2 tiểu luận KTCT nhóm 8 lớp sáng t4

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM KHOA CHÍNH TRỊ VÀ LUẬT MÔN HỌC KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC LÊNIN TIỂU LUẬN ĐỀ TÀI HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ TRONG PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI CỦA VIỆT NAM GVHD Hồ Ngọc Khương SVTH 1 Mai Long Trường 20161078 2 Đinh Anh Đức 20161305 3 Trần Thị Tường Vi 21124296 4 Trần Thị Mỹ Châu 21124440 5 Lê Minh Châu Á 21145336 Mã lớp học LLCT120205 46 Thành phố Hồ Chí Minh, Tháng 5 năm 2022 NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VI.

Trang 1

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HCM

GVHD: Hồ Ngọc Khương SVTH:

1 Mai Long Trường 20161078

2 Đinh Anh Đức 20161305

3 Trần Thị Tường Vi 21124296

4 Trần Thị Mỹ Châu 21124440

5 Lê Minh Châu Á 21145336

Mã lớp học: LLCT120205_46

Trang 2

Thành phố Hồ Chí Minh, Tháng 5 năm 2022

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN

Điểm: ………

KÝ TÊN

Trang 3

LỜI CẢM ƠN 1

Lý do chọn đề tài 1

Mục tiêu đề tài 2

Đối tượng nghiên cứu 2

Phương pháp nghiên cứu 2

Bố cục đề tài 3

1 Tổng quan về hội nhập kinh tế quốc tế 3

1.1 Khái Niệm và nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế .3

1.1.1 Khái niệm hội nhập kinh tế quốc tế .3

1.1.2 Nội dung hội nhâp kinh tế quốc tế .4

1.2 Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến Việt Nam .4

1.2.1 Tác động tích cực .4

1.2.2 Tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế .6

2 Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả quá trình hội nhập kinh tế quốc tế tại Việt Nam 7

2.1 Tình hình hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam .7

2.2 Giải Pháp nhằm nâng cao hiệu quả quá trình hội nhập kinh tế quốc tế tại Việt Nam .9

2.2.1 Tổng quan về các phương pháp giải quyết các vấn đề về kinh tế quốc tế .9

2.2.2 Xây dựng chiến lược và lộ trình hội nhập kinh tế quốc tế: 11 2.2.3 Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế của nền kinh tế 12

2.2.4 Xây dựng nền kinh tế tự chủ của Việt Nam .16

2.2.5 Tích cực tham gia vào các liên kết kinh tế quốc tế và thúc đẩy cam kết của Việt Nam trong các liên kết kinh tế quốc .17

KẾT LUẬN 18

TÀI LIỆU THAM KHẢO 18

Trang 4

LỜI CẢM ƠN .1

Lý do chọn đề tài .1

Mục tiêu đề tài .2

Đối tượng nghiên cứu .2

Phương pháp nghiên cứu .2

Bố cục đề tài .3

1 Hội nhập kinh tế quốc tế tại Việt Nam .3

1.1 Khái Niệm và nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế .3

1.1.1 Khái niệm hội nhập kinh tế quốc tế .3

1.1.2 Nội dung hội nhâp kinh tế quốc tế .4

1.2 Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến Việt Nam .4

1.2.1 Tác động tích cực .4

1.2.2 Tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế .6

1.3 Tình hình hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam .6

2 Phương Hướng nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế trong phát triển kinh tế của Việt Nam9 2.1 Nhận thức đúng đắn về hội nhập kinh tế. .9

2.2 Xây dựng chiến lược và lộ trình hội nhập kinh tế quốc tế: .11

2.4 Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế của nền kinh tế .14

2.5 Xây dựng nền kinh tế tự chủ của Việt Nam .17

2.6 Giải pháp nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam. .18

KẾT LU N ẬN .20

TÀI LIỆU THAM KHẢO .20

Trang 6

LỜI CẢM ƠN

Tiểu luận có thể được coi là một công trình khoa học nho nhỏ Dovậy để hoàn tất một đề tài tiểu luận là một công việc không phải dễđối với sinh viên năm nhất như chúng em Chúng em phải tổ chứchọc nhóm và tìm tài liệu trên nhiều phương tiện như qua sách báo,tài liệu ở thư viện, internet để nghiên cứu

