1 BÀI 1 1 Mục tiêu ngành dược? • Đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời thuốc có chất lượng với giá hợp lí, đáp ứng nhu cầu phòng chữa bệnh của nhân dân • Đảm bảo sử dụng thuốc an toàn, hợp lí, hiệu quả, theo dõi việc sử dụng thuốc 2 Thuốc được sử dụng để làm gì(Thuốc là gì)? 8 đặc điểm của thuốc? 2đ (học) Thuốc là chế phẩm có chứa dược chất hoặc dược liệu mục đích phòng, điều trị, chẩn đoán, giảm nhẹ bệnh, điều chỉnh chức năng sinh lý của cơ thể và bao gồm thuốc hóa dược, thuốc dược liệu, thuốc.
Trang 1BÀI 1
1 Mục tiêu ngành dược?
• Đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời thuốc có chất lượng với giá hợp lí, đáp ứng nhu cầu phòng chữa bệnh của nhân dân
• Đảm bảo sử dụng thuốc an toàn, hợp lí, hiệu quả, theo dõi việc sử dụng thuốc
2 Thuốc được sử dụng để làm gì(Thuốc là gì)? 8 đặc điểm của thuốc? 2đ (học)
- Thuốc là chế phẩm có chứa dược chất hoặc dược liệu mục đích phòng, điều trị, chẩn đoán, giảm nhẹ bệnh, điều chỉnh chức năng sinh lý của cơ thể và bao gồm: thuốc hóa dược, thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền, vắc xin và sinh phẩm
• Đặc điểm:
- Là sản phẩm công nghệ cao, có hàm lượng chất xám, kỹ thuật lớn
- Đòi hỏi chi phí khổng lồ trong nghiên cứu và phát triển
- Có khả năng tạo ra những giá trị kinh tế lớn cho NSX, kinh doanh
- Có ý nghĩa xã hội cao và tầm ảnh hưởng rộng
- Có khách hàng sử dụng là những nhóm đối tượng đặc biệt
- Việc sử dụng thuốc đòi hỏi có hướng dẫn, tham gia của người có chuyên môn và cần dùng đúng cách
- Chất lượng thuốc phần nhiều không được bộc lộ ra bên ngoài Thầy thuốc và người sử dụng không thể tự nhận biết đầy đủ chỉ bằng cảm quan
- Để đánh giá chất lượng thuốc cần có những phương tiện thích hợp và được thực hiện bởi những cá nhân, tổ chức có am hiểu về chuyên môn
3 Tiêu chuẩn chất lượng là gì? Có mấy loại TCCL?
là văn bản quy định về đặc tính kỹ thuật của sản phẩm bao gồm: chỉ tiêu chất
lượng, mức chất lượng, phương pháp đánh giá chỉ tiêu và yêu cầu quản lý khác
2 loại: TCQG và TCCS
8 Thuốc giả
+ không có dược chất, dược liệu
+ có dược chất nhưng không đúng với dược chất ghi trên nhãn hoặc theo tiêu chuẩn đã đăng kí lưu hành hoặc ghi trong giấy phép nhập khẩu
+ Có dược chất, dược liệu nhưng không đủ hàm lượng, nồng độ, khối lượng đã đăng kí lưu hành hoặc ghi trong giấy phép nhập khẩu
+ Được sản xuất, trình bày hoặc dán nhãn nhằm mạo danh nhà sản xuất, nước sản xuất hoặc nước xuất xứ
9 Cung ứng thuốc theo học thuật và quản lí kinh tế?(nôi dung nào là quan trong nhất?giải thích?)( Hãy phân tích nôi dung lựa chọn thuốc)
- Cung ứng thuốc là 1 chu trình khép kín, gồm 4 nội dung hoạt động cơ bản: lựa
chọn thuốc, mua thuốc, phân phối/cấp phát thuốc và sd thuốc
- Lựa chọn thuốc là quan trong nhất vì:
+ Mô hình bệnh tật
+ Các danh mục thuốc tham khảo theo qui định
+ Các phác đồ, hướng dẫn điều trị
Trang 2+ Nguồn kinh phí
+ Khả năng chi trả của khách hàng
+ Những dự đoán về tương lai
- Kết quả đầu ra của việc lựa chọn thuốc là việc cá nhân, cơ sở xác định được chủng loại, danh mục thuốc cần mua để đáp ứng theo nhu cầu: tên thuốc, nồng độ, hàm lượng, dạng bào chế
