Ở trường mầm non, giáo dục âm nhạc không phải là dạy trẻ hát chuẩn xác rõ ràng một cách đơn giản mà trẻ phải được tham gia các hoạt động âm nhạcnhư nghe nhạc, vận động theo nhạc, múa, t
Trang 12.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 52.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 62.3.1 Trang bị kiến thức kỹ năng âm nhạc, nâng cao trình độ
chuyên môn để tổ chức có hiệu quả trò chơi âm nhạc 62.3.2 Chuẩn bị đồ dùng, trang phục, đạo cụ để cho trẻ tham gia vào
Tài liệu tham khảo
Danh mục các sáng kiến đã được công nhận
Phụ lục sáng kiến kinh nghiệm
Trang 21 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài
Mầm non là cấp học đầu tiên theo hệ thống giáo dục của nước ta và là nềnmóng cho sự phát triển toàn diện cho trẻ nhỏ Những kiến thức, kỹ năng mà các
bé học được ở cấp bậc mầm non sẽ góp phần xây dựng con người và tính cáchcủa trẻ sau này Chính vì thế, việc đầu tư phát triển chương trình giáo dục và đàotạo mầm non cũng là cách để tạo nên một nguồn nhân lực chất lượng và đầy hứahẹn cho đất nước
Đến trường, trẻ được học, được chơi, được tham gia trải nghiệm vào nhiềuhoạt động bổ ích; giúp trẻ phát triển các mặt nhân cách, tạo tiền đề cho trẻ pháttriển 5 lĩnh vực giáo dục đó là: Thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm - kĩnăng xã hội và thẩm mỹ
Trong đó giáo dục phát triển thẩm mỹ là một trong những lĩnh vực vôcùng quan trọng, nó góp phần hình thành và phát triển những cảm xúc, trítưởng tượng, sáng tạo, sự tập trung chú ý, khả năng diễn tả hứng thú của trẻ.Trong thời đại ngày nay, âm nhạc dành cho trẻ nhỏ đã thực sự được quantâm và phát triển một cách nhanh chóng Chúng ta có thể thấy được tầm quantrọng của âm nhạc đối với sự phát triển toàn diện của trẻ Âm nhạc giúp trẻthông minh hơn, nâng cao được kĩ năng vận động của cơ thể để có được cơ thểcân đối và khỏe mạnh hơn Không những vậy, âm nhạc còn giúp trẻ tự tin, biếtcách thể hiện chính mình, cải thiện kĩ năng giao tiếp, rèn luyện tính kiên nhẫncho trẻ
Ở trường mầm non, giáo dục âm nhạc không phải là dạy trẻ hát chuẩn xác
rõ ràng một cách đơn giản mà trẻ phải được tham gia các hoạt động âm nhạcnhư nghe nhạc, vận động theo nhạc, múa, trò chơi âm nhạc Được tiếp xúc với
âm nhạc, ở chừng mực nào đó trẻ sẽ biết nhận xét, trao đổi sự cảm nhận ýnghĩa của lời ca, âm điệu, tiết tấu Đó chính là ý nghĩa của giáo dục thẩm mỹ
Âm nhạc là phương tiện giúp trẻ nhận thức thế giới xung quanh, phát triển lờinói, quan hệ giao tiếp, trao đổi tình cảm Đối với trẻ thì âm nhạc là thế giới kìdiệu đầy cảm xúc Trẻ có thể tiếp nhận âm nhạc ngay từ khi còn nằm trong nôi.Trẻ mầm non dễ xúc cảm, vốn ngây thơ, trong sáng, nên tiếp xúc với âm nhạc
là nhu cầu không thể thiếu Với vai trò như vậy, âm nhạc đã trở thành một nộidung cần thiết trong chương trình giáo dục mầm non
