1 17 HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC BÀI THU HOẠCH LỚP CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ MBTH TÊN MÔN HỌC KINH TẾ PHÁT TRIỂN TÊN BÀI THU HOẠCH KHÓ KHĂN, THÁCH THỨC TRONG PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở VIỆT NAM VẬN DỤNG TẠI XÃ LỘC THẠNH, HUYỆN LỘC NINH TỈNH BÌNH PHƯỚC HIỆN NAY ĐIỂM TRUNG BÌNH CHUNG Bằng số Bằng chữ NĂM 2021 MỤC LỤC Trang PHẦN I MỞ ĐẦU 1 PHẦN II NỘI DUNG 2 Chương 1 PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY NHỮNG KHÓ K.
Trang 1HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC
BÀI THU HOẠCH
LỚP CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ
MBTH
TÊN MÔN HỌC: KINH TẾ PHÁT TRIỂN
TÊN BÀI THU HOẠCH: KHÓ KHĂN, THÁCH THỨC TRONG PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở VIỆT NAM - VẬN DỤNG TẠI XÃ LỘC THẠNH, HUYỆN LỘC NINH TỈNH BÌNH PHƯỚC HIỆN NAY
ĐIỂM TRUNG BÌNH CHUNG Bằng số Bằng chữ
NĂM 2021
Trang 2PHẦN I MỞ ĐẦU 1
Chương 1.
PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY- NHỮNG KHÓ KHĂN VÀ THÁCH THỨC
2
1.2 Quan điểm của Đảng ta về nông nghiệp, nông dân, nông
1.3 Kết quả và những khó khăn, thách thức trong phát triển
nông nghiệp, nông dân, nông thôn ở Việt Nam 7
Chương 2.
THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở XÃ LỘC THẠNH, HUYỆN LỘC NINH, TỈNH BÌNH PHƯỚC
9
3.1
Kinh nghiệm phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn kết hợp với thực hiện xây dựng nông thôn mới của xã Lộc Thạnh, huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước
14
3.2
Những giải pháp phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn kết hợp với thực hiện xây dựng nông thôn mới tại xã Lộc Thạnh, huyện Lộc Ninh tỉnh Bình Phước
15
Trang 3Phần I: MỞ ĐẦU
Nông nghiệp, nông dân và nông thôn là ba vấn đề lớn mà Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, nó có vị trí chiến lược trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Ba lĩnh vực này có mối quan hệ biện chứng tác động qua lại lẫn nhau tạo thành một chỉnh thể thống nhất trong chiến lược phát triển quốc gia, nông dân được coi là “chủ thể” của quá trình phát triển, phát triển kinh tế là phát triển nông nghiệp, còn phát triển xã hội là phát triển nông thôn Phát triển kinh
tế nhằm mục tiêu tăng trưởng, còn phát triển xã hội gắn liền với nâng cao phúc lợi của nông dân
Quán triệt quan điểm của Đảng về nông nghiệp, nông dân và nông thôn qua các kỳ đại hội gần đây nhất là Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, và tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW của ban chấp hành Trung ương Đảng khóa
X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn Kết luận 97-KL/TW ngày 15-5-2014 của Bộ Chính trị về một số chủ trương, giải pháp tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn Cùng với các chỉ thị khác có liên quan, đến nay, tỉnh ủy Bình Phước đã chỉ đạo các thành phố, huyện, thị xã căn cứ vào tình hình thực tế của từng địa phương để tham mưu cho cấp ủy xây dựng kế hoạch thực hiện tốt phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn kết hợp với thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới
Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đặt ra cho chúng ta nhiều thách thức trong phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn và trong xây dựng nông thôn mới đó là những khó khăn thách thức nào, khi tháo gỡ được sẽ giúp chúng ta có được chìa khóa để chúng ta xây dựng nông thôn hiện đại và nông dân văn mình trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế Từ những lý do trên tác giả chọn đề tài
tiểu luận: “Khó khăn, thách thực trong phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn ở Việt Nam hiện nay – Vận dụng tại xã Lộc Thạnh, huyện Lộc Ninh tỉnh Bình Phước” có ý nghĩa cả về lý luận và thực tiễn.
Trang 4Phần II: NỘI DUNG
1 PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP, NÔNG DÂN, NÔNG THÔN Ở VIỆT NAM HIỆN NAY- NHỮNG KHÓ KHĂN VÀ THÁCH THỨC
1.1 Một số khái niệm cơ bản
Trong cơ cấu kinh tế quốc dân, nông nghiệp luôn là ngành kinh tế giữ vai trò quan trọng hàng đầu Chính vì vậy, phát triển nông nghiệp, nông thôn và nâng cao đời sống nhân dân trở thành chủ trương xuyên suốt trong toàn độ tiến trình lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam Vậy nông nghiệp, nông dân và nông thôn nghĩa là gì?
