân nghĩa, khoan dung, đùm bọc yêu thương nhau đã thấm sâu vào

tư tưởng, tình cảm, tâm hồn mỗi người con đất Việt, trở thành lẽ sống, chất kết dính gắn

bó các thành viên trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam Lịch sử đã chứng minh truyền thống đại đoàn kết toàn dân tộc ở nước ta bất luận trong hoàn cảnh nào, đã kết thành sức mạnh vô địch, đưa dân tộc ta vượt lên mọi khó khăn, thử thách, đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, lập nên những kỳ tích vẻ vang Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng của nước ta là một tư tưởng đặc sắc,sáng tạo bắt nguồn từ truyền thống quý báu của dân tộc,kết hợp với lý luận và kiểm nghiệm thực tế về vai trò của quần chúng trong sự nghiệp cách mạng theo những nguyên lý của chủ nghĩa Mác Lê,thể hiện ở mấy điểm sau:

THÂN BÀI:

1 Vai trò của đại đoàn kết dân tộc trong sự nghiệp cách mạng

a) Đại đoàn kết dân tộc là vấn đề có ý nghĩa chiến lược, quyết định thành công của

cách mạng

- Trong tư tưởng Hồ Chí Minh Đoàn kết là một chiến lược chứa đựng hệ thống

những luận điểm thể hiện những nguyên tắc, biện pháp giáo dục, tập hợp những lực lượng cách mạng tiến bộ nhằm phát huy cao nhất sức mạnh dân tộc và quốc tế trong sự nghiệp độc lập dân tộc, dân chủ và CNXH

Thế nào là vấn đề có ý nghĩa chiến lược?.Chiến lược là mục tiêu cần đạt,là con đường

hay phương thức để đạt được mục tiêu đó và có phương pháp phân bố nguồn lực Chiến lược ở đây được hiểu là phương châm và biện pháp có tính toàn cục được vận dụng trong suốt tiến trình cách mạng (khác với sách lược: hành động,kế hoạch,biện pháp,cách thức thực hiện chiến lược).Chiến lược là kim chỉ nam để có những chính sách phù hợp.Dù trong hoàn cảnh nào,dưới điều kiện nào,sách lược đề ra cũng phải thỏa mãn được chiến lược đó.Trong tư tưởng Hồ Chí Minh Đoàn kết là một chiến lược chứa đựng hệ thống những luận điểm thể hiện những nguyên tắc, biện pháp giáo dục, tập hợp những lực lượng cách mạng tiến bộ nhằm phát huy cao nhất sức mạnh dân tộc và quốc tế trong sự nghiệp độc lập dân tộc, dân chủ và CNXH

- Hồ Chí Minh chỉ ra rằng,trong thời đại mới,để đánh bại các thế lực đế quốc thực dân nhằm giải phóng con người,nếu chỉ có tinh thần là chưa đủ.Cách mạng muốn thành công đến nơi phải tập hợp được tất cả mọi lực lượng có thể,xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc thống nhất

- Tính chiến lược của đại đoàn kết dân tộc thể hiện qua các chính sách đối với mỗi đối tượng,trong từng thời kỳ, từng giai đoạn cách mạng là khác nhau.Cần thiết phải thay đổi linh hoạt các chính sách đại đoàn kết sao cho phù hợp với từng giai đoạn cách mạng Thực tiễn đã chứng minh nhờ tư tưởng nhất quán và chính sách mặt trận đúng đắn,Đảng

và chủ tịch Hồ Chí Minh đã xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân,đưa cách mạng đến

những thắng lợi to lớn.Đại đoàn kết luôn là vấn đề sống còn, quyết định thành bại của cách mạng

+ Trong Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam 1930 và tư tưởng

của Chủ tịch Hồ Chí Minh là đoàn kết rộng rãi các lực lượng của toàn dân tộc đấu tranh cho mục tiêu làm cho nước Việt Nam hoàn toàn độc lập, để đi tới xã hội cộng sản