Vì vậy, sau khi hoàn tất tiểu luận môn Kinh tế chính trị Mác Lênin này, chúng em xin chân thành:

Cảm ơn Nhà trường đã tạo điều kiện tốt cho chúng em nghiên cứu

và học tập

- Cảm ơn thầy Hồ Ngọc Khương đã tận tình chỉ dạy, hưỡng dẫnchúng em trong

suốt thời gian hoàn thành bài tiểu luận

- Đồng thời, nhóm chúng em cũng xin gửi lời cảm ơn tới các tác giả,nhóm tác

giả đi trước đã tạo điều kiện thuận lợi, cung cấp các tài liệu mở cho

em tiếp cận và thu thập thông tin cần thiết cho đề tài

-Bộ môn Kinh tế chính trị Mác-Lênin là một môn học khá thú vị,mang đến cho chúng em nhiều kiến thức bổ ích Tuy nhiên do vốnkiến thức hạn hẹp và khả năng tiếp thu còn nhiều bỡ ngỡ Mặc dùchúng em đã cố gắng hết sức nhưng chắc chắn bài tiểu luận khôngthể tránh khỏi những thiếu sót Bản thân chúng em rất mong nhậnđược những ý kiến đóng góp ý kiến đến từ thầy để đề tài tiểu luậncủa chúng em được hoàn thiện hơn

Xin trân trọng cảm ơn!

Trang 7

Lý do chọn đề tài

-Hội nhập quốc tế là một quá trình tất yếu, có lịch sử phát triểnlâu dài và có nguồn gốc, bản chất xã hội của lao động và sự pháttriển văn minh của quan hệ giữa con người với con người Trong xãhội, con người muốn tồn tại và phát triển phải có mối liên kết chặtchẽ với nhau Rộng hơn, ở phạm vi quốc tế, một quốc gia muốn pháttriển phải liên kết với các quốc gia khác Trong một thế giới hiện đại,

sự phát triển của kinh tế thị trường đòi hỏi các quốc gia phải mở rộngthị trường, hình thành thị trường khu vực và quốc tế Đây chính làđộng lực chủ yếu thúc đẩy quá trình hội nhập quốc tế Về bản chất,hội nhập quốc tế chính là một hình thức phát triển cao của hợp tácquốc tế Hội nhập quốc tế cũng như các hình thức hợp tác quốc tếkhác đều vì lợi ích quốc gia, dân tộc Các quốc gia tham gia quá trìnhnày cơ bản vì lợi ích cho đất nước, vi sự phồn vinh của dân tộc mình.Mặc khác, các quốc gia thực hiện hội nhập quốc tế cũng góp phầnthúc đẩy thế giới tiến nhanh trên con đường văn minh, thịnh vượng.Hòa vào xu thế chung đó, Việt Nam đã và đang từng bước cố gắngchủ động hội nhập kinh tế quốc tế Tuy nhiên, một vấn đề bao giờcũng có hai mặt đối lập Hội nhập kinh tế quốc tế mang đến cho ViệtNam rất nhiều thời cơ thuận lợi nhưng cũng đem lại không ít khókhăn thử thách Hội nhập kinh tế quốc tế là tất yếu khách quan đốivới Việt Nam Trong quá trình hội nhập, với nội lực dồi dào sẵn cócùng với ngoại lực sẽ tạo ra thời cơ phát triển kinh tế Việt Nam sẽ

mở rộng được thị trường xuất nhập khẩu, thu hút được vốn đầu tưnước ngoài, tiếp thu được khoa học công nghệ tiên tiến, nhữngkinhnghiệm quý báu của các nước kinh tế phát triển và tạo được môitrường thuận lợi để phát triển kinh tế Tuy nhiên, một vấn đề bao giờcũng có hai mặt đối lập Hội nhậpkinh tế quốc tế mang đến cho ViệtNam rất nhiều thời cơ thuận lợi nhưng cũng đem lại không ít khókhăn thử thách.Chính vì thế nhóm chúng em quyết định chọn đề tài

