CHỦ TRƯƠNG của ĐẢNG QUA các NGHỊ QUYẾT từ năm 1930 1945 làm rõ QUAN điểm CÁCH MẠNG THÁNG tám 1945 là CUỘC CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG dân tộc điển HÌNH về NHIỆM vụ, lực LƯỢNG và THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐIỆN LỰC BỘ MÔN KHOA HỌC CHÍNH TRỊ MÃ ĐỀ 01 TIỂU LUẬN MÔN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM Tên đề tài CHỦ TRƯƠNG CỦA ĐẢNG QUA CÁC NGHỊ QUYẾT TỪ NĂM 1930 1945 LÀM RÕ QUAN ĐIỂM CÁCH MẠNG THÁNG TÁM 1945 LÀ CUỘC CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC ĐIỂN HÌNH VỀ NHIỆM VỤ, LỰC LƯỢNG VÀ THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG Hà Nội, 102021 2 MỤC LỤC MỞ ĐẦU 3 NỘI DUNG 5 I Hoàn cảnh lịch sử Việt Nam trước năm 1930 5 1 Bối cảnh quốc tế 5 2 Bối cảnh trong nước 5 II Nội dung chủ trương của Đảng 6 1 Cương lĩnh chính trị.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐIỆN LỰC

BỘ MÔN KHOA HỌC CHÍNH TRỊ

MÃ ĐỀ:01

TIỂU LUẬN MÔN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

Tên đề tài: CHỦ TRƯƠNG CỦA ĐẢNG QUA CÁC NGHỊ QUYẾT TỪ NĂM 1930-1945 LÀM RÕ QUAN ĐIỂM: CÁCH MẠNG THÁNG TÁM

1945 LÀ CUỘC CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC ĐIỂN HÌNH

VỀ NHIỆM VỤ, LỰC LƯỢNG VÀ THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG.

Hà Nội, 10/2021

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 3

NỘI DUNG 5

I Hoàn cảnh lịch sử Việt Nam trước năm 1930: 5

1 Bối cảnh quốc tế: 5

2 Bối cảnh trong nước: 5

II Nội dung chủ trương của Đảng: 6

1 Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng (2/1930): 6

2 Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10/1930) 7

3 Nghị quyết Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương (07/1936) 8

4 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương (11/1939) 8

5 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành Trung ương Đảng (05/1941) 9

III Chứng minh cách mạng tháng Tám năm 1945 là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình: 10

KẾT LUẬN 14

TÀI LIỆU THAM KHẢO 15

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong suốt quá trình vận động của dòng chảy lịch sử nhân loại, bất cứ một quốc gia nào hình thành và phát triển cũng đều phải trải qua chiến tranh Các nước đứng ở vị trí chủ chiến hay bị xâm lược đều cần phải đưa ra một đường lối chiến tranh đúng đắn Chủ trương đúng đắn sẽ đưa đến kết quả thắng lợi của đất nước đó Đó chính là kết tinh của trí tuệ vẹn toàn của con người, là ngọn đèn hải đăng cho mỗi hành động, bước đi trong đêm tối khắc nghiệt

Lịch sử dân tộc Việt Nam, kể từ khi có Đảng là những trang sử sôi động nhất, hào hùng và oanh liệt nhất Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đã đánh dấu một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử cách mạng nước ta, nó chấm dứt sự bế tắc về chủ trương đường lối cách mạng nước nhà lúc bấy giờ Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản và chủ tịch Hồ Chí Minh, dân tộc ta tiếp tục giành được những thắng lợi mang ý nghĩa dân tộc và thời đại sâu sắc, thể hiện những bước nhảy vọt trong tiến trình lịch sử của dân tộc Mở đầu là thắng lợi của cách mạng tháng tám năm 1945 khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hòa tới chiến thắng Điện Biên Phủ lừng lẫy năm châu chấn động địa cầu và cuối cùng là chiến thắng vĩ đại mùa xuân năm 1975 giải phóng miền Nam thống nhất đất nước

