Tâm lý – đạo đức y học theo các bạn vệ sinh tâm lý cho lứa tuổinào là quan trọng nhất phân tích rõ vì sao hãy phân tích những biện pháp vệ sinh tâm lý cho lứa tuổi đó

Những nội dung này luôn gắn liền với từng lĩnh vực hoạt động,từng giai đoạn trưởng thành, từng hoàn cảnh, điều kiện sống cụ thể của mỗi người.Nội dung của vệ sinh tâm lý gắn liền và chặt

TR ỜNG ĐẠI HỌC BUÔN MA THUỘT

KHOA Y- BỘ MÔN Y TẾ CÔNG CỘNG

-    

-TIỂU LUẬN MÔN: TÂM LÝ - ĐẠO ĐỨC Y HỌC

ĐỀ TÀI : THE CÁC BẠN VỆ SINH TÂM LÝ CHO LỨA TUỔI NÀO LÀ QUAN TRỌNG NHẤT , PHÂN TÍCH RÕ VÌ SAO ? HÃY PHÂN TÍCH NHỮNG BIỆN PHÁP VỆ SINH TÂM LÝ CHO LỨA

DANH SÁCH CÁC THÀNH VIÊN TRONG NHÓM 6 - 21YA1

1 Phạm Tú Quyên MSSV : 21YA1056

2 Hoàng Thân Tưởng MSSV :21YA1073

3 Đỗ Hà Thảo Tiên MSSV:21YA1065

4 Nguyễn Minh Vũ MSSV:21YA1075

5 Nguyễn Hương Trầm MSSV:21YA1067

6 Võ Thị Diễm Quỳnh MSSV:21YA1055

7 Nguyễn Hoàng Trâm MSSV:21YA1066

8 Ngô Thị Thảo MSSV:21YA1060

9 Hoàng Mỹ Tâm MSSV: 21YA1057

10 Nguyễn Thị Bích Quy MSSV:21YA1053

11 Nguyễn Thanh Thảo Vy MSSV:21YA1076

12 Văn Thị Hiền Trân MSSV:21YA1068

13 Nguyễn Thị Thu Trang MSSV: 21YA1069

MỤC LỤC

Trang

LỜI MỞ ĐẦU…… ……… 4

NỘI DUNG ……… 5

A VỆ SINH TÂM LÝ TUỔI NHỎ……… 5

I.Sự phát triển tâm lý từ khi sinh ra đến tuổi vị thành niên……… 5

1.Đời sống trong bụng mẹ và khi sinh ra……… 5

1.1.Trước khi sinh ra……… 5

1.2 Sự ra đời……… 5

2.Năm đầu đời……… 6

3.Khoảng 2-3 tuổi……… 7

4.Khoảng 3 - 6 tuổi……… 8

5.Khoảng 6 – 12 tuổi……… 9

II.Biện pháp vệ sinh tâm lý……… 10

B Vệ sinh tâm lý tuổi thiếu niên (10-15 tuổi)……… 11

I.Giai đoạn phát triển tâm lý tuổi thiếu niên……… 11

II.Đặc điểm tâm sinh lý……… 12

III Biện pháp vệ sinh tâm lý……… 13

C Vệ sinh tâm lý lứa tuổi thanh niên và người trưởng thành……… 14

I.Giai đoạn phát triển tâm lý và đặc điểm tâm sinh lý ở lứa tuổi thanh niên và người .trưởng thành……… 15

II Biện pháp vệ sinh tâm lý……… 15

D Vệ sinh tâm lý ở tuổi già……… 15

I Giai đoạn phát triển tâm lý ở người già……… 15

II Đặc điểm tâm sinh lý……… 15

III Biện pháp vệ sinh tâm lý……… 16

TỔNG KẾT 19

TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 21

LỜI MỞ ĐẦU

Sự phát triển là quá trình thay đổi mức độ chức năng của cá nhân qua toàn bộ cuộc đời ,

là sự thay đổi bắt đầu từ lúc thụ thai và tiếp tục suốt cuộc đời cho đến khi chết Sự thay đổi về mặt thể chất,về các quá trình nhận thức , về cảm xúc, thay đổi về vận động và cở thể, về các mối quan hệ trong xã hội, đặc biệt là thay đổi về mặt tâm sinh lý

Trong quá trình phát triển chúng ta quan niệm rằng sức khỏe của con người là trạng thái thoải mái về cơ thể, tâm lý và xã hội Vệ sinh tâm lý cũng là hệ thống các biện pháp nhằm củng cố và tăng cường trước hết là sức khỏe tâm lý và sau đó là sức khỏe thể chất của con người

