tiểu luận môn lịch sử đảng sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các nghị quyết hội nghị trung ương đảng khóa i

TRƯỜNG KHOA TIỂU LUẬN MÔN LỊCH SỬ ĐẢNG Sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 111939; tháng 111940 và Hội nghị tháng 51941) Họ tên học viên Lớp , 2022 MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 2 1 Đặc điểm tình hình dẫn đến sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 111939; tháng 111940 và Hội nghị tháng 51941) 2 2 Sự phát triển, hoàn.

KHOA …



TIỂU LUẬN MÔN: LỊCH SỬ ĐẢNG

Sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội

nghị tháng 5/1941)

Họ tên học viên:……….

Lớp:……….,

- 2022

MỤC LỤC

Trang

1

Đặc điểm tình hình dẫn đến sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939;

tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

2

2

Sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

4

3

Kinh nghiệm rút ra từ sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

7

MỞ ĐẦU

Thời kỳ 1939-1945, có vị trí đặc biệt trong tiến trình cách mạng nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng;đánh dấu sự phát triển trong nhận thức và tư duy lý luận của Đảng về xác định nhiệm vụ chiến lược và chuyển hướng chỉ đạo chiến lược cách mạng,phù hợp với tình hình thực tiễn - được thể hiện qua ba nghị quyết:Nghị quyết Trung ương 6(11/1939), Nghị quyết Trung ương 7(11/1940)

và Nghị quyết Trung ương 8(5/1941)

Cùng với những diễn biến mau lẹ của tình hình trong nước và thế giới đòi hỏi Đảng phải có một quyết sách lớn, bằng một sự chuyển hướng chỉ đạo chiến lược phù hợp, nhận thức đúng tính cấp thiết của nhiệm vụ giải phóng dân tộc Trên cơ sở đó mà giải quyết những vấn đề như đối tượng cách mạng, lực lượng cách mạng, phương pháp tổ chức cách mạng trong giai đoạn hiện tại để thực hiện mục tiêu trước mắt là đấu tranh giành độc lập tự do cho dân tộc Vì “Hoàn cảnh Đông Dương sẽ tiến bước đến vấn đề dân tộc giải phóng”

Chủ trương chỉ đạo chiến lược, đặt nhiệm vụ chống đế giải phóng dân tộc lên hàng đầu, tạm gác khẩu hiệu “cách mạng ruộng đất” chỉ tịch thu ruộng đất của đế quốc và những địa chủ phản bội quyền lợi dân tộc Chủ trương đó được thông qua ở ba Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng 6,7&8 Vì vậy,

nghiên cứu vấn đề “Sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)” làm đề tài tiểu luận

có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc

NỘI DUNG

1 Đặc điểm tình hình dẫn đến sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 6 họp từ ngày 06 đến ngày 08 tháng 11 - 1939 tại Bà Điểm, Hóc Môn, Gia Định do đồng chí Nguyễn Văn Cừ chủ trì Hội nghị đã đánh giá tình hình biến đổi trong nước và thế giới, tác động của chiến tranh Chiến tranh đã làm đảo lộn trật tự của thế giới cũ làm cho thế giới rơi vào cuộc khủng hoảng toàn diện, ngày càng trầm trọng hơn Song cuộc chiến tranh này sẽ làm suy yếu nền thống trị của chủ nghĩa đế quốc, do đó nó sẽ tạo điều kiện cho nhân dân các dân tộc bị áp bức vùng dậy đấu tranh “Một thế giới quang minh rực rỡ sẽ thay thế cho cái thế giới tối tăm, mục nát này” [1, tr.516]

Về tình hình Đông Dương, Ban Chấp hành Trung ương Đảng cho rằng, tình hình thế giới biến động sẽ, tác động sâu sắc toàn diện đến mọi mặt đời sống của Đông Dương Đông Dương bị lôi kéo vào cuộc chiến tranh thảm khốc, đời sống nhân dân ngày càng lâm vào bần cùng, đói khổ Trong xã hội, các giai cấp, tầng lớp có sự biến đổi phân hoá sâu sắc, người dân Đông Dương bị “áp bức như trâu ngựa và đẽo rút xương tuỷ” [2, tr.319] làm cho mâu thuẫn giữa các dân tộc Đông Dương và đế quốc phong kiến Việt gian tay sai ngày càng gay gắt và sâu sắc hơn Hội nghị đi sâu phân tích vấn đề dân tộc ở Đông Dương lúc này, chỉ rõ: Tư tưởng xuyên suốt giải quyết bảo đảm thống nhất giữa lợi ích dân tộc

và lợi ích giai cấp, trong tình hình hiện thời vấn đề dân tộc đang nổi lên gay gắt