- Khái niệm nông nghiệp: Nông nghiệp là ngành sản xuất - kinh doanh,
tạo ra nông phẩm hàng hóa, phục vụ sản xuất và đời sống con người
Như vậy, theo quan điểm hiện đại, nông nghiệp là ngành sản xuất - kinh doanh, tạo ra nông phẩm hàng hóa gắn với chuỗi giá trị: sản xuất nông phẩm tươi sống - chế biến - marketing - tiêu thụ nông phẩm trên thị trường trong nước
và ngoài nước Với cách hiểu này, nông nghiệp là nền tảng để phát triển nhiều ngành nghề, lĩnh vực sản xuất - kinh doanh khác, tạo ra việc làm, kể cả những việc làm có giá trị gia tăng cao ở khu vực nông thôn, thúc đẩy phát triển kinh tế
- xã hội
- Khái niệm nông dân: Nông dân là người lao động sống bằng nghề làm
ruộng, những người trực tiếp sản xuất nông nghiệp, sử dụng tư liệu sản xuất là đất đai để tạo ra nông sản phẩm phục vụ đời sống và sản xuất Theo quan điểm hiện đại, nông dân là những lao động, tham gia hoạt động sản xuất - kinh doanh
ở khu vực nông thôn, với ngành nghề chính là nông nghiệp
Ở đây, thuật ngữ nông dân phải được hiểu theo nghĩa rộng, đó là những người lao động hoạt động sản xuất nông nghiệp là chủ yếu, đồng thời, họ có thể tham gia hoạt động và phát triển các ngành nghề phi nông nghiệp hoặc tách ra khỏi sản xuất nông nghiệp Lao động của nông dân tạo ra sản phẩm hàng hóa, dịch vụ đem lại thu nhập cho bản thân, gia đình và phát triển kinh tế nông thôn Như vậy nông dân chính là chủ thể của quá trình phát triển bền vững kinh tế - xã hội – môi trường ở khu vực nông nghiệp, nông thôn
Trang 5- Khái niệm nông thôn: Theo cách hiểu trực tiếp, nông thôn là một khái
niệm dùng để chỉ một bộ phận của quốc gia, khác với thành thị; là khu vực dân
cư tập trung, chủ yếu làm nghề nông Cùng với tiến trình phát triển kinh tế - xã hội văn minh, hiện đại, thuật ngữ nông thôn được hiểu theo nghĩa rộng lớn hơn Nông thôn là một địa bàn kinh tế - xã hội nằm ngoài đô thị, với đặc trưng nổi bật
là dân cư tập trung, chủ yếu phát triển sản xuất nông nghiệp
Như vậy, nông nghiệp, nông dân và nông thôn là những thuật ngữ có nội hàm rất khác nhau, song lại có mối quan hệ hữu cơ, không tách rời nhau, cùng
thúc đẩy nhau tồn tại, phát triển Nông nghiệp là một ngành sản xuất cơ bản của
xã hội, tạo ra giá trị và giá trị tăng thêm, có đóng góp tích cực vào tăng trưởng,
phát triển kinh tế trong giai đoạn đầu phát triển Nông dân là người trực tiếp sản xuất - kinh doanh nông nghiệp Nông thôn là địa bàn kinh tế - xã hội rộng lớn,
dân cư sống tập trung, chủ yếu sản xuất nông nghiệp, có tiềm năng phát triển nông nghiệp nói chung, kinh tế nông thôn nói riêng hiện đại, tiên tiến… Do đó, phát huy vai trò của nông nghiệp, nông dân và nông thôn chính là nền tảng tạo nên sự cân bằng, ổn định có tính dài hạn, bền vững về phát triển kinh tế, phát triển xã hội và giữ gìn, bảo vệ môi trường không chỉ ở khu vực nông thôn mà có tác động lan toả đến toàn bộ nền kinh tế quốc dân
1.2 Quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về phát triển nông nghiệp, nông dân và nông thôn
Trong quá trình thực hiện đường lối đổi mới, Đảng đã ban hành nhiều chỉ thị, nghị quyết về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, điều đó một lần nữa khẳng định vai trò vô cùng quan trọng của ngành nông nghiệp trong nền kinh tế quốc dân cũng như việc phát huy vai trò chủ thể của nông dân, nâng cao vị thế nông nghiệp Việt Nam trên trường quốc tế
Năm 1986, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI được xem là cột mốc
đánh dấu tiến trình đổi mới của Đảng ta Trong bối cảnh tình hình trong nước và
ngoài nước gặp nhiều khó khăn, nền kinh tế rơi vào tình trạng trì trệ, tại, Đảng ta
chỉ rõ: Yêu cầu cấp bách về lương thực, thực phẩm, về nguyên liệu sản xuất, về hàng xuất khẩu quyết định vị trí hàng đầu của nông nghiệp Phương châm phát