Đây là loại hình được xem như phương tiện để thực hiện các hoạt độnggiáo dục trẻ một cách có hiệu quả Giáo dục âm nhạc ở trường mầm non đượctiến hành theo 4 dạng hoạt động: dạy hát, nghe hát, vận động theo nhạc, tròchơi âm nhạc Và “Trò chơi âm nhạc” là hoạt động mà trẻ mầm non rất yêuthích Đây là hoạt động tương đối tổng hợp, sử dụng tất cả các hoạt động âmnhạc khác như ca hát, nghe nhạc, vận động theo nhạc, nhảy múa, Trò chơigắn với âm nhạc - âm nhạc kết hợp với trò chơi, đã tạo nên sự cuốn hút mạnh
Trang 3mẽ đối với trẻ Sau mỗi lõ̀n tham gia chơi là một lõ̀n trẻ khắc sõu kiến thức, mởrộng hiểu biết, trẻ được tự do thể hiện bản thõn, cảm xỳc, suy nghĩ, sỏng tạo, Khụng những vậy, khi tham gia trũ chơi õm nhạc trẻ cũn được rốn luyện cỏc kĩnăng hỏt, mỳa, nghe, ghi nhớ tỏc phẩm, cảm thụ õm nhạc, dưới nhiều hỡnhthức hấp dẫn Tuy nhiờn, khi chơi vẫn cũn một số trẻ chưa mạnh dạn, chưanhập vai để chơi một cỏch say sưa…Bờn cạnh đú, giỏo viờn lựa chọn trũ chơiđụi khi cũn quỏ quen thuộc, chưa sưu tõ̀m thờm trũ chơi mới nờn trẻ dễ nhàm
chỏn…Chớnh vỡ lớ do trờn, tôi mạnh dạn đi sâu nghiên cứu đề tài: “Một số giải pháp để tổ chức cú hiệu quả trũ chơi õm nhạc cho trẻ MG 4 - 5 tuổi” ở
trường mõ̀m non Nga Phỳ nhằm tỡm ra những giải phỏp để giỳp trẻ cảm thụ tốthơn những cỏi hay, cỏi đẹp của õm nhạc thụng qua cỏc trũ chơi
1.2 Mục đớch nghiờn cứu
- Khi chọn đề tài: “Một số giải phỏp để tổ chức cú hiệu quả trũ chơi õm nhạc cho trẻ MG 4 - 5 tuổi ở trường mầm non Nga Phỳ” Tụi mong muốn
thụng qua đú để phỏt triển nhiều mặt, nhiều lĩnh vực cho trẻ như:
+ Về nhận thức: Nhờ cú õm nhạc mà giỳp trẻ khỏm phỏ, hiểu biết về thếgiới xung quanh, từng bước tớch lũy kinh nghiệm sỏng tạo và phỏt triển trớ tuệ,thoả món tớnh tũ mũ, ham hiểu biết của trẻ Và kớch thớch sự hiểu biết văn húacủa cỏc vựng miền trờn cả nước
+ Về thẩm mỹ: Âm nhạc là một trong cỏc bộ mụn nghệ thuật giỏo dục cỏiđẹp cho trẻ Lời ca giai điệu của cỏc bài hỏt, bản nhạc đó giỳp trẻ tưởng tượng,học núi lờn tỡnh cảm của mỡnh, những ước mơ, những cảm xỳc mạnh mẽ
+ Phỏt triển trớ tuệ: Âm nhạc giỳp trẻ phỏt triển trớ nhớ Trớ nhớ õm nhạc làkhả năng thu nhận và ghi nhớ lại Vỡ đặc điểm của trẻ mẫu giỏo là ghi nhớ õmnhạc bằng tai nghe và dựa vào nhạc cảm Ngoài ra tớnh tớch cực và sự tập trungchỳ ý trong giờ hỏt giữ vai trũ quan trọng trong việc củng cố và phỏt triển trớnhớ cho trẻ Điều này cú tỏc dụng rốn luyện đụi tai nhạy bộn cho trẻ, đồng thờităng cường nhận thức cho trẻ với thế giới xung quanh
+ Về ngụn ngữ: Khoa học đó chứng minh trẻ biết hỏt trước khi biết núi,thụng qua những bài luyện tập về ngữ õm (nguyờn õm, phụ õm) theo giai điệukhi cũn nhỏ giỳp trẻ phỏt õm chuẩn chớnh xỏc Khi lớn dõ̀n lờn, trẻ sẽ rốn luyệnđược về khả năng ngụn ngữ thụng qua hoạt động đỏnh giỏ, nhận xột Vỡ vậyqua õm nhạc trẻ được mở rộng vốn từ, phỏt triển ngụn ngữ cho trẻ Kinhnghiệm tiếp cận với õm nhạc giỳp trẻ sử dụng ngụn ngữ để miờu tả, cỏch phỏt
õm thụng qua việc lắng nghe và hỏt
+ Về thể chất: Trũ chơi õm nhạc giỳp trẻ phỏt triển cơ bắp và cỏc tố chấtnhư độ bền, độ linh hoạt, dẻo dai, tớnh chớnh xỏc, sự nhanh nhạy, sự cõn bằng,
sự khộo lộo… Theo cỏc nhà tõm lý học, vấn đề mấu chốt của việc trẻ chơi trũ
