1. Trang chủ
  2. » Giáo án - Bài giảng

TIỂU LUẬN MÔN CHÍNH TRỊ HỌC giá trị tư tưởng chính trị hồ chí minh và sự vận dụng của đảng ta trong quá trình lãng đạo cách mạng việt nam

53 13 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Giá trị tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh và sự vận dụng của Đảng ta trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam
Tác giả Bạch Thị Khánh Ly
Người hướng dẫn Trần Thị Hoa
Trường học Học viện Báo chí và Tuyên truyền
Chuyên ngành Chính trị học
Thể loại tiểu luận
Định dạng
Số trang 53
Dung lượng 619,32 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

MỞ ĐẦU.1.Lý do lựa chọn đề tài: Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh là môt hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc vềvấn đề cơ bản của Cách mạng Việt Nam.Đồng thời nó là sự kết tinh tinh hoa

Trang 1

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

KHOA CHÍNH TRỊ HỌC -

TIỂU LUẬN MÔN CHÍNH TRỊ HỌC

Giá trị tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh và sự vận dụng của Đảng ta trong quá trình lãng đạo cách mạng Việt Nam

Giáo viên:Trần Thị Hoa Lê

Sinh viên: BẠCH THỊ KHÁNH LY

Mã số sinh viên: 2155380033 Lớp : TRUYỀN THÔNG CHÍNH SÁCH K41

Trang 2

Mục lục:

MỞ ĐẦU:………

NỘI DUNG:………

CHƯƠNG 1:NGUỒN GỐC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH………

1.1.Nguồn gốc khách quan:………

1.2.Nhân tố chủ quan:………

CHƯƠNG 2:GIÁ TRỊ TRỊ TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH………

2.1.Nội dung tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh………

2.2.Giá trị tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh………

CHƯƠNG 3:SỰ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH CỦA ĐẢNG TA TRONG QUÁ TRÌNH LÃNH ĐẠO CÁCH MẠNG VIỆT NAM………

3.1.Sự vận dụng của Đảng ta về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội…

3.2 Sự vận dụng của Đảng ta về tư tưởng đại đoàn kết………

3.3 Sự vận dụng của Đảng ta về xây dựng thể chế chính trị…………

3.4 Sự vận dụng của Đảng ta về lý luận Đảng cầm quyền………

3.5.Sự vận dụng của Đảng ta về phương pháp cách mạng………

KẾT LUẬN:………

TÀI LIỆU THAM KHẢO………

Trang 3

MỞ ĐẦU.

1.Lý do lựa chọn đề tài:

Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh là môt hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc vềvấn đề cơ bản của Cách mạng Việt Nam.Đồng thời nó là sự kết tinh tinh hoa văn hóa dân tộc và trí tuệ thời đại,vừa thể hiện được tinh thần độc lập,tự chủ,sáng tạo của Người trong việc vận dụng những nguyên lý của chủ nghĩa Mác-Leenin về cách mạng thuộc địa.Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh chiếm một vị trí lớn trong hệthống tư tưởng Hồ Chí Minh.Tư tưởng của Người đã soi đường cho cuộc đấu tranhcủa nhân ta dành thắng lợi,là tài sản tinh thần to lớn của Đảng và dân tộc ta

Từ lý luận của chủ nghĩa Mác- Lênin , được Đảng ta và chủ tịch Hồ Chí Minh vận dụng vào thực tiễn cách mạng nước ta để giải quyết vấn đề dân tộc,giải phóng nước ta khỏi ách thống trị của bọn đế quốc thực dân và thực hiện độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội.Thấm nhuần tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh,Đảng Cộng sản Việt Nam luôn xuất phát từ hoàn cảnh lịch sử và điều kiện cụ thể của dântộc từ đó đề ra đường lối vừa đáp ứng được đòi hỏi của thực tiễn cách mạng nước ta,vừa phù hợp với xu thế phát triển của cách mạng thế giới.Phải làm cho tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh được quán triệt sâu sắc trong toàn Đảng và toàn dân.Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh ra đời như một nguồn sáng soi đường cho cách mạng giải phóng dân tộc ở Việt Nam.Kế thừa có chọn lọc những tư tưởng của chủ nghĩa Mác,Người đã gieo mầm cho Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam

Nhìn lại lịch sử thế giới và lịch sử Việt Nam trong thế kỷ XX và hai thập niên đầu thế kỷ XXI,chúng ta nhận thấy rằng tư tưởng của Người về chính trị là một tất yếu