Trang 8

“Hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam và giải pháp nâng cao hiệu quảhội nhập của doanh nghiệp ở Việt Nam”

Mục tiêu đề tài

-Vấn đề nghiên cứu nhằm đưa ra cái nhìn tổng quát về quá trìnhhội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam Bên cạnh đó ,tìm hiểu , đánhgiá và phân tích những tác động tích cực và tiêu cực của hội nhậpkinh tế quốc tế đến sự phát triển của Việt Nam Từ những vấn đề đó

đề xuất các phương hướng và các giải pháp giúp nâng cao hiệu quảhội nhập kinh tế quốc tế cho doanh nghiệp và nền kinh tế Việt Nam

Đối tượng nghiên cứu

-Thị trường kinh tế Việt Nam

Phương pháp nghiên cứu

-Nhóm chúng em đã kết hợp thực hiện các phương pháp sau:

+ Phần 1: Hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam

+Phần 2:Phương hướng nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tếtrong phát triển kinh tế của Việt Nam

+Phần 3:Giải pháp nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế chodoanh nghiệp Việt Nam hiện nay

Trang 9

1 Hội nhập kinh tế quốc tế tại Việt NamTổng quan về hội nhập kinh tế quốc tế

1.1 Khái Niệm và nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế

1.1.1 Khái niệm hội nhập kinh tế quốc tế

-Hội nhập kinh tế quốc tế của một quốc gia là quá trình quốcgia đó

thực hiện gắn kết nền kinh tế của mình với nền kinh tế thế giới dựatrên sự chia sẻ lợi ích đồng thời tuân thủ các chuẩn mực quốc tếchung

-Hội nhập quốc tế của Việt Nam là giai đoạn phát triển cao củahợp tác quốc tế,là quá trình áp dụng và tham gia xây dựng các quytắc và luật lệ chung của cộng đồng quốc tế, phù hợp với lợi ích quốcgia, dân tộc của Việt Nam

- Hội nhập kinh tế quốc tế có nhiều mức độ: Từ một vài lĩnh vực đếnnhiều lĩnh vực, một vài nước đến nhiều nước

- Hội nhập kinh tế quốc tế nhằm giải quyết những vấn đề chủ yếu:

• Đàm phán cắt giảm thuế quan;

• Giảm, loại bỏ hàng rào phi thuế quan

• Giảm bớt các hạn chế đối với dịch vụ;

• Giảm bớt các trở ngại đối với đầu tư quốc tế;

• Điều chỉnh các chính sách thương mại khác;

• Triển khai các hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế…có tính chất toàncầu

Như vậy, có thể thấy vấn đề hội nhập kinh tế quốc tế trong bốicảnh hiện nay không chỉ đơn thuần là giới hạn trong phạm vi cắtgiảm thuế quan mà đã được mở rộng cho tất cả các lĩnh vực liênquan

Trang 10

đến chính sách kinh tế-thương mại, nhằm mục tiêu mở rộng thịtrường cho hàng hoá và dịch vụ, loại bỏ các rào cản hữu hình và vôhình đối với trao đổi thương mại quốc tế

1.1.2 Nội dung hội nhâp kinh tế quốc tế

Đầu tiên là chuẩn bị các điều kiện tiên quyết để thực hiện hội nhâp hiệu quả và thành công.

Hội nhập là điều tất yếu trong tình hình hiện nay, tuy nhiên đối vớiViệt Nam không nhất thiết phải hội nhập kinh tế quốc tế bằng mọigiá Phải có lộ trình và cách thức được cân nhắc kĩ lưỡng, đòi hỏi cócác điều kiện trong nội bộ nền kinh tế và các mối quan hệ quốc tếphù hợp

Thứ hai là phải đa dạng hóa các hình thức và mức độ hội nhập kinh

tế quốc tế.