+ Ngày 28/1/1941, sau 30 năm hoạt động ở nước ngoài, Nguyễn Ái Quốc trở về nước cùng Trung ương Đảng trực tiếp lãnh đạo cách mạng giải phóng dân tộc với mục tiêu hàng đầu là giành độc lập cho dân tộc, giành chính quyền về tay nhân dân Một trong những vấn đề chiến lược của Đảng khi đó là xây dựng và phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc Chỉ có sức mạnh đó mới có thể đi từ khởi nghĩa từng phần tiến tới cuộc tổng khởi nghĩa trên cả nước giành thắng lợi Mặt trận Việt Minh được thành lập (19/5/1941) là tổ chức đoàn kết mọi giai cấp, tầng lớp, mọi thành phần dân tộc, tôn giáo, nêu cao chủ nghĩa yêu nước vì mục tiêu độc lập dân tộc

+ Tháng 8/1945, khi tình thế cách mạng đã chín muồi, thời cơ cách mạng xuất hiện, Đảng, Mặt trận Việt Minh và lãnh tụ Hồ Chí Minh đã phát động cuộc Tổng khởi nghĩa

trên toàn quốc Trong lời kêu gọi Tổng khởi nghĩa (8/1945), Hồ Chí Minh nêu rõ: “Giờ quyết định cho vận mệnh dân tộc ta đã đến Toàn quốc đồng bào hãy đứng dậy đem sức

ta mà tự giải phóng cho ta”

+ Cách mạng tháng Tám đã đánh đổ chế độ thuộc địa gần một trăm năm và chế độ phong kiến hàng ngàn năm, thành lập nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, mở ra kỷ nguyên mới của lịch sử dân tộc - kỷ nguyên dân tộc được độc lập, nhân dân làm chủ đất nước và

xã hội, mở đường tiến lên chủ nghĩa xã hội Trong Tuyên ngôn độc lập ngày 02/9/1945 tại Quảng trường Ba Đình Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời

trịnh trọng tuyên bố: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy”

+ Đoàn kết trong mặt trận Liên Việt,nhân dân ta đã kháng chiến chống Pháp thắng lợi,lập lại hòa bình ở Đông Dương và giải phóng hoàn toàn miền Bắc

+ Đoàn kết trong Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam để tập hợp quần chúng miền Nam đứng lên đánh đuổi đế quốc Mĩ và chính quyền Sài Gòn,đòi tự do dân chủ và thống nhất đất nước,làm nên chiến thắng mùa xuân vẻ vang năm 1975

+ Đoàn kết trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam,nhân dân ta giành thắng lợi trong công cuộc khôi phục kinh tế,cải tạo xã hội chủ nghĩa và xây dựng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc thời kháng chiến và nay là thực hiện thắng lợi công cuộc Đổi mới, công nghiệp hóa,hiện đại hóa đất nước

Hồ Chí Minh đã khái quát thành luận điểm có tính chân lý về vai trò của khối đại đoàn

kết: Đoàn kết làm ra sức mạnh; “Đoàn kết là điểm mẹ”; Đoàn kết là then chốt của thành công; “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết; Thành công, thành công, đại thành công”

b) Đại đoàn kết dân tộc là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của Đảng, của dân tộc - Trong

tư tưởng Hồ Chí Minh,truyền thống yêu nước – nhân nghĩa – đoàn kết là sức mạnh,là mạch nguồn của mọi thắng lợi Mục tiêu và nhiệm vụ của đại đoàn kết phải được nhất quán và quán triệt trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội Để thực hiện tốt đại đoàn kết dân tộc, các cán bộ và các cấp lãnh đạo phải thực sự gần gũi với nhân dân,hiểu được tấm lòng của nhân dân,lắng nghe và đáp ứng kịp thời những tâm tư nguyện vọng của nhân dân “công bộc”, “đầy tớ của nhân dân”, chỉ khi đó mới được nhân dân tin tưởng,lòng dân mới được thống nhất Trong lời kết thúc buổi ra mắt của Đảng Lao động Việt Nam ngày 3-3-1951, Hồ Chí Minh đã thay mặt Đảng tuyên bố trước toàn thể dân tộc: "Mục đích của Đảng Lao động Việt Nam có thể gồm trong 8 chữ là: Đoàn kết toàn dân, phụng sự Tổ quốc”