Nhiệm vụ của tâm lý là:

Tạo điều kiện cho con người phát triển nhân cách khỏe mạnh, hài hòa

Phát triển khả năng lao động, ngăn ngừa sự mệt mỏi quá sức về các tác động của stress

Giáo dục mối quan hệ phù hợp giữa ý chí và tình cảm

Hướng dẫn những thói quen có ích, ngăn ngừa những thói quen xấu

Nội dung của vệ sinh tâm lý rất phong phú và phức tạp Những nội dung này luôn gắn liền với từng lĩnh vực hoạt động,từng giai đoạn trưởng thành, từng hoàn cảnh, điều kiện sống cụ thể của mỗi người.Nội dung của vệ sinh tâm lý gắn liền và chặt chẽ với những vấn đề vệ sinh khác như vệ sinh lao động, vệ sinh môi trường và nhất là vấn đề phòng và chữa bệnh cho con người Sau đây chúng ta có thể đề cập đến một số nội dung về vệ sinh tâm lý cụ thể

Bài tiểu luận này đã giúp chúng em học hỏi được rất nhiều trong việc rèn luyện cách viết cũng như diễn giải một vấn đề và trao dồi tư duy Song đây vẫn là bài tiểu luận đầu tiên cho nên không tránh khỏi những sai sót về nội dung cũng như hình thức Kính mong thầy cô giáo sửa chữa và góp ý để bài tiểu luận này có thể hoàn thiện hơn Nhóm 3 xin chân thành cảm ơn cô !

NỘI DUNG

A VỆ SINH TÂM LÝ TUỔI NHỎ I.Sự phát triển tâm lý từ khi sinh ra đến tuổi vị thành niên Đây là giai đoạn mãnh liệt nhất của sự phát triển Trong suốt thời kỳ này, nhân cách, trí tuệ,

kỹ năng vận động, xã hội,mối quan hệ và tình cảm của trẻ được hình thành

Sự phát triển tâm lý ở thời kì này chia ra làm 5 giai đoạn :Đời sống trong bụng mẹ và khisinh ra , Năm đầu đời , từ 2-3 tuổi, từ 3-6 tuổi và từ 6-12 tuổi

1.Đời sống trong bụng mẹ và khi sinh ra

1.1.Trước khi sinh ra

Thai nhi có giác quan và sẽ phát triển các giác quan có vai trò quan trọng trong giao tiếpNhạy cảm và phản ứng với giọng nói của người mẹ (và trẻ sẽ nhận biết khi sinh ra)

Ví dụ: thính giác từ tháng thứ năm trong bụng mẹ

Nhạy cảm với tiếng động, trẻ nghe tiếng động cơ thể của mẹ và âm thanh bên ngoài

Đôi khi người mẹ có khó khăn về mặt cảm xúc dẫn đến tình trạng trầm cảm sau khi sinh Với vai trò là bác sĩ thì cần tâm sự ,thăm hỏi với người mẹ trong giai đoạn này để giải tỏabớt những căng thẳng hay stress mang lại ,có vai trò nâng đỡ các bà mẹ gặp khó khăn càng sớm càng tốt trấn an và nâng đỡ và tư vấn vai trò làm mẹ

Giai đoạn này đánh dấu bằng một mối quan hệ rất gần gũi về tâm lý và cơ thể Để đánhgiá mối quan hệ này người ta nói đến sự cộng sinh hoặc sự hợp nhất, nghĩa là, mẹ và condường như chỉ là một người

* Bé sơ sinh là một đối tác tích cực trong giao tiếp

Khi sinh ra, bé có một số phản xạ (phản ứng vận động không tự nguyện): Phản xạ mút ,ngẫu nhiên nắm bắt đồ vật mà không thể đưa chúng vào miệng, cử động các ngón tay, cánh tay, chân

Dần dần, bé sẽ thích ứng phản ứng của mình với các tình huống gặp phải

Vậy bé tích cực trong mối quan hệ với người khác ( nhìn, cười, la, bi bô) Điều quan trọng là để ý xem trẻ muốn nói gì với chúng ta

Thomas Berry Brazelton , một bác sĩ nhi khoa người Mỹ đã nghiên cứu giai đoạn này của cuộc sống:

Ông ngạc nhiên bởi các kỹ năng xã hội và quan hệ của trẻ sơ sinh Trong công việc của mình,ông quan tâm giúp phụ huynh khám phá ra những kỹ năng đó của bé

