Nhận thức được tầm quan trọng của công tác giáo dục bảo vệ môi trường, Đảng, Nhà nước và Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành nhiều văn bản, tạo điều kiện cho công tác giáo dục bảo vệ môi
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO TRẺ 19 – 24 THÁNG TUỔI
TẠI TRƯỜNG MẦM NON NGA GIÁP
Người thực hiện: Thịnh Thị Hương Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Giáp SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
THANH HÓA, NĂM 2022
Trang 2Tên đề mục Trang
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 3 2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 4 - 5 2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 6
2.3.1 Nâng cao kiến thức về giáo dục bảo vệ môi trường cho bản
2.3.3 Vệ sinh lớp học; xây dựng ý thức bảo vệ môi trường cho
2.3.4 Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường trong các
2.3.5 Lồng ghép tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường
2.3.6 Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường thông qua
2.3.7 Phối hợp với phụ huynh để nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo
Tài liệu tham khảo
Danh mục các đề tài SKKN đã được Hội đồng các cấp đánh giá
Phụ lục
Trang 31 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài
Như chúng ta đã biết: Việc tuyên truyền giữ gìn vệ sinh môi trường xanh- sạch- đẹp ở bất kì nơi đâu đã được trang bị và thông tin Song, ở dọc các tuyến đường xã phường, nhiều hộ gia đình sử dụng don, dắt, ngao sò cho các bữa ăn thường tiện tay hắt ra đường và cho rằng xe cộ qua lại sẽ nghiền nhỏ thứ rác thải
đó Tuy nhiên họ không nghĩ rằng những thứ rác thải đó nghiền nhỏ sẽ gây bụi bẩn không khí, quay trợ lại làm ô nhiễm môi trường của chính mình và mọi người xung quanh Nhiều trẻ em học sinh không ăn sáng ở nhà cùng với gia đình
mà ăn sáng trên đường đến trường rồi tiện tay vứt luôn rác là những túi nilon, giấy báo xuống mặt đường tạo thành những đống rác, mỗi cơn gió làm bay tứ tung gây ô nhiễm Nguyên nhân của những hành động thiếu ý thức đó là do thói lười biếng, lối sống ích kỷ chỉ biết nghĩ đến quyền lợi cá nhân của một số người
“ Môi trường đang bị hủy hoại nghiêm trọng, gây nên sự mất cân bằng sinh
thái, sự cạn kiệt các nguồn tài nguyên, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống Một trong những nguyên nhân cơ bản gây nên tình trạng trên là do sự thiếu hiểu biết, thiếu ý thức của con người” [1] Vì vậy, giáo dục và bảo vệ môi trường trở
thành một vấn đề cấp bách, có tính chiến lược toàn cầu
Nhận thức được tầm quan trọng của công tác giáo dục bảo vệ môi trường, Đảng, Nhà nước và Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành nhiều văn bản, tạo điều kiện cho công tác giáo dục bảo vệ môi trường trong hệ thống giáo dục quốc dân nói chung và giáo dục mầm non nói riêng.Thông tư liên tịch số 13/2016/TTLT-BYT-BGDĐT qui định về công tác chỉ đạo giáo dục bảo vệ môi trường đến từng cấp học; Ngày 21 tháng 4 năm 2006 Vụ Giáo dục mầm non đã có công văn
hướng dẫn thực hiện chỉ thị 02/2005/BGD&ĐT về việc: “Tăng cường công tác
giáo dục bảo vệ môi trường trong trường mầm non giai đoạn “2005 -2010”
Công văn đã đề ra nhiệm vụ cho các các cơ sở giáo dục Mầm non tham gia vào công tác giáo dục bảo vệ môi trường
” Giáo dục bảo vệ môi trường là một quá trình giáo dục có mục đích, nhằm
làm cho con người trong cộng đồng quan tâm đến các vấn đề của môi trường,
có sự hiểu biết về môi trường, có thái độ, kỹ năng và hành vi tốt trong bảo việc bảo vệ môi trường” [2]
Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non là cung cấp cho trẻ những hiểu biết ban đầu môi trường sống của bản thân nói riêng, biết cách sống tích cực với môi trường, nhằm đảm bảo sự phát triển lành mạnh về cơ thể và trí tuệ
Từ đó trẻ hiểu biết về môi trường, giúp trẻ có hành vi, thái độ ứng xử phù hợp với môi trường để gìn giữ bảo vệ môi trường, biết sống hòa nhập với môi trường nhằm đảm bảo phát triển lành mạnh
Trang 4Do đó giáo dục mầm non là một trong những nác thang hình thành nhân cách con người Vì vậy không thể không tiến hành giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non đặc biệt là lứa tuổi 19- 24 tháng tuổi
Từ nhận thức tầm quan trọng của vấn đề giáo dục môi trường ở lứa tuổi nhà trẻ Liệu trẻ 19- 24 tháng tuổi có đủ khả năng để lĩnh hội những yêu cầu, kiến thức về môi trường? Một lứa tuổi đi chưa vững, nói chưa thạo? Làm thế nào để trẻ biết giữ gìn và bảo vệ môi trường một cách nhẹ nhàng, có hiệu quả nhất? Từ tình hình thực tế đó làm tôi suy nghĩ làm thế nào để nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ đem lại kết quả tốt nhất chính vì vậy
tôi đã lựa chọn “ Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 19- 24 tháng tuổi tại trường mầm non Nga Giáp” làm đề tài
nghiên cứu của mình trong năm học 2021- 2022 này
có kiến thức cơ bản về giáo dục bảo vệ môi trường
+ Nâng cao chất lượng bảo vệ môi trường cho trẻ 19- 24 tháng tại trường mầm non Nga Giáp
1.3 Đối tượng nghiên cứu
- Tập trung nghiên cứu:“ Một số giải pháp nâng cao chất lượng chuyên đề:
Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 19- 24 tháng tuổi tại trường Mầm non Nga Giáp- Nga Sơn”
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Sưu tầm, phân tích và tổng hợp các tài liệu để tìm hiểu cơ sở lý luận cho đề tài
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Phỏng vấn, trò chuyện với giáo viên, với phụ huynh và trẻ để tìm hiểu thực trạng
- Phương pháp quan sát: Quan sát các hoạt động của trẻ, giáo viên để tìm hiểu thực trạng
- Phương pháp thống kê toán học: Sử dụng phương pháp thống kê toán học để xử lý số liệu
- Phương pháp dùng lời: Dùng những lời nói, lời viết để diễn tả, hướng dẫn, tổng kết viết sáng kiến
- Phương pháp nêu gương khen thưởng: Nêu gương những lớp, những giáo viên, trẻ có kết quả tốt trong quá trình thực hiện và khen thưởng động viên kịp thời
- Phương pháp thực hành trải nghiệm: Tổ chức hướng dẫn cho trẻ thực hành những giải pháp đưa ra và tổng kết kết quả
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
Trang 52.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
Có thể khẳng định rằng: Ô nhiễm môi trường là một trong những vấn đề cấp bách hiện nay, nó đe dọa đa dạng sinh học, biến đổi khí hậu và nhiều hệ lụy khác mà con người phải gánh chịu Giáo dục cho trẻ ý thức bảo vệ môi trường là
một giải pháp bảo vệ môi trường cho tương lai “ Bảo vệ môi trường là một vấn
đề sống còn của đất nước, của nhân loại Nhiều năm qua, bảo vệ môi trường nói chung và giáo dục và đào tạo về bảo vệ môi trường nói riêng được Đảng, Nhà nước rất quan tâm và đã có nhiều chủ trương, biện pháp giải quyết các vấn đề môi trường, đặc biệt là công tác giáo dục nâng cao nhận thức về môi trường cho các trẻ”[3]
Có thể khẳng định rằng đây là một nhiệm vụ hết sức quan trọng đối với con người,việc giáo dục bảo vệ môi trường đối với lứa tuổi mầm non cũng rất cần thiết Nhiều công trình nghiên cứu khoa học đã khẳng định sự phát triển của trẻ
từ 0- 6 tuổi là giai đoạn phát triển có tính quyết định để tạo nên thể lực,nhân cách năng lực,phát triển trí tuệ trong tương lai của trẻ
“ Môi trường trong trường mầm non bao gồm các khối phòng nhóm lớp
theo các độ tuổi, phòng chức năng, sân chơi, cây xanh, con vật, nguồn nước và
hệ thống thoát nước Giáo viên có thể tổ chức hoạt động một cách nhẹ nhàng mà lại phù hợp với tình hình thực tế”[4] Các chuyên gia giáo dục đã khẳng định
giáo dục bảo vệ môi trường là rất cần thiết và cấp bách bắt đầu từ thế hệ mầm non, tuy nhiên giáo dục bảo vệ môi trường không thể đặt tổ chức thành hoạt động học riêng mà chỉ có thể tích hợp trong các hoạt động của chương trình giáo dục mầm non theo thông tư 51/2020/TT-BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2020 của Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo
Xây dựng trường mầm non xanh - an toàn- thân thiện là một trong những chủ đề quan trọng trong công tác giáo dục tại các nhà trường từ cấp học mầm non đến đại học trong năm học 2021- 2022 theo sự chỉ đạo của Bộ Giáo dục và đào tạo chính vì vậy đây cũng là một nhiệm vụ chính và trọng tâm của lớp cũng như nhà trường
Đối với trẻ mầm non nói chung và trẻ nhóm 19 - 24 tháng tuổi nói riêng, do đặc điểm tâm sinh lý của từng lứa tuổi, nên việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ cần phải được tiến hành lồng ghép thông qua các hoạt động gần gũi với trẻ như: Hoạt động chơi- tập có chủ định, lao động, ngày hội ngày lễ.…Chính trong các hoạt động này là giáo viên trực tiếp chăm sóc- nuôi dưỡng và giáo dục trẻ 19- 24 tháng tuổi phải hình thành cho trẻ có những thói quen, nề nếp ở trẻ tình cảm, thái độ tích cực trong hoạt động bảo vệ môi trường
Thực hiện chuyên đề “ Giáo dục và bảo vệ môi trường trong trường mầm
non” được thiết kế đúc rút trên cơ sở lý luận và thực tiễn của giáo dục Việt nam
trong những năm qua, trong đó có tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại cũng như của các nước tiên tiến trên thế giới
Trang 6Dựa vào tình hình thực tế của trường và địa phương, tôi đã có những biện pháp cụ thể đối với trẻ, trong việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
- Năm học 2021- 2022, tôi được nhà trường phân công dạy nhóm trẻ 19-
24 tháng tuổi với tổng số học sinh là 12 cháu
Trong quá trình thực hiện giáo dục lồng ghép bảo vệ môi trường tôi nhận thấy có một số thuận lợi và khó khăn sau:
- Ban giám hiệu nhà trường đã tạo điều kiện cho tất cả giáo viên của các nhóm lớp tham gia đầy đủ các lớp tập huấn, chuyên đề về nội dung giáo dục bảo
vệ môi trường do Phòng giáo dục tổ chức
* Vế phía giáo viên:
- Giáo viên nhà trường trẻ, nhiệt tình, chịu khó,yêu nghề mến trẻ, có ý thức trách nhiệm nhiệm cao trong việc chăm sóc giáo dục trẻ, luôn tìm hiểu nâng cao về kiến thức và nhận thức sâu sắc và đúng đắn về môi trường, sự ô nhiễn về môi trường hiện nay ở nước ta nói riêng, trên toàn cầu nói chung và tác hại của chúng đối với sự sống của con người thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt qua các lớp chuyên đề do ngành tổ chức
* Về phía phụ huynh:
- Nhận thức của các bậc phụ huynh về vai trò ý nghĩa của việc chăm sóc giáo dục trẻ ngày càng nâng cao Ban Chấp hành hội cha mẹ học sinh lớp luôn duy trì hoạt động tạo những điều kiện thuận lợi mỗi khi kêu gọi tham gia trong các hoạt động ủng hộ lớp cũng như nhà trường
- Trong các gia đình có tiềm năng về các nguồn nguyên vật liệu thiên nhiên, phế thải đều sẵn sàng ủng hộ cho giáo viên làm đồ dùng, đồ chơi tạo môi trường học tập cho trẻ đa dạng hơn Luôn tạo mối quan hệ thân thiết, ấm cúng
Trang 7Đồ dùng, đồ chơi tuy có nhưng còn thiếu nhiều đồ dùng hiện đại như: Cchuwacos phòng học kidmad cho trẻ hoạt động
* Vế phía giáo viên:
Giáo viên đôi khi chưa thường xuyên nhắc nhở giáo dục trẻ có thói quen
về giữ gìn vệ sinh môi trường
2.2.3 Kết quả thực trạng:
Trong quá trình tiếp xúc với trẻ bản thân tôi thấy rất lo lắng về vấn đề này
và tôi cho rằng mình phải tìm tòi, suy nghĩ, nghiên cứu các tài liệu để tìm ra giải
pháp nâng cao chất lượng chuyên đề: Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 19- 24
tháng tuổi
Từ những thuận lợi và khó khăn trên để nắm bắt được khả năng nhận thức
và ý thức bảo vệ môi trường g ần gũi phù hợp với trẻ như thế nào? Để biện pháp giáo dục cho phù hợp tôi đã tiến hành khảo sát thông qua lồng ghép trong các
hoạt động hàng ngày và trực tiếp hỏi trẻ thì có kết quả sau:
Số liệu điều tra các nội dung đầu năm khi chưa áp dụng giải pháp được thể
hiện qua bảng tổng hợp như sau:
Bảng 1: Bảng tổng hợp kết quả khảo sát chất lượng trên trẻ đầu năm học (tháng 10 năm 2021) Tổng số trẻ: 12 trẻ
Đạt Chưa đạt
Số trẻ
Tỷ lệ
% Số trẻ Tỷ lệ
%
1 Có thói quen sống gọn gàng, ngăn nắp,vệ sinh cá
nhân,vệ sinh môi trường sạch sẽ 10 83 2 17
2 Tích cực tham gia các hoạt động gần gũi bảo vệ môi
3 Trẻ biết chia sẻ và hợp tác với bạn bè và người xung
4 Có phản ứng với các hành vi của người làm bẩn môi
Trang 8* Bảng khảo sát chất lượng chuyên đề Giáo dục bảo vệ môi trường của cá nhân trẻ đầu năm học 2021- 2022
(Xem Bảng 1- Phụ lục 1)
Qua kết quả khảo sát tôi nhận thấy rằng trẻ chưa có thói quen sống gọn gàng, ngăn nắp, phản ứng với các hành vi của người làm bẩn môi trường còn thấp
Từ thực tế trên, tôi đã đưa ra nhiều giải pháp thực hiện tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ đạt hiệu quả nhất
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
2.3.1 Nâng cao kiến thức về giáo dục bảo vệ môi trường cho bản thân
Mặc dù nội dung giáo dục bảo vệ môi trường đã được triển khai và tổ chức thực hiện trong nhiều năm qua, bản thân tôi cũng đã nắm được tính chất nội dung của chuyên đề và vận dụng vào hoạt động giảng dạy hàng ngày Nhưng trong quá trình thực hiện tôi vẫn còn lúng túng, chưa tích cực sáng tạo vì thế trong năm học 2021 - 2022 tôi đã mạnh dạn chọn đề tài để bản thân tôi sẽ đi tìm hiểu, nghiên cứu sâu hơn về chuyên đề
Bản thân tôi trước tiên chủ động tích cực thực hiện một số yêu cầu như: tham gia đầy đủ các lớp bồi dưỡng do Phòng Giáo dục - Đào tạo Huyện Nga Sơn tổ chức Nghiên cứu kỹ nội dung chuyên đề và xây dựng kế hoạch thực hiện nội dung, kế hoạch thực hiện chuyên đề cho cán bộ giáo viên, nhân viên trong nhà trường
Tham gia học tập các chuyên đề do Phòng giáo dục, Ban giám hiệu nhà trường đã tổ chức để bồi dưỡng, nâng cao kiến thức, kỹ năng sư phạm đặc biệt
là kiến thức về giáo dục bảo vệ môi trường theo các hình thức sau:
- Tham gia bồi dưỡng chuyên đề:
Để có kiến sức sâu hơn về vấn đề tôi đang nghiên cứu, trước khi tham
gia, tôi đã soạn thảo và chuẩn bị nội dung câu hỏi có liên quan đến nội dung bảo
vệ môi trường cho trẻ lứa tuổi nhà trẻ để đưa ra tập thể giáo viên cùng thảo luận
Ví dụ: Tôi đưa ra một số câu hỏi như: môi trường là gì? Ô nhiễm là gì?
Thế nào là ô nhiễm môi trường ? Vì sao ta phải giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ nhà trẻ? Nội dung giáo dục bảo vệ môi trường được lồng ghép, tích hợp thông qua những chủ đề nào, hoạt động nào? Để giúp trẻ hứng thú tham gia hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường giáo viên cần làm những gì và làm như thế nào? Sau đó tôi tập hợp các ý kiến và đặc biệt nghe ý kiến chỉ đạo của ban giám hiệu nhà trường Trên cơ sở đó tích lũy vốn kiến thức cho bản thân
Hình ảnh: Học tập chuyên đề và hội thảo nội dung chuyên đề bảo vệ
môi trường tại văn phòng nhà trường
(Xem phụ lục 2)
Bên cánh đó, tôi đã tự bồi dưỡng kiến thức cho bản thân mình về cách xây dựng góc mở theo phương pháp động - tĩnh với hình ảnh ngộ nghĩnh, màu sắc
Trang 9phong phú nội dung phù hợp với từng chủ đề Việc trang trí lớp vừa làm đẹp cho lớp học vừa tạo hứng thú cho trẻ có điều kiện quan sát, nhận xét tranh ảnh, nhận biết được hành vi đúng, hành vi sai, có thái độ tích cực trong việc bảo vệ môi trường xung quanh
- Tham dự các hoạt động dạy mẫu và thao giảng:
Hình thức dạy mẫu, và thao giảng là một hình thức mang lại hiệu quả cao nhất trong quá trình thực hiện nâng cao chất lượng chuyên đề, vì thế tôi đã xin ý kiến ban giám hiệu nhà trường để được tham dự các hoạt động dạy mẫu