10 Mua thuốc gồm những nội dung gì?
bao gồm 4 nội dung chính
+ Xác định cụ thể nhu cầu cần mua về số lượng và chủng loại thuốc
+ Lựa chọn phương pháp mua bán, đấu thầu, nhà cung cấp
+ Soạn đơn hàng/ ký kết các hợp đồng mua bán
+ Thanh toán tiền và kiểm nhận thuốc
11 Những thách thức đặt ra với quản lý hoạt động cung ứng thuốc cộng đồng:
- Về duy trì một nguồn tài chính ổn định
- Về cải thiện chế dộ pháp lý, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống cung úng thuốc
- Về thay đổi nhận thức, hành vi của người cung ứng, cán bộ y tế, bệnh nhân và cộng đồng nói chung trong sử dụng thuốc
- Về tái định hướng vai trò quản lý của nhà nước trong đảm bảo tính công bằng và khả năng tiếp cận thuốc của người dân
- Về đảm bảo an toaàn, hợp lý, hiệu quả trong sử dụng thuốc của cộng đồng
12 Các tiêu chuẩn về cung ứng thuốc cộng đồng theo WHO
- Tính thuận tiện
- Tính kịp thời
- Chất lượng thuốc được đảm bảo
- Giá cả hợp lý
- Hướng dẫn sử dụng thuốc an toàn hợp lý
- Tính kinh tế
BÀI 2
13 Cung ứng là gì?
Nhu cầu vật tư:
- Là những nhu cầu về hàng hóa, nguyên vật liệu, trang thiết bị, nhu yếu phẩm, dịch vụ, những yếu tố là đầu vào phục vụ cho quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp/bộ phận/đơn vị chức năng
14 Khái niệm Quản trị cung ứng (2đ)
- Thực hiện các chức năng cơ bản thu mua và mua hàng
- Đặt quan hệ trước để mua hàng (EPI) và đặt quan hệ trước với các nhà cung
cấp (ESI) trong thiết kế sản phẩm
- Xây dựng quan hệ đối tác, liên minh với các nhà cung cấp
- Quản trị môi trường cung ứng
Trang 3- Xây dựng kế hoạch thu mua trong dài hạn
- Đẩy mạnh quản lý chuỗi cung ứng
- Tham gia vào công tác hoạch định
15 VAI TRÒ CUNG ỨNG:
+ Chi phối toàn bộ các khâu, các bước trong hoạt động sản xuất, kinh doanh
+ Là nhân tố then chốt có ảnh hưởng quyết định đến chất lượng, chi phí, giá thành sản phẩm, năng suất lao động của cá nhân/tập thể
16 Mục tiêu nguyên tắc 5 đúng
+ Đúng số lượng
+ Đúng chất lượng
+ Đúng nhà cung cấp
+ Đúng giá
+ Đúng thời điểm
17 8 MỤC TIÊU CỤ THỂ của quản trị cung ứng (2đ)
+ Đảm bảo hoạt động của doanh nghiệp được liên tục, ổn định
+ Mua hàng với giá cạnh tranh
+ Mua hàng một cách khôn ngoan
+ Dự trữ ở mức tối ưu
+ Phát triển những nguồn cung cấp hữu hiệu và đáng tin cậy
+ Giữ vững mối quan hệ tốt đẹp với các nhà cung cấp hiện có
+ Tăng cường hợp tác với các phòng ban có liên quan trong doanh nghiệp + Thực hiện mua hàng – cung ứng một cách có hiệu quả