Qua sự phân tích đánh giá tình hình, Hội nghị khẳng định: Con đường sinh tồn của các dân tộc Đông Dương chỉ có thể là con đường đánh đổ đế quốc Pháp, chống mọi ách ngoại xâm, một nhận thức rõ ràng: “Đế quốc Pháp còn, dân chúng Đông Dương chết Đế quốc Pháp chết, dân chúng Đông Dương còn” [3, tr.718]

Tình hình Đông Dương đã thay đổi, lúc này mục tiêu đấu tranh của nhân dân Đông Dương phải hướng vào nhiệm vụ giải phóng dân tộc, chứ không thể

dừng lại ở mục tiêu đòi dân sinh dân chủ Trong tình hình mới Hội nghị chủ trương đặt nhiệm vụ chống đế quốc, việt gian tay sai giải phóng dân tộc lên hàng đầu, tạm gác khẩu hiệu cách mạng ruộng đất, tạm gác khẩu hiệu “ Chính quyền

Xô Viết”, mà chủ trương thành lập chính quyền có sự tham gia của mọi tầng lớp dân chúng trong phong trào giải phóng dân tộc Mối quan hệ giữa chống đế quốc

và chống phong kiến, Hội nghị chỉ rõ: Về chiến lược, cách mạng phản đế và điền địa là hai cái mấu chốt của cách mạng tư sản dân quyền, cách mạng phản

đế, phản phong có quan hệ mật thiết với nhau, không thể tách rời Nhưng “cái nguyên tắc chính ấy” trong tình hình thay đổi hiện thời: “nó phải ứng dụng một cách khôn khéo thế nào để thực hiện được nhiệm vụ chính cốt của cách mệnh là đánh đổ đế quốc” [4, tr.318]

Như vậy, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 6 (11/1939), Đảng

đã kế thừa tư tưởng chỉ đạo chiến lược mà Cương lĩnh đầu tiên đã hình thành: phân hoá giai cấp địa chủ, phong kiến tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân tộc để chĩa mũi nhọn vào kẻ thù nguy hiểm nhất là đế quốc và Việt gian tay sai; và nâng lên thành một chủ trương lớn tập trung vào mục tiêu chiến lược hàng đầu: Độc lập tự do cho dân tộc

Để tập hợp lực lượng cách mạng, Hội nghị quyết định thành lập: “Mặt trận thống nhất dân tộc phản đế Đông Dương” thay cho “Mặt trận dân chủ” không còn phù hợp, nhằm tập hợp mọi người Việt Nam “có ít nhiều tinh thần chống đế quốc” Mục đích của mặt trận là đánh đổ đế quốc Pháp và bọn Việt gian tay sai, giải phóng các dân tộc Đông Dương

Từ việc xác định nhiệm vụ hàng đầu, mục tiêu trước mắt, Đảng đi vào giải quyết các vấn đề cơ bản liên quan: Lực lượng cách mạng, phương pháp cách mạng, chiến thuật tuyên truyền vận động, đặc biệt là yêu cầu xây dựng Đảng ngang tầm với nhiệm vụ lịch sử

Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 6 đã đánh dấu sự chuyển hướng chỉ đạo chiến lược của Đảng, đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu, xác định đúng đắn vấn đề chủ yếu là tập trung mũi nhọn cuộc đấu tranh vào

đối tượng chủ yếu là thực dân Pháp và Việt gian tay sai, chuẩn bị những điều kiện trực tiếp tiến tới giành chính quyền

2 Sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

Nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc tay sai, giải phóng dân tộc là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, là chủ trương hoàn toàn đúng với thực tiễn tình hình cách mạng thế giới và nước ta trong thời kỳ