Ví dụ: Tôi dự giờ hoạt động có lồng ghép chuyên đề bảo vệ môi trường
vào hoạt động chơi tập có chủ định như: Khám phá đồ dùng đồ chơi của bé Sau hoạt động dạy mẫu, tôi đã nêu ra ý kiến nhận xét đánh giá hoạt động và rút ra kinh nghiệm sau mỗi lần dạy mẫu: Cần đưa nội dung nào cho phù hợp với từng
độ tuổi và cần lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào hoạt động chỗ nào cho phù hợp, nhẹ nhàng…
* Kết quả: Bản thân nắm vững nội dung, phương pháp và biết vận dụng
linh hoạt có hiệu quả vào trong công tác chăm sóc, nuôi dưỡng giáo dục về vấn
đề giáo dục bảo vệ tài nguyên môi trường cho trẻ lớp tôi phụ trách
2.3.2 Xây dựng kế hoạch và tạo môi trường giáo dục phù hợp:
+ Xây dựng kế hoạch lồng ghép nội dung chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường
Nhận thức được tầm quan trọng của việc lập kế hoạch vào đầu năm học, tôi
đã lập kế hoạch lồng ghép nội dung chuyên đề suốt cả năm học cho lớp, sau đó đến kế hoạch tháng, kế hoạch tuần và kế hoạch ngày Phù hợp với độ tuổi, khả năng và với thực tế của lớp tôi đang phụ trách
Ví dụ: Kế hoạch tích hợp nội dung giáo dục chuyên đề giáo dục bảo vệ môi trường vào các chủ đề Nhóm trẻ 19- 24 tháng Năm học: 2021- 2022
(Xem phụ lục 3) Kết quả: Qua giải pháp xây dựng kế hoạch thực hiện, tôi đã nắm rõ mục
tiêu của kế hoạch, nhiệm vụ phải thực hiện của bản thân cũng như của nhóm lớp Trên cơ sở kế hoạch năm tôi dễ dàng thực hiện Không còn lúng túng trong việc xây dựng kế hoạch chủ đề
+ Tạo môi trường trong lớp:
Xây dựng môi trường theo chủ đề là một yêu cầu cần thiết đòi hỏi mỗi giáo viên đều phải thực hiện để tổ chức các hoạt động giáo dục cho trẻ Xây dựng môi trường trong lớp, bao gồm mảng chủ đề chính, các góc theo quy định,
bố trí các góc hợp lý, nội dung phản ánh của từng góc, đồ dùng đồ chơi trong các góc…tất cả đều phải được lau chùi, rửa sạch sẽ sau đó sắp xếp, bầy biện một cách khoa học, hệ thống mang mầu sắc theo chủ đề cụ thể Trang trí hình ảnh mảng chính và các góc hoạt động là những nội dung có liên quan đến chủ đề:
Ví dụ: Trong chủ đề “Mùa hè với bé” Mảng chính: tôi xây dựng là các bé
tắm trên biển, được chia thành các nhánh theo chủ đề thực hiện Để trẻ dễ nắm
Trang 10bắt kiến thức yêu cầu giáo viên lựa chọn các nội dung có liên quan được thể hiện
ở trong đó
Hình ảnh: Mảng chính của lớp
(Xem phụ lục 4- ảnh 1)
+ Góc chơi hoạt động với đồ vật: Đây là góc phản ánh rõ nhất khi lồng
ghép bảo vệ môi trường Vì thế, phải thường xuyên thay đổi để tạo sự mới lạ thu hút sự chú ý của trẻ Đồ chơi tại góc cũng được thay đổi theo nội dung chủ đề,và phải luôn sạch sẽ để thuận tiện cho trẻ trải nghiệm các đồ chơi, đồ vật cụ thể ở chủ đề đó
+ Góc bé với môi trường: Hướng dẫn cho trẻ lựa chọn những hình ảnh
quen thuộc gần gũi: Bé trồng và chăm sóc cây, Bé xem tranh và miêu tả về môi trường và một số hình ảnh về hành động của trẻ khi có tình huống xảy ra Chuẩn
bị những tranh ảnh diễn tả hành động đúng hành động sai về bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu Đặc biệt trẻ được thực hành trải nghiệm qua việc xem những cuốn Abum về những hành vi đúng, phân biệt những hành vi sai để bảo vệ môi trường Qua đó, trẻ sẽ phân biệt được những hành động nào nên và không nên làm với môi trường xung quanh
+ Làm đồ dùng đồ chơi từ những nguyên vật liệu phế thải của địa phương
Bên cạnh những biện pháp vừa kể trên tôi kết hợp với giáo viên cùng lớp, cùng khối suy nghĩ, tìm kiếm, lựa chọn những mẫu đồ dùng, đồ chơi đơn giản được tận dụng từ nguyên vật liệu thải bỏ để hướng dẫn trẻ cùng thực hiện Sưu tầm thêm các mẫu đồ chơi trên mạng internet, sách báo, tạp chí nước ngoài… để làm phong phú hơn ngân hàng đồ chơi tại lớp cho trẻ
Khi lựa chọn những nguyên vật liệu phế thải ở tôi cân nhắc những điểm sau: Đồ dùng có màu sắc đẹp, hấp dẫn đồi với trẻ, dễ phục hồi hoặc sửa chữa, dễ kiếm (hột, hạt… ), dễ bảo quản hay cất giữ, an toàn (Không độc hại, không có cạnh sắc, không nhọn ), rẻ tiền (tận dụng nguyên vật liệu phế thải, đồ dùng mua
và của địa phương) Và sau đó tôi và trẻ làm đồ dùng đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải
Sau mỗi việc trẻ làm tôi đều giải thích cho trẻ hiểu ý nghĩa của mỗi việc làm đó: Vệ sinh lớp học giúp cho không khí lớp học được trong lành, đồ dùng
đồ chơi sạch sẽ không có bụi bẩn sẽ giúp cho các con được khoẻ mạnh, làm đồ dùng đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải là một việc làm có ý nghĩa bảo vệ môi trường vì cô con mình đã tiết kiệm được nguyên liệu và góp phần giảm bớt đi lượng rác thải rất lớn đang thải ra môi trường Trẻ hiểu được từng việc làm của mình sẽ là động cơ để trẻ thể hiện những hành vi giúp cô tham gia bảo vệ môi trường
Tạo sự hứng thú cho trẻ khi được khám phá các loại nguyên vật liệu ấy và
tự tay mình làm những món đồ chơi mình thích Tôi cho rằng làm tốt công tác này thì hiệu quả các hoạt động được tăng cao
Hình ảnh: Một số đồ chơi tự tạo từ những nguyên vật liệu phế thải
(Xem phụ lục 4- ảnh 2)
Trang 11+ Tạo môi trường ngoài lớp:
Ngay từ đầu năm học, đầu mỗi chủ đề tôi hệ thống hoá các yêu cầu của môi trường cần phải đáp ứng để phục vụ cho hoạt động của trẻ trong chủ đề đó Ban giám hiệu nhà trường đã tham mưu với Ủy ban Nhân dân xã, xây lại sân trường, có hệ thống đựng rác thải, quy hoạch vườn trường tạo nên các khu vực cho trẻ trải nghiệm các hoạt động như: Khu vườn thiên nhiên:Thực nghiệm sự phát triển của cây, tạo góc thí nghiệm vật chìm nổi, chơi với nước, với cát… khám phá theo dõi sự thay đổi của cây cối trong trường…hay như kh vườn rau của bé với nhiều loại rau phù hợp theo mùa, theo địa phương… tạo cảnh quan để trẻ trải nghiệm với môi trường trong lành, từ đó có ý thức bảo vệ môi trường
Hình ảnh: Bé thăm quan vườn rau muống
(Xem phụ lục 4- ảnh 3) + Tạo môi trường xã hội:
Tôi luôn chú ý xây dựng bộ quy tắc ứng xử và giao tiếp giữa cô với trẻ, trẻ với trẻ làm căn cứ xây dựng hành vi ứng xử và hành động đúng mực nhất là chú trọng những hiểu biết, thái độ và hành động bảo vệ môi trường
* Kết quả: Bản thân tôi đã xây dựng được kế hoạch giáo dục bảo vệ môi
trường tại lớp mình được ban giám hiệu nhà trường đánh giá rất cao Thông qua việc thu gom các nguyên vật liệu phế thải để làm đồ chơi phục vụ cho các hoạt động của trẻ Thông qua chơi với các đồ chơi trẻ đã có kiến thức sâu hơn về bảo
vệ môi trường như biết giữ gìn đồ chơi sạch sẽ, không vứt bươn ra lớp và sau
khi chơi song cất đồ chơi gọn gàng
2.3.3 Vệ sinh lớp học; xây dựng ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ và cô
là tấm gương mẫu cho trẻ noi theo
+ Vệ sinh lớp sạch sẽ ngăn nắp:
Trước hết để giáo dục đức tính sạch sẽ, ngăn nắp cho các cháu thì tôi phải
dữ gìn vệ sinh trường, lớp chung như: Vệ sinh trường, lớp theo qui định, đồ dùng trong và ngoài lớp sạch sẽ, sắp xếp gọn gàng, thuận tiện Đặc biệt phải để thùng đựng rác ở nhiều chỗ để phụ huynh và trẻ thuận tiện khi bỏ, thùng rác phải
có nắp đậy, được đỏ và rửa sạch hàng ngày
Ví dụ: Ở nhóm lớp tôi phụ trách vệ sinh nhóm, lớp được xem là việc làm
cần thiết hàng ngày, trong nhóm đều có 2 thùng rác có nắp đậy và vệ sinh thường xuyên Trong nhóm luôn được quét dọn, lau chùi đồ dùng, đồ chơi, vệ sinh khơi thông cống rãnh hàng ngày Trồng cây xanh, cây hoa, cây cảnh ở góc thiên nhiên tạo cho không khí thoáng mát, trong lành cho trẻ học tập và vui chơi Phòng tránh được các bệnh như bệnh “Tay- chân- Miệng” và các bệnh giun, sán
và đặc biệt trong 2 năm học gần đây là bệnh covid- 19
Hình ảnh: Cô vệ sinh lớp học
( Xem phụ lục 5 - Ảnh 1) + Xây dựng ý thức, nề nếp bảo vệ môi trường cho trẻ:
Trang 12Ngay từ khi trẻ mới bước chân đến lớp, việc giáo dục cho trẻ có ý thức bảo
vệ môi trường là việc làm không thể thiếu được Đó là việc giúp trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh chung
Ví dụ: Yêu cầu trẻ: không vứt rác bừa bãi, không nhổ bậy, không bẻ cây,
bứt lá, cùng cô lâu sàn nhà, hiên nhà, đi đại tiểu tiện đúng nơi qui định Bên cạnh đó giáo dục cho trẻ biết tiết kiệm trong sinh hoạt như: Tiết kiệm điện, tiết kiệm nước
Muốn thực hiện được điều đó tôi đã chuẩn bị đồ dùng phục vụ cho chăm sóc, vệ sinh cá nhân hàng ngày của trẻ như: Phải sử dụng nước sạch trong sinh hoạt “Ăn, uống” cho trẻ
Năm học 2021- 2022, do tình hình dịch covid- 19 diễn ra phức tạp trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa nói chung và Huyện Nga Sơn nói riêng có nhiều F0 nên vấn
đề bảo vệ môi trường càng được chú trọng cao Tôi giáo dục trẻ khi khẩu trang không sử dụng nữa phải bỏ thùng rác đúng nơi quy định, không được vứt lung tung trong lớp cũng như sân trường và có khẩu trang khác thay thế
Đặc biệt tôi còn rèn luyện được cho các cháu có một thói quen tốt khi ăn quà bánh vào bữa sáng hoặc buổi chiều thì các cháu đều mang vỏ kẹo, vỏ bánh
bỏ vào thùng rác của lớp Đây là việc làm mà đối với trẻ lớn đôi khi vẫn chưa làm được thường xuyên, nhưng cháu của lớp tôi đã làm được mà làm một cách thường xuyên, sở dĩ các cháu dù còn rất nhỏ nhưng với sự hướng dẫn tận tình thường xuyên, lời động viên, khích lệ hàng ngày, hàng giờ trẻ đã hào hứng mà tham gia hoạt động làm vệ sinh, cứ như vậy tôi đã hình thành cho trẻ một thói quen tốt về vệ sinh môi trường trong lớp, từ một việc tưởng như trẻ ở một nhóm nhỏ là 19 - 24 tháng tuổi không làm được mà các cháu đã tự giác biết nhặt, bỏ rác vào thùng rác, không những các cháu tự giác mà còn nhắc nhở bạn bè của mình cùng làm
Hình ảnh: Trẻ bỏ rác đúng nơi quy định tại lớp học
( Xem phụ lục 5 - Ảnh 2)
Hay như khi đi ra ngoài cháu biết lấy dép đi và khi về thì kiểm tra chân tay sạch sẽ, nếu bẩn thì biết nói cô rửa rồi cất dép gọn gàng, đúng nơi quy định, không vứt bươn bãi ra lớp, tránh bụi bẩn ra lớp
Hình ảnh: Cháu đang xếp dép vào nơi quy định
( Xem phụ lục 5 - Ảnh 3) + Cô là tấm gương mẫu cho trẻ noi theo
Sự gương mẫu của cô và những người xung quanh có ảnh hưởng rất lớn đối với trẻ Đặc điểm của trẻ là hay bắt chước, có thể bắt chước cái đúng, cái tốt, nhưng cũng có thể bắt chước cái sai Vì vậy tôi và mọi người xung quanh cần thực hiện triệt để lời nói phải đi đôi với việc làm để thực sự là tấm gương sáng cho các cháu noi theo Cô và mọi người xung quanh trẻ tích cực bảo vệ môi trường: Vệ sinh trường lớp sạch sẽ, gọn gàng; Sử dụng điện tiết kiệm hiệu quả,