Trang 4chơi âm nhạc nằm ở mối tương quan giữa hoạt động thể chất và hoạt động trínão Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng sự luân phiên giữa vận động thể lực và vậnđộng trí não có tác động tích cực đến sức khỏe của con người, nhờ đó cường
độ và chất lượng của hoạt động trí não được nâng cao
Chính vì thế giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non thực hiện nhiều nhiệm vụthúc đẩy hoạt động trí tuệ Trong đó tổ chức hiệu quả trò chơi âm nhạc cho trẻđóng vai trò quan trọng giúp trẻ hứng thú tiếp thu tốt mọi hoạt động trongtrường mầm non
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài này là: Trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi, trườngmầm non Nga Phú, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hoá
1.4 Phương pháp nghiên cứu
* Phương pháp nghiên cứu lý luận
- Nghiên cứu một số tài liệu liên quan đến lĩnh vực phát triển thẩm mỹnhằm mục đích xây dựng cơ sở lí luận cho đề tài
- Nghiên cứu các tài liệu về tâm sinh lý lứa tuổi mẫu giáo 4 - 5 tuổi để tìm
ra những nguyên nhân làm rõ vấn đề cho việc nghiên cứu
* Phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
- Phương pháp quan sát: Quan sát hoạt động của trẻ trong quá trình thựchiện hoạt động trò chơi âm nhạc
- Phương pháp điều tra: Điều tra bằng giao tiếp, quan sát hàng ngày
- Phương pháp khảo sát trẻ: Tiến hành khảo sát trên 5 trẻ độ tuổi 4 - 5 tuổi
về khả năng nghe nhạc, vận động theo nhạc và trò chơi âm nhạc
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Thực nghiệm các biện pháp được đềxuất để kiểm chứng tính đúng đắn của các biện pháp đưa ra
- Phương pháp thống kê, xử lý số liệu: Xử lý kết quả nghiên cứu bằng cáccông thức toán học thống kê, tính phần trăm
2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm:
Âm nhạc là loại hình nghệ thuật xuất hiện rất sớm trong lịch sử xã hội loàingười và là nhu cầu không thể thiếu trong đời sống, đặc biệt là đối với trẻ thơ
Nhà sư phạm V Xu-Khôm-Lin- xki đã nói: “Tuổi thơ không thể thiếu âm nhạc giống như không thể thiếu trò chơi hay truyện cổ tích Âm nhạc là một phương tiện kì diệu và tế nhị nhất để truyền đạt lời kêu gọi của những cái tốt đẹp và nhân đạo Nó dẫn dắt trẻ vào thế giới của điều thiện, tạo ra sự đồng cảm và là một phương tiện bồi dưỡng năng lực sáng tạo của trí tuệ mà không một phương tiện nào sánh được”[1] Đối với trẻ, âm nhạc là cả một thế giới kì
Trang 5diệu, đầy xúc cảm với những lời ca, giai điệu trầm bổng, sự phong phú của âmhình tiết tấu; sự ngộ nghĩnh của các hình tượng; sự nhịp nhàng, uyển chuyển;
sự khoẻ khoắn của các vận động Âm nhạc là phương tiện phát triển năng lựcthẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, thể chất cho trẻ, tạo tiền đề cho sự phát triển toàndiện nhân cách Bằng những ngôn ngữ riêng, cùng với những âm thanh biểucảm nó có sức hút kì lạ lôi cuốn trẻ một cách tự nhiên, không gò bó không ápđặt, không những thế âm nhạc còn đem lại cho trẻ cảm giác, xúc động, niềmvui sướng mà còn cho trẻ hiểu thêm về thế giới xung quanh