Trang 6triển nông nghiệp là kết hợp chuyên môn hóa với phát triển toàn diện, cân đối giữa trồng trọt, chăn nuôi, lúa và màu, cây lương thực và cây công nghiệp Giải quyết công ăn việc làm… thực hiện phân bố lại lao động, gắn lao động với đất đai, phát triển ngành nghề [1, tr.48,49] Từ sau Đại hội lần này, nông nghiệp được xác định là mặt trận kinh tế hàng đầu, coi đây là một lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII: Phát triển nông, lâm, ngư
nghiệp gắn với công nghiệp chế biến, phát triển toàn diện kinh tế nông thôn và xây dựng nông thôn mới là nhiệm vụ hàng đầu để ổn định tình hình kinh tế - xã
hội [2,tr.63]; được làm sáng rõ trong Chiến lược ổn định và phát triển kinh tế
-xã hội đến năm 2000: Phát triển nông - lâm - ngư nghiệp gắn với công nghiệp
chế biến, đáp ứng nhu cầu trong nước, đẩy mạnh xuất khẩu, phát huy lợi thế sinh thái, bảo vệ môi trường và tài nguyên [3,tr.14] Phát triển kinh tế gắn với xây dựng nông thôn mới Phát huy tối đa tiềm năng của kinh tế hộ nông dân, kết hợp với hoạt động có hiệu quả các tổ chức kinh tế… thu hút phần lớn số hộ ở nông thôn và liên kết bằng nhiều hình thức với kinh tế quốc doanh; Kiến thiết nông thôn mới theo quy hoạch, hết sức hạn chế mất đất canh tác Nhà nước hỗ trợ xây dựng nông thôn mới chủ yếu là kết cấu hạ tầng, dùng chính sách tài chính, tín dụng, giá cả, đầu tư để khuyến khích sản xuất, tăng thu nhập và sức mua của dân
cư nông thôn [3, tr.16]
Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, Đảng ta chủ trương: Đến năm
2020, ra sức phấn đấu đưa nước ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp [4, tr.80] Phải đặc biệt coi trọng công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn, phát triển toàn diện nông, lâm, ngư nghiệp gắn với công nghiệp chế biến nông, lâm, thủy sản…; từng bước hình thành nông thôn mới văn minh, hiện đại…; khuyến khích và trợ giúp nông dân trong xây dựng kết cấu hạ tầng, chuyển giao công nghệ, vốn, giá cả vật tư nông nghiệp, thị trường tiêu thụ; tập trung sức tạo việc làm, giảm đáng kể tỉ lệ thiếu việc làm ở nông thôn [4, tr.1144,115] Để đẩy mạnh phát triển nông nghiệp, nông dân và nông thôn theo tinh thần của Đại
hội VIII, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 06-NQ/TW Về một số vấn đề
Trang 7phát triển nông nghiệp và nông thôn, với quan điểm: Coi trọng thực hiện công
nghiệp hóa, hiện đại hóa trong phát triển nông nghiệp và xây dựng nông thôn, đưa nông nghiệp và kinh tế nông thôn lên sản xuất lớn là nhiệm vụ cực kỳ quan trọng
cả trước mắt và lâu dài, là cơ sở để ổn định tình hình kinh tế, chính trị, xã hội, củng cố liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa [11, tr.6]
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, Đảng ta đã hoạch định Chiến
lược phát triển kinh tế - xã hội 2001-2010, với mục tiêu: Tạo nền tảng để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại … Phát triển nhanh, hiệu quả và bền vững [5, tr.162] Trong đó, đẩy nhanh CNH, HĐH nông nghiệp và nông thôn, theo hướng hình thành nền nông nghiệp hàng hóa lớn phù hợp với nhu cầu thị trường và điều kiện sinh thái của từng vùng, chuyển dịch cơ cấu ngành, nghề, cơ cấu lao động, tạo việc làm thu hút nhiều lao động ở nông thôn [5,tr.172]; tăng thu nhập cho dân cư nông thôn
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, Đảng ta xác định: Đẩy mạnh công
nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức Đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn, giải quyết đồng bộ các vấn
đề nông nghiệp, nông thôn và nông dân [6, tr.87,88] Chủ trương đó tiếp tục được cụ thể hóa trong Nghị quyết Hội nghị lần thứ bảy Ban chấp hành Trung ương khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Đảng ta nhấn mạnh: Phát triển