Trang 13chăm sóc cây, con vật nuôi, sắp xếp đồ dùng, đồ chơi gọn gàng: Thì trẻ sẽ bắt chước và làm theo những hành vi tốt của người lớn
2.3.4 Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường trong các hoạt động chơi- tập có chủ định
Việc lồng ghép giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non thông qua hoạt động chơi - tập có chủ định nhằm cung cấp cho trẻ nhận biết được lợi ích của môi trường đối với con người, con vật và thiên nhiên Từ đó trẻ có thói quen, hành vi và ý thức bảo vệ môi trường phù hợp với lứa tuổi, biết cách sống tích cực để đảm bảo sự phát triển lành mạnh về cơ thể và trí tuệ
Khi tổ chức hoạt động theo từng chủ đề tôi phải xác định rõ mục đích của từng hoạt động nhằm cung cấp cho trẻ những kiến thức, kỹ năng và thái độ về môi trường nhằm hình thành ở trẻ nhân cách con người tốt, có ý thức bảo vệ và cải thiện thực môi trường trong tương lai
Việc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ có thể được thực hiện dưới nhiều hình thức và thông qua nhiều hoạt động khác nhau của trẻ ở các trường mầm non Tuy nhiên, để giáo dục bảo vệ môi trường có hiệu quả hơn thì rất cần thiết
sự lồng ghép nội dung này vào các hoạt động chơi tập có chủ định của trẻ ở trường mầm non
Trong các hoạt động học tôi luôn có ý thức tích hợp các nội dung giáo dục bảo vệ môi trường một cách hợp lý,tuy nhiên cũng không nên tập chung nhiều giáo dục bảo vệ môi trường quá mà quên mất những mục tiêu chính của hoạt động học
* Hoạt động nhận biết:
Ví dụ: Nhận biết quả cam- quả chuối
Sau khi đã cho trẻ quan sát và nhận biết được gọi tên,đặc điểm của các loại quả tôi hỏi trẻ
- Ăn các loại quả cung cấp chất gì? (cung cấp chất Vitamin)
- Trước khi ăn quả cần phải làm gì? (rửa quả cho sạch)
- Vỏ quả không ăn được phải như thế nào? (bỏ vào thùng rác)
- Vì sao phải bỏ vỏ vào thùng rác? (để cho lớp học sạch )
Sau đó tôi bóc quả cho trẻ ăn, cho một trẻ lên cần vỏ bỏ vào thùng rác
Hình ảnh: Trẻ tham gia hoạt động nhận biết quả cam- quả chuối
( Xem phụ lục 6 - Ảnh 1)
Ví dụ: Hoạt động nhận biết : “Chọn đĩa bát thìa màu xanh,đỏ cho búp bê”
Khi trẻ chơi xong trò chơi chọn đĩa bát mùa xanh cho búp bê mặc váy mùa xanh,màu đỏ cho búp bê mặc váy màu đỏ Các con ạ! Hai bạn búp bê rất vui khi các bạn chọn đúng đồ chơi về đúng nơi quy định để cho lớp mình luôn gọn gàng
và ngăn nắp Sau đó trẻ biết học tập và thu đồ dùng về đúng nơi quy định
Ví dụ: Với chủ đề: “Những con vật đáng yêu” Ngoài việc tôi cung cấp
cho trẻ kiến thức về đặc điểm, ích lợi cũng như tác hại của một số con vật với đời sống con người tôi còn giáo dục trẻ yêu quí các con vật nuôi, mong muốn
và thực hiện những hành động tốt để chăm sóc bảo vệ những con vật gần gũi
Trong chủ đề nhánh: “Một số động vật sống dưới nước” tôi cho trẻ cùng quan
Trang 14sát thí nghiệm với 2 con cá ở 2 bình nước khác nhau (bình nước sạch và bình nước bẩn) cho trẻ nhận xét về sự tồn tại của hai con cá đó Tôi còn mở rộng về một số động vật đang sống trong lòng Đại Dương như cá thu, tôm, cua để trẻ biết thêm về thế giới động vật nhưng chúng đang có nguy cơ tuyệt chủng do ý thức con người Tôi nhấn mạnh trong tự nhiên có rất nhiều con vật nhưng chúng có tên gọi, đặc điểm, hình dáng và môi trường sống khác nhau chúng đều
cần được chăm sóc và bảo vệ Trẻ biết yêu quý các loại động vật, biết chăm sóc
bảo vệ động vật quý hiếm và tránh những động vật hưng dữ
Ví dụ: Khi thực hiện ở chủ đề: Bé có thể đi các nơi bằng các phương tiện giao thông : Tôi giúp trẻ hiểu được:
- Một số đồ dùng nguy hiểm, một số quy định đơn giản để đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông
- Các hành vi văn minh khi tham gia giao thông
Trẻ phải nắm được phương tiện giao thông thải ra khói bụi: ô tô, xe máy, tàu hỏa…thả khói vào không khí
Tôi cho trẻ xem những video hình ảnh của các phương tiện giao thông gây
ô nhiễm môi trường
Người đi xe máy không đội mũ bảo hiểm, ngồi trên xe thò đầu qua cửa sổ, người ngồi sau đứng lên xe đạp, xe máy, đi xe không đeo kính, khẩu trang, người đi bộ đi trên vỉa hè, đi đúng luật giao thông, trẻ em đá bóng dưới lòng đường hình ảnh người đi xe máy đeo khẩu trang, đeo kính đội mũ bảo hiểm Sau đó cho trẻ gạch nối những hành động đúng - sai khi tham gia giao thông, tô tranh những phương tiện giao thông bảo vệ môi trường, lựa chọn những lô tô phương tiện giao thông không gây ô nhiễm môi trường
Giáo dục trẻ đi đường biết bịt khẩu trang, đội mũ bảo hiểm tránh tai nạn, bố
mẹ đưa đến trường phải để xe đúng quy định, không cho xe đi vào sân trường khói bụi làm ô nhiễm môi trường Trẻ biết nhận ra cái đẹp trong việc giữ gìn các đồ dùng, phương tiện đi lại của gia đình sạch sẽ, gọn gàng, ngăn lắp
* Hoạt động phát triển vận động:
Ví dụ: Với chủ đề “ Bé và các bạn- Vui tết trung thu” nội dung giáo dục bảo
vệ môi trường đưa vào dạy trẻ là:
- Nhận biết môi trường sạch- bẩn và sự ảnh hưởng đến sức khoẻ của con người
- Nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường ở trong trường học
- Cách phòng tránh khi môi trường bị ô nhiễm
- Cách giữ gìn vệ sinh trường lớp sạch sẽ
- Tiết kiệm trong tiêu dùng, sinh hoạt
- Giữ gìn đồ dùng, đồ chơi
* Hoạt động làm quen tác phẩm văn học: “Cây táo”
Sau khi kể cho trẻ nghe câu chuyện“Cây táo” tôi đàm thoại với trẻ:
- Trong câu chuyện “Cây táo” ông đã làm gì? (ông trồng cây xuống đất)
- Em bé đã giúp ông làm gì? ( bé tưới nước cho cây)
- Vì sao bé lại tưới nước cho cây? ( để cho cây nhanh lớn)
Trang 15Cây sống được là nhờ có đất và nước vì vậy muốn cho cây lớn nhanh thì các con ở nhà cũng như ở trường phải biết chăn sóc cây như: Tưới nước, bắt sâu, nhổ cỏ cho cây
- Hôm nay cô dạy các con hát bài hát gì? (Đôi dép)
- Đôi dép dùng để làm gì? (Để đi vào chân)
- Trước khi đi dép các con phải làm gì? (Phải rửa chân sạch sẽ)
- Đi dép để làm gì? (Để gữi cho đôi chân sạch sẽ)
Trước khi đi dép các con phải rửa chân thật sạch sau đó đi dép vào chân
để đôi dép luôn gữi cho đôi chân được trắng tinh, sạch sẽ
Hay như tôi thay lời mới cho các bài hát dân ca có nội dung về bảo vệ môi trường và hát cho trẻ nghe
Ví dụ: bài hát:” Mái trường yêu thương” hát theo điệu :” Đi cấy” dân ca
Thanh Hóa
Đến trường con học điều hay, đến trường con được sạch hơn
Thi đua học hành chăm sóc cây xanh Mong sao cây lớn càng nhanh, cây lớn càng nhanh
Tháng ngày luôn giữ, giữ cho môi trường Giữ cho môi trường, xanh sạch đẹp tươi
Cùng nhau xây đắp,cho mái trường đẹp hơn
Hình ảnh: Trẻ tham gia hoạt động âm nhạc cùng cô
( Xem phụ lục 6 - Ảnh 2)
* Hoạt động với đồ vật::
Ví dụ: “Xếp ô tô cho gia đình bé”
Sau khi trẻ xếp xong ô tô cho gia đình bé thì cô nói:
- Các Bác công nhân đã xếp được ô tô cho gia đình bé rồi và giờ học đã kết thúc thì các bác cần phải làm gì? (phải thu dọn và cất đồ chơi)
- Tôi cho trẻ cất đồ chơi vào đúng nơi quy định
* Kết quả: Sau khi áp dụng giải pháp này tôi đã xác định được rằng không
phải lúc nào cũng tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường mà chỉ tích hợp nội dung có liên quan đến vấn đề mà mình đang hoạt động Có như vậy việc tích hợp nội dung bảo vệ môi trường vào các hoạt động giáo dục có hiệu quả đúng với nhận định “Tích hợp mang một cách sâu sắc và hoàn hảo hơn”
2.3.5 Lồng ghép tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào thời điểm theo chế độ sinh hoạt hằng ngày
Các hoạt động giáo dục trẻ diễn ra trong ngày tại trường mầm non được bắt đầu từ khi đón trẻ đến khi trả trẻ về với gia đình Trong từng thời điểm diễn
Trang 16ra hoạt động, tôi luôn lồng ghép các hoạt động có nội dung giáo dục bảo vệ môi trường một cách hợp lý, tự nhiên đối với trẻ
+ Hoạt động đón trẻ - trò chuyện:
Hàng ngày vào giờ đón trẻ và cho trẻ chơi tự chọn, tôi luôn dựa vào điều kiện thực tế của lớp, kế hoạch hoạt động của từng ngày theo từng chủ đề để lựa chọn nội dung giáo dục bảo vệ môi trường để lồng ghép trong giờ sao cho phù hợp
Ví dụ: Ở chủ đề “Bé và gia đình thân yêu của bé” tôi trò chuyện cùng trẻ
về các kỳ nghỉ mát hay đi du lịch của gia đình trẻ đi ở đâu? Khi đi chơi ở biển chúng ta phải như thế nào? giáo dục trẻ biết giữ gìn vệ sinh môi trường khi cùng gia đình đi du lịch
+ Trong hoạt động góc:
Quá trình chơi ở các góc là thời gian trẻ được trải nghiệm với những công việc trẻ thích Từ đó trẻ lĩnh hội nhanh những kiến thức và kỹ năng qua công việc mà trẻ được đóng vai, nên tôi tận dụng những cơ hội này trong quá trình chơi để giáo dục và hình thành những thói quen cho trẻ như nhắc nhở trẻ chơi và giao tiếp với nhau bằng các vai chơi của mình như:
Ví dụ: Khi tổ chức cho trẻ chơi ở chủ đề:” Rau, củ, quả và những bông
hoa đẹp” Tôi cho trẻ chơi:
Thông qua các trò chơi phân vai Trẻ đóng vai và thể hiện các công việc của người làm công tác bảo vệ môi trường như: Cô lao công đang quét dọn đường phố, thu gom rác, bác nông dân đang trồng cây, chăm sóc cây
Trong trò chơi (cho em ăn) tôi đã dạy trẻ có thói quen ăn uống sạch sẽ,văn minh như: Rửa tay sạch trước khi ăn, ăn hết xuất, cụ thể như khi trẻ đang chơi tôi hỏi trẻ:
- Con đang làm gì đấy? (con đang cho em ăn)
- Trước khi cho em ăn con phải làm gì? (con rửa tay,lau mặt cho em)
- Khi cho em ăn xong cần phải làm gì? (con phải rửa bát thìa và cất vào sọt rác)
Như vậy thông qua trò chơi (cho em ăn) sẽ hình thành ở trẻ thói quen như rửa tay, lau mặt trước khi ăn
Tất cả các tình huống, vai chơi, hoàn cảnh chơi tôi đều tạo ra cơ hội để trẻ trải nghiệm qua đó tôi giáo dục trẻ bảo vệ môi trường
Hình ảnh: Trẻ chơi ở các góc
( Xem phụ lục 7 - Ảnh 1)
+ Đối với hoạt động ngoài trời và tổ chức buổi lao động, vệ sinh cá nhân
Thông qua hoạt động dạo chơi ngoài trời, các hoạt động khám phá, tôi lôi cuốn trẻ tham gia vào các cuộc trò chuyện bằng những câu hỏi ngắn về kinh nghiệm của trẻ, tạo hứng thú bước đầu cho trẻ với những nội dung đặt ra về bảo
vệ môi trường
Ví dụ: Tại sao chúng ta phải trồng cây? Cây sống được là nhờ đâu? Muốn
cây xanh trong sân trường tươi tốt chúng ta phải làm gì?