Chính vì lí do trên, em đã quyết định lựa chọn vấn đề “Chủ trương của Đảng qua các Nghị quyết từ năm 1930- 1945 Qua đó làm rõ quan điểm: Cách mạng Tháng Tám

1945 là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình về nhiệm vụ, lực lượng và thành quả cách mạng” làm đề tài cho bài tiểu luận kết thúc môn Lịch sử Đảng Cộng sản Việt

Nam của mình

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:

Mục đích nghiên cứu:Là công dân của một đất nước xã hội chủ nghĩa, chịu sự dìu

dắt của Đảng Cộng sản, chúng ta phải nắm vững tư tưởng đúng đắn của Đảng thông qua nghiên cứu các Nghị quyết, Cương lĩnh, Luận cương từ năm 1930 đến năm 1945 Vai trò của các chủ trương của Đảng Cộng sản vô cùng to lớn, nó có tầm ảnh hưởng quan trọng

và không thể thiếu đối với lịch sử dân tộc và tương lai đất nước Điển hình nhất đây chính

là một trong những cơ sở dẫn đến thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945

Nhiệm vụ nghiên cứu:

 Tìm hiểu hoàn cảnh Việt Nam trước năm 1930

 Trình bày nội dung các chủ trương của Đảng thông qua Nghị quyết, Luận cương

từ 1930- 1945

 Chứng minh Cách mạng tháng Tám năm 1945 là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình về nhiệm vụ, lực lượng và thành quả cách mạng

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Các chủ trương của Đảng

Phạm vi nghiên cứu: Tập trung nghiên cứu hoàn cảnh, đặc điểm Việt Nam những

năm 1930-1945; những chủ trương, chính sách, đường lối của Đảng trong việc dẫn dắt cuộc kháng chiến đi tới thắng lợi

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý luận: Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về

vấn đề phân tích đường lối, cương lĩnh, chính sách của Đảng

Phương pháp nghiên cứu:

 Phương pháp nghiên cứu văn bản: giáo trình, tài liệu tham khảo

 Đề tài sử dụng phương pháp lôgic và lịch sử, phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hóa và hệ thống hoá

5 Kết cấu của đề tài

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo thì nội dung của tiểu luận được chia thành 03 chương và mỗi chương chia ra các tiết và tiểu tiết

NỘI DUNG

I Hoàn cảnh lịch sử Việt Nam trước năm 1930:

1 Bối cảnh quốc tế:

Từ cuối thế kỷ XIX, chủ nghĩa tư bản chuyển từ giai đoạn tự do cạnh tranh sang chủ nghĩa đế quốc Các nước tư bản đế quốc thực hiện chính sách: bên trong tăng cường bóc lột nhân dân lao động, bên ngoài gia tăng các hoạt động xâm lược và áp bức nhân dân các dân tộc thuộc địa ở Châu Á, Châu Phi và khu vực Mỹ - Latinh Sự thống trị của chủ nghĩa đế quốc làm đời sống nhân dân lao động trên thế giới trở nên cùng cực Mâu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa với chủ nghĩa thực dân ngày càng gay gắt Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc diễn ra mạnh mẽ ở các nước thuộc địa

Trong bối cảnh đó, năm 1917, với thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga, chủ nghĩa Mác -Lênin từ lý luận đã trở thành hiện thực không chỉ có ý nghĩa to lớn đối với cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản đối với các nước tư bản mà còn tác động sâu sắc đến phong trào giải phóng dân tộc ở các nước bị đô hộ, mở ra một thời đại mới trong lịch sử loài người; là ánh sáng soi đường cho các dân tộc bị áp bức đứng lên đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người Tháng 3 năm 1919, Quốc tế Cộng sản (Quốc tế III) ra đời đã thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ phong trào cộng sản và công nhân quốc tế Đối với Việt Nam, Quốc tế Cộng sản có vai trò quan trọng trong việc truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin và thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

