SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓAPHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRIỆU SƠN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO GIÁO VIÊN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC THỰC HIỆN CHUYÊN ĐỀ XÂY DỰNG TRƯỜ
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRIỆU SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỈ ĐẠO GIÁO VIÊN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
TỔ CHỨC THỰC HIỆN CHUYÊN ĐỀ XÂY DỰNG
TRƯỜNG MẦM NON LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM
TRONG TRƯỜNG MẦM NON THỌ TÂN – TRIỆU SƠN
Người thực hiện: Trịnh Thị Thúy Chức vụ : Phó hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường mầm non Thọ Tân SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý
THANH HÓA, NĂM 2022
Trang 22.1.Cơ sở lý luận của“Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao
chất lượng, tổ chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm Thọ Tân, huyện Triệu
Sơn ”
4
2.2 Thực trạng của “Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao
chất lượng, tổ chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm Thọ Tân, huyện Triệu
Sơn ”
5
2.3 Các biện pháp đã áp dụng để giải quyết vấn đề 7 2.3.1 Quan tâm đến chương trình xây dựng,bồi dưỡng nâng cao
2.3.2 Chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm
2.3.3.Trang trí lớp theo hướng mở, tạo môi trường giáo dục an
2.3.4 Chỉ đạo giáo viên tổ chức hướng dẫn trẻ hoạt động với môi
2.3.5 Xây dựng môi trường xanh sạch đẹp trong và ngoài nhà
2.3.6 Phối hợp với các bậc phụ huynh,các ban nghành đoàn thể
Trang 41 Mở đầu
1.1 Lí do chọn đề tài:
Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai.Trẻ em là thế hệ tương lai của đấtnước, vì vậy việc quan tâm, bảo vệ, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ làtrách nhiệm và nghĩa vụ chung mỗi người, mỗi gia đình và toàn xã hội
Bậc học mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân,đặt nền móng đầu tiên cho việc giáo dục con người mới trong tương lai.Trườngmầm non là môi trường thuận lợi nhất cho việc hình thành và phát triển toàndiện về nhân cách ban đầu, cũng như phát triển 5 lĩnh vực giáo dục của trẻ
Muốn chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ tốt, phát triển cân đối, hài hoà
về mọi mặt thì nhà giáo dục phải tác động đến trẻ từ nhiều phía, bằng nhiều hìnhthức, thủ thuật, phương pháp khác nhau như tổ chức và thực hiện tốt, đầy đủ,nghiêm túc ba nội dung lớn đó là chăm sóc trẻ khoẻ mạnh thực hiện cân - đo -khám sức khoẻ đúng theo định kỳ, được theo dõi trên biểu đồ tăng trưởng, vệsinh cá nhân, vệ sinh môi trường sạch sẽ, đảm bảo an toàn về thể chất và tâm lýcho trẻ Công tác nuôi dưỡng tốt chế biến thực phẩm theo đúng độ tuổi, ăn đủchất, đủ lượng, đảm bảo định lượng calo theo quy định.Tổ chức các hoạt độnggiáo dục linh hoạt, sáng tạo, xác định mục tiêu, lựa chọn nội dung chương trìnhxây dựng mạng nội dung, mạng hoạt động, kế hoạch tuần, kế hoạch ngày, xácđịnh mục đích về kiến thức, kỹ năng, thái độ phù hợp với đặc điểm, khả năngnhận thức của trẻ, tình hình thực tế của địa phương.Trẻ được tham gia vào cáchoạt động học như làm quen với chữ cái, tạo hình, âm nhạc, khám phá khoahọc…và tổ chức các chế độ, thời điểm trong ngày của trẻ như hoạt động góc,hoạt động đi dạo, đi thăm, hoạt động lao động và các ngày hội, ngày lễ…vv
Với nhiều nội dung và bằng mọi hình thức, phương pháp khác nhau, giáoviên thông qua đó cung cấp, hình thành và củng cố, khắc sâu cho trẻ những kiếnthức khoa học đơn giản, những biểu tượng chính xác, đúng đắn về mọi sự vật vàhiện tượng xung quanh trẻ Qua đó trẻ được khám phá, trải nghiệm, phát triểnnăm giác quan của trẻnhư: Khả năng nghe, nhìn, sờ nắm, ngửi, nếm, kỹ năngquan sát, so sánh, phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, trừu tượng hoá, phát triển