Trang 17Bên cạnh đó, tôi cho trẻ quan sát có mục đích các tranh, hình ảnh, vi deo
về môi trường đang bị ô nhiễm, những hành vi phá hoại môi trường và những ảnh hưởng khi môi trường bị ô nhiễm như: phá hoại cây xanh, vứt rác bừa bãi, săn bắt động vật từ đó trẻ có cái nhìn đúng, sai về ý thức và hành vi bảo vệ môi trường sống Sau đó giáo dục trẻ giữ gìn vệ sinh chung khi đi dạo chơi ngoài trời, không xả rác bừa bãi, bỏ rác vào thùng đúng nơi quy định
Ví dụ: Cho trẻ quan sát cây phượng:
- Các con quan sát ở gốc cây phượng có gì đây? (có nhiều lá rụng)
- Vậy bây giờ các con cần phải làm gì? (nhặt lá bỏ vào thùng rác)
- Vì sao phải nhặt lá bỏ vào thùng rác? (để cho sân trường sạch sẽ)
Hình ảnh: Trẻ tham gia nhặt rác trên sân trường cùng cô
( Xem phụ lục 7 - Ảnh 2)
Hàng tuần tổ chức ngày lao động cuối tuần cùng cô Đây chính là những việc hình thành và rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ, trẻ làm những công việc tốt cho môi trường, ngoài ra còn hình thành lòng tự hào ở trẻ khi được góp công sức của mình làm cho môi trường xanh, sạch, đẹp Từ đó giáo dục trẻ biết muốn bảo
vệ môi trường thì bản thân mỗi người cần phải biết góp sức bảo vệ môi trường chung nơi mình sống và học tập,
+ Trong hoạt động chiều
Đối với hoạt động chiều là hoạt động củng cố lại kiến thức trẻ đã học ở buổi sáng và làm quen những kiến thức mới cho ngày học hôm sau, nên đã chắt lọc những kiến thức cơ bản, ngắn gọn đã lồng ghép trong buổi sáng để củng cố lại cho trẻ hiểu và nắm rõ hơn như: Làm đồ chơi từ vỏ ốc, sò biển Làm sách tranh (cắt, dán trảnh ảnh) về bảo vệ môi trường
Ví dụ: Hoạt động học buổi sáng với đề tài “ xếp ngôi nhà” tôi cho trẻ xem
hình ảnh các kiểu ngôi nhà khác nhau Sau đó cho trẻ xếp ngôi nhà và lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường Đến hoạt động chiều tôi gợi hỏi cho trẻ: Buổi sáng
cô dạy cho các con những gì? Các con được xem những hình ảnh ở đâu? Ngôi nhà dùng đề làm gì? Để cho ngôi nhà luôn sạch đẹ chúng ta phải làm sao? Sau
đó tôi cho trẻ xếp các ngôi nhà khác nhau từ các khối hộp Nhờ đó, trẻ được khắc sâu kiến thức bước đầu hình thành ở trẻ tình yêu ngôi nhà của mình
2.3.6 Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường thông qua ngày hội, ngày lễ
* Trong ngày hội, ngày lễ:
Lễ hội là một sự kiện mang tính xã hội, là sinh hoạt không thể thiếu trong đời sống cộng đồng Trẻ em, những thành viên nhỏ tuổi của xã hội hơn ai hết là những người náo nức chờ mong các ngày lễ hội đó
Năm học 2021- 2022, do tình hình dịch bệnh covid -19 diễn biễn phức tạp trên địa bàn Tỉnh Thanh Hóa nói riêng và trong cả nước nói chung Căn cứ vào các công văn hướng dẫn của Sở giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa, phòng Giáo
Trang 18dục và đào tạo Huyện Nga sơn, kế hoạch của Ban giám hiệu trưởng mầm non Nga Giáp về tổ chức các ngày hội ngày lễ cho trẻ tại lớp học Trên cơ sở đó, trong những ngày hội ngày lễ tôi thường cho trẻ đọc thơ, hát múa có nội dung giáo dục bảo vệ môi trường Trẻ rất hứng thú và có động lực khi được hòa mình vào những những ngày hội, ngày lễ đó
Ví dụ: Ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam 22/12, Ngày bảo vệ
môi trường; Ngày thế giới chống lại biến đổi khí hậu toàn cầu; Ngày hội bảo vệ môi trường và tài nguyên biển, hải đảo…Nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam 22/12,
Hình ảnh: Trẻ biểu diễn trong ngày hội, ngày lễ của lớp
(Xem phụ lục 8)
* Kết quả: Nhờ những hoạt động lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường
tại lớp với nội dung, hình ảnh, trực quan phong phú mà trẻ đi học chuyên cần hơn và đã có sự hứng thú, mạnh dạn hơn khi cùng các bạn tham gia các hoạt động tại lớp Trẻ đã có ý thức tự giác bảo vệ môi trường nói chung như biết nhặt rác trong sân trường bỏ vào thùng rác của trường, biết giữ gìn vệ sinh môi trường lớp học, phòng vệ sinh của lớp, sau mỗi giờ học tạo hình hoặc giờ hoạt động góc biết thu gom rác và rửa tay ngay
2.3.7 Phối hợp với phụ huynh để nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ
Gia đình, là môi trường đầu tiên và lâu dài trong việc giáo dục hình thành
kỹ năng sống của trẻ, là cơ sở để con người phát triển một cách toàn diện Chính
vì vậy, việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường không chỉ dừng lại ở trường mầm non mà cần được tiến hành đồng bộ trong gia đình, cộng đồng
- Thông qua giờ đón, trả trẻ:
Tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường trong cuộc sống hàng ngày;” bằng biện pháp trao đổi trực tiếp, trao đổi qua bảng tuyên truyền của lớp, chương trình phát thanh măng non
Đây là biện pháp quan trọng, bởi nhiều phụ huynh còn chưa hiểu vấn đề biển đảo hiện nay như thế nào thì làm sao có thể thấy được tầm quan trọng của môi trường để giúp con em mình hiểu Hơn nữa họ không để ý tình hình thời sự nóng bỏng này nên khi nghe con em họ nói về vấn đề này thì họ phủ nhận và cho rằng trẻ biết gì mà giải thích Chính vì vậy nên ngay từ đầu năm học, vào các buổi họp phụ huynh hay các giờ đón trả trẻ tôi luôn trao đổi với phụ huynh
và tuyên truyền qua bảng tuyên truyền của lớp như dán các bài thơ, bài hát viết
về môi trường, các bài tuyên truyền về bảo vệ môi trường để phụ huynh theo dõi
và kết hợp dạy trẻ tại nhà
- Thông qua bảng thông báo, tranh tuyên truyền:
Bảng tuyên truyền của lớp tôi thiết kế ngay phía gần cổng ra vào của lớp,
nơi mà phụ huynh dễ nhìn thấy khi đưa, đón con Trong bảng tuyên truyền của lớp thường là những thông tin như: Một ngày hoạt động của bé; nội dung giáo