2 Bối cảnh trong nước:

Là một đất nước bé nhỏ hình chữ S nằm ven bờ Tây của Biển Đông, không thể phủ nhận rằng, mẹ thiên nhiên đã ban tặng cho nước ta một địa hình đặc biệt cùng vô vàn nguồn tài nguyên đa dạng, phong phú trải khắp từ Bắc chí Nam Tuy nhiên, cũng bởi cả

ưu điểm và nhược điểm trên, Việt Nam và các nước Đông Nam Á trở thành miếng mồi ngon béo bở cho các nước tư bản phương Tây dòm nhó với mục đích biến thành các nước thuộc địa, phục vụ cho ý đồ xâm lược rộng khắp và thống trị toàn thế giới

Năm 1858, thực dân Pháp xâm lược Việt Nam và từng bước thiết lập bộ máy thống

trị, biến nước ta từ một quốc gia phong kiến thành “một xứ thuộc địa, dân ta là vong quốc

nô, Tổ quốc ta bị giày xéo dưới gót sắt của kẻ thù hung ác”.[1] Chính sách thống trị của

thực dân Pháp đã làm cho xã hội Việt Nam có nhiều thay đổi

Về chính trị, thực dân Pháp thi hành chính sách cai trị thực dân, tước bỏ quyền lực

đối nội, đối ngoại của chính quyền phong kiến nhà Nguyễn, đó là một chính sách chuyên

chế điển hình, “là chế độ độc tài chuyên chế nhất, nó vô cùng khả ố và khủng khiếp hơn

cả chế độ chuyên chế của nhà nước quân chủ châu Á đời xưa”.[2] Chúng đàn áp đẫm

máu các phong trào và hành động yêu nước của người Việt Nam,lập nhà tù Côn Đảo để giam cầm những người Việt Nam yêu nước chống Pháp Chúng chia rẽ ba nước Đông Dương, chia Việt Nam thành ba kỳ (Bắc Kỳ, Trung Kỳ, Nam Kỳ) và thực hiện ở mỗi kỳ một chế độ cai trị riêng

Về kinh tế, thực dân Pháp cấu kết với giai cấp địa chủ để thực hiện chính sách bóc

lột tàn bạo, cướp đoạt ruộng đất để lập đồn điền; ra sức vơ vét tài nguyên, cùng nhiều hình thức thuế khóa nặng nề, vô lý; xây dựng một số cơ sở công nghiệp, hệ thống đường giao thông, bến cảng phục vụ chính sách khai thác thuộc địa

Về văn hóa, thực dân Pháp tiến hành chính sách “ngu dân” để dễ cai trị, lập nhiều

nhà tù hơn trường học Chúng bưng bít, ngăn cản ảnh hưởng của văn hóa tiến bộ trên thế giới, khuyến khích văn hóa độc hại, xuyên tạc lịch sử, giá trị văn hóa Việt Nam và dung túng, duy trì các hủ tục lạc hậu và ra sức tuyên truyền cái gọi là tư tưởng “khai hóa văn

minh” của nước “Đại Pháp”.

Sự phân hóa giai cấp và mâu thuẫn xã hội diễn ra ngày càng gay gắt Phần lớn

giai cấp địa chủ cấu kết với thực dân Pháp ra sức bóc lột nông dân; một bộ phận địa chủ

có lòng yêu nước, đã tham gia đấu tranh chống Pháp dưới các hình thức và mức độ khác nhau Các giai cấp, tầng lớp khác trong xã hội Việt Nam đều mang thân phận người dân mất nước và đều bị thực dân áp bức, bóc lột, chèn ép nên đều căm phẫn thực dân Pháp

Do đó, mẫu thuẫn cơ bản trong xã hội Việt Nam lúc này, không chỉ là mâu thuẫn giữa nhân dân, chủ yếu là nông dân với giai cấp địa chủ và phong kiến, mà đã nảy sinh mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa toàn thể nhân dân Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược

Theo quy luật tất yếu “Có áp bức thì có đấu tranh”, Trước sự xâm lược của thực

dân Pháp, các cuộc khởi nghĩa và các phong trào đấu tranh của nhân dân ta diễn ra liên tục và mạnh mẽ Tuy nhiên do thiếu đường lối đúng đắn, thiếu tổ chức và lực lượng cần thiết nên các phong trào đó đã lần lượt thất bại Phong trào yêu nước theo ý thức hệ phong kiến như phong trào Cần Vương đã chấm dứt với sự thất bại của cuộc khởi nghĩa Hương Khê do Phan Đình Phùng lãnh đạo (1896); phong trào nông dân Yên Thế của Hoàng Hoa Thám kéo dài 30 năm cũng không giành được thắng lợi Phong trào yêu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản do các cụ Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh, Lương Văn Can lãnh đạo cũng rơi vào bế tắc Cuộc khởi nghĩa Yên Bái do Nguyễn Thái Học lãnh đạo cũng bị thất bại,… Triều đình Nguyễn từng bước thỏa hiệp với Pháp và đầu hàng chúng bằng cách kí hiệp định Patơnốt còn cách mạng Việt Nam chìm trong cuộc khủng hoảng sâu sắc về đường lối cứu nước Nhiệm vụ lịch sử cấp thiết đặt ra cho thế hệ yêu nước đương thời là cần có một đường lối, chủ trương cứu nước đúng đắn để giải phóng dân tộc

Trước yêu cầu cấp thiết đó và lòng nhiệt huyết yêu nước, vượt lên trên những hạn chế của các bậc yêu nước thời bấy giờ, Nguyễn Ái Quốc đã ra đi tìm đường cứu nước năm 1911, và Người đã phát hiện ra con đường để dẫn đến thành công đó là cách mạng

vô sản của C.Mác và Ăngghen Đến ngày 3/2/1930, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời dưới

sự lãnh đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Cửu Long (Hồng Kông)

II Nội dung chủ trương của Đảng:

1 Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng (2/1930):

Trong các văn kiện do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc soạn thảo thông qua Hội nghị thành lập Đảng, có hai văn kiện: Chánh cương vắn tắt của Đảng và Sách lược vắn tắt [3] của Đảng đã phản ánh về đường hướng phát triển và những vấn đề cơ bản về chiến lược

và sách lược của cách mạng Việt Nam Vì vậy, hai văn kiện trên được coi là Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam.[4]

Từ việc phân tích thực trạng và mâu thuẫn trong xã hội Việt Nam bấy giờ, Đảng

đã xác định rõ đường lối chiến lược của cách mạng của nước ta là “Chủ trương làm tư sản dân quyền, cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản” Đây là quá

trình phát triển lâu dài trải qua những thời kỳ, giai đoạn chiến lược khác nhau trong tiến trình cách mạng dân tộc, dân chủ và xã hội chủ nghĩa mà trước tiên là đấu tranh giành

độc lập dân tộc Do đó, “Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến” là nhiệm

vụ cơ bản hàng đầu “Làm cho nước Nam hoàn toàn độc lập” và dân cày có ruộng Chủ

tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Cương lĩnh ấy rất phù hợp với nguyện vọng thiết tha của đại đa số nhân dân ta là nông dân Vì vậy, Đảng đã đoàn kết được những lực lượng cách mạng to lớn xung quanh giai cấp mình, còn các đảng phái của các giai cấp khác thì hoặc

bị phá sản hoặc bị cô lập Do đó, quyền lãnh đạo của Đảng ta - Đảng của giai cấp công nhân không ngừng củng cố và tăng cường”.