- Theo Hồ Chí Minh, đại đoàn kết là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của Đảng, của cách mạng Là vấn đề có tính đường lối, chính sách nhất quán chứ không thể là một thủ đoạn

chính trị Cách mạng muốn thành công, phải trên cơ sở đường lối đúng, Đảng phải cụ thể hoá thành những mục tiêu, nhiệm vụ và phương pháp cách mạng phù hợp với từng giai đoạn lịch sử Chỉ khi đề ra được đường lối đúng đắn,phù hợp thì mới lôi kéo và tập hợp được đông đảo quần chúng nhân dân

+ Hồ Chí Minh nêu mục đích của Đảng Lao động Việt Nam gồm 8 chữ: “Đoàn kết toàn dân, phụng sự Tổ Quốc”

- Đại đoàn kết dân tộc còn là nhiệm vụ hàng đầu của toàn dân tộc Bởi lẽ cách mạng là

sự nghiệp của quần chúng hay nói cách khác quần chúng là trung tâm của cuộc cách mạng.Quần chúng đứng lên để tự giải phóng cho chính mình và giải phóng cho toàn thể dân tộc.Trong quá trình xây dựng đất nước,nhân dân có nhu cầu muốn liên kết hợp tác với nhau vì mục tiêu chung của đất nước Muốn như vậy,Đảng phải thực hiện đường lối đại đoàn kết dân tộc,phải lắng nghe những nhu cầu chính đáng,tự phát của người dân bằng chủ trương thống nhất giữa lợi ích cá nhân với lợi ích cộng đồng để biến những nhu cầu đó thành tự giác,thống nhất trong khối đại đoàn kết dân tộc,tạo thành sức mạnh tổng hợp to lớn để hoàn thành các mục tiêu cách mạng

5.3 Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân

Hồ Chí Minh thường dùng khái niệm dân và nhân dân để chỉ "mọi con dân nước Việt",

"mỗi một người con Rồng cháu Tiên", không phân biệt dân tộc đa số hay thiếu số, có tín ngưỡng hay không tín ngưỡng, không phân biệt "già, trẻ, gái, trai, giàu nghèo, quý tiện" Như vậy dân và nhân dân trong tư tưởng Hồ Chí Minh vừa được hiểu với tư cách là mỗi con người Việt Nam cụ thể, vừa là một tập hợp đông đảo quần chúng nhân dân, với những mối liên hệ cả quá khứ và hiện tại, họ là chủ thể của khối đại đoàn kết dân tộc và đại đoàn kết dân tộc thực chất là đại đoàn kết toàn dân

5.4 Hình thức tổ chức của khối đại đoàn kết dân tộc là Mặt trận dân tộc thống nhất

Toàn dân tộc chỉ trở thành lực lượng to lớn, có sức mạnh vô địch trong đấu tranh bảo vệ

và xây dựng Tổ quốc khi được tập hợp, tổ chức lại thành một khối vững chắc, được giác ngộ về mục tiêu chiến đấu chung và hoạt động theo một đường lối chính trị đúng đắn Mặt trận dân tộc thống nhất là nơi quy tụ mọi tổ chức và cá nhân yêu nước, nơi tập hợp mọi con dân nước Việt, không chỉ ở trong nước mà con bao gồm cả những người Việt Nam định cư ở nước ngoài Tùy theo từng thời kỳ, căn cứ vào yêu cầu và nhiệm vụ cách mạng, cương lĩnh và điều lệ của mặt trận dân tộc thống nhất có thể có những nét khác nhau, tên gọi của mặt trận dân tộc thống nhất theo đó, cũng có thể khác nhau:

Hội phản đế đồng minh (1930), Mặt trận Dân chủ (1936), Mặt trận nhân dân phản đế (1939), Mặt trận Việt Minh (1941), Mặt trận Liên Việt (1946), Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam (1960), Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam (1955-1976)

Theo Hồ Chí Minh, đại đoàn kết là công việc của toàn dân tộc, song nó chỉ có thể được củng cố và phát triển vững chắc khi được Đảng lãnh đạo Sự lãnh đạo của Đảng đối với mặt trận vừa là vấn đề mang tính nguyên tắc, vừa là một tất yếu bảo đảm cho mặt trận tồn tại, phát triển và có hiệu lực trong thực tiễn Không có Mặt trận, Đảng không có lực lượng không thể thực hiện được những nhiệm vụ cách mạng; không có sự lãnh đạo của Đảng Mặt trận không thể hình thành, phát triển và không có phương hướng hoạt động đúng đắn Do vậy, Đảng Cộng sản Việt Nam vừa là một thành viên của Mặt trận dân tộc thống nhất, vừa là lực Lượng lãnh đạo mặt trận

