Nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong pháttriển sự nghiệp giáo dục; thực hiện đa dạng hóa các loại hình trường và các hìnhthức giáo dục; khuyến khích, huy động và tạo điều kiện để tổ chức,
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ THANH HÓA
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC
XÃ HỘI HOÁ GIÁO DỤC NHẰM TĂNG CƯỜNG CSVC ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC Ở
TRƯỜNG THCS NGUYỄN VĂN TRỖI
TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY
Người thực hiện: Chu Thị Hường Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lí
THANH HOÁ, NĂM 2022
Trang 22.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 52.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 62.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 82.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục,
với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường
16
Trang 3Xuất phát từ quan điểm cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, Đảng takhẳng định giáo dục là sự nghiệp của toàn dân, toàn xã hội Chính vì vậy, cùngvới việc xây dựng chương trình đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, giáo viên, đầu
tư cơ sở vật chất thì Nhà nước còn phải huy động mọi lực lượng tham gia vào sựnghiệp giáo dục Ngày 14/6/2005, Quốc hội đã thông qua Luật Giáo dục LuậtGiáo dục xác định phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu nhằm nâng cao dântrí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài; phát triển giáo dục phải gắn với nhu cầuphát triển kinh tế, xã hội; “phát triển giáo dục, xây dựng xã hội học tập là sựnghiệp của Nhà nước và của toàn dân Nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong pháttriển sự nghiệp giáo dục; thực hiện đa dạng hóa các loại hình trường và các hìnhthức giáo dục; khuyến khích, huy động và tạo điều kiện để tổ chức, cá nhân thamgia phát triển sự nghiệp giáo dục” Bên cạnh đó, Chính phủ cũng ban hành Nghịquyết số 05/2005/NQ-CP về đẩy mạnh xã hội hóa các hoạt động giáo dục, y tế,văn hóa và thể dục thể thao, trong đó đặt mục tiêu định hướng đến năm 2010, “tỷ
lệ học sinh nhà trẻ ngoài công lập chiếm 80%, mẫu giáo 70%, trung học phổthông 40%, trung học chuyên nghiệp 30%, các cơ sở dạy nghề 60%, đại học, caođẳng khoảng 40%” Năm 2012, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 40/NQ-CPban hành chương trình hành động của Chính phủ về đề án “Đổi mới cơ chế hoạtđộng của các đơn vị sự nghiệp công lập, đẩy mạnh xã hội hóa một số loại hìnhdịch vụ sự nghiệp công” trong đó nâng cao nhận thức và hoàn thiện thể chế bảođảm đồng bộ các yếu tố thực hiện đổi mới cơ chế hoạt động của các đơn vị sựnghiệp công lập, đẩy mạnh xã hội hóa một số loại hình dịch vụ sự nghiệp công Chủ trương xã hội hóa giáo dục còn được Trung ương chỉ đạo rõ hơn trong Nghị
Trang 4quyết số 29/NQ-TƯ ngày 4/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục vàđào tạo Ngày 3/8/2018 Bộ Giáo dục và đào tạo ban hành Thông tư số16/2018/TT-BGDĐT quy định về vận động, tiếp nhận, quản lý và sử dụng cáckhoản tài trợ của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước cho các
cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân Luật Giáo dục năm 2019 ra đờingày 14/6/2019 với mục tiêu thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng và phápluật của Nhà nước về đổi mới giáo dục, đào tạo, tạo hành lang pháp lý cho việcxây dựng nền giáo dục Việt Nam phát triển toàn diện; Luật xác định: “Thực hiện
đa dạng hóa các loại hình cơ sở giáo dục và hình thức giáo dục; khuyến khích,huy động và tạo điều kiện để tổ chức, cá nhân tham gia phát triển sự nghiệp giáodục; khuyến khích phát triển cơ sở giáo dục dân lập, tư thục đáp ứng nhu cầu xãhội về giáo dục…” Như vậy, xã hội hoá giáo dục được ghi nhận và phát triển trởthành một phần không thể thiếu trong sự nghiệp phát triển giáo dục của nước tatrong những năm qua và đặc biệt là trong bối cảnh tình hình hiện nay