Hội nhập kinh tế quốc tế có thể diễn ra ở nhiều cấp độ Quá trình hộinhập nền kinh tế quốc tế được chia thành các cấp cơ sở từ thấp đếncao: thỏa thuận thương mãi ưu đãi (Vd: Hiệp định về thỏa thuậnthương mại ưu đãi ASEAN năm 1977.), khu vực mậu dịch tự do (vd:Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU), Liên minh thuế quan(CU), thị trường chung ( hoặc thị trường duy nhất), Liên minh kinh tế-tiền tệ

1.2 Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến Việt Nam

1.2.1 Tác động tích cực

Như đã đề cập ở trên, hội nhập kinh tế quốc tế là điều tất yếu trongtình hình hiện nay và Việt Nam không là ngoại lệ Hội nhập kinh tếquốc tế đem lại nhiều tác động tích cực, lợi ích cho cả nhà sản suất

và cả người tiêu dùng Cụ thể như sau:

Trang 11

Một là hội nhập kinh tế quốc tế góp phần mở rộng thị trường nhờ đó

mà thương mại phát triển mạnh mẽ, làm tăng sản xuất trongnước ,phát huy các lợi thế kinh tế của Việt Nam phục vụ mục tiêuphát triển toàn diện, tăng trưởng có chiều sâu và hiệu quả cao

Hai là hội nhập kinh tế quốc tế thúc đẩy dịch chuyển cơ cấu kinh tế theo hướng hợp lí, hiệu quả hơn Giúp nhà nước xác định chính xác

các lĩnh vực kinh tế mũi nhọn để nâng cao năng lực cạnh tranh kinh

tế của các sản phẩm sản xuất trong nước, góp phần làm ổn định môitrường đầu tư kinh doanh, thu hút các nhà đầu tư và công nghệ tiêntiến từ nước ngoài tham gia vào nền kinh tế

Ba là hội nhập kinh tế giúp tăng trình độ của nguồn nhân lực và khoa học công nghệ của nước ta Nhờ sự hợp tác trên phương diện giáo

dục đào tạo và nghiên cứu khoa học với các nước có nền giáo dục vàkhoa học phát triển tiên tiến mà nước ta hấp thu được những côngnghệ hiện đại thông qua các dòng đầu tư từ nước ngoài và chuyểngiao công nghệ Giúp nâng cao chất lượng sản suất trong nước

Bốn là hội nhập kinh tế giúp cho các doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận các nguồn vốn và thị trường quốc tế Nhờ đó mà có thể đầu tư ngược

lại công nghệ và cơ sở hạ tần sản suất, ngoài ra các doanh nghiệpcòn tiếp cận với các phương thức quản trị mang tính đột phá giúp ích

to lớn trong việc tăng cường khả năng cạnh tranh với doanh nghiệpnước ngoài

Năm là hội nhập kinh tế quốc tế tạo cơ hội thúc đẩy tiêu dùng trong nước Các quốc gia và người tiêu dùng có thể tận hưởng nhiều loại

sản phẩm và dịch vụ giá cả cạnh tranh, cả về chủng loại, mẫu mã vàchất lượng Thêm vào đó người tiêu dùng có cơ hội tiếp cận với vănhóa tiêu dùng nước ngoài nhiều hơn, nhờ vậy mà còn có cơ hội tìmkiếm việc làm

Trang 12

Sáu là hội nhập kinh tế quốc tế tạo điều kiện cho các nhà hoạch định chính sách và nhà nước nắm bắt tốt hơn tình hình kinh tế thế giới và

xu hướng phát triển để từ đó xây dựng và điều chỉnh chiến lược phát

triển phù hợp với Việt Nam

Bảy là hội nhập kinh tế quốc tế là tiền đề của hội nhập văn hóa, tạo

điều kiện thuận lợi để tiếp thu những giá trị tinh hoa, bổ sung nhữnggiá trị và tiến bộ của văn hóa văn minh thế giới, làm phong phú vănhóa dân tộc, thúc đẩy tiến bộ xã hội

Tám là hội nhập kinh tế quốc tế tác động mạnh mẽ đến hội nhập chính trị, là động lực và là điều kiện cho công cuộc đổi mới nhà nước

pháp quyền xã hội chủ nghĩa, xây dựng một xã hội mở, dân chủ vàvăn minh hơn

Chín là hội nhập kinh tế quốc tế giúp bảo vệ an ninh quốc gia và duy trì hòa bình ổn định trong khu vực và quốc tế trọng tâm phát triển

kinh tế xã hội Đồng thời mở ra khả năng phối hợp với các nguồn lựcquốc tế để giải quyết các vấn đề an ninh, môi trường, biến đổi khíhậu, tội phạm xuyên quốc gia,