Trang 4

khách quan đối với cách mạng nước ta.Dân tộc ta có truyền thống yêu nước,anh dung bất khuất kết hợp với Đảng vận dụng tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh lãnh đạo cách mạng đã chiến thắng biết bao kẻ thù xâm lược từ các nước phong

kiến.Không chỉ thế còn vận dụng để phát triển đất nước trong bối cảnh hội nhập hiện nay.Chính vì vậy em đã lựa chọn “ Giá trị tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh và

sự vận dụng của Đảng ta trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam” làm đề tài tiểu luận của mình

2.Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài:

- Mục đích nghiên cứu: Đề tài làm rõ cơ sở hình thành ,hệ thống tư tưởng chính trị

Hồ Chí Minh từ đó rút ra giá trị và sự vận dụng tư tưởng đó của Đnagr trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam

- Nhiệm vụ nghiên cứu:

+ Làm rõ cơ sở hình thành tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh

+ Phân tích hệ thống quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về chính trị

+ Rút ra giá trị lý luận,thực tiễn và sự vận dụng tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh của Đảng trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam

3.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: giá trị các quan điểm,luận điểm của Hồ Chí Minh về chínhtrị,quá trìn vận động,hiện thực hóa các quan điểm,luận điểm đó của Đảng trong thực tiễn cách mạng Việt Nam

-Phạm vi nghiên cứu: Đề tài tập trung nghiên cứu tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh

4.Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu:

- Cơ sở lý luận:Đề tài được triển khai trên nền tảng lý luận cơ bản của chủ nghĩa Mác-lê nin ,tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về cách mạng Việt Nam

- Phương pháp nghiên cứu: Đề tài sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử.Ngoài ra đề tài còn sử dụng các

Trang 5

phương pháp kết hợp lịch sử - logic,phân tích – tổng hợp,quy nạp,diễn dịch,đối chiếu,so sánh.

5.Ý nghĩa của đề tài.

Về mặt khoa học,tiểu luận góp phần làm sáng tỏ những cơ sở hình thành tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh,hệ thống hóa các quan điểm lý luận của Người về chính trị.Góp phần làm phong phú và sâu sắc thêm hệ thống tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh,khẳng định những đóng góp quan trọng của Người vào kho tàng lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin

Về mặt thực tiễn,từ nội dung tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh,có thể vận dụng vào việc phát triển chính trị Việt Nam hiện nay

NỘI DUNG CHƯƠNG I NGUỒN GỐC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH.

Cha là Nguyễn Sinh Sắc ( 1862-1929) là nhà Nho có lòng yêu nước thương dân sâu sắc.Mẹ là Hoàng Thị Loan ( 1868-1901) sinh ra trong gia đình nhà Nho có lòng thường người,gia giáo,nề nếp.Ngoài ra ,Hồ Chí Minh còn lớn lên trong sự yêuthương,chăm sóc,giáo dục của ông bà ngoại - một gia đình nhà Nho cấp tiến,gia giáo

- Hoàn cảnh đất nước:

Trang 6

Giữa thế kỷ XIX,Việt Nam đã bị thực dân Pháp xâm lược,trở thành nước thuộc địa nửa phong kiến.Đã có nhiều phong trào kháng chiến chống lại ách thống trị của thực tiễn song đều bị thất bại.Từ đó,thực dân Pháp tiến hành khai thác thuộc

địa,khiến cho xã hội Việt Nam có sự phân hóa giai cấp sâu sắc.Sự xuất hiện của các giai cấp,tầng lớp mới đã tạo tiền đề cho các phong trào yêu nước đầu thế kỉ XX

Cùng lúc đó,Việt Nam chịu ảnh hưởng bởi phong trào duy tân ở Nhật Bản và Trung Quốc khiến phong trào yêu nước của nhân dân ta chuyển sang hướng dân chủ tự sản.Nhưng các phong trài ấy chỉ rộ lên được một thời gian ngắn rồi lần lược

bị dập tắt,một phần vì chưa tập hợp được đông đảo các tầng lớ nhân dân,phần khác

là do các sĩ phu phong kiến truyền bá,tư tưởng chính trị không phù hợp thời đại nên không tránh khỏi những hạn chế và thất bại.Muốn giành được thắng lợi,phong trào cứu nước của nhân dân ta phải đi theo con đường mới

- Bối cảnh thời đại:

Cuối thể kỷ XIX đầu thế kỷ XX tình hình thế giới cũng có những chuyển biến to lớn.Chủ nghĩa tư bản chuyển từ giai đoạn tự do cạnh tranh sang độc quyền.Thế giới xuất hiện mâu thuẫn giữa các dân tộc bị áp bức với chủ nghĩa đế quốc