Trong bối cảnh hiện nay tình hình dịch bệnh COVID-19 diễn biến rất phứctạp làm ảnh hưởng tới sức khỏe và nền kinh tế của đất nước Vì vậy việc vận động
xã hội hóa trong nhà trường cũng rất khó khăn
Bậc THCS là một bậc học đóng vai trò quan trọng trong hệ thống giáo dục trung học phổ thông Chính vì vậy, ở bậc học này việc thực hiện tốt chủ trương xãhội hóa giáo dục theo tinh thần chỉ đạo của Đảng và Nhà nước là hết sức cần thiết.Các trường THCS cần phải có những biện pháp quản lý hiệu quả hoạt động xã hộihóa để góp phần tạo môi trường giáo dục thân thiện, hiện đại và góp phần nâng cao chất lượng đào tạo Trong những năm gần đây, các trường THCS trện địa bàn thành phố Thanh Hóa đã tích cực thực hiện hoạt động xã hội hóa giáo dục từ đó tạo nguồn lực quan trọng đóng góp vào sự nghiệp giáo dục chung của thành phố Thanh Hóa Tuy nhiên, quản lý hoạt động xã hội hóa giáo dục ở các trường THCSthành phố Thanh Hóa vẫn còn một số hạn chế như việc tuyên truyền, nâng cao nhận thức của các lực lượng giáo dục đối với công tác xã hội hóa chưa thực sự hiệu quả, phương pháp tổ chức thực hiện công tác xã hội hóa giáo dục đôi khi cònchưa phù hợp, công tác đánh giá hiệu quả của hoạt động xã hội hóa giáo dục chưa
Trang 5được thực hiện thường xuyên Trong bối cảnh hiện nay tình hình dịch bệnh phức tạp đời sống nhân dân bị ảnh hưởng, kinh tế giảm nên rất khó trong việc vận độngXHH GD.
Chính vì vậy, việc tìm ra các biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động xã hội hóa giáo dục ở trường THCS Nguyễn Văn Trỗi thành phố Thanh Hóa
là hết sức cần thiết Xuất phát từ những lý do trên mà tôi chọn đề tài “MỘT SỐ
KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC XÃ HỘI HOÁ GIÁO DỤC NHẰM TĂNG CƯỜNG CSVC ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC Ở
TRƯỜNG THCS NGUYỄN VĂN TRỖI TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY”
làm đề tài nghiên cứu của mình
Từ thực tế của nhà trường CSVC còn thiếu nhiều, xuất phát từ lý do đó,
tôi đã nghiên cứu kĩ “Thông tư 16/2018/TT-BGDĐT ngày 03/8/2018 Quy định
về tài trợ cho các cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân”, tìm hiểu
thực trạng của công tác XHHGD ở địa phương, rút ra nguyên nhân của nhữngtồn tại cũng như những ưu điểm trong công tác huy động các nguồn lực để tăngcường CSVC, cải tạo cảnh quan nhà trường góp phần nâng cao chất lượng giáodục Qua hai năm thực hiện công tác XHHGD tại nhà trường, bản thân tôi đãcùng với ban giám hiệu nhà trường hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Vì vậy tôi đã
chọn viết sáng kiến “Một số kinh nghiệm trong công tác xã hội hoá giáo dục
nhằm tăng cường CSVC để nâng cao chất lượng giáo dục ở trường THCS Nguyễn Văn Trỗi trong bối cảnh hiện nay” để cùng với đồng nghiệp trao đổi,
thảo luận về vấn đề XHHGD hiện nay ở các nhà trường
1.2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, các văn bản, các quy định để đềxuất một số giải pháp về công tác XHHGD ở trường THCS Nguyễn Văn Trỗi
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Các giải pháp về việc đẩy mạnh công tác XHHGD ở trường THCSNguyễn Văn Trỗi từ năm học 2019- 2020 đến nay
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Trang 6+ Phương pháp nghiên cứu lý luận
Phương pháp này nhằm giúp thu thập các thông tin lý luận để xây dựng
cơ sở lý luận của đề tài cụ thể: Phương pháp phân tích, tổng hợp đề tài; phươngpháp khái quát hoá các nhận định, độc lập
+ Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Phương pháp này nhằm giúp thu thập các thông tin thực tiễn để xây dựng
cơ sở thực tiễn của đề tài cụ thể: Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục;phương pháp lấy ý kiến kinh nghiệm đồng nghiệp
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
Xã hội hoá giáo dục là gì?