ý thức, nhận thức và ghi nhớ có chủ định, làm giàu vốn từ, những mối quan hệ,tình cảm, giao tiếp ứng xử, kinh nghiệm sống ở trẻ, đồng thời giúp trẻ mở rộngvốn từ, phát âm chính xác và diễn đạt ngôn ngữ trong sáng, mạch lạc những suynghĩ, hiểu biết của mình, qua đó giáo dục trẻ biết cảm nhận về cái đẹp, cái hay,cái tốt, cái thiện của môi trường xung quanh, trẻ thích hướng tới cái đẹp, cáithiện và thích làm ra cái đẹp, giáo dục cho trẻ có thái độ đúng đắn với mọi sựvật, hiện tượng xung quanh trẻ và có mối quan hệ, tình cảm, đoàn kết, gần gũi,biết quan tâm, tôn trọng, yêu thương mọi người vv
Để tạo được một môi trường giáo dục phong phú về hình thức, đa dạng vềnội dung, phù hợp với đặc điểm tâm, sinh lý, khả năng nhận thức của trẻ, thu hútđược sự chú ý, hứng thú, trẻ tích cực hoạt động, được khám phá, thực hành, trảinghiệm theo nhóm, cá nhân trẻ thì đó là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và cầnthiết đối với cô giáo mầm non Đây là một môi trường giáo dục tác động và cóảnh hưởng lớn đến việc hình thành và phát triển toàn diện về nhân cách, gắn liềnvới việc cung cấp, củng cố các kiến thức, kỹ năng, các biểu tượng, khái niệm để
Trang 5phát triển 5 lĩnh vực giáo dục cho trẻ.Thông qua nội dung, hình ảnh được xâydựng ở các góc, trang trí lớp, qua các bài thơ, câu chuyện, bài hát, các trò chơi,khung cảnh, khuôn viên sư phạm trong và ngoài nhóm, lớp qua đó giáo dục chotrẻ lòng yêu quê hương, đất nước, con người, những phẩm chất đạo đức tốt đẹp,những phong tục tập quán truyền thống của dân tộc, trẻ biết lế phép, kính trọng,yêu quý giúp đỡ mọi người.
Xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là tổ hợp nhữngđiều kiện tự nhiên và xã hội, có ảnh hưởng, tác động rất lớn đến chất lượngchăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ.Vì vậy mà môi trường giáo dục trongtrường mầm non đóng một vai trò vô cùng quan trọng, tạo môi trường cho trẻđược hoạt động trải nghiệm, khám phá, củng cố, lĩnh hội tri thức, là nơi có cácnguồn thông tin phong phú, là nơi phản ánh toàn bộ nội dung của từng chủ đề,khuyến khích tính tích cực hoạt động của trẻ Tạo cơ hội cho trẻ tìm tòi khámphá, phát hiện nhiều điều mới lạ, hấp dẫn trong cuộc sống, qua đó cung cấp kiếnthức, kỹ năng cho trẻ nhằm giúp phần hình thành và phát triển nhân cách cho trẻmầm non cũng như các lĩnh vực phát triển giáo dục Môi trường giáo dục phùhợp, đa dạng sẽ gây hứng thú cho trẻ, góp phần, giúp trẻ hình thành và nâng caomối quan hệ thân thiện, mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp giữa giáo viên với trẻ,trẻ với trẻ
Là một Phó Hiệu trưởng làm công tác quản lý, chỉ đạo chất lượng chuyênmôn của nhà trường, để đảm bảo được các yêu cầu về nội dung của chuyên đềvới sự chỉ đạo của phòng GD & ĐT, so với kết quả đạt được qua những nămtrước triển khai và tổ chức thực hiện ở địa phương thì bản thân tôi nhận thấychưa đáp ứng được chất lượng theo yêu cầu Chính vì thế tôi mạnh dạn đưa ramột số giải pháp chỉ đạo chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục trong trườngmầm non Mục đích là để cho giáo viên hiểu rõ hơn nữa được tầm quan trọng,ích lợi và cấu trúc của môi trường giáo dục trong trường mầm non, tận dụngđược các nguồn nguyên vật liệu đa dạng, sắn có ở địa phương, các nguyên vậtliệu phế thải, nguyên vật liệu thiên nhiên để tạo môi trường vật chất trongtrường mầm non, phát triển tiềm năng sáng tạo, tính kiên trì, khoa học, yêu cáiđẹp, thích làm ra cái đẹp, biết bảo vệ cái đẹp, sự khéo tay của giáo viên và trẻ.Các mối quan hệ, giao tiếp, ứng xử văn minh trong nhà trường, nhóm, lớp thực