Đặc điểm tâm sinh lí của trẻ lứa tuổi 4 - 5 tuổi đó là trẻ thể hiện tính độclập cao và ham hiểu biết Trẻ đã có những biểu hiện ổn định về mặt cảm xúc.Trẻ đã có những biểu hiện quan tâm tới nội dung bài hát với những câu hỏi
“nói về cái gì?” “nói về ai?” Trẻ có thể xác định được âm thanh cao - thấp; to
- nhỏ, âm sắc (tiếng hát, tiếng động); biết phân biệt tính chất âm nhạc: vui vẻ,sôi nổi, êm dịu, nhịp độ nhanh hay chậm…Trẻ hiểu biết được yêu cầu thể hiệnbài hát, múa, có khả năng ghi nhớ, phối hợp động tác trong khi múa Trẻ cókhả năng phối hợp giữa tai nghe và giọng hát tốt hơn lứa tuổi 3 - 4 tuổi; giọngcủa trẻ đã có âm vang và linh hoạt hơn Trẻ lứa tuổi mẫu giáo nhỡ, được chơi
là một nhu cầu tất yếu để một số kĩ năng được vận dụng và phát triển Độ tuổinày, cơ thể đang phát triển, hệ thần kinh hiện ở trạng thái hưng phấn nên trẻ rấthiếu động Nếu như phải tham gia vào hoạt động đơn điệu nào đó, trẻ sẽ cảmthấy mệt mỏi do sự nhàm chán gây nên Vì vậy, trò chơi trong học tập nóichung trong đó có trò chơi âm nhạc nói riêng có thể coi là một phương pháphữu hiệu để khắc phục những hạn chế của trẻ, giúp trẻ lấy lại thăng bằng đểtiếp tục tham gia vào các hoạt động khác Trí tưởng tượng phong phú giúp trẻ
có sự liên tưởng phối hợp nhịp điệu, lời ca với các động tác vận động theonhạc Khi chơi, trẻ được thả hồn mình trong các nhân vật gần gũi thông qua lời
ca, những ca cảnh trong khi sắm vai Đó là hình thức thể hiện sống động phùhợp với đặc điểm tâm sinh lí của trẻ, là sự phát triển mạnh mẽ của tính hìnhtượng tư duy trực quan hành động và nhu cầu ham vận động của trẻ
Trò chơi âm nhạc luôn được trẻ yêu thích nhưng thực tế hiện nay ởtrường mầm non, trò chơi âm nhạc được tổ chức cho trẻ ít có trò chơi mới màthường là các trò chơi quen thuộc như: Tai ai tinh, Nghe âm thanh to - nhỏ,Thỏ nghe hát nhảy vào chuồng, Nghe tiếng hát tìm đồ vật, hát theo hình vẽ…Các trò chơi này thường xuyên được tổ chức cho trẻ nên vì vậy trẻ hầu như đềuthuộc và biết cách chơi một cách thành thạo Tuy nhiên, chính vì chơi lặp đilặp lại quá nhiều có thể khiến trẻ dễ nhàm chán, không còn hứng thú nữa
Cũng theo cuốn “Hướng dẫn thực hiện chương trình lứa tuổi mẫu giáo” đã
đề ra nội dung, phương pháp tổ chức hoạt động trò chơi âm nhạc cho trẻ 4 - 5tuổi Cuốn sách được nhà xuất bản giáo dục biên soạn
Trang 6Theo cuốn tạp chí giáo dục mầm non số: 2 - 2013, trong mục nghiêncứu trao đổi, Thạc sĩ: Hoàng Công Dụng - Vụ Giáo dục mầm non đã trao đổi
về việc sử dụng sách, tài liệu, băng đĩa phục vụ tổ chức hoạt động âm nhạc
Qua tham khảo tôi nhận thấy những ý kiến đưa ra rất đúng đắn “Vì thế để tổ chức có hiệu quả các trò chơi âm nhạc cho trẻ mầm non, đặc biệt là trẻ mẫu giáo 4 - 5 tuổi thì các dụng cụ âm nhạc, sách, tài liệu, băng đĩa nhạc cần đảm bảo phù hợp mục tiêu, nội dung chương trình giáo dục mầm non; phù hợp đặc điểm tâm sinh lí Các bài hát, lời ca có nội dung lành mạnh, vui tươi, khỏe khoắn; phù hợp với văn hóa, lịch sử, thuần phong mỹ tục của địa phương và dân tộc Việt Nam” [2].