1.2.2 Tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế

Bên cạnh các lợi ích to lớn của hội nhập kinh tế quốc tế đem lại chonước ta thì việc hội nhập cũng đem lại nhiều rủi ro, tác động tiêu cực

và rất nhiều thách thức:

- Làm tăng cạnh tranh không lành mạnh, gay gắt khiến cácdoanh nghiệp khó phát triển nếu không muốn nói là đứng trên bờvực phá sản, gây hậu quả xấu cho nền kinh tế

- Làm gia tăng sự phụ thuộc vào thị trường bên ngoài của cácdoanh nghiệp, làm cho nền kinh tế dễ tổn thương trước nhữngbiến động chính trị kinh tế ở nước ngoài

Trang 13

- Phân phối không đều các lợi ích và bất lợi cho các nước khácnhau và các nhóm trong xã hội trong nước dẫn đến bất ổntrong xã hội và sự phân hóa giàu nghèo càng rõ rệt.

- Làm gia tăng các thách thức cho nhà nước về quyền lực, chủquyền quốc gia, đồng thời gia tăng các vấn đề phức tạp trongbảo đảm an ninh và trật tự xã hội

- Có nguy cơ làm cho văn hóa, bản sắc dân tộc Việt Nam bị xóimòn bởi sự du nhập, len lỏi của văn hóa ngoại quốc

- Gia tăng nguy cơ dịch bệnh, khủng bố quốc tế, buôn lậu, tộiphạm xuyên quốc gia

1.3 Tình hình hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam

Quá trình hội nhập quốc tế của Việt Nam gần 30 năm qua đã vàđang đạt được nhiều thành quả to lớn, đưa Việt Nam bước vào mộtgiai đoạn hội nhập quốc tế sâu sắc và toàn diện hơn Kết quả, thànhtựu của hội nhập quốc tế của Việt Nam trên một số mặt chủ yếu nhưsau:

Thứ nhất, hội nhập quốc tế góp phần phá thế bao vây, cấm vận,

nâng tầm vị thế Việt Nam trên trường quốc tế Điều này được phảnánh qua việc Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao, kinh tế -thương mại với hầu hết các quốc gia, vùng, lãnh thổ và là thành viêncủa nhiều tổ chức quốc tế ở khu vực và thế giới Tính đến năm 2014,Nước ta có quan hệ ngoại giao với 181 quốc gia, quan hệ kinh tế -thương mại với trên 230 thị trường nước ngoài, là thành viên tích cựccủa hơn 70 tổ chức quốc tế và khu vực

Tháng 7/1995, Việt Nam gia nhập ASEAN; Năm 1996 là thành viêncủa APEC (Diễn đàn Hợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương) đểđến năm 2017 tổ chức thành công hội nghi APEC tại Đà Nẵng; Năm

Trang 14

2000, ký kết Hiệp định Thương mại song phương Việt Nam - Hoa Kỳ;Tháng 1/2007 là thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại Thếgiới v.v Trong thời gian qua, Việt Nam đã tham gia nhiều Hiệp địnhThương mại tự do (FTA) khu vực và song phương, như cùng với cácnước ASEAN ký FTA giữa ASEAN với Trung Quốc (2004), ASEAN - HànQuốc (2006), ASEAN - Nhật Bản (2008) Ký FTA song phương ViệtNam - Nhật Bản (2008), Việt Nam - Chi Lê (2011), Việt Nam - Liênminh kinh tế Á - Âu (2015) Hiện nay, chúng ta đang hướng tới việc

ra đời Cộng đồng ASEAN vào tháng 12/2015; ký kết Hiệp định đốitác xuyên Thái Bình Dương (TPP), trong đó Việt Nam là một thànhviên vào tháng 3/2018 tại Chile