sự là một nét đẹp, là môi trường giáo dục trong sáng, là tấm gương cho trẻ noitheo
Tất cả những lý do này, bản thân tôi luôn trăn trở, tìm tòi, khát khao, luônhọc hỏi kinh nghiệm trên các phương tiện thông tin trên mạng, qua sách báo, tàiliệu giáo dục mầm non, học hỏi ở các trường bạn, mong muốn tìm ra đượcnhững giải pháp tốt nhất, sát thực, phù hợp với tình hình thực tế của địa phương
để từ đó chỉ đạo cơ sở thực hiện có hiệu quả cao Chính vì vậy mà tôi đã lựa
chọn đề tài sáng kiến kinh nghiệm, đi sâu vào nghiên cứu“Một số giải pháp chỉ
đạo giáo viên nâng cao chất lượng, tổ chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm ThọTân, huyện Triệu Sơn ”.Với hy vọng những đóng góp nhỏ bé này của tôi sẽ góp một phần
nào về tiếp tục nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm chođội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và chất lượng toàn diện trên trẻ Qua đó cũng
Trang 6để đáp ứng và theo kịp với yêu cầu chất lượng của chương trình giáo dục mầmnon hiện nay.
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Thông qua đề tài này nhằm nâng cao chất lượng tổ chức thực hiện chuyên
đề “Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non
xã Thọ Tân - huyện Triệu Sơn” Qua đó góp phần nâng cao năng lực chuyênmôn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm cho cán bộ giáo viên và nâng cao chất lượngnuôi dưỡng - chăm sóc, giáo dục trẻ trong nhà trường
Nhằm hình thành và phát triển nhân cách ban đầu Nâng cao chất lượngtoàn diện về năm lĩnh vực giáo dục cho trẻ
Phát huy tính sáng tạo, sự kiên trì, tính khéo léo của giáo viên và trẻ
1.3 Đối tượng nghiên cứu:
Nghiên cứu “Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao chất lượng tổ
chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non xã Thọ Tân - huyện Triệu Sơn”
1.4 Phương pháp nghiên cứu:
* Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý luận
Nghiên cứu tài liệu,tập san, tài liệu hướng dẫn thực hiện chương trìnhgiáo dục mầm non ban hành theo thông tư 51/2020/TT- BGDĐT ngày 31 tháng
12 năm 2020 của Bộ GD&ĐT
* Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế, thu thập thông tin.
Điều tra khảo sát chất lượng giáo viên và học sinh trên các nhóm lớp vềcách xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ theo chuyên đề, thu thập thông tin từphía CBGV học sinh và phụ huynh
* Phương pháp thống kê, xử lý số liệu
Thống kê và xử lý những số liệu liên quan đến đề tài mình nghiên cứungay từ đầu năm học tôi đã điều tra ghi chép về tình hình hoạt động của từngnhóm lớp, của giáo viên của các cháu học sịnh thông qua các hoạt động hằngngày trong nhà trường
* Phương pháp quan sát, trực quan, dùng lời
Quan sát hành động của cô và của trẻ và dùng lời nói để đàm thoại vềnhững nội dung cần áp dụng cho đề tài nghiên cứu
* Phương pháp thực hành, trải nghiệm.
Cho cán bộ giáo viên và học sinh được theo dõi các hoạt động trải nghiệmthực hành của chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâmqua phương tiện nghe nhìn và sau đó thực hành kỹ năng đã được học
* Phương pháp nêu gương - đánh giá.
Nêu gương sử dụng hình thức khen chê phải phù hợp đúng lúc, đúng chỗ,biểu dương là chính nhưng không được lạm dụng…Những hình thức khen ngợi,biểu dương trẻ phù hợp của người lớn sẽ là động lực để trẻ cố gắng phát huynhững ưu điểm, cũng như khắc phục những hạn chế của trẻ
Đánh giá: Thể hiện thái độ đồng tình, hay chưa đồng tình của mọi ngườitrước việc làm và hành vi từ đó đưa ra nhận xét hoặc tự nhận xét, không nên sửdụng những hình phạt làm ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ
Trang 72 Nội dung của sáng kiến kinh nghiệm.