1939-1945 Trước nguy cơ tồn vong của dân tộc, trước đòi hỏi bức thiết của nhân dân, đặt ra cho cách mạng Việt Nam lúc này hơn bao giờ hết phải thực hiện nhiệm vụ cấp bách, trước mắt là đánh đuổi đế quốc, giành lại độc lập cho dân tộc: “Bước đường sinh tồn của các dân tộc Đông Dương không có con đường nào khác hơn

là con đường đánh đổ đế quốc Pháp, chống tất cả ách ngoại xâm, vô luận da trắng hay da vàng để giành lấy giải phóng độc lập Đế quốc Pháp còn, dân chúng Đông Dương chết Đế quốc Pháp chết, dân chúng Đông Dương còn” [5, tr.109] Nhiệm vụ giải phóng dân tộc, độc lập cho đất nước là nhiệm vụ thiêng liêng của Đảng và cách mạng Đông Dương, phù hợp với nguyện vọng chung của tất

cả nhân dân Bởi vì,thực chất nhiệm vụ giải phóng dân tộc thời kỳ này là trực tiếp giải quyết một phần vấn đề giai cấp và lợi ích giai cấp, trong giai đoạn hiện nay ai cũng biết rằng: Nếu không đánh đuổi được Pháp - Nhật thì vận mạng của dân tộc phải chịu kiếp trâu ngựa muôn đời, mà vấn đề ruộng đất cũng không làm sao giải quyết được

Nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, nhiệm vụ chống phong kiến phải phục vụ cho nhiệm vụ chống đế quốc Giải thích vấn đề quan hệ giữa hai nhiệm vụ này, Đảng ta đã chỉ rõ: “Cách mệnh phản đế và điền địa là hai cái mấu chốt của cách mệnh tư sản dân quyền Không giải quyết được cách mệnh điền địa thì không giải quyết được cách mệnh phản đế Trái lại, không giải quyết được cách mệnh phản đế thì không giải quyết được cách mệnh điền địa - cái nguyên tắc chính ấy không bao giờ thay đổi được, nhưng nó phải ứng dụng một cách khôn khéo thế

nào để thực hiện được nhiệm vụ chính cốt của cách mệnh là đánh đổ đế quốc Hiện nay tình hình có đổi mới Đứng trên lập trường giải phóng dân tộc, lấy quyền lợi dân tộc làm tối cao, tất cả mọi vấn đề của cuộc cách mệnh, cả vấn đề điền địa cũng phải nhằm vào cái mục đích ấy mà giải quyết” [5, tr.110]

Để thực hiện mục tiêu giải phóng dân tộc, để tập hợp đông đảo nhất mọi lực lượng chống đế quốc, Đảng chủ trương thành lập Mặt trận thống nhất dân tộc phản đế Đông Dương (đến Hội nghị Trung ương 8, tháng 5/1941 đổi là Mặt trận Việt Minh) nhằm “Liên hiệp tất cả các dân tộc Đông Dương dưới nền thống trị của Đế quốc Pháp, tất cả các giai cấp, các đảng phái, các phần tử phản đế muốn giải phóng do dân tộc” [5, tr.16]

Nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc lên hàng đầu, Đảng chỉ đạo tạm gác khẩu hiệu “Đánh đổ giai cấp phong kiến” chia ruộng đất cho dân cày Song Đảng vẫn khẳng định tính chất của cách mạng Đông Dương vẫn không đổi “tính chất của cách mạng Đông Dương vẫn là cách mạng tư sản dân quyền”, là “cuộc cách mạng gồm có hai tính chất: phản đế và thổ địa ấy gọi là cách mạng tư sản dân quyền” Xác định đặt nhiệm vụ đánh đế quốc lên hàng đầu song không có nghĩa Đảng bỏ không làm nhiệm vụ điền địa,

“không phải giai cấp vô sản Đông Dương bỏ mất nhiệm vụ điền địa đi đâu, cũng không phải đi lùi lại một bước, mà chỉ bước một bước ngắn hơn để có sức mà bước một bước dài hơn” [4, tr.194] Vì quyền lợi của bộ phận, của giai cấp trong lúc này phải đặt dưới quyền lợi của toàn thể dân tộc, quyền lợi của nông dân và thợ thuyền phải đặt dưới quyền lợi giải phóng dân tộc của toàn thể nhân dân Về cách mạng điền địa (chống phong kiến) trong lúc này Đảng chủ trương chỉ làm một bước, chỉ đánh một bộ phận phong kiến địa chủ phản động nhất đi theo đế quốc chống lại quyền lợi dân tộc, chống lại nguyện vọng giải phóng của toàn thể nhân dân