Chủ nghĩa Mác ra đời và thắng lợi của cuộc cách mạng Tháng Mười Nga đã mở ra thời đại mới trong lịch sử loài người.Cuộc cách mạng vô sản ở nước Nga đã thành công nêu một tấm gương sáng về sự giải phóng các dân tộc bị áp bức.Sau đó tháng 3-1919,Quốc tế Cộng sản được thành lập để chỉ đạo phong trào đấu tranh của giai cấp vô sản toàn thế giới.Từ đó,phong trào công nhân của các nước tư bản phương Tây và phong trào giải phóng dân tộc ở các nước tư bản phương Tây và phong tràogiải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa phương Đông có quan hệ mật thiết với nhau

Trang 7

Trong bối cảnh lịch sử chung của dân tộc và thời đại,tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh đã xuất hiện ,đáp ứng đòi hỏi bức thiết của dân tộc và thời đại,lãng đạo cách mạng giải phóng dân tộc của nhân dân ta.

1.2.Nguồn gốc tư tưởng- lý luận:

-Truyền thống văn hóa dân tộc Việt Nam:

Việt Nam là dân tộc có nền văn hóa lâu đời,được hình thành và phát triển qua hàngngàn năm lịch sử,có bản sắc riêng,trở thành nguồn nuôi dưỡng tinh thần,sức mạnh mãnh liệt khiến ta chiến thắng mọi âm mưu đồng hóa của kẻ thù xâm lược

Thứ nhất là chủ nghĩa yêu nước và ý chí bất khuất trong đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc.Yêu nước là một trong những truyền thống cơ bản,sâu sắc của người Việt Nam,được thể hiện qua nhiều thế hệ từ xưa đến nay.Ngay từ

nhỏ,Nguyễn Tất Thành đã sớm tiếp thu truyền thống yêu nước của dân tộc,sức mạnh ấy thôi thức người thanh niên ấy ra đi tìm đường cứu nước

Thứ hai là tinh thần nhân nghĩa,truyền thống đoàn kết,tương thân,tương ái.Truyền thống này được hình thành xuất phát từ hoàn cảnh và nhu cầu đấu tranh với thiên nhiên và giặc ngoại xâm của dân tộc

Thứ ba là truyền thống lạc quan yêu đời.Tinh thần lạc quan đó là cơ sở hình thành niềm tin và sức mạnh của bản thân mình,tin vào sự chiến thắng tất yếu của chân lý,chính nghĩa.Hồ Chí Minh chính là hiện thân của truyền thống lạc quan đó.Thứ tư là truyền thống cần cù,dung cảm,thông minh,sáng tạo trong sản xuất và chiến đấu.Từ buổi đầu dựng nước và giữ nước,dân tộc Việt Nam đã trải qua vô vànkhó khăn,thử thách,chính vì vậy chính ta cần phải lao động cần mẫn và chiến đấu anh dũng

-Tinh hoa văn hóa nhân loại:

Cùng với tinh hoa văn hóa dân tộc,Hồ Chí Minh còn tiếp thu có chọn lọc,kế thừa

và phê phán tinh hoa văn hóa nhân loại,đó là văn hóa phương Đông,phương Tây đểlàm giàu trí tuệ,hình thành nhân cách,tư tưởng của mình

Trang 8

-Chủ nghĩa Mac- Lênin :

Chủ nghĩa Mác- Lênin mang lại thế giới quan và phương pháp luận khoa học cách mạng cho Hồ Chí Minh.Trên cơ sở đó, Người đánh giá,phân tích các học thuyết đương thời và tổng kết thực tiễn,đúc rút ra lý luận và hình thành nên một hệ thống những quan điểm cơ bản về cách mạng Việt Nam.Hình thành nên tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh

Những năm tháng sống ở Anh,Pháp (1914-1923), Người tích cực tham gia vào các hoạt động chính trị,văn hóa,khoa học,nghệ thuật đa dạng.Qua đó,Người mở rộng tầm nhìn,tầm hiểu biết,phát triển trí tuệ của mình

Năm 1923,Người đến Liên Xô,ở đây Người tham dự nhiều Hội nghị quốc tế quan trọng và được nhận công tác trong Ban Phương Đông,Quốc tế Cộng sản.Những năm 1924-1930,Người hoạt động ở Trung Quốc ,Thái Lan,ở đây Nguyễn Ái Quốc đào tạo cán bộ,xúc tiến thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam

Từ thực tiễn phong phú,sinh động đã đem lại cho Người vốn sống,kinh nghiệm và những hiểu biết phong phú về nhiệt mặt.Thực tiễn ấy là cơ sở làm cho tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh hình thành và phát triển ngày càng phong phú,toàn diện.Nó

là kết quả tác động biện chứng giữa nhận thức và hoạt động,lý luận và thực tiễn.2.Nhân tố chủ quan

Năng lực của bản thân Hồ Chí Minh là yếu tố quyết định trực tiếp đến hình thành

tư tưởng chính trị của Người.Cùng thời với Hồ Chí Minh,nhiều nhà yêu nước đã cónhững quan sát vào thực tiễn nhưng họ chưa thấy được hay chưa nhận thức đúng

Trang 9

về sự thay đổi của dân tộc và thời đại.Tuy nhiên,Người lại kháp phá được các quy luật vận động của xã hội,đời sống văn hóa và của đấu tranh của các dân tộc trong hoàn cảnh cụ thể để khát quát thành lý luận,đem lý luận chỉ đạo thực tiễn và được kiểm nghiệm trong thực tiễn.