➔ Đảm bảo hoạt động của doanh nghiệp được liên tục, ổn định là quan trọng nhất
18 MUA HÀNG VỚI GIÁ CẠNH TRANH là ntn ?
- Giá mua sản phẩm phù hợp với bối cảnh cung cầu, tiêu chuẩn chất lượng hàng hóa và mức độ khan hiếm trên thị trường
19 Có mấy xu hướng phát triển của quản trị cung ứng hiện đại? (2 xu hướng)
+ Chuyển từ tập trung vào các quá trình nội tại sang tập trung vào lợi ích
+ Chuyển từ chú trọng chiến thuật sang chú trọng chiến lược
- Chuyển từ chú trọng chiến thuật sang chú trọng chiến lược cần quan tâm đến 3 vấn đề:
+ Xác định chính xác mục tiêu đạt được + Phương thức để đạt được mục tiêu + Định hướng phân bỏ nguồn nhân lực để đạt được mục tiêu
20 Ưu điểm mô hình cung ứng tập trung hóa?
+ Tăng hiệu quả
+ Giảm giá mua sản phẩm
+ Tiết kiệm được chi phí
+ Đảm bảo, phát triển đội ngũ nhân sự phụ trách
+ Đàm phán với nhà cung cấp về giảm giá thành mua
+ Quản lý dự trữ hữu hiệu hơn
Trang 4+ Nâng cao hiệu quả quản lý
21 Sơ lược về quản trị chuỗi cung ứng?
- Các doanh nghiệp gắn kết với nhau trong một chuỗi cung ứng thông qua việc chia
sẽ thông tin về các biến động của thị trường, năng lực sản xuất từ đó đưa ra một
kế hoạch tổng quát và hiệu quả hơn trong sản xuất, phân phối, để có thể cắt giảm các chi phí không cần thiết và tối đa hóa chất lượng sản phẩm, việc đáp ứng nhu cầu
BÀI 3
22 XÁC ĐỊNH NHU CẦU VẬT TƯ:
• Gồm 3 bước:
- Xác định nhu cầu vật tư từng bộ phận
- Tổng hợp nhu cầu vật tư của toàn doanh nghiệp
- Xác định nhu cầu vật tư cần thu mua
23 Tổng hợp nhu cầu vật tư toàn doanh nghiệp?
- Sau khi nhận được thông tin về những nhu cầu vật tư của từng bộ phận, đơn vị chức năng, bộ phận cung ứng:
+ Kiểm tra kỹ lưỡng độ hoàn chỉnh, chính xác của thông tin,
+ Thống kê, tổng hợp chung
→ chủng loại hàng hóa; kế hoạch cung ứng; yêu cầu về đặc điểm; tiêu chuẩn chất lượng; thời điểm cung cấp
24 Lựa chọn nhà cung cấp bao gồm mấy giai đoạn? Giai đoạn nào là quan trọng nhất?
- Giai đoạn khảo sát
- Giai đoạn lựa chọn
- Giai đoạn đàm phán (quan trọng nhất)
- Giai đoạn thử nghiệm
25 Giai đoạn lựa chọn:
- Phân tích, đánh giá ưu, nhược điểm của từng nhà cung cấp
- So sánh với các mức tiêu chuẩn đề ra
- Xây dựng danh sách những nhà cung cấp tiềm năng (đạt/thỏa/tối ưu các yêu cầu điều kiện)
- Sắp xếp các cuộc viếng thăm, gặp gỡ nhà cung cấp để thẩm định lại thông tin đã thu thập
- Lựa chọn nhà cung cấp chính thức
26 Giai đoạn đàm phán, ký kết hợp đồng
+ Đàm phán thành công: xây dựng, duy trì, củng cố những mối quan hệ hợp tác lâu dài;
+ Đàm phán thất bại: chịu thiệt thòi, mât mát, thậm chí là nguy cơ phá sản
Trang 527 Nhập kho
Mỗi chuyến hàng trước khi nhập cần được kiểm tra về:
+ Sự trùng khớp với lệnh/ đơn mua hàng
+ Tình trạng vật lý từng thùng hàng: thông tin trên nhãn, số lô, loại, số lượng + Tính đồng nhất (ngoại quan) các thùng thuốc; nguyên liệu làm thuốc theo từng
lô
+ Khả năng bị nhiễm bẩn, tạp nhiễm nhầm lẫn, bị can thiệp, bị hư hỏng
Nếu đạt thì nhập kho
Nếu không đạt/ có nghi nghờ thì cách ly, bảo quản riêng + thông báo bộ phận kiểm tra chất lượng