KẾT BÀI: Đại đoàn kết là một truyền thống cực kỳ quý báu, sợi chỉ đỏ xuyên suốt chiều

dài lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Chính tư tưởng đoàn kết, tinh thần yêu

nước nồng nàn, đã tạo sức mạnh to lớn để ông cha ta chiến thắng “thù trong, giặc ngoài”, bảo vệ vững chắc bờ cõi, non sông, giữ vững sự thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thịnh vượng, sánh vai cùng các cường quốc, năm châu Phát huy truyền thống đó,tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc đã định hướng cho đường lối lãnh đạo của Đảng để Đảng ta không ngừng củng cố về tổ chức, đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của nội bộ Đảng và các cơ quan đoàn thể,tổ chức Mặt trận để cán bộ,các cấp lãnh đạo gắn bó với các tầng lớp nhân dân ngày càng mật thiết,lắng nghe những tâm tư nguyện vọng của nhân dân để đề ra nhiều chủ trương,biện pháp phù hợp với tình hình hiện tại,phát huy dân chủ,bình đẳng,đặt lợi ích của toàn dân lên hàng đầu, tăng cường đồng thuận xã hội và khối ĐĐK toàn dân tộc, củng cố mối liên

hệ máu thịt giữa Ðảng, Nhà nước với nhân dân.Nhất là trong tình hình nhiều biến động của thế giới như hiện nay,Đại đoàn kết toàn dân đóng một vai trò rất quan trọng trong đường lối lãnh đạo của Đảng

Câu 7: Quan niệm của Hồ Chí Minh về Nhà nước của dân, do dân, vì dân?

Nhà nước theo tư tưởng Hồ Chí Minh là kiểu nhà nước xô viết tức nhà nước theo học thuyết Mác - Lênin Đã là nhà nước theo học thuyết Mác - Lênin thì đặc điểm lớn nhất là nhà nước công nông Nhưng xuất phát từ hoàn cảnh Việt Nam với sự tham gia của nhân dân vào quá trình đấu tranh giành chính quyền cách mạng Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa là nhà nước của dân, do dân, vì dân Hồ Chí Minh đã khẳng định: Nước ta là nước dân chủ Bao nhiêu lợi ích đều vì dân Bao nhiêu quyền hạn đều của dân Chính quyền từ xã đến Chính phủ Trung ương do dân cử ra Nhà nước của dân, do dân, vì dân

có mối quan hệ mật thiết với nhau Nhà nước của dân: Quan điểm nhất quán và sâu sắc nhất về Nhà nước của dân là mọi quyền lực của Nhà nước và trong xã hội đều thuộc về nhân dân Điều này được ghi trong Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa năm 1946 và sau đó tiếp tục được khẳng định trong Hiến pháp 1959 Điều thứ nhất Hiến pháp 1946 ghi: “Nước Việt Nam là một nước dân chủ cộng hòa Tất cả quyền bình trong nước là của toàn thể nhân dân Việt Nam, không phân biệt nòi giống, gái trai, giàu nghèo, tôn giáo’ “Nhân dân có quyền bãi miễn các đại biểu mình đã bầu ra”! (Điều 20) Đây là điều thuộc về quyền dân chủ đại diện “Nhân dân có quyền phúc quyết về Hiến pháp và những việc quan hệ đến vận

mệnh quốc gia”2 (Điều 21) Điểu 4 Hiến pháp 1959 ghi: “ Tất cả quyền lực trong nước Việt Nam dân chủ cộng hòa đều thuộc về nhân dân Nhân dân sử dụng quyền lực của mình thông qua Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp do nhân dân bầu ra và chịu trách nhiệm trước nhân dân”3 Nhân dân có quyền làm chủ về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, bầu ra Quốc hội - cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất, thể hiện quyền tối cao của nhân dân