2.1.Cơ sở lý luận của “Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao
chất lượng tổ chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm Thọ Tân, huyện Triệu Sơn”
Xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là nhiệm vụ vôcùng quan trọng và cần thiết Để đảm bảo nội dung, hình thức phong phú, đadạng, phù hợp với từng chủ đề thì yêu cầu Ban giám hiệu, đội ngũ giáo viên phảixác định rõ mục đích, vai trò, nắm vững nguyên tắc, nội dung xây dựng môitrường giáo dục trong trường mầm non
Chương trình giáo dục mầm non bảo đảm kết nối chặt chẽ giữa các độtuổi nhà trẻ và mẫu giáo với nhau, liên thông với chương trình giáo dục phổthông Chương trình thể hiện quan điểm giáo dục toàn diện, tích hợp, lấy trẻ làm
trung tâm với phương châm giáo dục “ Chơi mà học, học bằng chơi”[1].
Ban giám hiệu xây dựng kế hoạch chỉ đạo chung, giáo viên có kế hoạchthực hiện cụ thể cho từng nhóm, lớp và biết cách tổ chức cho trẻ hoạt động trongmôi trường giáo dục phù hợp với đặc điểm và khă năng nhận thức của từng độtuổi Vì vậy căn cứ vào chương trình giáo dục mầm non (Ban hành kèm theoThông tư số 51/2020 của Bộ Giáo dục và Đào tạo) hướng dẫn tổ chức xây dựng
môi trường cho trẻ hoạt động [2].
* Môi trường vật chất:
Môi trường cho trẻ hoạt động trong phòng nhóm/lớp Trang trí nhóm, lớpđảm bảo thẩm mỹ, thân thiện và phù hợp với nội dung chủ đề giáo dục, các đồdùng, đồ chơi, nguyên vật liệu đa dạng, phong phú, hấp dẫn trẻ; sắp xếp và bố trí
đồ dùng, đồ chơi hợp lý, đảm bảo an toàn và đáp ứng mục đích giáo dục; có khuvực hoạt động bố trí phù hợp, linh hoạt, mang tính mở, tạo điều kiện dễ dàngcho trẻ tự lựa chọn và sử dụng đồ vật, đồ chơi tham gia hoạt động và thuận lợicho sự quan sát của giáo viên
Môi trường cho trẻ hoạt động ngoài trời: Gồm có sân chơi và sắp xếp thiết
bị chơi ngoài trời; khu chơi với cát, đất, sỏi, nước; bồn hoa, cây cảnh, nơi trồngcây và khu vực nuôi của con vật
* Môi trường xã hội:
Môi trường chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trong trường mầm non cầnphải đảm bảo an toàn về mặt tâm lí, tạo thuận lợi giáo dục các kĩ năng xã hộicho trẻ; trẻ thường xuyên được giao tiếp, thể hiện mối quan hệ thân thiện giữatrẻ với trẻ, giữa trẻ với người xung quanh
Căn cứ vào tài liệu hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dụcmầm non từ 3 - 36 tháng tuổi, 3 - 4 tuổi, 4 - 5 tuổi, 5 - 6 tuổi của nhà xuất bảngiáo dục Việt Nam để từ đó có cơ sở để chỉ đạo giáo viên xây môi trường giáodục cho trẻ hoạt động phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường
Nghiên cứu tài liệu hướng dẫn thực hành áp dụng quan điểm giáo dục lấytrẻ làm trung tâm trong trường mầm non của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Namnhấn mạnh : Môi trường giáo dục trong trường, nhóm, lớp mầm non có vai trò
quan trọng đối với sự phát triển năm lĩnh vực giáo dục của trẻ[3].
Thực hiện công văn số 2374/SGD&ĐT- GDMN ngày 01 tháng 9 năm
2021 về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học 2021 - 2022, thực hiện
Trang 8Nghị quyết số 29 - NQ/TƯ của Ban chấp hành trung ương khoá XI về đổi mớicăn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, Chínhphủ và của Bộ.