Vì vậy, những nội dung chính trị, kinh tế, xã hội, văn hóa của cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng ta đã đáp ứng đúng yêu cầu khách quan của lịch sử, nhuần nhuyễn quan điểm giai cấp và thấm nhuần tinh thần dân tộc, phù hợp với xu thế phát triển của thời đại mới mở ra sau thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga (1917), đúng như Chủ

tịch Hồ Chí Minh đã nhận định, thời đại mới là “Thời đại cách mạng chống đế quốc, thời đại giải phóng dân tộc” Cương lĩnh chính trị đầu tiên này đã xử lý đúng đắn vấn đề dân

tộc và giai cấp trong chiến lược cách mạng nước nhà vì mâu thuẫn cơ bản và chủ yếu của

xã hội Việt Nam thời kỳ này là mâu thuẫn giữa dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp và tay sai phản động

2 Luận cương chính trị của Đảng Cộng sản Đông Dương (10/1930)

Từ ngày 14 đến ngày 31-10-1930, Ban Chấp hành Trung ương họp Hội nghị lần thứ nhất tại Hương Cảng tức Hồng Kông (Trung Quốc), quyết định đổi tên Đảng Cộng sản Việt Nam thành Đảng Cộng sản Đông Dương, đồng chí Trần Phú được bầu làm Tổng

bí thư của Đảng

Đảng Cộng sản Việt Nam nhấn mạnh mâu thuẫn giai cấp ngày càng diễn ra gay

gắt ở Việt Nam, Lào và Cao Miên: “một bên là thợ thuyền dân cày và các phần tử lao khổ, một bên thì địa chủ phong kiến, tư bản và đế quốc chủ nghĩa” Luận cương xác định tính chất của cuộc cách mạng Đông Dương lúc đầu là cuộc “cách mạng tư sản dân quyền”, cho đây là “thời kỳ dự bị để làm xã hội cách mạng” Luận cương cho rằng: Nhiệm vụ cốt yếu của cách mạng tư sản dân quyền là phải: “Tranh đấu để đánh đổ các

di tích phong kiến, đánh đổ các cách bóc lột theo lối tư bản và để thực hành thổ địa cách mạng cho triệt để” và “Đánh đổ chủ nghĩa đế quốc Pháp làm cho Đông Dương hoàn toàn độc lập” Luận cương còn xác định hai nhiệm vụ chiến lược phản đế và phản phong phải được đặt ngang hàng nhau: “Có đánh đổ được đế quốc chủ nghĩa mới phá được các giai cấp địa chủ và làm cách mạng thổ địa được thắng lợi, mà có phá tan được chế độ phong kiến thì mới đánh đổ được đế quốc chủ nghĩa” Luận cương đã nhấn mạnh cách

mạng ruộng đất và đấu tranh giai cấp là điều không phù hợp với thực tiễn của xã hội thuộc địa

Cuối cùng, Luận cương chính trị của Đảng chỉ rõ: cách mạng Đông Dương là một

bộ phận khăng khít của cách mạng vô sản thế giới Vì thế giai cấp vô sản Đông Dương

phải đoàn kết gắn bó với giai cấp vô sản thế giới, trước hết là giai cấp vô sản Pháp, và phải mật thiết liên hệ với phong trào cách mạng ở các nước thuộc địa và nửa thuộc địa

Luận cương chính trị năm 1930 của Đảng đã đóng góp quan trọng vào kho tàng lý

luận của cách mạng Việt Nam, vạch ra con đường đi lên của cách mạng nước ta Song, Luận cương còn một số mặt hạn chế, do còn chịu ảnh hưởng của tư tưởng tả khuynh nên không nêu ra được mâu thuẫn chủ yếu là mâu thuẫn giữa dân tộc Việt Nam và đế quốc Pháp, từ đó không nêu được nhiệm vụ chống đế quốc lên hàng đầu Do vậy, chưa phát huy đầy đủ vị trí của yếu tố dân tộc, chưa nhận thức được đầy đủ vai trò của Mặt trận dân tộc thống nhất trong việc đoàn kết các lực lượng yêu nước Luận cương chưa đánh giá đúng khả năng cách mạng của giai cấp tiểu tư sản, tinh thần yêu nước của tư bản dân tộc