Chủ trương nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc lên hàng đầu trong thời kỳ 1939 - 1945 của Đảng thể hiện tính cách mạng, khoa học cao vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn cách mạng Việt Nam lúc này, vừa

là sự tổng kết kinh nghiệm thực tiễn các cao trào cách mạng dưới sự lãnh đạo

của Đảng, vừa thể hiện sự trung thành và khả năng vận dụng sáng tạo lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn cách mạng mỗi thời kỳ của Đảng ta

Trên cơ sở chủ trương chuyển hướng chỉ đạo chiến lược đúng với nội dung cốt lõi “đặt nhiệm vụ đánh đế quốc lên hàng đầu”, Đảng đã từng bước chỉ đạo toàn dân thực hiện thắng lợi chủ trương đường lối đã xác định Bằng sự chỉ đạo linh hoạt sáng tạo, từ việc xác định nhiệm vụ chống đế quốc là nhiệm vụ hàng đầu song Đảng không chỉ dừng lại ở việc chống đế quốc chung chung, mà

kẻ thù đế quốc lại được Đảng chỉ rõ tính chất nguy hiểm của từng tên đế quốc trong từng giai đoạn Nếu năm 1939 Đảng xác định kẻ thù chính là đế quốc Pháp thì đến 9/1940 khi Nhật nhảy vào Đông Dương, Đảng ta đã chỉ rõ kẻ thù cần chống là Pháp - Nhật Nhật vào, với âm mưu độc chiếm Đông Dương từng bước tước quyền đối với Pháp, thì Đảng lại xác định kẻ thù là Nhật - Pháp Khi Nhật thực hiện đảo chính hất cẳng Pháp (9/3/1945) thì Đảng đã nhanh chóng chỉ

rõ kẻ thù trực tiếp duy nhất cần tập trung đánh đổ là phát xít Nhật Phải nhanh chóng phát động toàn dân đứng lên giành chính quyền từ tay phát xít Nhật

Nhờ chủ trương đúng đắn, nhờ sự chỉ đạo linh hoạt, tài giỏi của Đảng, cách mạng Tháng 8/1945 đã nhanh chóng thành công Đây là một kết quả tất yếu, một thành quả vĩ đại của toàn Đảng toàn dân tộc đã bền bỉ đấu tranh, không ngại hy sinh gian khổ Thắng lợi của cách mạng Tháng Tám là thực tiễn hùng hồn nhất chứng minh tính đúng đắn sáng tạo của đường lối cách mạng của Đảng nói chung và chủ trương chuyển hướng chỉ đạo chiến lược thời kỳ 1939 - 1945 nói riêng

Chủ trương nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu không chỉ có ý nghĩa to lớn quyết định thắng lợi của cách mạng Tháng Tám năm 1945, mà nó còn có ý nghĩa quan trọng, là kinh nghiệm quý báu làm cơ sở xác định đường lối chủ trương của Đảng trong giai đoạn tiếp theo Là luận cứ khoa học cho Đại hội lần thứ II của Đảng (02/1951) bổ xung, phát triển và hoàn chỉnh đường lối cách mạng dân tộc,dân chủ nhân dân Trên cơ sở kiên định mục tiêu nắm bắt tình hình để phát triển đường lối phù hợp từng giai đoạn; coi trọng mục tiêu chiến lược, đấu tranh

với mọi biểu hiện đi chệch hướng mục tiêu cách mạng, song trong từng thời kỳ cách mạng phải có biện pháp chỉ đạo linh hoạt sáng suốt phù hợp từng hoàn cảnh mỗi thời kỳ Bài học quý về giải quyết mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chiến lược của cách mạng thời kỳ 1939 - 1945 được Đảng ta tiếp tục phát triển trong kháng chiến chống Pháp với việc giải quyết đúng mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ đánh đế quốc và phong kiến, tập trung cho yêu cầu chống Pháp xâm lược, đồng thời Đảng vẫn tiến hành từng bước nhiệm vụ điền địa như chủ trương giảm tô, giảm tức, thực hiện cải cách ruộng đất trong kháng chiến (1953) thắng lợi, tạo sức cổ vũ hết sức mạnh mẽ cho kháng chiến chống Pháp thắng lợi Trong thời kỳ 1954 - 1975, mối quan hệ đó được phát triển biểu hiện ở đường lối tiến hành đồng thời hai chiến lược cách mạng ở hai miền: Miền Bắc tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa, Miền Nam tiếp tục cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, tạo sức mạnh tổng hợp cả trong nước và thế giới, sức mạnh dân tộc và thời đại để đánh thắng đế quốc Mỹ xâm lược