28 Khái niệm bảo quản thuốc, nguyên liệu làm thuốc là gì?
Là việc cất giữ, bảo đảm an toàn, chất lượng, bao gồm cả việc đưa vào sử dụng và duy trì đầy đủ hệ thống hồ sơ tài liệu phục vụ bảo quản, xuất, nhập thuốc, nguyên liệu làm thuốc tại nơi bảo quản
29 Căn cứ vào đâu để ghi thông tin trên nhãn: Thông tư 06/2016/TT-BYT quy định
ghi nhãn thuốc
• Bảo quản điều kiện thường:
- Bảo quản trong môi trường khô (độ ẩm ≤ 75%), ở nhiệt độ từ 15 – 30⁰C
- Phải thoáng khí, tránh ảnh hưởng từ các mùi, các yêu tố gây tạp nhiễm và ánh sáng mạnh
• Bảo quản điều kiện đặc biệt
Stt Yêu cầu theo thông tin trên
1 Không bảo quản quá 30oC Từ +2 oC đến +30 oC
2 Không bảo quản quá 25oC Từ +2 oC đến +25 oC
3 Không bảo quản quá 15oC Từ +2 oC đến +15 oC
4 Không bảo quản quá 8 o C Từ +2 o C đến +8 o C
5 Không bảo quản dưới 8oC Từ +8 oC đến +25 oC
6 Bảo quản lạnh Từ +2 o C đến +8 o C
7 Bảo quản mát Từ +8 oC đến +15 oC
8 Khô, Tránh ẩm Độ ẩm không quá 75%
9 Tránh ánh sáng Bảo quản trong bao bì tránh ánh sáng đến
tận tay người bệnh
30 Khái niệm hàng tồn kho?
Hàng tồn kho là những tài sản mà doanh nghiệp dự trữ để đưa vào sản xuất hoặc kinh doanh trong tương lai