nông - lâm - ngư nghiệp toàn diện theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với giải quyết tốt vấn đề nông dân, nông thôn [7, tr.195] Triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới phù hợp với đặc điểm từng vùng, theo các bước đi
cụ thể, vững chắc; giữ gìn và phát huy những truyền thống văn hóa tốt đẹp của nông thôn Việt Nam [7, tr.197]
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Đảng ta chủ trương: Phát triển
nông nghiệp và kinh tế nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới Phát huy vai trò chủ thể của hộ nông dân [8, tr.197]; cơ cấu lại nông nghiệp Tập trung
Trang 8thực hiện đồng bộ, hiệu quả các giải pháp phát triển nông nghiệp bền vững, xây dựng nông thôn mới và cải thiện đời sống của nông dân [8, tr.198]
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng xác định “tiếp tục thực
hiện có hiệu quả chủ trương, cơ cấu lại nông nghiệp, phát triển nông nghiệp, kinh tế nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới theo hướng nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại và nông dân văn minh Chú trọng phát triển nông nghiệp sản xuất hàng hóa lớn, ứng dụng công nghệ cao, phát huy tiềm năng, lợi thế của từng vùng, từng địa phương… tiếp tục đẩy mạnh chương trình mục tiêu quốc gia xây dụng nông thôn mới nâng cao, xây dựng đời sống văn hóa nông thôn mới kiểu mẫu và bảo vệ môi trường sinh thái” [9, tr.125]
1.3 Kết quả, khó khăn và thách thức trong phát triển nông nghiệp, nông dân và nông thôn ở Việt Nam hiện nay
1.3.1 Khái lược những kết quả đạt được
Với khoảng 70% dân số là nông dân, Việt Nam luôn coi trọng những vấn đề liên quan đến nông nghiệp, nông dân và nông thôn Nền kinh tế Việt Nam sau 35 năm đổi mới vừa qua đã đạt được nhiều thành tựu phát triển khả quan Trong nhiều năm, giá trị sản xuất nông nghiệp có đóng góp tích cực từ 25%-30% GDP [12] Đặc biệt, giai đoạn 2016-2020, khi “phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp sạch hữu cơ được chú trọng, từng bước chuyển đổi sang cây trồng, vật nuôi
có năng suất, chất lượng, hiệu quả cao và ngày càng khẳng định vai trò là trụ đỡ của nền kinh tế trong những lúc khó khăn Đầu tư của doanh nghiệp vào khu vực nông nghiệp có xu hướng tăng, liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, khéo kín có bước phát triển… Kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản liên tục tăng, thị trường tiêu thụ được mở rộng Thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia Xây dựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả tích cực, đã hoàn thành sớm gần hai năm so với kế hoạch đề ra tạo bước đột phá làm thay đổi diện mạo nông thôn Việt Nam Tính đến
2019 có hơn 4.800 xã đạt chuẩn nông thôn mới, đến hết năm 2020 có trên 62% số
xã đạt chuẩn nông thông mới và 173 huyện đạt chuẩn nông thôn mới [9; tr.23] Bên cạnh đó, vị thế chính trị của nông dân ngày được nâng cao Trình độ canh tác, khả năng ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất - kinh doanh nông nghiệp
Trang 9của nông dân được cải thiện góp phần gia tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả sản xuất - kinh doanh nông nghiệp Nông dân trở thành giai cấp chính trị, xã hội đông đảo, hoạt động gắn bó và hợp lực với công nhân, đội ngũ trí thức và doanh nhân…, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, cùng nhau chung sức xây dựng đất nước
Nhờ có những thành tựu, kết quả đó, nông nghiệp không chỉ đã góp phần quan trọng vào việc ổn định chính trị-xã hội ở nông thôn và nâng cao đời sống nông dân trên phạm vi cả nước, mà nông nghiệp đã ngày càng tạo ra nhiều hơn nữa những tiền đề vật chất cần thiết, góp phần tích cực vào sự đẩy nhanh tăng trưởng kinh tế và đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước trong những năm qua
1.3.2 Những khó khăn và thách thức đối với nông nghiệp, nông dân và nông thôn hiện nay