và một bộ phận địa chủ nhỏ

3 Nghị quyết Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương (07/1936)

Vào những năm 30 của thế kỷ XX, thế lực phát xít cầm quyền ở Đức, Italia, Nhật Bản chạy đua vũ trang, chuẩn bị chiến tranh thế giới Còn tại Việt Nam, đây là thời kỳ phục hồi và phát triển kinh tế nhưng nhìn chung vẫn lạc hậu và lệ thuộc kinh tế Pháp Đời sống nhân dân khó khăn do chính sách tăng thuế của Pháp; công nhân bị thất nghiệp, lương giảm; nông dân không đủ ruộng cày, chịu mức địa tô cao và bóc lột của địa chủ, cường hào…; tư sản dân tộc ít vốn, chịu thuế cao, bị tư bản Pháp chèn ép; tiểu tư sản trí thức bị thất nghiệp, lương thấp; còn các tầng lớp lao động khác phải chịu thuế khóa nặng

nề, sinh hoạt đắt đỏ Do đời sống đa số nhân dân khó khăn nên hăng hái tham gia đấu tranh đòi tự do, cơm áo dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương

Tháng 7/1936, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương

do Lê Hồng Phong chủ trì ở Thượng Hải (Trung Quốc), dựa trên Nghị quyết Đại hội VII của Quốc tế cộng sản đã đề ra đường lối và phương pháp đấu tranh nhằm giải quyết vấn

đề và chuyển hướng đường lối trong tình hình mới.Hội nghị xác định mục tiêu trực tiếp, trước mắt là đấu tranh chống chế độ phản động thuộc địa, chống phát xít và chiến tranh, đòi tự do dân chủ, cơm áo và hoà bình Kẻ thù trước mắt của nhân dân Đông Dương lúc này là bọn phản động thuộc địa và bè lũ tay sai của chúng Hội nghị chủ trương dùng các hình thức tổ chức và đấu tranh công khai hợp pháp, nửa hợp pháp; đồng thời tiếp tục duy trì tổ chức và đấu tranh không hợp pháp

Những nội dung cơ bản của Nghị quyết Hội nghị được trình bày cụ thể trong tài

liệu Chung quanh vấn đề chiến sách mới, đánh dấu sự chấm dứt thời kỳ đấu tranh khôi

phục phong trào, đưa cách mạng Đông Dương chuyển lên một cao trào mới

4 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương (11/1939)

Sau khi Chiến tranh thế giới lần thứ hai bùng nổ, thực dân Pháp ở Đông Dương tiến hành khủng bố Đảng Cộng sản Đông Dương và các đoàn thể quần chúng.Trước tình hình đó, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng họp trong ba ngày 6, 7, 8-11-1939, nhằm giải quyết vấn đề chuyển hướng đường lối và phương pháp cách mạng trong tình hình mới tại Bà Điểm (Hóc Môn, Gia Định)

Về tình hình Đông Dương, Hội nghị nhận định Đông Dương sẽ bị lôi kéo vào guồng máy chiến tranh "một cuộc đại thảm sát xưa nay chưa từng thấy” Sau khi phân tích rõ mâu thuẫn chủ yếu, gay gắt nhất ở Đông Dương lúc này là mâu thuẫn giữa đế

quốc và các dân tộc Đông Dương, Hội nghị xác định: kẻ thù là chủ nghĩa phát xít; nhiệm

vụ chống chủ nghĩa phát xít; mục tiêu là đấu tranh giành dân chủ, bảo vệ hòa bình, thành

lập Mặt trận nhân dân rộng rãi.“Bước đường sinh tồn của các dân tộc Đông Dương không có con đường nào khác hơn là con đường đánh đổ đế quốc Pháp, chống tất cả ách ngoại xâm vô luận da trắng hay da vàng để giành lấy giải phóng độc lập” Để phù hợp