3 Kinh nghiệm rút ra từ sự phát triển, hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc trong các Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng khóa I (tháng 11/1939; tháng 11/1940 và Hội nghị tháng 5/1941)

Những chủ trương đúng đắn, sáng tạo của Đảng trong thời kỳ này được thông qua ở ba Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 6, 7, 8, chứng tỏ Đảng đã nhận thức sâu sắc tính chất thuộc địa nửa phong kiến của Việt Nam, trong thời điểm lịch sử có tính chất quyết định cần phải biết tập trung mũi nhọn đánh đổ kẻ thù nguy hiểm nhất của dân tộc, của giai cấp là bọn đế quốc và tay sai của chúng giành cho được độc lập tự do Đây là một chủ trương hết sức khôn khéo và sáng suốt của Đảng, nhằm tập trung được hết thảy mọi lực lượng, tạo ra sức mạnh to lớn để giải quyết nhiệm vụ chủ yếu, đồng thời cũng qua đó mà củng

cố khối liên minh công nông vững chắc thêm

Chính từ chủ trương giải quyết đúng đắn mối quan hệ chống đế quốc chống phong kiến của Đảng, thời kỳ này là nguyên nhân cơ bản nhất dẫn tới thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, là kinh nghiệm để Đảng ta tiếp tục giải quyết mối quan hệ chống đế quốc và chống phong kiến trong cuộc

kháng chiến chống Pháp sau này Chiến tranh với những sự tàn khốc và những đau thương, đã thức tỉnh, lay động quần chúng đứng dậy Chiến tranh thế giới thứ hai đã làm chuyển biến sâu sắc tình hình chính trị, kinh tế - xã hội thế giới,

đã thúc đẩy làm xuất hiện tình thế cách mạng ở một loạt nước trên thế giới, nhất

là các nước thuộc địa Đó là tình thế mà: “dân các nước tư bản đòi giải phóng Dân tộc các thuộc địa đòi độc lập” và nhận định : “Cách mạng giải phóng dân tộc Đông Dương sẽ thắng!”

Cách mạng Tháng Tám năm1945 là một trong những trang sử vẻ vang chói lọi nhất trong lịch sử dựng và giữ nước của dân tộc ta, đập tan ách thống trị của Đế quốc thực dân gần một trăm năm, lật đổ chế độ phong kiến hàng ngàn năm; đưa nước ta bước vào kỷ nguyên mới: kỷ nguyên độc lập tự do; đưa nhân dân ta từ địa vị nô lệ lên làm chủ đất nước Thắng lợi đó là kết quả tổng hợp của nhiều nguyên nhân chủ quan, khách quan Nhưng trước hết đó là kết quả tất yếu của sự lãnh đạo tài giỏi của Đảng Cộng sản Việt nam với một đường lối, chủ trương đúng đắn, linh hoạt, sáng tạo

Chủ trương chuyển hướng chỉ đạo chiến lược của Đảng trong thời kỳ 1939- 1945 với nội dung cốt lõi là tư tưởng “nêu cao nhiệm vụ giải phóng dân tộc, đặt nhiệm vụ đánh đế quốc là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, tạm gác khẩu hiệu cách mạng ruộng đất”, là thể hiện sự nhận thức và giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chiến lược của cách mạng Việt Nam là chống đế quốc và chống phong kiến

Chủ trương giải quyết mối quan hệ giữa hai nhiệm vụ chống đế quốc và chống phong kiến của Đảng ta trong thời kỳ 1939- 1945 là chủ trương hoàn toàn đúng đắn vừa mang tính cách mạng, khoa học vừa thể hiện năng lực sáng tạo của Đảng Đó là thể hiện sự nhất quán với tư tưởng về việc giải quyết mối quan

hệ giữa hai nhiệm vụ chống đế quốc và phong kiến trong Cương lĩnh đầu tiên của Đảng; sự kế thừa phát triển tư tưởng của Luận cương tháng 10/1930; là kết quả của sự tổng kết kinh nghiệm của thực tiễn phong trào cách mạng Việt Nam thời kỳ 1930 - 1931 và thời kỳ 1936 - 1939; sự trung thành và vận dụng sáng tạo