Quản lý tài chính và cơ chế quản lý tài chính của doanh nghiệp

NỘI DUNG 3.1. Nguồn vốn của doanh nghiệp 3.2. Chi phí sử dụng vốn 3.3. Cơ cấu nguồn vốn và tái cơ cấu nguồn vốn NGUỒN VỐN BÊN TRONG 2. NGUỒN VỐN BÊN NGOÀI 2.1. Cổ phiếu thường 2.2. Cổ phiếu ưu đãi 2.3. Vay dài hạn 2.4. Thuê tài chính

Chuyên  đề  4

PHÂN PHỐI LỢI NHUẬN VÀ

CHÍNH SÁCH CỔ TỨC TRONG DOANH NGHIỆP

NỘI  DUNG

4.1  Những  vấn  đề  chung  về  lợi  nhuận  và  phân  

phối  lợi  nhuận

4.2  Chính  sách  cổ  tức  của  công  ty  cổ  phần

Chính sách cổ tức của doanh nghiệp

ØCổ tức và chính sách cổ tức

ØNhân tố ảnh hưởng đến hoạch định chính sách cổ tức

ØCác hình thức chi trả cổ tức

ØCác chính sách chi trả cổ tức

ØTác động của chính sách cổ tức tới công ty cổ phần

Khái niệm và nguồn gốc cổ tức

lKhái niệm: Cổ tức là một phần lợi nhuận sau thuế của

công ty dành trả cho các cổ đông hiện hành.

lNguồn gốc của cổ tức: Là lợi nhuận sau thuế đã thực

hiện của CTCP

Lợi  nhuận  

sau  thuế

Lợi  nhuận  trả   cho  

cổ  đông

Lợi  nhuận  giữ  lại   tái  đầu  tư

Cổ  tức

Quy trình thanh toán cổ tức của CTCP

Ngày thanh toán cổ tức

Ngày giao

dịch không

hưởng quyền

Ngày chốt

danh sách

cổ đông

Ngày công

bố chi trả cổ

tức

Thời gian

Biến động giá vào ngày giao dịch không

hưởng quyền

Trên lý thuyết, giá cổ phiếu sẽ giảm một số lượng bằng

lượng cổ tức vào ngày giao dịch không hưởng quyền

-t … -2 -1 0 +1 +2 …

$Giá

Giá giảm theo lượng cổ

tức tiền mặt Ngày giao dịch không hưởng quyền

$Giá – c ổ tức

Chính sách cổ tức của CTCP

lKhái niệm: Chính sách cổ tức thể hiện quyết định giữa việc

trả lợi nhuận cho cổ đông so với việc giữ lại lợi nhuận để tái

đầu tư

lChính sách cổ tức là một trong 3 chính sách tài chính quan

trọng nhất tác động đến lợi ích cổ đông thể hiện:

ØẢnh hưởng tỷ lệ tăng trưởng thu nhập và cổ tức trong tương

lai của cổ đông

ØTác động tới giá trị tài sản thực tế của cổ đông

ØThể hiện hiệu quả hoạt động của công ty

Các chỉ tiêu đánh giá chính sách cổ tức

l

CHÍNH SÁCH CỔ TỨC

Nhóm

nhân

tố

khách

quan

Nhân

tố

chủ

quan

Những quy định pháp lý

Thuế thu nhập cá nhân

Tâm lý nhà đầu tư

Chi phí giao dịch

Chi phí phát hành cổ phần mới

Nhu cầu hoàn trả nợ vay

Vòng đời của công ty

Quyền kiểm soát công ty

Mức độ ổn định của lợi nhuận dn

Khả năng thâm nhập thị trường vốn

Cơ hội đầu tư và nhu cầu vốn đt

Các hình thức cổ tức của CTCP

Hình thức cổ tức bằng tiền

lKhái niệm: là khoản lợi nhuận sau thuế được biểu hiện bằng tiền

mà công ty trả trực tiếp cho cổ đông hiện hành

lƯu điểm: - Tạo ra thu nhập thực tế cho cổ đông

- Cho thấy công ty có dòng tiền dồi dào

lHạn chế: - Làm giảm lượng tiền mặt của công ty

- Giảm lượng vốn của công ty cho đầu tư

- Có khả năng phải phát hành cổ phiếu mới để huy

động vốn è ảnh hưởng đến tỷ lệ sở hữu, chi phí phát hành

- Cổ đông phải chịu thuế thu nhập cá nhân với cổ tức

nhận được bằng tiền

Các hình thức cổ tức của CTCP

Hình thức cổ tức bằng cổ phiếu

l Khái niệm: Là khoản lợi nhuận sau thuế được biểu hiện dưới

dạng cổ phiếu mà công ty phát hành mới để chia thêm cho các

cổ đông hiện hành

l Ưu điểm: +Tăng vốn nội sinh để đầu tư

+ Hạn chế bị chia sẻ quyền kiểm soát công ty

+Tiết kiệm chi phí phát hành

+Tránh ảnh hưởng của thị trường tới giá cổ phiếu

+ Hoãn thuế cho cổ đông

+Tăng tính thanh khoản cho cổ phiếu của công ty

Các hình thức cổ tức của CTCP

Hình thức cổ tức bằng cổ phiếu

l Nhược điểm:

Ø Nếu công ty không có cơ hội đầu tư tốt có thể làm giá cổ phiếu

bị sụt giảm do không gia tăng thu nhập cho cổ đông trong tương

lai

Ø Thu nhập trên một cổ phần sụt giảm è sụt giảm giá cổ phiếu do

số lượng cổ phiếu tăng cao

Ø Thủ tục phức tạp hơn

Ø So với hình thức để lại lợi nhuận tái đầu tư, Trả cổ tức bằng cổ

phiếu buộc công ty phải vốn hoá phần lợi nhuận chưa phân phối

tăng vốn đầu tư của chủ sở hữu

Khi thực hiện trả cổ tức bằng cổ phiếu, thông

thường người ta tách thành hai trường hợp:

+ Trường hợp trả cổ tức quy mô nhỏ (tỷ lệ trả cổ

tức dưới 25%).

+ Trường hợp trả cổ tức quy mô lớn (tỷ lệ trả cổ

tức trên 25%).

Trường hợp quy mô nhỏ:giá trị cổ phiếu mới phát hành bằng với giá thị

trường của cổ phiếu đang lưu hành tại thời điểm công bố.

Ví dụ : Công ty cổ phần X hiện có 100.000 cổ phần thường đang lưu

hành, và có giá thị trường hiện hành là 66.000 đồng/ cổ phần Tổng giá trị

thị trường vốn cổ phần là 6.600 triệu đồng Công ty trả cổ tức cổ phiếu với

tỷ lệ 10%, Sau khi trả cổ tức, số lượng cổ phần đang lưu hành sẽ là

110.000 cổ phần.

Trích bảng cân đối kế toán phần vốn chủ sở hữu của công ty trước khi trả

cổ tức như sau:

- Cổ phần thường (MG= 10.000 đồng/cổ phần): 1.000 triệu

- Thặng dư vốn 2.000 triệu

- Lợi nhuận lưu giữ 2.000 triệu

Trích bảng cân đối kế toán phần vốn chủ sở hữu của công tysau khi

trả cổ tứcnhư sau:

- Cổ phần thường (MG= 10.000 đồng/cổ phần): 1.100triệu

=> Giá trị sổ sách một cổ phần= ………… / 110.000 =

Trường hợp quy mô lớn: Trường hợp công ty trả cổ tức với quy mô

lớn, chẳng hạn với tỷ lệ cổ tức cổ phiếu 100% Khi đó, công ty sẽ

vốn hoá lợi nhuận sau thuế theo mệnh giá Bảng cân đối kế toán

sau khi thực hiện trả cổ tức cổ phiếu như sau:

- Cổ phần thường (MG= 10.000 đồng/cổ phần): 2.000triệu

Tổng vốn cổ phần 5.000 triệu

=>Giá trị sổ sách một cổ phần giảm từ 50.000 xuống còn ………

đồng

Các hình thức cổ tức của CTCP

Hình thức cổ tức bằng tài sản khác

lTài sản dùng trả cổ tức có thể là sản phẩm của

công ty sản xuất, cũng có thể là tài sản tài chính

công ty đang nắm giữ của công ty khác

lHình thức này thực tế rất ít gặp

Các chính sách cổ tức của CTCP

Chính  sách  ổn  định  cổ  tức

Chính  sách  cổ  tức  ổn  định  ở  mức  

thấp  và  chia  thêm  vào  cuối  năm

Chính  sách  tỷ  lệ  cổ  tức  ổn  định

Chính  sách  thặng  dư  cổ  tức

Chớnh sỏch ổn định cổ tức

NỘI DUNG

Cụng ty xỏc định mức cổ tức cố tức cố định hàng năm

tớnh trờn mỗi cổ phần và duy trỡ mức cổ tức đú một cỏch ổn

định Cụng ty sẽ tăng mức trả cổ tức hàng năm chỉ khi nào cụng

ty chắc chắn đạt được lợi nhuận cao trong tương lai để cho phộp

gia tăng cổ tức và duy trỡ được cổ tức ở mức cao đú

ỉTrờn thực tế cú thể thực hiện chớnh sỏch ổn định cổ tức cú

điều chỉnh (chớnh sỏch cổ tức cú tỷ lệ tăng trưởng ổn định)

Chớnh sỏch ổn định cổ tức

Lợi nhuận tỏi đầu tư

Cơ cấu vốn mục tiờu

Cơ hội đầu tư và

nhu cầu vốn

Vốn ngoại sinh

Chớnh sỏch ổn định cổ tức

Ưu điểm :

+ Đưa ra thụng tin hay tớn hiệu về sự ổn định trong kinh doanh

+ Tạo ra thu nhập thực tế cho cổ đụng Cú rất nhiều cổ đụng sử

dụng cổ tức để đỏp ứng nhu cầu chi tiờu hiện tại

+ Ổn định thành phần cổ đụng, thuận lợi cho cụng tỏc quản lý

+ Giỳp cụng ty dễ dàng niờm yết chứng khoỏn

Hạn chế:

+ Ảnh hưởng đến nguồn vốn bờn trong

+ Cụng ty phải phỏt hành chứng khoỏn mới để huy động vốn dẫn

Chính sách ổn định cổ tức

ØLợi nhuận ròng (dự kiến) = 400 triệu

ØD/E (tối ưu) = 2/3 (E/V = ……….%; D/V = ……… %)

ØNhu cầu vốn đầu tư (Dự kiến) = 500 triệu

ØMức trả cổ tức năm trước: 2.000 Đồng/Cổ phần

ØSố lượng cổ phần thường đang lưu hành: 100.000 cổ phần

ØTỷ lệ tăng trưởng cổ tức dự kiến duy trì 5% mỗi năm

ØCổ tức mỗi cổ phần: ………… Đồng

ØLợi nhuận tái đầu tư:…………

ØPhát hành cổ phần thường mới…………

Chính sách thặng dư cổ tức

Cổ tức được chi trả l à phần còn lại sau khi đã dành lợi

nhuận sau thuế để tái đầu tư trong điều kiện duy trì được cơ

cấu nguồn vốn tối ưu của công ty

Mô hình trả cổ tức thặng dư chịu ảnh hưởng rất lớn bởi các

cơ hội đầu tư và khả năng nguồn tiền dành tài trợ cho việc

đầu tư

Nhà đầu tư sẽ ưa thích t ái đầu tư hơn nhận cổ tức nếu việc

tái đầu tư đem lại tỷ suất sinh lời lớn hơn so với đầu tư nơi

khác

Lý do chọn MH Thặng dư

cổ tức

Cơ hội tăng

trưởng khi

DN có nhiều

cơ hôi đầu tư

Tránh phải

phân tán quyền

kiểm soát,

quyền biểu

quyết

Giúp cổ đông tránh thuế hoặc hoãn thuế thu nhập cá nhân

Công ty sẽ giảm được chi phí phát hành và chi phí sử dụng vốn

Chính sách thặng dư cổ tức

Chính sách thặng dư cæ tøc

Lợi nhuận sau thuế

Lợi nhuận

Cơ cấu vốn

mục tiêu

Nhu cầu vốn đầu tư

Vốn ngoại sinh

Chính sách thặng dư cổ tức

vLợi nhuận ròng (dự kiến) = 500 triệu

vD/E (Tối ưu) = 2/3 (E/V = …… %; D/V = ……….%)

vNhu cầu vốn đầu tư (Dự kiến) = 600 triệu

vSố lượng cổ phần thường đang lưu hành: 100.000 cổ phần

vNhu cầu vốn chủ sở hữu = …………

Nhu cầu vốn vay nợ = ………

vCổ tức trả cho cổ đông = ………

vCổ tức một cổ phần =………

Chính sách thặng dư cổ tức

Ưu điểm:

üMang lại cơ hội tăng trưởng cho công ty và tăng thu nhập

trên vốn cổ phần

üGiảm chi phí sử dụng vốn so với phát hành cổ phiếu

üGiúp cổ đông hoãn nộp thuế thu nhập cá nhân

üTránh phân chia quyền kiểm soát

Hạn chế:

üCổ đông có thể đưa ra nhận định không đúng về công ty

è giảm giá cổ phiếu

Chính sách tỷ lệ cổ tức ổn định

- Cổ tức được trả theo một tỷ lệ ổn định tính trên lợi

nhuận sau thuế của công ty.

- Theo mô hình cổ tức này, giả sử rằng doanh nghiệp

luôn theo đuổi tỷ lệ chi trả cổ tức mục tiêu

Cổ tức mục tiêu (DPS1) = Tỷ lệ mục tiêu x EPS1

Mô hình này phù hợp trong điều kiện lợi nhuận của công ty ổn

định

Chính sách cổ tức cố định ở mức thấp và

chia thêm cổ tức vào cuối năm

- Theo mô hình này, trả cổ tức cố định ở mức thấp và

chia thêm cổ tức vào cuối năm trong trường hợp công

ty hoạt động kinh doanh có hiệu quả cao và dồi dào

về ngân quỹ

- Thực chất là sự kết hợp giữa mô hình cổ tức ổn

định và mô hình tỷ lệ cổ tức cố định

Tác động của chính sách cổ tức tới

công ty cổ phần

Những tác động của CSCT tới công ty

-Ảnh hưởng tới tài sản của cổ đông

-Ảnh hưởng tới quyết định đầu tư

-Ảnh hưởng tới mqh nội tại của công ty

Định hướng cơ bản khi hoạch định CSCT

-Không nên từ bỏ những dự án có NPV > 0 để trả cổ tức

-Nên đặt mục tiêu dài hạn về tỷ lệ thanh toán cổ tức trên t.nhập

-CTCP niêm yết tránh cắt giảm cổ tức

-Nên duy trì hệ số nợ tối ưu

-Ko nên chia cổ tức trong khi lại phát hành cổ phần HĐV