XHHGD là huy động mọi nguồn lực của toàn xã hội cùng tham gia vàoquá trình giáo dục, đa dạng hoá các loại hình giáo dục, tạo ra phong trào học tập,xây dựng một xã hội học tập để mọi người dân cùng được hưởng thụ các thànhquả do hoạt động giáo dục đem lại
XHHGD một mặt là quá trình nâng cao vai trò định hướng, chỉ đạo, quản
lí và đầu tư của Nhà nước mặt khác là việc huy động sự tham gia đóng góp củanhân dân, của toàn xã hội cho phát triển sự nghiệp Giáo dục và Đào tạo để huyđộng sự đóng góp về trí lực, nhân lực, vật lực, tài lực cho Giáo dục và Đào tạo
Đó chính là huy động XHHGD
XHHGD gồm 2 thành phần chính đó là: Xây dựng một xã hội học tậptrong đó mọi người học tập thường xuyên, học tập suốt đời và huy động cácnguồn lực trong xã hội tham gia đóng góp cho giáo dục
XHHGD đem lại nhiều lợi ích Thứ nhất là nó tạo ra một phong trào họctập sâu rộng trong xã hội dưới nhiều hình thức, thực hiện học tập suốt đời đểngười dân làm việc tốt hơn, thu nhập cao hơn, cuộc sống tốt đẹp hơn, làm choViệt Nam trở thành một xã hội học tập Thứ hai là xã hội hóa giáo dục sẽ pháthuy mọi tiềm năng trong xã hội về vật chất, trí tuệ, khoa học kĩ thuật, huy động
sự tham gia của toàn xã hội vào sự nghiệp giáo dục với các mức độ khác nhau
Trang 7giúp giáo dục đạt quy mô rộng, tốc độ lớn, chất lượng cao đáp ứng nhu cầu pháttriển và tiến bộ giáo dục Thứ ba là xã hội hóa giáo dục là một giải pháp quantrọng để thực hiện chính sách công bằng xã hội trong chiến lược kinh tế – xã hộicủa Đảng và nhà nước Công bằng không chỉ trong việc hưởng thụ (Người dânđược Nhà nước và xã hội chăm lo) mà còn trong việc đóng góp, cống hiến cho
xã hội theo khả năng thực tế của từng người, từng địa phương
Thực tế trong những năm học vừa qua, công tác xã hội hoá đã đem lạiluồng sinh khí mới cho giáo dục: Bộ mặt của các cơ sở giáo dục đã có nhữngbước chuyển biến rõ rệt, điều kiện CSVC, khuôn viên trường lớp, chất lượnggiáo dục vì thế mà cũng được nâng lên; Mối quan hệ giữa nhà trường và phụhuynh học sinh càng thêm gắn kết, tin cậy lẫn nhau Phụ huynh học sinh tintưởng vào nhà trường, quan tâm đến các hoạt động giáo dục của con em Hiệuquả từ công tác xã hội hoá đến nay là không thể phủ nhận nhưng bên cạnh đócông tác xã hội hoá cũng bị một vài cơ sở giáo dục đã biến tướng thành vấn đềbức xúc trong dư luận đó là tình trạng thiếu dân chủ, bàn bạc; thiếu sự côngkhai, minh bạch; thiếu đồng thuận, không tuân thủ các quy định của nhà nước vềcông tác vận động XHHGD Dẫn tới hiện tượng lạm thu, thu sai quy định…dẫntới có những luồng dư luận không tốt trong công tác XHHGD
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi là một trường thuộc thành phố ThanhHóa, nhưng do đã được xây dựng từ lâu nên các điều kiện phục vụ cho hoạtđộng dạy và học còn thiếu; khuôn viên trường lớp, các công trình phụ trợ, cácphòng chức năng chưa có; việc tổ chức các hoạt động giáo dục trong nhà trườngcòn bị chi phối bởi các điều kiện CSVC; sự quan tâm của phụ huynh đến chấtlượng giáo dục của nhà trường và quan tâm đến điều kiện học tập của con emchưa được sâu sát
Là một trường trong trung tâm thành phố nhưng chưa được đầu tư nhiềunên CSVC, trang thiết bị dạy học vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phục vụ tốtcho giáo viên và học sinh như: bàn ghế gỗ ép đã đến thời kỳ phồng rộp; đồdùng, thiết bị thí nghiệm đã cũ và hỏng; sân chơi, bãi tập chưa có, các phòng học
Trang 8thực hành, phòng chức năng còn thiếu; dàn máy tính phục vụ cho dạy học tinhọc đã cũ, hay hỏng; khuôn viên trường lớp chưa đảm bảo xanh - sạch - đẹp; Hệthống trang thiết bị phục vụ cho việc dạy và học còn thiếu thiết bị hiện đại dạyhọc trực tuyến chưa có.