+ Theo cuốn Tạp chí giáo dục mầm non số 2 - 2014, “Đề cập đến một số biện pháp tổ chức hoạt động VĐTN cho trẻ mẫu giáo trên giờ âm nhạc Tại mục này, các chuyên gia như: Nguyễn Trang - Nguyễn Nga - Ngọc Minh thuộc trung tâm nghiên cứu GDMN - Viện KHGD đã đưa ra một số biện pháp rất hữu hiệu và bổ ích để giúp trẻ có kiến thức, kỹ năng trong hoạt động âm nhạc”[3].
Như vậy từ những cơ sở trên tôi thiết nghĩ cần tìm ra những giải phápthực sự hữu ích để áp dụng vào trong giảng dạy và tổ chức trò chơi; nhằm giúptrẻ cảm thụ âm nhạc một cách tốt nhất thông qua tổ chức các trò chơi
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
a Thuận lợi:
- Bản thân là giáo viên trẻ luôn tâm huyết với nghề, luôn có ý thức tựhọc, tự rèn luyện, tham khảo sách báo, tập san, thông tin đại chúng để tìm racác phương pháp, biện pháp dạy và hướng dẫn trẻ phù hợp tham gia đầy đủcác chuyên đề về đổi mới của ngành học Mầm non, trong đó có chuyên đề
- Trường Mầm non Nga Phú là trường chuẩn quốc gia giai đoạn 1 nên có
cơ sở vật chất, đồ dùng đồ chơi phục vụ cho công tác chăm sóc, nuôi dưỡng vàgiáo dục trẻ Đặc biệt đồ dùng đồ chơi phục vụ cho hoạt động âm nhạc phongphú đa dạng và dễ sử dụng
- Hầu hết cha mẹ nhiệt tình với lớp, quan tâm đến trẻ, thích con em mìnhbiết hát nhiều bài hát hay, tự tin thể hiện bài hát cho cô giáo bạn bè và ông bà
bố mẹ và những người thân trong gia đình
Trang 7số trẻ
Sốcháu
Tỷ lệ(%)
Sốcháu
Tỷ lệ(%)
1 Trẻ biết chơi các trò chơi âm nhạcquen thuộc. 55 40 72,7 15 27,3
2 Trẻ thể hiện một số kĩ năng trongkhi chơi. 55 36 65,5 19 34,5
3 Trẻ hứng thú, tự tin khi tham giacác trò chơi âm nhạc 55 38 69,1 17 30,9
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:
2.3.1 Trang bị kiến thức kỹ năng âm nhạc, nâng cao trình độ chuyên môn để tổ chức có hiệu quả trò chơi âm nhạc.
Bản thân tôi nhận thức được để tổ chức tốt các hoạt động âm nhạc tôi cầntrang bị những kiến thức kỹ năng về âm nhạc một cách tốt nhất Tôi hiểu rằnggiáo dục âm nhạc được thực hiện trong điều kiện có sự tiếp xúc trực tiếp củagiáo viên với trẻ Vì thế tôi luôn nắm vững các phương pháp cơ bản trong giáodục âm nhạc Đó là phương pháp trực quan thính giác, phương pháp dùng lời
và phương pháp thực hành nghệ thuật Ngoài trang bị kiến thức cơ bản cho bảnthân tôi luôn nắm vững đặc điểm hoạt động âm nhạc của trẻ 4 - 5 tuổi Luôntìm tòi khám phá và sáng tạo ra các trò chơi âm nhạc phù hợp với bài hát vàvới trẻ của lớp mình Các trò chơi âm nhạc sinh động đa dạng phong phú và vàvui nhộn luôn là điều khiến trẻ hứng thú và chơi trò chơi một cách hăng say.Đối với giáo viên mầm non nếu có thể sử dụng được bất kì một loại nhạc