Tìm cách để dành ưu tiên cho mối quan hệ cha hoặc mẹ-trẻ và đặc biệt là mối quan hệ

mẹ -trẻ vì mối hệ này đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển thể chất và tâm lý của trẻ ở hiện tại và tương lai

Ví dụ: Tiếng la dữ dội của bé khi nhu cầu không được đáp ứng làm cho mẹ hiểu là béchưa có khả năng chờ đợi "Bé là tất cả, ngay lập tức." Ở tuổi này, điều quan trọng là trẻnhận được những gì trẻ yêu cầu Ở đây vai trò của người mẹ rất quan trọng cho sức khỏetâm thần trong tương lai và cho cách cấu tạo tâm lý tốt của trẻ

2.Năm đầu đời

Cơ cấu môi trường: dần dần trẻ phân biệt được sự khác nhau giữa cái gì là của trẻ, vàcủa “người khác".

Bắt đầu xuất hiện ngôn ngữ: nói từ đơn, 12 từ rồi nhiều hơn

Phát triển vận động : cười đáp ứng,có thể giữ được đầu ,biết lật ,ngồi một mình Khoảng

12 tháng biết đi

* Mối quan hệ với mẹ (hoặc người làm chức năng người mẹ) được đánh dấu bởi tính hai

mặt Cơ bản vẫn còn: lo hãi xa c6ách (tháng thứ 4), và lo hãi bị bỏ rơi (tháng thứ 8) trong những năm đầu đời Bước đầu trải nghiệm sự vui thích: vai trò của da (sờ) và miệng (bữa ăn) và những ấm ức đầu tiên (ví dụ như cai sữa)

 Biến động xa cách từ từ và cá thể hóa

Sự xa cách quá lâu giữa cha mẹ và trẻ có thể gây ra những hậu quả bệnh lý : bé dần dần

thu mình lại và rơi vào trang thái trầm cảm : đó là « hội chứng vắng mẹ »

Trạng thái trầm cảm xảy ra ở một số trẻ bị xa cách mẹ sớm Rối loạn tình cảm này đã

được nhà phân tâm Rene Spitz lý thuyết hóa

Ba giai đoạn vắng mẹ:

 Giai đoạn khóc (vì trẻ biết trước là tiếng khóc làm mẹ quay về)

 Giai đoạn rên rỉ, giảm cân và ngưng phát triển

 Giai đoạn thu mình và từ chối tiếp xúc

*

Kết luận về năm đầu đời :

Chúng ta đã làm nổi bật tầm quan trọng của khía cạnh tình cảm trong mối quan hệ đầutiên mẹ-con

Mối quan hệ người chăm sóc – trẻ cũng có khía cạnh tình cảm Người chăm sóc đóng vaitrò như một người mẹ thay thế mà mà trẻ hằng mong đợi

Từ các kiến thức này, chúng ta có thể làm việc với người lớn Tình huống các bệnh nhânrất lệ thuộc (rất cần được chăm sóc) làm liên tưởng đến tính lệ thuộc của trẻ Người chămsóc (thầy thuốc) cảm thấy khó chịu đựng và bị áp lực trước thái độ yêu sách, toàn quyền,

« tất cả, ngay lập tức », nên có thể cảm thấy có tính hai mặt với bệnh nhân Người chăm

sóc có thể làm tất cả (như mẹ làm thỏa mãn con) hoặc không làm gì cả (như mẹ bị ấm ức)

…

Phân tích các hiện tượng quan hệ này gắn liền với bối cảnh sẽ giúp người chăm sóc phảnứng một cách chuyên nghiệp và không xét đoán bệnh nhân

3.Khoảng 2-3 tuổi

Cuối năm thứ hai, trẻ bắt đầu khẳng định mình như một người tự chủ

Xuất hiện khả năng thể hiện điều này và điều khác, hiểu được thế giới, suy nghĩ , giaotiếp trong đầu cuất hiện ngôn ngữ ( từ ngữ ,phong phú, câu , đạt được khoảng 3 -5 tuổi)Trẻ bắt đầu giao tiếp với người khác, có các hoạt động như đi đứng ( tự chủ về vận động )Bắt đầu tò mò và khám phá thế giới xung quanh Bây giờ trẻ có thể quyết định , điềukhiển cơ thể của mình Trong tiềm thức của trẻ bắt đầu xuất hiện từ « Không » khả năngkhẳng định mới đối với sự đối nghịch của cha mẹ, tạo khoảng cách giữa trẻ và thế giới Trẻ đạt được sự tự chủ với người khác Bắt đầu khẳng định nhân cách của mình: học sạch

sẽ và học hoãn lại sự hài lòng và lòng ham muốn của mình và chịu đựng sự ấm ức

*Kết luận về giai đoạn từ 1 đến 3 tuổi : Trong giai đoạn này, trẻ hướng về sự tựchủ nhiều hơn từ các kinh nghiệm của trẻ qua các trò chơi với người khác, quaviệc học tập (vệ sinh, ăn uống và mặc quần áo) và cuối cùng, qua sự tự chủ vềngôn ngữ khá hơn