Trong bối cảnh tình hình Covid – 19 hiện nay công tác xã hội hoá giáodục còn gặp nhiều khó khăn do hạn chế về công tác tuyên truyền dẫn tới một bộphận không nhỏ quần chúng nhân dân chưa nhận thức đúng đắn quan điểm củaĐảng, Nhà nước về XHHGD Vì vậy các tổ chức đoàn thể và nhân dân trên địabàn chưa có nhiều đóng góp lớn cho việc xây dựng và phát triển nhà trường
Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy:
Dễ trăm lần không dân cũng chịu
Khó vạn lần dân liệu cũng qua
Xuất phát từ thực tế đó mà tôi đã có suy nghĩ: Nhân dân trong phường tuyđời sống kinh tế đa số chưa phải là khá giả nhưng họ sẵn sàng đầu tư cho con em
họ nếu thấy hiệu quả và tin cậy Nắm bắt tình hình thực tế của nhà trường, củađịa phương là một hiệu trưởng, tôi suy nghĩ nếu chỉ chờ vào ngân sách nhà nướccấp thì chưa biết đến lúc nào nhà trường mới có được một khuôn viên khangtrang CSVC đầy đủ cho thầy và trò dạy – học, mà phải biết dựa vào dân, khaithác sự đóng góp của mọi tổ chức cá nhân và các nhà hảo tâm trên địa bàn đểtăng cường CSVC, cải tạo cảnh quan nhà trường Từ suy nghĩ đó, tôi đã chủđộng xây dựng kế hoạch cụ thể về công tác XHHGD: Mục tiêu huy động là gì?Đối tượng huy động? Thời gian huy động? Xác định ai là vai trò chủ thể huyđộng? Từ đó, họp cấp ủy – lãnh đạo nhà trường, thống nhất trong hội đồng sưphạm, họp trao đổi thống nhất với Hội Cha mẹ học sinh (CMHS) trong nhàtrường và trình duyệt, xin chủ trương của Đảng uỷ, chính quyền, các tổ chứcđoàn thể ở địa phương và phòng GD&ĐT thành phố Được sự nhất trí, ủng hộcủa chính quyền địa phương và phòng GD&ĐT thành phố, Hội CMHS từ nămhọc 2018-2019 nhà trường đã triển khai thực hiện công tác XHHGD với nhữnggiải pháp cụ thể và bước đầu đạt kết quả đáng khích lệ
Trang 92.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
Biện pháp 1: Tổ chức tốt công tác tuyên truyền
Là một hiệu trưởng, tôi nhận thức được mục đích của việc tuyên truyềnphải làm sao để mọi người hiểu ra rằng: Nếu toàn xã hội và các gia đình quantâm với công tác XHHGD thì con em họ được hưởng môi trường giáo dục tốthơn Việc tuyên truyền phải là một chủ trương đúng đắn với ý nghĩa tất cả những
gì tốt đẹp nhất đều dành cho thế hệ trẻ, cải thiện điều kiện học tập của học sinh,đổi mới cách dạy của thầy và cách học của trò.v.v Tuyên truyền sâu rộng đếntập thể cán bộ, giáo viên, công nhân viên trong nhà trường để họ sẽ hiểu ra rằngnếu thiếu thốn trang thiết bị dạy học, môi trường sư phạm không đảm bảo thìhiệu quả công tác giảng dạy sẽ không cao, chất lượng giáo dục thấp, uy tín nhàtrường sẽ bị giảm đi Ngược lại, nếu nhà trường có điều kiện tốt thì bản thân mỗicán bộ giáo viên, nhân viên sẽ có nhiều thuận lợi hơn trong công việc, hiệu quảcông tác cao hơn, uy tín nhờ đó mà được nhân lên
Nội dung tuyên truyền là chủ trương chính sách của Đảng, Nhà Nước, củaUBND tỉnh, thành phố…về công tác XHHGD Tuyên truyền ý nghĩa của công tácXHHGD với toàn thể cán bộ giáo viên, nhân viên, với phụ huynh học sinh (PHHS)