Mặc dù đạt được những kết quả đáng khích lệ, song vấn đề nông nghiệp, nông dân và nông thôn ở nước ta vẫn đang đứng trước nhiều khó khăn, thách thức, cụ thể những khó khăn thách thức đó là :
Nguồn lực sản xuất trong nông nghiệp, nông thôn suy giảm và đến lúc tới hạn, đặc biệt nguồn lực đất đai (diện tích giảm và chất lượng đất kém) cộng với nguồn nước cung cấp cho nông nghiệp không ổn định do hiện tượng biến đổi khí hậu Trong khi nguồn lực đất đai đã chuyển cho công nghiệp hoá, thì nguồn lực lao động (đáng chú ý là chất lượng lao động) lại chưa gắn kịp theo hướng đó Điều đáng nói là, sự dễ dãi và yếu kém trong quy hoạch cùng tư tưởng chạy theo lợi ích kinh tế trước mắt đã dẫn tới tình trạng sử dụng đất tùy tiện, lãng phí Hầu hết các khu công nghiệp, dịch vụ đều bám dọc các quốc lộ huyết mạch, vùng nông thôn trù phú Hệ quả là, hàng chục vạn hécta đất "bờ xôi ruộng mật" đã bị
sử dụng phí phạm, tác động mạnh đến công ăn việc làm, thu nhập và đời sống của hàng chục vạn hộ gia đình nông thôn và hàng triệu lao động nông nghiệp
Chi phí đầu vào của nông nghiệp ngày càng tăng so với giá đầu ra khiến giá trị thu nhập của nông dân ngày càng giảm sút Lợi thế cạnh tranh trong nông nghiệp giảm, nhu cầu thị trường ngày càng tăng cao về chất lượng hàng nông sản, nên nông nghiệp bản thân đã yếu (với chất lượng hàng nông sản thấp) lại càng trở
Trang 10nên kém lợi thế trong bối cảnh mới Trong khi đó, cam kết quốc tế lại hạn chế khả năng bảo hộ thị trường hàng nông sản Trong khi đó, nếu mô hình tăng trưởng trong 10 năm tới lấy mục tiêu phát triển con người là trung tâm và chủ yếu dựa vào nguồn nhân lực chất lượng cao (trí tuệ, tiềm năng công nghệ lớn) thì có lẽ thách thức lớn của nông nghiệp, nông thôn nước ta sắp tới là sức ép về việc làm đối với lực lượng lao động nông thôn sẽ ngày một lớn do chất lượng lao động nông nghiệp, nông thôn còn rất thấp cộng với một bộ phận nông dân không có khả năng thích nghi với điều kiện sản xuất mới sẽ bị “đào thải”
Nhìn chung, lực lượng lao động ở nước ta chủ yếu tập trung ở khu vực nông thôn, chiếm khoảng gần 70% Con số này có xu hướng giảm qua các năm nhưng vẫn ở mức cao Cả nước hiện có khoảng 17 triệu thanh niên nông thôn có
độ tuổi từ 15-30, chiếm 70% số thanh niên và 60% lao động nông thôn Mặc dù vậy thì trình độ học vấn, chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp của lao động nông thôn còn thấp so với mặt bằng chung Cụ thể: 80% trong số lao động nói trên chưa qua đào tạo chuyên môn Đặc điểm này là trở ngại lớn cho lao động nông thôn trong tìm kiếm việc làm Tính đến năm 2017, dân số trong độ tuổi lao động của Việt Nam là hơn 72,04 triệu người (chiếm khoảng 75% tổng dân số cả nước), trong đó, tỷ lệ tham gia lực lượng lao động đạt 75,5%, với 54,4 triệu người So với năm 2010 (tỷ lệ tham gia lực lượng lao động là 75%), lực lượng lao động tính đến năm 2017 tăng cả về tỷ lệ và số lượng tuyệt đối [12] Trong khi đó, công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn trong suốt thời kỳ dài chưa được quan tâm thường xuyên, đúng mức Các cơ sở dạy nghề tập trung nhiều ở đô thị lớn, còn ở nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa có rất ít
Nông nghiệp, nông thôn là địa bàn đang phải hứng chịu những hậu quả
về môi trường Việc sử dụng không hợp lý, lãng phí quĩ đất canh tác; tình trạng san lấp, lấn chiếm ao hồ, sông, suối, các công trình thủy lợi; nạn đốt phá rừng, khai thác khoáng sản tuỳ tiện cùng với sự yếu kém trong xử lý nước thải, rác thải, bụi, khói, tiếng ồn… đang làm cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên, phá vỡ hệ sinh thái, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, cảnh quan nông thôn, đời sống và sức khỏe của nông dân Chẳng hạn: Hàng năm,