4.Khoảng 3 - 6 tuổi

Sử dụng ( ngôi thứ nhất ) để nói về bản thân => khái niệm về nhân thân

Giai đoạn phong phú về câu hỏi và khám phá thế giới xung quanh trẻ

 Giai đoạn ( tại sao? )

Việc trẻ tò mò là bình thường và lành mạnh nhưng có thể gây mệt cho cha mẹ vì cha mẹ

bị trẻ hỏi nhiều Ví dụ : trẻ hỏi về giới tính khác nhau

Khám phá các bộ phận mới của cơ thể, nhất là bộ phận sinh dục của bản thân Sụ khámphá này đi kèm với sự vui thích và kích thích Điều này là bình thường

Nhận thức sự khác biệt giới tính điều này giúp trẻ từ từ xác định bản thân là trai hay gái Thật vậy, trẻ sẽ khám phá ra rằng một số người có dương vật (nam) và những người khácthì không có Sự khác biệt về giới tính gợi nơi trẻ những câu hỏi về nguồn gốc của trẻ, về

sự mang thai Người ta nói đến sự "tò mò về giới tính " của trẻ

Trẻ hiểu rằng trẻ khác với người khác

Người sáng lập ngành phân tâm học, S Freud đã phát triển một lý thuyết được gọi là Mặccảm Oedipe Theo lý thuyết này, trẻ sẽ trải nghiệm tình yêu dành cho cha hoặc mẹ khác giới với trẻ và cảm thấy thù địch với cha hoặc mẹ cùng giới với trẻ

Ví dụ: Bé gái sẽ bắt đầu từ từ tách mẹ để phát triển một tình cảm gắn bó với cha Chúng

ta thường nghe các bé gái nói " lớn lên, con sẽ lấy cha " hoặc ta thấy bé trai gắn bó với

mẹ, nhìn mẹ với cặp mắt yêu thương

Khi đó, vai trò của cha mẹ là nhắc nhở con về sự khác biệt thế hệ giữa cha mẹ-con cái Điều này cần thiết để mỗi người có vị trí riêng của mình, nghĩa là, với nhân thân nam , nữ, cha mẹ hoặc con cái

Dần dần, trẻ sẽ hiểu rằng điều đó là không thể, có một sự cấm đoán , hạn chế ham muốn của mình Trẻ sẽ dần dần tách rời tình yêu với cha hoặc mẹ khác giới để đồng hóa với cha mẹ cùng giới

Ví dụ, ta thấy những bé gái đeo trang sức, giày dép của mẹ hoặc trang điểm để giống mẹ

Từ từ trẻ sẽ chuyển từ mối quan hệ hai người (cha hoặc mẹ khác giới) sang mối quan hệ

ba người :đó là "mối quan hệ tam giác"

Kết luận giai đoạn 3-6 tuổi :

Giai đoạn này đánh dấu một sự chuyển biến của các mối quan hệ giữa trẻ với cha mẹ

Sự nằm viện có thể đẩy một số bệnh nhân phát triển một mối quan hệ quyến rũ ngườichăm sóc

Chính bác sĩ là người điều chỉnh vị trí của bệnh nhân, để giúp bệnh nhân ở đúng vị trí, vàluôn tôn trọng họ như là một chủ thể (như cha mẹ làm cho con)

5.Khoảng 6 – 12 tuổi

6 tuổi ( kết thúc giai đoạn Œdipe) => (Thời kỳ tiềm ẩn )

Ở giai đoạn này đời sống cảm xúc, tình cảm của trẻ khá phong phú, đa dạng và cơ bản mang tính tích cực

Hoạt động xung năng do khám phá giới tính dịu lại

Sự phát triển tâm lý dường như được giải tỏa về giới tính và hướng về sự phát triển xãhội và nhận thức

Công cụ chức năng của trẻ: ngôn ngữ, vận động, nhận thức làm cho trẻ có thể học họctập ở trường

Tuổi mà trẻ tập trung chủ yếu vào thành tích học tập và việc học tập Ví dụ như trẻ họcđọc