Thực hiện có hiệu quả các cuộc vận động, các phong trào thi đua như Chỉthị số 05 - CT/TƯ của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng,đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với phong trào thi đua “Dạy tốt, Học tốt”đưa nội dung của cuộc vận động “Mỗi thầy, cô giáo là một tấm gương đạo đức,
tự học, tự sáng tạo” và phong tào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học
sinh tích cực”[4] Đặc biệt là thực hiện chuyên đề “Xây dựng trường mầm non
lấy trẻ làm trung tâm” giai đoạn 202- 2025 Chính vì thế mà việc chỉ đạo,tổ chứcthực hiện xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là rất cần thiết.Góp phần nâng cao chất lượng toàn diện trong công tác chăm sóc - nuôi dưỡng -giáo dục trẻ
2.2 Thực trạng của “Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao chất
lượng tổ chức thực hiện chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm Thọ Tân, huyện Triệu Sơn’’
* Thuận lợi:
Trường mầm non Thọ Tân luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao,của các cấp Ủy Đảng và chính quyền địa phương, phòng Giáo dục và Đào tạoTriệu Sơn, đặc biệt là sự phối hợp chặt chẽ của phụ huynh học sinh.Trong nhữngnăm qua chất lượng giáo dục mầm non xã Thọ Tân đã đạt được những thành tíchđáng khích lệ không chỉ đối với xã nhà mà còn so với các trường trong huyện.Trường đã được công nhận trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia mức độ 1 vàKiểm định chất lượng mức độ 2 vào tháng 11/2020 Đây là kết quả vô cùng tựhào của nhà trường
Cơ sơ vật chất - trang thiết bị phục vụ cho công tác chăm sóc, nuôi dưỡng
và giáo dục trẻ tương đối đầy đủ, được đầu tư xây dựng mới khang trang sạch,đẹp để tạo điều kiện cho con em học tập tốt, đáp ứng được yêu cầu cho việc dạy
Trình độ chuyên môn và năng lực nghiệp vụ của một số giáo viên cònnhiều hạn chế và không đồng đều, một số giáo viên có độ tuổi cao cũng ảnhhưởng lớn đến việc tiếp cận CNTT chưa đáp ứng được yêu cầu chăm sóc, nuôidưỡng, giáo dục trẻ theo chương trình giáo dục mầm non hiện nay
Những kinh nghiệm cụ thể, những khuôn mẫu sáng tạo về xây dựng môitrường giáo dục của cán bộ quản lý và giáo viên chưa phong phú, đa dạng
Phụ huynh chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc đưa trẻ đếntrường mầm non đi học
Trang 9Từ thực trạng trên mà tôi xây dựng kế hoạch, tham mưu với Hiệu trưởng
ra Quyết định, thành lập đoàn đi kiểm tra, đánh giá, khảo sát chất lượng việcthực hiện chuyên đề Kết quả số lớp, số giáo viên và số trẻ được đánh giá, xếploại theo các nội dung và đạt được như sau
* Bảng khảo sát đánh giá công tác chỉ đạo giáo viên nâng cao chất lượng
tổ chức thực hiện chuyên đề “Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”thời điểm tháng 9 năm học 2021 – 2022 đối với 10 nhóm lớp.
TT
Nội dung khảo sát Số
nhóm lớp
Xếp loại Tốt
Tỷ lệ
Đầu tư cơ sở vật chất,
trang thiết bị đồ dùng, đồ chơi 10 1 10 3 30 6 60
Xếp loại Tốt
Tỷ lệ %
1 Sáng tạo trong việc thiết lậpmôi trường giáodục. 18 2 11 5 28 11 61,1
2 Nội dung xây dựng môitrường giáo dục 18 3 16,7 4 22,2 11 61,1
3 Phương pháp tổ chức chotrẻ hoạt động 18 2 11 6 33,3 10 55,54
Công tác tuyên truyền, sưu
tầm vật liệu phế thải làm đồ
dùng, đồ chơi.
5 Nắm vững yêu cầu, kiến thức, kỹ năng, năng lực
[ơ 61,1
* Bảng khảo sát đầu năm đối với trẻ tại thời điểm tháng 9/2021: Tổng số
245 trẻ (trong đó nhà trẻ 30; MG 215 )
TT Nội dung khảo sát Số trẻ Đạt Tỷ lệXếp loại
%
Trang 101 Nề nếp chào hỏi, nói năng lễ phép thể hiện thái độ, kỹ năng giao tiếp tình cảm,
Trẻ hiểu nội dung, có kiến thức, hình
thành và phát triển kỹ năng trong các
hoạt động.
4
Trẻ thực hiện đúng nội dung yêu cầu,
cách chơi, luật chơi của từng loại trò
chơi, biết phối hợp với bạn trong khi
tham gia các hoạt động.