Nhà nước của dân tức là quyền hạn trong tay dân và dân ủy quyền cho các đại biểu của mình kể cả chức vụ Chủ tịch nước Khi nói về chức vụ Chủ tịch nước khi mình đang đảm nhiệm Hồ Chí Minh cho rằng “Bây giờ phải gánh chức Chủ tịch là vì đồng bào ủy thác thì tôi phải gắng sức làm, cũng như một người lính vâng mệnh lệnh của quốc dân ra trước mặt trận Bao giờ đồng bào cho tôi lui, thì tôi rất vui lòng lui” Như vậy nhà nước của dân

là xác định vị thế của dân - dân là chủ và nghĩa vụ của dân - dân làm chủ Hồ Chí Minh

thường nhắc nhở dân bầu mình ra là để làm việc cho dân chứ không phải để cậy thế với dân, vác mặt làm quan cách mạng, đè đầu cưỡi cổ dân Trong nhà nước của dân địa vị cao nhất là

dân, quyền lực của nhân dân được đặt ở vị trí tối thượng Giá trị lớn nhất từ thắng lợi Cách mạng Tháng Tám là từ đây quyền lực nhà nước của toàn dân chứ không phải trong tay một bọn ít người Nhà nước do dân: Điểm quan trọng nhất khi nói tới nhà nước do dân là “Chính quyền từ xã đến Chính phủ trung ương do dân cử ra" Đồng thời nhân dân đóng góp sức người, sức của, trí tuệ để xây dựng nhà nước Hồ Chí Minh nhiều lần nhấn mạnh: “Dễ mười lần không dân cũng chịu Khó trăm lần dân liệu cũng xong” "Dân chúng đồng lòng, việc gì cũng làm được Dân chúng không ủng hộ, việc gì làm cũng không nên ’ “Nước lấy dân làm gốc Gốc có vững cây mới bền Xây lầu thắng lợi trên nền nhân dân” Nhà nước do dân tức là dân xây dựng nhà nước, góp ý kiến phê bình Chính phủ để Chính phủ phục vụ dân tốt hơn, tham gia quản lý nhà nước như bầu ra Quốc hội - cơ quan quyền lực cao nhất của

Nhà nước; Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội và Hội đồng Chính phủ (tức Chính phủ) Hội đồng Chính phủ là cơ quan hành chính cao nhất, thực hiện các nghị quyết của Quốc hội và chấp hành pháp luật Mọi công việc của bộ máy nhà nước trong việc quản lý, điều hành xã hội đều thực hiện ý chí của dân thông qua Quốc hội do dân bầu ra Nhà nước vì dân: Quan trọng nhất của nhà nước vì dân là “bao nhiêu lợi ích đều vì dân” Một nhà nước mà lợi ích vì dân thì việc gì lợi cho dân dù nhỏ mấy -cũng phải hết sức làm; việc gì hại cho dân dù nhỏ mấy -cũng phải hết sức tránh Phải làm cho dân có ăn, làm cho dân có mặc, làm cho dân có chỗ ở, làm cho dân được học hành Nhà nước vì dân thì mọi chính sách, chủ trương của Nhà nước đều phải xuất phát từ nguyện vọng và lợi ích chính đáng của nhân dân Nhà nước vì dân thì từ Chủ tịch nước đến Bộ trưởng, Thứ trưởng và cán bộ công chức đều là đầy tớ trung thành của nhân dân tức là phục vụ nhân dân một cách tốt nhất Nhà nước vì dân thì phải luôn luôn giữ cho bộ máy trong sạch, không có bất kỳ đặc quyền, đặc lợi nào: phải chống mọi tiêu cực trong

bộ máy nhà nước như tham ô, lãng phí, quan liêu, thiếu tinh thần trách nhiệm, vô cảm, đùn đẩy trách nhiệm trước khó khăn của dân

Câu 8: Năm 1986, Đảng Cộng sản Việt Nam đã tiến hành công cuộc đổi mới toàn diện Anh/Chị hãy lý giải vì sao Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành công cuộc đổi mới là một tất yếu?