Về mối quan hệ: trẻ sẽ mở rộng lãnh vực xã hội (cho đến bây giờ, trẻ giới hạn trong giađình) ra phía bên ngoài tách ra khỏi gia đình một phần và tạo ra những mối quan hệ mớivới bạn bè Thời kỳ này kết thúc bằng sự khởi đầu của tuổi vị thành niên nghĩa là tuổi dậythì

*

Kết luận

Sự phát triển của con người được diễn ra theo từng giai đoạn

Trong những giai đoạn này, một số tiến trình tâm lý hình thành

Các giai đoạn này có thể nói là "quyết định", Đó là những giai đoạn thay đổi, vì thế dễ

bị tổn thương

Là bác sĩ, chắc chắn các bạn phải đối diện với những bệnh nhân có hành vi như các trẻ nhỏ Họ muốn các bạn quan tâm đến họ, muốn được chăm sóc cho ăn uống thậm chí tắm rửa Hiện tượng này có thể kỳ lạ nhưng thực tế nó lại thường xuyên và bình thường Nó giúp bệnh nhân tự bảo vệ khỏi bệnh tật bằng cách tìm sự thoải mái ở môi trường xung quanh như khi họ còn nhỏ

Vì thế người thầy thuốc có thể sử dụng sự thoái lùi này một cách tích cực vì trạng thái lệ thuộc như trẻ con của bệnh nhân giúp bệnh nhân chấp nhận một cuộc phẫu thuật, một sự điều trị bằng thuốc, những sự chăm sóc đặc biệt hoặc một sự nghỉ ngơi hoàn toàn Tuy nhiên cũng phải lưu ý đừng để hành vi này kéo dài quá lâu, và phải giúp bệnh nhân tái thích nghi với kiểu hoạt động của người lớn.

II.Biện pháp vệ sinh tâm lý

Sự quan tâm đến sức khỏe tâm lý của trẻ phải được bắt đầu ngay từ khi người mẹ mang thai Trạng thái tâm lý của mẹ có ảnh hưởng nhất định đến thai nhi, nhất là ở những thángcuối Do đó, lúc mang thai, người mẹ không những tránh những công việc nặng nhọc về thể lực, mà còn phải tránh cả những gánh nặng vè tâm lý, những tác động stress bệnh lý cấp tính hoặc kéo dài

Khi mới ra đời, tuy về mặt sinh học, đứa trẻ đã là một cơ thể con người, song về mặt tâm

lý, nhân cách của nó, đây mới là giai đoạn đầu của quá trình hình thành và hoàn thiện.Nhờ có những tiến bộ của khoa học, đời sống, xã hội mà ngày nay, nhiều bà mẹ đã biếtcách nuôi dưỡng và giáo dục con cái, biết tạo ra môi trường thuận lợi cho sự phát triểnnhân cách của trẻ Trong giai đoạn phát triển này của trẻ, những biện pháp vệ sinh tâm lýđan xen và liên hệ chặt chẽ với các biện pháp giáo dục khoa học.Cần hết sức tránh tạo ranhững thói quen xấu cho trẻ Những nhu cầu thiết yếu của trẻ cần cố gắng đáp ứng đầy

đủ, kịp thời, còn những nhu cầu khác, cần đáp ứng có chọn lọc và không nên gây cho trẻthói quen đòi gì được nấy Cần dần dần hình thành thói quen tự lập cho trẻ

Đặc biệt, không nên dùng những hình phạt nặng nề đối với trẻ, kể cả những hình phạt về tâm lý.Vì những hình phạt này nhiều khi để lại những hậu quả xấu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến phát triển nhân cách của trẻ Đôi khi những hình phạt này trở thành nguyênnhân của những bệnh rối loạn tâm căn sau sang chấn hoặc bệnh thái nhân cách của trẻ

B Vệ sinh tâm lý tuổi thiếu niên (10-15 tuổi)

Vệ sinh tâm lý tuổi vị thành niên là quan trọng nhất vì khi ở lứa tuổi đó có rất nhiều biến động nhiều thay đổi về mặt tâm lý

Tuổi vị thành niên là giai đoạn phát triển trong đó tăng trưởng phụ thuộc của trẻ phụ thuộc vào sự đọc lập của người trưởng thành Giai đoạn này thường bắt đầu từ khoảng

10 tuổi và kéo dài cho đến cuối tuổi thiếu niên hoặc đầu 20 Trong giai đọan vị thành niên, trẻ em trải qua sự thay đổi rõ ràng về phát triển thể chất trí tuệ, , và cảm xúc