* Kết luận: Nhìn vào kết quả khảo sát về thực trạng trên ta có thể nhận ra
rằng chất lượng xây dựng môi trường giáo dục trên các nhóm lớp, giáo viên vàchất lượng học sinh còn rất nhiều hạn chế.Vì vậy bản thân tôi cần phải nghiêncứu tìm ra các giải pháp để khắc phục những hạn chế Do đó tôi đã xây dựng kếhoạch và tìm ra những giải pháp chỉ đạo phù hợp với thực tiễn của nhà trường,với giáo viên và trẻ, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho nhàtrường
2 3 Các giải pháp sử dụng để giải quyết vấn đề
2.3.1.Giải pháp 1: Quan tâm đến công tác bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên
Đội ngũ giáo viên có vai trò đặc biệt quan trọng trong công việc nâng caochất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ Vì vậy việc chú trọng bồi dưỡng nâng caonăng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên là một nhiệm vụ vô cùngquan trọng đối với nhà trường Muốn xây dựng, bồi dưỡng được đội ngũ đủ đức,
đủ tài, năng động, sáng tạo có kiến thức và nghiệp vụ sư phạm, đáp ứng đượcvới yêu cầu thực tế của chương trình giáo dục mầm non hiện nay thì bản thân tôihàng năm tham mưu với Hiệu trưởng làm tốt công tác phân loại, đánh giá, giáoviên, thường xuyên thanh tra - kiểm tra chuyên môn, nghiệp vụ của giáo viên, để
từ đó có kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ giáo viên, đồng thời thammưu Hiệu trưởng có chế độ khen thưởng thỏa đáng đối với giáo viên có thànhtích xuất sắc để động viên, khích lệ giáo viên
Thực hiện chiến lược bồi dưỡng giáo viên theo hướng tự học, tự bồidưỡng và theo học các lớp đào tạo bằng nhiều hình thức khác nhau, để nâng caotrình độ chuyên môn nghiệp vụ và năng lực, kỹ năng sư phạm
Hằng năm nhà trường thường xuyên đăng ký các tài liệu, tập san liênquan đến giáo dục mầm non để cán bộ quản lý và giáo viên tham khảo, nhờ vậy mà cán bộ quản lý và giáo viên trong nhà trường luôn nắm bắt được cái mớimột cách nhanh nhất để vận dụng vào công tác quản lý cũng như công tác chămsóc - nuôi dưỡng và giáo dục trẻ
Bên cạnh đó nhà trường thường xuyên triển khai kịp thời các lớp chuyên
đề với nội dung được tiếp thu từ phòng Giáo dục để cho tất cả giáo viên tham
dự, sau mỗi đợt tập huấn, nhà trường tổ chức cho giáo viên trao đổi thảo luận,
Trang 11rút kinh nghiệm các hoạt động thực hành, viết bài thu hoạch, đề xuất những kiếnnghị khi triển khai và tổ chức thực hiện các nội dung của các chuyên đề.
Ví dụ: Sau khi được tiếp thu các chuyên đề năm học 2021 - 2022 từ phòng
Giáo dục trong đó có chuyên đề trọng tâm là “ Xây dựng trường mầm non lấytrẻ làm trung tâm” giai đoạn 2021 - 2025, thì tôi lên kế hoạch và chỉ đạo chogiáo viên cốt cán của nhà trường là tổ trưởng, tổ phó chuyên môn triển khai cácchuyên đề đến toàn thể đội ngũ giáo viên để giáo viên được tiếp thu một cáchđầy đủ nhất.Thông qua đợt triển khai chuyên đề mà cán bộ quản lý và giáo viênnắm vững những nội dung quan trọng của các chuyên đề, để từ đó vận dụng vàođiều kiện thực tế của nhà trường nhằm đem lại hiệu quả cao trong công tác chămsóc - nuôi dưỡng và giáo dục trẻ
Hình ảnh: Thảo luận chuyên đề XDMTGD lấy trẻ làm trung tâm
giai đoạn 2021 - 2025.