Đến nay, Việt Nam đang là thành viên tích cực của nhiều tổ chứcquốc tế và khu vực quan trọng như: Tổ chức Liên Hợp quốc , Tổ chứcThương mại Thế giới, Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, Diễn đànhợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) Quá trình hộinhập của Việt Nam có cả ở các cấp độ, phạm vi từ khu vực (ASEAN)đến liên khu vực (APEC, ASEM) và tới toàn cầu (UN, WTO) Vớicương vị là thành viên hoặc gánh vác những trọng trách lớn hơn: Ủyviên Không thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc nhiệm kỳ2008-2009, Chủ tịch ASEAN-2010, Tổng Thư ký ASEAN (2013-2017),Hội đồng nhân quyền Liên Hiệp quốc (2014-2016) Việt Nam đã thểhiện được trách nhiệm và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình,được các nước trên thế giới đánh giá rất cao

Thứ hai, hội nhập quốc tế mở ra một không gian phát triển mới cho

nền kinh tế Việt Nam, tranh thủ được môi trường quốc tế thuận lợi đểtập trung phát triển kinh tế - xã hội Với việc Việt Nam trở thànhthành viên của nhiều tổ chức khu vực và thế giới, tham gia nhiềuHiệp định Thương mại tự do (FTA), mở rộng quan hệ kinh tế songphương với hàng loạt quốc gia đã giúp Việt Nam khắc phục được

Trang 15

tình trạng khủng hoảng thị trường do các đối tác truyền thống ở Liên

Xô và các nước Đông Âu bị thu hẹp đột ngột và do tác động tiêu cực

từ cuộc khủng hoảng tài chính tiền tệ khu vực bắt đầu từ năm 1997

Quá trình hội nhập quốc tế, mà trước hết là hội nhập kinh tế quốc tếnhững năm qua đã giúp Việt Nam thu hút hiệu quả cả ba nguồn lựcquốc tế lớn là: Nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), vốnđầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và nguồn kiều hối

Tham gia hội nhập quốc tế, hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam

đã có những bước phát triển mạnh mẽ, không ngừng tăng trưởng cả

về quy mô và tốc độ Xuất nhập khẩu của Việt Nam đã trở thànhđộng lực chính, quan trọng cho sự phát triển của nền kinh tế quốcdân

Thứ ba, thông qua hội nhập với các nước trong khu vực và trên thế

giới, Việt Nam đã tiếp thu được khoa học, công nghệ mới và cáchquản lý tiên tiến trên nhiều lĩnh vực, qua đó góp phần tăng năngsuất lao động, nâng cao năng lực cạnh tranh trong hoạt động sảnxuất, kinh doanh Nhờ tranh thủ được các nguồn vốn đầu tư và việntrợ quốc tế, nhiều lĩnh vực hạ tầng như Bưu chính viễn thông, Côngnghệ thông tin, Giao thông vận tải… đã phát triển đáng kể, tạo tiền

đề và cơ sở quan trọng, đáp ứng yêu cầu, tạo thuận lợi cho hội nhập

ở tất cả các lĩnh vực khác

Việc hội nhập sâu rộng vào đời sống quốc tế đã kích thích sự thayđổi tích cực hơn của cơ cấu xuất khẩu, chuyển dần từ sản phẩm thôsang công nghiệp chế biến và sản phẩm có hàm lượng công nghệ,giá trị tăng cao hơn, thúc đẩy tái cơ cấu kinh tế theo hướng pháttriển bền vững, tạo điều kiện cho nền kinh tế và các doanh nghiệpViệt Nam tiếp cận các yếu tố đầu vào như vốn, công nghệ, kinh

Trang 16

nghiệm quản lý , thay đổi tư duy sản xuất, làm ăn mới, thúc đẩychuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh.