cụ nào đều rất khuyến khích Và lựa chọn đàn Organ để học và biết cách sửdụng là điều tối ưu nhất Đàn Organ là sự tổng hợp của nhiều âm sắc nhạc cụkhác nhau nên giáo viên có thể cho trẻ nghe được nhiều loại nhạc cụ chỉ trênmột cây đàn Không những vậy, đàn Organ còn có nhiều tính năng rất hữu íchnhư có thể thu, ghi lại những bản nhạc, tiết tấu trên bộ nhớ của đàn, có thể tănggiảm tốc độ, thay đổi âm sắc các nhạc cụ tùy ý Hơn nữa nó dễ dàng mang đi
và sử dụng mọi nơi, mọi địa điểm… Khi biết đánh đàn, giáo viên có thể tựmình đàn và hát cho trẻ nghe, có thể sửa sai cho trẻ bằng cách đàn giai điệu, cóthể sưu tầm các bài hát mới để đưa vào chương trình, biểu diễn trong chương
Trang 8trình văn nghệ của trường,… Đặc biệt, cô biết chơi đàn thì việc tạo ra tiếng kêucác con vật, chuyển thể tốc độ bản nhạc nhanh - chậm hay to - nhỏ đều dễ dàng
và sinh động Điều đó là những lợi ích vô cùng thiết thực của việc biết chơinhạc cụ đem lại
Hình ảnh cô giáo đàn cho trẻ hát trong hoạt động âm nhạc
Trong thực tế tôi đã tham gia 2 khóa học đàn và luôn tranh thủ thời gianrảnh rỗi để tự học, tự tập chơi đàn ogan phục vụ cho môn học âm nhạc nóichung và trò chơi âm nhạc nói riêng Trẻ lớp tôi rất thích nghe cô đàn và hàohứng khi tham gia trò chơi
Kết quả: Nhờ trang bị kiến thức kỹ năng âm nhạc, nâng cao trình độ
chuyên môn tôi nhận thấy bản thân tự tin trong hoạt động giáo dục âm nhạc và
tổ chức trò chơi âm nhạc cho trẻ Đối với trẻ thì khi được chơi các trò chơi âmnhạc hấp dẫn thì trẻ hứng thú và rất thích các hoạt động âm nhạc Đây cũng làlúc mà trẻ vui vẻ nhất hồn nhiên nhất mà hiệu quả giáo dục lại cao
2.3.2 Chuẩn bị đồ dùng, trang phục, đạo cụ để cho trẻ tham gia vào trò chơi âm nhạc.
Đối với trẻ mầm non nói chung, trẻ mẫu giáo 4- 5 tuổi nói riêng, đồ dùng,
đồ chơi là thứ vô cùng quan trọng và cần thiết Bởi vì, với đặc điểm tư duy ở
độ tuổi này chủ yếu là trực quan minh họa Hơn nữa với môn âm nhạc rất cầnnhững đồ dùng, dụng cụ để giúp cho khả năng cảm thụ âm nhạc của trẻ đượctốt hơn, tai nghe tinh hơn Chính vì vậy khi tổ chức các hoạt động âm nhạc, đặcbiệt là trò chơi âm nhạc tôi luôn chú ý chuẩn bị đầy đủ, phong phú đồ dùng đồchơi, dụng cụ âm nhạc cho cô và cho trẻ Để có được những giờ dạy, nhữngbuổi chơi thật sự sinh động, lôi cuốn trẻ, cung cấp được những kiến thức, kĩnăng cho trẻ thì tôi đã làm những việc cụ thể như sau:
Trang 9- Sau khi được phân công, đầu năm tôi kiểm tra, thống kê số lượng đồdùng, đồ chơi của lớp mình, nắm được những gì còn, những gì thiếu, những gìchưa có Từ đó để tham mưu với Ban giám hiệu mua bổ sung đầy đủ đồ dùng
đồ chơi để phục vụ cho nhu cầu hoạt động của trẻ
- Tranh thủ tự làm đồ dùng, đồ chơi bằng các vật liệu phế thải, nguyênliệu từ thiên nhiên, nguyên liệu sẵn có ở địa phương để trang trí lớp, để phục
vụ cho việc dạy và học của cô và trẻ Các nguyên liệu tôi sưu tầm được vệ sinhsạch sẽ trước khi dùng để làm đồ chơi, đảm bảo an toàn cho trẻ, đảm bảo màusắc đẹp, thu hút sự chú ý của trẻ Vì thế mà những đồ dùng, đồ chơi do tôi tựlàm cũng không kém phần hấp dẫn so với đồ dùng mua chút nào Hơn thế, trẻ