Ngoài lớp bồi dưỡng về lý thuyết, nhà trường cũng quan tâm đến việc bồidưỡng ở các lớp điểm Năm đầu triển khai chuyên đề “Xây dựng môi trườnggiáo dục lấy trẻ làm trung tâm” giai đoạn 2021 - 2025 nhà trường chọn lớp đãđạt lớp tiên tiến, là lớp trọng điểm của trường và những giáo viên có trình độchuyên môn, kỹ năng sư phạm tốt, yêu nghề, mến trẻ và có khả năng sáng tạo đểxây dựng lớp điểm Đó là
+ Nhóm trẻ D1: Cô Nguyễn Thị Nguyệt phụ trách
+ Lớp MG bé C2: Cô Lê Thị Thơm phụ trách
+ Lớp MG nhỡ B1: Cô Nguyễn Thị Hương phụ trách
+ Lớp MG lớn A1: Cô Nguyễn Thị Vân phụ trách
Trước hết Ban giám hiệu nhà trường cùng với tổ trưởng, tổ phó chuyênmôn và giáo viên lớp điểm xây dựng kế hoạch tổ chức và thực hiện Trong kếhoạch đối với từng nhóm, lớp yêu cầu phải đi sâu vào từng vấn đề cụ thể về môi trường vật chất trong và ngoài nhóm, lớp cũng như môi trường xã hội
+ Nhóm trẻ thì xây dựng góc hoạt động với đồ vật,
+ Lớp MG bé xây dựng góc đóng vai, góc xây dựng
+ Lớp MG nhỡ xây dựng góc tạo hình, góc khám phá khoa học và gócthiên nhiên
Trang 12+ Lớp MG lớn xây dựng góc sách, góc âm nhạc, góc hoạt động với chủ đềlớn, góc tuyên truyền với phụ huynh…vv
Giáo viên sắp xếp những khu vực hoạt động góc có mối liên hệ với nhau,
bố trí sắp xếp các góc chơi phù hợp với chủ đề và lứa tuổi, ở các góc chơi tôi chỉđạo giáo viên đặt biển chỉ dẫn cho từng góc để giúp trẻ phân biệt các góc vớinhau và nội quy của từng góc chơi, trong quá chơi dưới sự hướng dẫn của giáoviên, trẻ muốn khẳng định mình bằng cách tập làm những công việc của ngườilớn Chính vì thế giáo viên phải bố trí, sắp xếp góc chơi đa dạng, phong phú vềchủ đề chơi, qua đó đáp ứng được tính tò mò ham hiểu biết của trẻ
Trong quá trình thực hiện các lớp đều có sổ nhật ký ghi chép sự chuyểnbiến của trẻ và những hiện tượng, hành vi, những hoạt động nào trẻ hứng thú,tích cực, những hành vi nào chưa đúng, hoạt động nào trẻ không thích cần tậptrung giáo dục cá nhân trẻ.Việc ghi nhật ký trở thành nếp, thói quen theo dõithường xuyên của giáo viên Chính vì vậy đã làm rõ tính vừa sức nội dung củachuyên đề, phù hợp với từng lứa tuổi
Giáo viên phải nhiệt tình chịu khó, tự học, tự bồi dưỡng tìm đọc tài liệu,nghiên cứu thí điểm những vấn đề do kế hoạch đặt ra, tìm những giải phápsáng tạo, hình thức đẹp, nội dung hay, phong phú Tổ chức rút kinh nghiệm chotoàn trường làm theo
Sau mỗi học kỳ Ban giám hiệu nhà trường tổ chức cho toàn trường đếnhọc tập, trao đổi nhận xét và bổ sung thêm những giải pháp, nội dung, hình thức
để áp dụng ở lớp Nhà trường tổ chức cho các tổ chuyên môn đi kiểm tra chéo
và đánh giá xếp loại cụ thể từng nội dung của từng giáo viên, từng lớp Nhờ vậy
mà các lớp đó nhận được những bài học kinh nghiệm tốt của lớp điểm để nhândiện ra toàn trường
* Kết quả: Năm học 2021 - 2022 có 10/10 nhóm lớp đã xây dựng được
môi trường giáo dục trong và ngoài lớp học; 100% số CBGV trong trường nắmvững mục đích, vai trò, ý nghĩa, nội dung, yêu cầu của việc xây dựng môitrường giáo dục và có những hình thức, phương pháp sáng tạo trong việc tổ chứccho trẻ hoạt động trải nghiệm
Từ các năm học tiếp theo nhà trường sẽ chỉ đạo nhân rộng các lớp điểm
về cả môi trường vật chất cũng như môi trường xã hội dựa trên tiền đề của nềnmóng năm học 2021 – 2022
2.3.2 Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm.