3 nhóm: nguyên vật liệu, bán thành phẩm, thành phẩm
31 Vai trò và ý nghĩa của quản lý hàng tồn kho?
• Hàng tồn kho thường chiếm một tỉ trọng lớn trong tài sản của doanh nghiệp (40-50%)
Trang 6• Việc quản lý, kiểm soát tốt hàng tồn kho có ý nghĩa và ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp: đảm bảo cho các quá trình hoạt động diễn ra liên tục, ổn định; dự phòng những rủi ro; đầu cơ thu lợi nhuận
32 Có mấy loại hình dự trữ trong quản lý hàng tồn kho? => 4
+ dự trữ thường xuyên
+ dữ trữ bảo hiểm (dữ trữ an toàn)
+ dự trữ chuẩn bị
+ dữ trữ thời vụ
33 Các chi phí liên quan trong quản lý tồn kho
- Chi phí tồn trữ:
Chi phí kho: chi phí kho bãi; chi phí khai thác; chi phí bảo dưỡng kho, thiết bị; chi phí bảo hiểm; chi phí quản lý
Chi phí sụt giá hàng hóa: sụt giá do lỗi thời; sụt giá do hư hỏng
- Chi phí mua hàng: là các chi phí liên quan đến quá trình mua để tái dự trữ hàng hóa
- Chi phí thiếu hàng:
+ chi phí liên quan gián đoạn/ ngừng trệ sản xuất
+ chi phí đặt hàng khẩn cấp
+ chi phí cơ hội liên quan hoạt động kinh doanh: việc hoàn thành hợp đồng; việc mất thị trường, hình ảnh, thương hiệu trong tâm trí khách hàng
34 Kỹ thuật phân tích ABC
Phân loại hàng hóa theo phân tích ABC Nhóm % giá trị
(tồn kho)
% tổng số sản phẩm
Mức phân loại
về giá trị Yêu cầu về kiểm soát
A 80% 15% Giá trị lớn Cần kiểm soát chặt chẽ
với mức độ đặc biệt
bình
Cần kiểm soát chặt chẽ nhưng với mức độ không lớn
Cần rất ít kiểm soát hoặc không cần kiểm
soát
35 Nguyên tắc Pareto (80/20)
- Trong quản lý tồn kho, sẽ có 20% hàng hóa đem lại 80% doanh số/giá trị tồn kho/giá trị hiệu quả; tức chỉ cần kiểm soát chặt chẽ nhóm 20% hàng hóa tồn kho này thì có thể kiểm soát 80% hiệu quả hoạt động cung ứng
36 Kỹ thuật phân tích kết hợp giữa ABC và XYZ
Việc kết hợp đồng thời ABC và XYZ trong phân loại hàng hóa càng mang đến nhiều ưu điểm vượt trội trong nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống quản lý hàng tồn kho, thiết lập các dự báo, kế hoạch mua hàng, dự trữ chính xác, phù hợp, tối ưu tương ứng với mức ý nghĩa cần thiết và sự ổn định về chỉ tiêu bán hàng/ nhu cầu sử dụng sản phẩm
Trang 7BÀI 4
37 Chức năng của khoa dược(khái niệm về khoa dược)?
Là khoa chuyên môn chịu sự lãnh đạo trực tiếp của Giám đốc bệnh viện, có chức năng quản lý, tham mưu cho Giám đốc bệnh viện về toàn bộ công tác dược trong cơ sở nhằm đảm bảo 2 mục tiêu:
- Cung cấp đầy đủ, kịp thời thuốc có chất lượng
- Tư vấn, giám sát việc thực hiện sử dụng thuốc an toàn, hợp lý;
38 Nhiệm vụ của khoa dược?(2đ)
1 Quản lý cung ứng thuốc
2 Quản lý nhập, cấp phát thuốc
3 Đầu mối tổ chức hoạt động của Hội đồng thuốc và điều trị
4 Bảo quản thuốc theo GSP
5 Pha chế thuốc, hóa chất
6 Thực hiện công tác dược lâm sàng; theo dõi; báo cáo ADR
7 Quản lý việc thực hiện các quy định chuyên môn về dược tại các khoa trong bệnh viện
39 Cơ cấu tổ chức của khoa dược bệnh viện
Các bệnh viện có sự bố trí nhân lực khoa Dược cho phù hợp với 06 bộ phận chính: + Nghiệp vụ dược;
+ Kho và cấp phát;
+ Thống kê dược;
+ Dược lâm sàng, thông tin thuốc;
+ Pha chế thuốc, kiểm nghiệm, kiểm soát chất lượng thuốc;