đã rất hứng thú khi được học và chơi bằng các đồ chơi của cô tự làm Việc làm
đồ dùng, đồ chơi không chỉ giúp cho trẻ hào hứng tham gia trò chơi mà còngiúp trẻ hiểu được ý nghĩa to lớn của việc tận dụng các phế liệu là góp phầntiết kiệm tiền, bảo vệ môi trường
Ví dụ: Tôi sưu tầm bìa cat tông làm mũ chóp kín chơi trò chơi “Nghe
tiếng hát đoán tên bạn”; sưu tầm tranh ảnh từ họa báo để chơi trò chơi “Háttheo hình vẽ” các loại nắp chai lọ để làm xắc xô, đàn; Khi tôi làm được bộ
đồ dùng gồm 2 cây đàn thì những đồ dùng đó vừa để trẻ làm đạo cụ học âmnhạc, vừa dùng để trang trí, cũng có thể dùng để dạy nhận biết, tập nói hay đểchơi hoạt động góc…
Hình ảnh: Đồ dùng, dụng cụ tự làm phục vụ cho việc tổ chức
trò chơi âm nhạc
Trang 10Ví dụ: Tôi còn sưu tầm gáo dừa khô, gốc tre già để làm mõ, sưu tầm hộp
bánh quy để làm bộ trống phục vụ cho trẻ chơi và học âm nhạc Ngoài ra tôicòn dùng ống hóp, vầu sấy khô để làm những chiếc đàn T”Rưng; đàn tranh;đàn bầu Với những đồ dung, dụng cụ mà tôi đã tự làm giúp trẻ chơi và sắmvai rất hứng thú Và điều đó quả thực đã rất lôi cuốn trẻ, giúp trẻ hào hứng hơnkhi hoạt động âm nhạc; mở rộng vốn hiểu biết về các loại nhạc cụ của dân tộc,
tò mò khám phá xem các nhạc cụ đó sử dụng ra sao
Kết quả: Đã tham mưu mua được 1 cây đàn Oocgan, may 8 bộ trang phục
múa, một bộ loa đài, micrô Bản thân tôi đã tự tạo và làm được 10 bộ đồ dùng,
đồ chơi từ các nguyên liệu phế thải, thiên nhiên phù hợp với môn học, phù hợpvới lứa tuổi và chủ đề, chính vì vậy mà việc tổ chức các trò chơi cho trẻ lớp tôi
đã đạt kết tốt
2.3.3 Tự sáng tạo ra một số trò chơi âm nhạc mới; nâng cao độ khó của Trò chơi.
Các trò chơi với hát và vận động chủ yếu dựa trên nội dung và cấu trúc
âm nhạc, các trò chơi này thường được hướng dẫn trong quá trình học hát, vậnđộng Tùy theo bài hát có những nhân vật nào và cấu trúc bài hát ra sao để tổchức cho phù hợp Yêu cầu của chơi với hát và vận động là để trẻ hào hứnghơn với hát và vận động có điểm tựa trực quan để ghi nhớ bài hát Do đó tròchơi có tính chất bổ trợ cho học hát và vận động theo nhạc Khi tổ chức cho trẻchơi giáo viên cần nêu rõ cách chơi và nội dung chơi để định hướng cho trẻ,sau đó giáo viên và trẻ chơi thử trẻ quan sát và sau đó tự tiến hành chơi Cáchchơi có thể áp dụng cho nhiều bài hát khác nhau nhưng không cần tạo sự thuầnthục cho trẻ
Để tổ chức trò chơi âm nhạc mang tính chất vận động cho trẻ có hiệuquả, cần phải lựa chọn trò chơi phù hợp với điều kiện, mức độ nhận thức, khả năngtiếp nhận của trẻ, phù hợp với chủ đề đang thực hiện Đồng thời trò chơi phải luônmới mẻ để kích thích hứng thú của trẻ Tôi đã tìm tòi, học hỏi qua sách báo, mạng
xã hội để thiết kế thêm các trò chơi âm nhạc mới cho trẻ chơi theo các chủ đề củachương trình mà bộ quy định Cụ thể là những trò chơi sau đây:
a) Trò chơi rèn luyện khả năng cảm thụ âm nhạc:
Ví dụ 1: Ở chủ để “Giao thông” tôi thiết kế trò chơi “Con đường âm nhạc”
Trang 11- Khi có tiếng nhạc phát ra, trẻ căn cứ vào tốc độ âm thanh để di chuyển:Tốc độ âm thanh của đoạn nhạc thay đổi luân phiên (nhanh, chậm, dừng) Khi
có âm thanh tốc độ nhanh trẻ cầm đèn xanh giơ lên, hát nhanh và đi nhanh Tốc
độ chậm những trẻ cầm đèn vàng giơ lên hát chậm và đi chậm Nhạc dừng trẻcầm đèn đỏ dừng lại và dậm chân tại chỗ
* Cách chơi: Cả lớp nắm tay nhau thành một vòng tròn làm hàng ràonhốt các “con vật” nuôi, chọn 6 trẻ (cho một lượt chơi), một trẻ làm “thợ săn”(bịt mắt kín) và 5 trẻ làm các “con vật” đứng trong vòng tròn, cả lớp hát bài
“Gà trống, mèo con và cún con” hoặc bài “Vì sao con chim hay hót” Khi cảlớp hát: “Nhà em có con gà trống” -> Trẻ làm con vật kêu:
“ò, ó, o”
“Mèo con và cún con” -> Trẻ làm: “meo, meo, meo”
“Gà trống gáy ò, ó, o” -> “ò, ó, o”…
“Cún con chăm canh gác nhà” -> “gâu, gâu, gâu”
Khi đó trẻ làm “thợ săn” phải chú ý lắng nghe những tiếng kêu của các
“con vật” xem chúng được phát ra từ phía nào để định hướng bắt Nếu ngườithợ săn đến gần “con vật” cả lớp hát thật to để báo hiệu cho người “thợ săn” vàcác “con vật” biết, nếu đi xa thì hát nhỏ “Con vật” nào bị bắt sẽ phải làm thợsăn và trò chơi lại tiếp tục Cô chú ý đổi nhóm chơi cho nhiều trẻ được thamgia chơi
* Luật chơi: Con vật không được ra khỏi vòng tròn, cả lớp chỉ nhắc bằng
âm thanh to, nhỏ của tiếng hát
b) Những trò chơi rèn luyện trí nhớ âm nhạc:
có tín hiệu (sắc xô, phách tre ) trước thì có quyền trả lời Nếu không trả lờiđược quyền trả lời sẽ giành cho đội có tín hiệu tiếp theo Cuối cuộc chơi độinào trả lời đúng tên nhiều bài hát nhất đội đó sẽ giành chiến thắng
* Luật chơi: Chỉ trả lời khi giành được quyền trả lời
Trang 12Ví dụ 2: Trò chơi “Tiếng ca bắt nguồn từ con vật”
* Mục đích: Rèn trí nhớ âm nhạc, phản xạ nhanh nhạy, củng cố ca hát
* Cách chơi: Chia trẻ làm hai đội Cô sử dụng hình chắp ghép (hình các con vậtcắt rời) sử dụng hình của 4 - 5 con vật Đưa từng bộ phận ra để trẻ đoán nhanh.Sau khi hội ý trẻ sẽ đoán tên bài hát và cả đội hát bài hát đó
* Luật chơi: Đội nào có tín hiệu trước sẽ giành quyền trả lời Trả lờiđúng sẽ nhận được một phần quà Chung cuộc đội nào có nhiều phần quà là độichiến thắng
c) Trò chơi âm nhạc có phân vai:
Đội 1: - Trèo cây nhanh thoăn thoắt đố bạn biết con gì?
Đội 2: - Con khỉ (và minh họa theo dáng con khỉ)
Đội 1: - Đầu đội hai cái lá đó là?
Đội 2: - Đó là chú hươu sao (đưa hai tay lên đầu)
Đội 1: Hai tai to phành phạch đó là?
Đội 2: Đó là bác voi to (đưa hai tay lên gần hai tai và vẫy vẫy)
Đội 1: - Trong xem kìa trong xem kìa ai đi nhanh thế kia?
Đội 2: - Phục phịch, phục phịch đó là bác gấu đen (đi khệnh khạng, nặng