để từ đó thấy được tầm quan trọng của công tác XHHGD đối với sự nghiệp giáodục và đào tạo nói chung và sự phát triển của nhà trường nói riêng Để mọi ngườihiểu rằng sự nghiệp giáo dục không chỉ là nhiệm vụ riêng của nhà trường mà đó lànhiệm vụ chung của toàn xã hội trong đó nhà trường có vai trò chính
Tôi thường xuyên cập nhật thông tin, quán triệt các quan điểm, đường lối,nghị quyết của Đảng, Nhà nước và các cấp chính quyền về công tác XHHGD.Họp định kỳ chi bộ vào đầu tháng tổ chức tuyên truyền, giao trách nhiệm cho các
tổ chức trong nhà trường, các Đảng viên cùng thực hiện tốt công tác tuyên truyền
Tôi xây dựng kế hoạch về công tác XHHGD cụ thể, chi tiết theo từng nămhọc Tổ chức họp tham khảo ý kiến giáo viên để đưa ra những biện pháp cụ thể,phân công rõ nhiệm vụ cho từng bộ phận để triển khai thực hiện Đối với cán bộ,giáo viên, nhân viên trong nhà trường: Thông qua các buổi họp hội đồng, họp
Trang 10chuyên môn nhà trường, tổ chức tuyên truyền, nêu rõ chủ trương mục đích huyđộng XHHGD, xây dựng nội dung cụ thể chi tiết cho giáo viên khi triển khai tớitừng PHHS thông qua các buổi họp định kỳ trong năm, giáo viên lắng nghe phảnhồi của PHHS tổng hợp những ý kiến chung nhất để xây dựng kế hoạch thựchiện sau đó thông báo lại cho ban đại diện Cha mẹ các lớp để tạo được sự đồngthuận cao nhất Đối với lãnh đạo, nhân dân địa phương, các đơn vị trên địa bàn:Tạo mối quan hệ thật tốt với lãnh đạo địa phương, tổ chức tốt họp thống nhất vềcông tác phối hợp giữa nhà trường với UBND phường đúng định kỳ, xây dựngnghị quyết thực hiện cụ thể cho từng giai đoạn phát triển của nhà trường Thuthập ý kiến đóng góp của mọi lực lượng xã hội, để thể hiện trách nhiệm của xãhội đối với sự nghiệp phát triển giáo dục Duy trì thường xuyên liên tục, sinhđộng, đa dạng và có hiệu quả việc tuyên truyền các chủ trương, nội dungXHHGD của Đảng và Nhà nước trên các phương tiện thông tin đại chúng, thôngqua các đợt sơ, tổng kết đoàn thể mời dự, tôi tranh thủ kêu gọi sự đóng góp củacộng đồng, phân tích cặn kẽ các chủ trương huy động của nhà trường, nâng cao
ý thức trách nhiệm của mỗi người dân và cộng đồng xã hội trong việc chăm lophát triển giáo dục
Biện pháp 2: Làm tốt công tác tham mưu cho lãnh đạo địa phương
Tôi xác định nếu có sự nhất trí của lãnh đạo địa phương sẽ giúp cho côngviệc của nhà trường được thuận lợi và ngược lại lãnh đạo sẽ tin tưởng vào nhàtrường Làm tốt công tác tham mưu sẽ giúp cho công tác XHHGD của nhàtrường có được cơ sở pháp lý trong quá trình thực hiện và kế hoạch XHHGDđược tổ chức bài bản và có hiệu quả hơn
Từ đó, tôi thường xuyên và kịp thời cung cấp những thông tin về công tácgiáo dục nói chung và các chủ trương XHHGD của Đảng, Nhà nước, Chính phủ,Tỉnh và của ngành đến UBND phường Tạo uy tín thông qua các hoạt động giáodục, những kết quả đạt được của cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh trêncác mặt hoạt động Tham mưu về công tác xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia,quy hoạch khuôn viên trường, tham mưu về xây dựng cơ sở vật chất, cải tạocảnh quan nhà trường… Tham mưu phải được thể hiện bằng các nghị quyết của