+ Quản lý hoạt động chuyên môn của Nhà thuốc bệnh viện
40 Lập kế hoạch cung ứng thuốc?
Xây dựng danh mục thuốc sử dụng tại bệnh viện hàng năm: theo nhu cầu điều trị hợp lý của các khoa lâm sàng
Lập kế hoạch về cung ứng thuốc: bảo đảm cung ứng đủ thuốc có chất lượng cho các nhu cầu chẩn đoán, điều trị và phù hợp với nguồn kinh phí
Làm dự trù bổ sung: khi như cầu thuốc tăng vượt kế hoạch, thuốc k có nhà thầu tham gia, hoặc k có trong danh mục thuốc nhưng có nhu cầu đột xuất
41 Thời gian kiểm kê? Được tiến hành như thế nào? => 5 bước
• Kiểm kê thuốc, hóa chất tại khoa Dược 01 tháng/lần
Kiểm kê thuốc tủ trực tại các khoa lâm sàng 03 tháng/ lần
Các cơ sở thuốc tự vệ, chống bão lụt và các số khác kiểm kê theo từng quý và
có quy định về luân chuyển cơ sở thuốc này
- Nội dung kiểm kê
+ Đối chiếu sổ theo dõi xuất, nhập với chứng từ,
+ Đối chiếu sổ sách với thực tế về số lượng và chất lượng; hóa chất
Trang 8+ Xác định lại số lượng, chất lượng thuốc, hoá chất, tìm nguyên nhân thừa, thiếu,
hư hao;
+ Lập biên bản kiểm kê thuốc, hóa chất, vật tư y tế tiêu hao;
+ Nếu chất lượng không đạt yêu cầu, Hội đồng kiểm kê làm biên bản xác nhận và
đề nghị cho xử lý
42 Giải thích từ ngữ?
Phân tích ABC: Là phương pháp phân tích tương quan giữa lượng thuốc tiêu thụ
hàng năm và chi phí nhằm phân định ra những thuốc nào chiếm trong ngân sách cho thuốc của bệnh viện (ABC chi phí tiền thuốc)
Phân tích VEN: Là phương pháp giúp xác định ưu tiên cho hoạt động mua sắm và
tồn trữ thuốc trong bệnh viện khi nguồn kinh phí không đủ để mua toàn bộ các loại thuốc như mong muốn Trong phân tích VEN, các thuốc được phân chia thành 03 hạng mục cụ thể như sau:
Thuốc V ( Vital drugs ): Là thuốc dùng trong các trường hợp cấp cứu hoặc các
thuốc quan trọng, nhất thiết phải có để phục vụ công tác khám bệnh chữa bệnh của bệnh viện
Thuốc E ( Essential drugs ): Là thuốc dùng trong các trường hợp bệnh ít nghiêm
trọng hơn nhưng vẫn là các bệnh lý quan trọng trong mô hình bệnh tật của bệnh viện
Thuốc N ( Non - Essential drugs ): Là thuốc dùng trong các trường hợp bệnh nhẹ,
bệnh có thể tự khỏi, có thể bao gồm các thuốc mà hiệu quả điều trị còn chưa được khẳng định rõ ràng hoặc giá thành cao không tương xứng với lợi ích lâm sàng của thuốc
43 Liều xác định trong ngày ( DDD - Defined Dose Daily ):
Là liều trung bình duy trì hàng ngày với chỉ định chính của một thuốc
44 Chức năng và nhiệm của hội đồng điều trị?
- HĐT & ĐT có chức năng tư vấn cho giám đốc bệnh viện về các vấn đề liên quan thuốc và điều trị bằng thuốc của bệnh viện, thực hiện tốt chính sách quốc gia về thuốc trong bệnh viện
- Nhiệm vụ:
Xây dựng các quy định về quản lý và sd thuốc trong bv Xây dựng danh mục thuốc dùng trong bv
Xây dựng và thực hiện các hướng dẫn điều trị Xác định và phân tích các vấn đề liên quan sử dụng thuốc Giám sát phản ứng có hại của thuốc và các sai sót trong điều trị Thông báo, kiểm soát thông tin về thuốc
45 Các bước xây dựng danh mục thuốc?
- Thu thập, phân tích tình hình sử dụng thuốc năm trước
- Đánh giá các thuốc đề nghị bổ sung hoặc loại bỏ từ các khoa lâm sàng một cách khách quan,
Trang 9- Xây dựng danh mục thuốc và phân loại các thuốc trong danh mục theo nhóm điều trị và theo phân loại VEN;
- Xây dựng các nội dung hướng dẫn sử dụng danh mục