với tình hình mới, Đảng xác định mục tiêu trực tiếp, trước mắt là đấu tranh chống chế độ phản động thuộc địa, chống phát xít và chiến tranh, đòi tự do dân chủ, cơm áo và hoà

bình Hội nghị chủ trương tạm gác khẩu hiệu “lập chính quyền Xô viết công-nông-binh”, thay bằng khẩu hiệu “lập chính quyền cộng hoà dân chủ”, hình thức nhà nước chung cho

tất cả các tầng lớp dân chúng và phong trào giải phóng dân tộc

Nghị quyết Hội nghị Trung ương Đảng tháng 11-1939 đánh dấu bước phát triển quan trọng về lý luận và đường lối phương pháp cách mạng của Đảng– đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu, đưa nhân dân ta bước vào thời kì trực tiếp vận động cứu nước, thể hiện sự nhạy bén về chính trị và năng lực sáng tạo của Đảng Nghị quyết góp phần làm phong phú kho tàng lý luận của Đảng ta về cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân.[5]

5 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành Trung ương Đảng (05/1941)

Sau khi về nước một thời gian, với tư cách là đại biểu Quốc tế Cộng sản, đồng chí Nguyễn Ái Quốc triệu tập và chủ trì Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng, từ 10-19/5/194 tại hang Pắc Bó (Cao Bằng)

Căn cứ sự phân tích tình hình thế giới và trong nước, Hội nghị khẳng định nhiệm

vụ chủ yếu trước mắt của cách mạng là giải phóng dân tộc giành cho được độc lập dân

tộc và tự do, hạnh phúc cho đồng bào “Trong lúc này nếu không giải quyết được vấn đề dân tộc giải phóng, không đòi được độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc, thì chẳng những toàn thể quốc gia dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu, mà quyền lợi của bộ phận, giai cấp đến vạn năm cũng không đòi lại được” Từ xác định đúng mâu thuẫn cơ bản chủ yếu,

đến chỉ rõ kẻ thù chủ yếu là đế quốc Pháp - Nhật, Hội nghị đã xác định rõ tính chất của cuộc cách mạng là cách mạng giải phóng dân tộc, lực lượng tiến hành cuộc cách mạng này là toàn dân Việt Nam bao gồm mọi tầng lớp, mọi tổ chức chính trị, mọi giai cấp, mọi

tôn giáo, dân tộc, mọi lứa tuổi Nhằm triệt để phát huy yếu tố dân tộc, phân hoá hàng ngũ giai cấp địa chủ, Hội nghị tiếp tục thực hiện chủ trương tạm gác khẩu hiệu đánh đổ địa chủ, chia ruộng đất cho dân cày thay bằng khẩu hiệu tịch thu ruộng đất của bọn đế quốc

và Việt gian chia cho dân cày nghèo, chia lại ruộng công, giảm tô, giảm tức Theo đề

nghị của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, Mặt trận dân tộc thống nhất chống phátxít Pháp -Nhật với tên gọi Việt Nam Độc lập đồng minh gọi tắt là Việt Minh đã ra đời ngày 19/5/1941 Đảng Cộng sản Đông Dương là thành viên của Việt Minh và là hạt nhân chính trị lãnh đạo Việt Minh

Với khí thế của cả dân tộc, thực hiện phương châm kết hợp chặt chẽ giữa đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang, phát triển từ khởi nghĩa từng phần tiến tới tổng khởi nghĩa Chủ trương trong Nghị quyết của Hội nghị Trung ương 8 chính là sự trở về

và hoàn chỉnh chủ trương cách mạng giải phóng dân tộc theo con đường cách mạng vô sản đã được Hồ Chí Minh nêu ra trong Cương lĩnh đầu tiên năm 1930, không chỉ giương

cao ngọn cờ giải phóng dân tộc lên hàng đầu mà còn đề ra nhiều chủ trương, chính sách

cụ thể nhằm động viên mọi tầng lớp nhân dân tiến lên, giành độc lập, tự do cho dân tộc