Quá trình hội nhập quốc tế đã góp phần đào tạo cho Việt Namnhững nhà quản lý, các doanh nhân, đội ngũ nguồn nhân lực có trình

độ và năng lực cả về chuyên môn lẫn quản lý Đồng thời, hội nhậpquốc tế cũng thúc đẩy quá trình cải cách hành chính, cải cách thểchế kinh tế thị trường ngày một thông thoáng, tương thích, tạo thuậnlợi cho các đối tác nước ngoài làm ăn với Việt Nam và Việt Nam sẽtrở thành nền kinh tế thị trường thực sự

2 Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả quá trình hội nhập kinh tế quốc tế tại Việt Nam

1.3 2.1 Tình hình hội nhập kinh tế quốc tế ở Việt Nam

Quá trình hội nhập quốc tế của Việt Nam gần 30 năm qua đã vàđang đạt được nhiều thành quả to lớn, đưa Việt Nam bước vào mộtgiai đoạn hội nhập quốc tế sâu sắc và toàn diện hơn Kết quả, thànhtựu của hội nhập quốc tế của Việt Nam trên một số mặt chủ yếu nhưsau:

Thứ nhất, hội nhập quốc tế góp phần phá thế bao vây, cấm vận,

nâng tầm vị thế Việt Nam trên trường quốc tế Điều này được phảnánh qua việc Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao, kinh tế -thương mại với hầu hết các quốc gia, vùng, lãnh thổ và là thành viêncủa nhiều tổ chức quốc tế ở khu vực và thế giới Tính đến năm 2014,Nước ta có quan hệ ngoại giao với 181 quốc gia, quan hệ kinh tế -thương mại với trên 230 thị trường nước ngoài, là thành viên tích cựccủa hơn 70 tổ chức quốc tế và khu vực

Trang 17

Tháng 7/1995, Việt Nam gia nhập ASEAN; Năm 1996 là thành viêncủa APEC (Diễn đàn Hợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương) đểđến năm 2017 tổ chức thành công hội nghi APEC tại Đà Nẵng; Năm

2000, ký kết Hiệp định Thương mại song phương Việt Nam - Hoa Kỳ;Tháng 1/2007 là thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại Thếgiới v.v Trong thời gian qua, Việt Nam đã tham gia nhiều Hiệp địnhThương mại tự do (FTA) khu vực và song phương, như cùng với cácnước ASEAN ký FTA giữa ASEAN với Trung Quốc (2004), ASEAN - HànQuốc (2006), ASEAN - Nhật Bản (2008) Ký FTA song phương ViệtNam - Nhật Bản (2008), Việt Nam - Chi Lê (2011), Việt Nam - Liênminh kinh tế Á - Âu (2015) Hiện nay, chúng ta đang hướng tới việc

ra đời Cộng đồng ASEAN vào tháng 12/2015; ký kết Hiệp định đốitác xuyên Thái Bình Dương (TPP), trong đó Việt Nam là một thànhviên vào tháng 3/2018 tại Chile

Đến nay, Việt Nam đang là thành viên tích cực của nhiều tổ chứcquốc tế và khu vực quan trọng như: Tổ chức Liên Hợp quốc , Tổ chứcThương mại Thế giới, Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á, Diễn đànhợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) Quá trình hộinhập của Việt Nam có cả ở các cấp độ, phạm vi từ khu vực (ASEAN)đến liên khu vực (APEC, ASEM) và tới toàn cầu (UN, WTO) Vớicương vị là thành viên hoặc gánh vác những trọng trách lớn hơn: Ủyviên Không thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc nhiệm kỳ2008-2009, Chủ tịch ASEAN-2010, Tổng Thư ký ASEAN (2013-2017),Hội đồng nhân quyền Liên Hiệp quốc (2014-2016) Việt Nam đã thểhiện được trách nhiệm và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của mình,được các nước trên thế giới đánh giá rất cao

Thứ hai, hội nhập quốc tế mở ra một không gian phát triển mới cho

nền kinh tế Việt Nam, tranh thủ được môi trường quốc tế thuận lợi đểtập trung phát triển kinh tế - xã hội Với việc Việt Nam trở thành

Trang 18

thành viên của nhiều tổ chức khu vực và thế giới, tham gia nhiềuHiệp định Thương mại tự do (FTA), mở rộng quan hệ kinh tế songphương với hàng loạt quốc gia đã giúp Việt Nam khắc phục đượctình trạng khủng hoảng thị trường do các đối tác truyền thống ở Liên