Công cuộc đổi mới do Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng và lãnh đạo từ 1986 đến nay

đã trải qua gần 30 năm Đó là một công trình vĩ đại của Đảng và nhân dân ta trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa Nguyên nhân lý giải Đảng ta tiến hành công cuộc đổi mới là một tất yếu vì:

Đầu thập niên 70 - 80 của thế kỷ XX, trước những sự kiện, những nhân tố chính trị, kinh

tế, xã hội diễn ra với nhịp độ dồn dập, tính chất phức tạp và với một quy mô to lớn chưa từng thấy, tất cả đang đặt ra yêu cầu bức thiết là cần phải có sự phát triển, bổ sung lý luận cho phù hợp mà trước tiên phải có cách nhìn mới, nhận thức mới về chủ nghĩa xã hội Đây chính là cơ sở khách quan của đường lối đổi mới, cải cách mà nhiều nước xã hội chủ nghĩa đã và đang tiến hành, trong đó có Việt Nam

Một trong những đặc điểm lớn nhất của thời đại là sự phát triển "kiểu dòng thác" chưa từng có trong lịch sử loài người đó chính là thành tựu của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ Cuộc cách mạng khoa học công nghệ được tiến hành từ giữa thế kỉ XX đã tạo

ra những lực lượng sản xuất to lớn và mới về chất, góp phần thúc đẩy nhiều quá trình hiện đại của xã hội loài người như: cấu trúc lại các nền kinh tế, thay đổi, chuyển hướng các kết cấu hạ tầng của sản xuất, tăng cường xu thế toàn cầu hóa trên nhiều lĩnh vực quan trọng của các quốc gia, ảnh hưởng to lớn đến các thiết chế xã hội, đến văn hóa, lối sống các dân tộc… Cuộc cách mạng khoa học công nghệ hiện đại đã đẩy nhanh quá trình quốc

tế hóa nền kinh tế và đời sống kinh tế thế giới Các quốc gia lần lượt bị cuốn hút vào quá trình phân công lao động, hợp tác hóa quốc tế và thị trường thế giới… Tình hình trên vừa

tạo ra những thời cơ hiếm có đồng thời cũng đặt ra những thách thức gay go cho mọi quốc gia, đặc biệt là các nước chậm phát triển

Bên cạnh đó, đầu thập niên 80 của thế kỷ XX, thế giới đang đứng trước những vấn đề toàn cầu và việc giải quyết những vấn đề đó đòi hỏi phải có sự nỗ lực chung của toàn nhân loại, ở các quốc gia với những chế độ chính trị khác nhau Đó là vấn đề bảo vệ hòa bình, chống chiến tranh hạt nhân hủy diệt, đó là vấn đề bảo vệ tài nguyên thiên nhiên môi trường, phòng chống bệnh hiểm nghèo, vấn đề bùng nổ dân số, sự nghèo đói… Trước tình hình đó, mỗi quốc gia, dân tộc trong việc lựa chọn con đường phát triển của mình không thể không quan tâm đến những vấn đề chung Chính vì vậy, những vấn đề chung của nhân loại trở thành yêu cầu khách quan tác động đến sự phát triển và đổi mới của chủ nghĩa xã hội trong đó có Việt Nam Và chỉ có như vậy, chủ nghĩa xã hội hiện thực mới chứng minh bản chất ưu việt của mình, chứng minh chủ nghĩa xã hội tất yếu là con đường

đi tới của các dân tộc

Sau hơn 70 năm tồn tại, đến cuối thập niên 80 của thế kỉ XX, toàn bộ hệ thống xã hội chủ nghĩa lâm vào khủng hoảng toàn diện và sâu sắc Đứng trước sự thủ thách, nhiều nước xã hội chủ nghĩa đã tìm cách thoát ra khỏi cuộc khủng hoảng bằng nhiều cách khác nhau Trước hết, phải kể đến công cuộc “cải cách, mở cửa” với những thành tựu rõ rệt của Trung Quốc - một nước xã hội chủ nghĩa láng giềng và cuộc “cải tổ” ở Liên Xô - một cường quốc xã hội chủ nghĩa đứng đầu hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới với những diễn biến phức tạp, đầy sóng gió

Trung Quốc tiến hành cải cách kinh tế theo hướng thị trường mở cửa từ năm 1978 Những thành tựu của Trung Quốc đã thu hút sự quan tâm chú ý của nhiều nước trong đó

có Việt Nam Tiếp đó, công cuộc cải tổ không thành công dẫn tới sụp đổ chủ nghĩa xã hội

ở Liên Xô và Đông Âu là bài học phản diện cho Việt Nam những kinh nghiệm không thể cải tổ theo kiểu “phủ định sạch trơn”, giải quyết không biện chứng mối quan hệ giữa kinh

tế và chính trị