Tư tưởng chiến lược giải phóng dân tộc của Hồ Chí Minh đến đây đã được hoàn chỉnh Nghị quyết của Hội nghị lần thứ 8 và những chủ trương sáng suốt của Nguyễn Ái Quốc được toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ra sức phấn đấu thực hiện, đi đến thành công

Nhận xét:

Chủ trương đường lối cách mạng của Đảng được xây dựng, phát triển và từng bước hoàn chỉnh qua thực tiễn lãnh đạo, chỉ đạo cách mạng Việt Nam Trong thời kỳ

kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, đó là đường lối kháng chiến toàn dân, toàn diện, lâu dài, dựa vào sức mình là chính Phương pháp cách mạng là nhiệm vụ kháng chiến được đặt lên hàng đầu; thực hiện vừa kháng chiến, vừa kiến quốc Phương thức tiến hành kháng chiến là kết hợp chặt chẽ chiến tranh nhân dân địa phương với chiến tranh

bằng các đơn vị bộ đội chủ lực Đây thực sự là một sáng tạo của đường lối chiến tranh nhân dân Việt Nam – đường lối kháng chiến – mà Đảng ta với tư cách chủ thể Bởi lẽ, chiến tranh của ta là chiến tranh nhân dân, do nhân dân tiến hành (mỗi người dân là một chiến sĩ), với lực lượng vũ trang ba thứ quân làm nòng cốt Kháng chiến toàn diện, là vì thực dân Pháp tiến hành xâm lược, nô dịch nhân dân ta cả chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, quân sự, do đó ta phải đấu tranh toàn diện, lâu dài với địch, trong khi phải dựa vào sức mình là chính để giành thắng lợi cho cuộc kháng chiến vĩ đại Đường lối đó là sự kế thừa truyền thống, kinh nghiệm chống giặc ngoại xâm của dân tộc, nắm vững và vận

dụng đúng quy luật chiến tranh trong điều kiện “lấy nhỏ đánh lớn, lấy ít địch nhiều”.[6]

III Chứng minh cách mạng tháng Tám năm 1945 là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình:

Lịch sử hơn 80 năm kể từ ngày Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời cho đến nay, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là thành quả đầu tiên của Đảng ta với tư cách là lực lượng chính trị lãnh đạo cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc đi đến thắng lợi Đây là thắng lợi điển hình cho phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa và phụ thuộc trong thế kỷ

XX [7] Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám còn là điển hình cho khát vọng độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội của toàn thể nhân loại trong thế kỷ XX Tính điển hình đó được thể hiện trong những nội dung sau:

Một là, tập trung hoàn thành nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng là giải phóng dân tộc để giải quyết được mâu thuẫn chủ yếu của xã hội Việt Nam bấy giờ, đáp ứng đúng yêu cầu khách quan của lịch sử và ý chí, nguyện vọng độc lập tự do của quần chúng nhân dân Trong hoàn cảnh lịch sử của một đất nước bị thực dân đế quốc và chế độ phong kiến lỗi thời lạc hậu áp bức bóc lột, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đã tìm ra con đường cứu nước cho cả dân tộc Trung thành và kiên định với đường lối đã lựa chọn, vượt qua những thách thức nghiệt ngã, Đảng Cộng sản Đông Dương đã giương cao ngọn cờ độc

lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Với thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám, Đảng ta đã “gõ những nhịp trống đầu tiên” báo hiệu sự thắng lợi của phong trào cách mạng ở các nước

thuộc địa và phụ thuộc Đây cũng là báo hiệu sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân cũ trên phạm

vi toàn thế giới Có đấu tranh chống giặc giải phóng dân tộc, ta mới có thể giải phóng giai cấp, giải phóng con người