Thống nhất giữa cán bộ quản lý và giáo viên về quan điểm và nguyên tắc trong xây dựng kế hoach giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, nhằm đảm bảo thựchiện tốt các mục tiêu giáo dục theo chương trình.Trước đây khi chưa nghiên cứu
kỹ chuyên đề chúng ta đã xây dựng và thực hiện kế hoạch giáo dục chưa hoànthiện còn bỏ sót không nhỏ các mục tiêu giáo dục, học sinh vẫn hoàn thànhchương trình năm học nhưng bản thân tôi người phụ trách chuyên môn thực sựchưa hài lòng
Vì vậy trong năm học 2021 - 2022, tôi chỉ đạo giáo viên xây kế hoạch giáo
Trang 13dục lấy trẻ làm trung tâm phải đa dạng các hình thức, phương pháp giáo dục,quan tâm chia nhóm nhỏ để mọi trẻ đều được hoạt động và phát huy khả năngkhác nhau của từng trẻ.
Tiếp tục đẩy mạnh đổi mới sinh hoạt chuyên môn, gắn với các chủ đề liênquan đến tăng cường nội dung thảo luận nhằm tháo gỡ những khó khăn về xâydựng KHGD lấy trẻ làm trung tâm xuất phát từ điều kiện thực tế của trường
Chú trọng tạo môi trường khu vực vui chơi chung và khu vực của nhóm lớp để tạo điều kiện cho giáo viên trong việc lựa chọn nội dung và thiết kế cáchoạt động cho trẻ
* Cụ thể thống nhất giữa CBQL và giáo viên về nội dung cần quan tâmkhi xây dựng kế hoạch giáo dục là:
+ Kết quả đánh giá sự phát triển của trẻ (qua quan sát hoạt động của trẻhằng ngày): Hứng thú, nhu cầu, khả năng… của trẻ
+ Mục tiêu giáo dục
+ Nội dung giáo dục
+ Hình thức, phương pháp…
+ Các hoạt động giáo dục của trẻ
+ Môi trường giáo dục có thể thay thế bằng nhiều phương tiện, nguyênliệu… điều kiện khác phù hợp với thực tế của lớp
+ Khả năng của giáo viên và sự phối hợp của cha mẹ
Ví dụ: Giáo viên có thể điều chỉnh nội dung cụ thể trên cơ sở nội dung
chung (để đáp ứng sự đa dạng của vùng miền, mỗi đứa trẻ/nhóm trẻ có đặc điểmkhác nhau)
+ Phù hợp với trẻ
+ Phù hợp với điều kiện thực tế văn hóa, truyền thống của địa phương
Ví dụ: Trong nội dung theo Chương trình đối với trẻ MG 5 - 6 tuổi, lĩnh vực nhận thức, có nội dung: Đồ dùng, đồ chơi“Đặc điểm,công dụng và cách sử dụng đồ dùng, đồ chơi”
=> Điều này cán bộ quản lý không thể áp đặt giáo viên ở các lớp mẫu giáo
5- 6 tuổi trong trường phải lựa chọn nội dung giống nhau để tổ chức hoạt động,
mà tạo điều kiện cho mỗi giáo viên có thể tự do sáng tạo linh hoạt bằng cáchkhác nhau nhưng vẫn phù hợp nội dung giáo dục của trẻ lớp mình phụ trách.,
Hoặc thiết kế nội dung giáo dục theo chủ đề, xuất phát từ nhu cầu, mong
muốn của trẻ và điều kiện của từng nhóm lớp, khả năng của giáo viên
2.3.3.Giải pháp 3: Trang trí lớp theo hướng mở, tạo môi trường giáo dục an toàn, thân thiện lấy trẻ làm trung tâm.
Bản thân tôi nhận thức rằng công việc phải làm trước tiên khi triển khaichuyên đề xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là phải tạo môitrường an toàn, lành mạnh, nội dung sinh động, hình thức phong phú, hấp dẫn ởxung quanh trẻ, là xây dựng một môi trường an toàn, thân thiện, ấm cúng, trìnhbày đẹp mắt, thu hút, giúp trẻ chủ động tham gia vào các hoạt động, có cơ hộitrải nghiệm và giao tiếp một cách tích cực Bởi vì trẻ ở lứa tuổi mầm non rất hiếu động và bắt chước, tò mò, thích khám phá
Ví dụ: Xây dựng môi trường trong nhóm, lớp: Tôi chỉ đạo, yêu cầu giáo
viên phải xác định rõ diện tích, vị trí, cách sắp xếp, khu vực hoạt động của từng