Để có được điều đó đều nhờ vào tài năng của Hồ Chí Minh thể hiện ở trí thông minh,sắc sảo,tư duy độc lập,tự chủ,sáng tạo cùng đầu óc phê phán tinh tường,sáng suốt trong việc nhận xét,đánh giá các sự vật hiện tượng xung quanh

Ngoài ra,Hồ Chí Minh còn là người có tầm nhìn chiến lược,bao quát thời đại.Tầm nhìn chiến lược của Hồ Chí Minh là kết quả của sự nắm vững và vận dụng sáng tạo

lý luận và phương pháp luận của chủ nghĩa Mác- Lênin ,đồng thời trên cơ sở vốn văn hóa sâu sắc,vốn tri thức lịch sử và thực tiễn rộng lớn.Vì vậy,những quan điểm của Người luôn đúng đắn,cách mạng,khoa học

Ở Hồ Chí Minh còn có những phẩm chất vô cùng cao đẹp,có bản lĩnh kiên định,có lòng yêu nước,thương dân sâu sắc,luôn tin vào nhân dân,khiêm tốn,bình dị,ham học hỏi.Phẩm chất cá nhân của Người còn biểu hiện ở việc khổ công học tập để chiếm lĩnh đỉnh cao tri thức nhân loại,là tâm hồn của một nhà yêu nước chân chính,một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành cách mạng,sẵn sàng hi sinh hạnh phúc cá nhân vì Tổ quốc

Những tài năng và phẩm chất hiếm có đó quyết định Hồ Chí Minh tiếp nhận,chọn lọc,chuyển hóa,phát triển những tinh hoa của dân tộc và thời đại thành tư tưởng của mình,trong đó tư tưởng chính trị của Người đã đóng vai trò vô cùng quan trọng,lãnh đạo cách mạng Việt Nam giành được thắng lợi

CHƯƠNG II GIÁ TRỊ TRỊ TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH.

1.Nội dung tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh

1.1.Về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.

Trang 10

Trong toàn bộ tiến trình đấu tranh cách mạng của dân tộc ta,tư tưởng bao trùm là tưtưởng “ Không có gì quý hơn độc lập tự do”.Tư tưởng đó được Người quán triệt vàthể hiện trong toàn bộ quá trình lãnh đạo cách mạng là “ Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội”.Đây là hạt nhân cốt lõi nhất trong tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh,đồng thời là tư tưởng trọng tâm xuyên suốt toàn bộ hệ thống.

Theo chủ tịch Hồ Chí Minh độc lập dân tộc bao gồm những nội dung sau:

- Dân tộc đó phải thoát khỏi nô lệ ( dưới mọi hình thức) bằng con đường cách mạng do chính dân tộc đó tiến hành-“ đem sức ta mà giải phóng cho ta”

- Dân tộc đó phải có chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ,phải có quyền tự quyết định sự phát triển của dân tộc mình

- Độc lập dân tộc phải là một nền độc lập thật sự chứ không phải giả hiệu,phảithực hiện được các giá trị như tự do,dân chủ,công bằng,bình đẳng đối với nhân dân chứ không chỉ là những lời tuyên bố hoa mỹ

- Độc lập về chính trị phải gắn liền với sự phồn thịnh mọi mặt : kinh tế,văn hóa,xã hội

- Phải tự giành lấy bằng con đường cách mạng,tự lực tự cường và tự

trọng.Người cho rằng,một dân tộc không có khả năng ý thức độc lập,tự lực,tự cường thì dân tộc đó không xứng đáng được độc lập

Mặt khác theo Hồ Chí Minh độc lập dân tộc bao gồm cả nội dung dân tộc và dân chủ; độc lập dân tộc cũng phải gắn liền với tự do,cơm no,áo ấm,hòa bình,độc lập phải gắn liền với thống nhất,chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ.Cho nên,khi đề cao mục tiêu độc lập dân tộc,Hồ Chí Minh không coi đó là mục tiêu cuối cùng của cách mạng,mà là tiền đề cho một cuộc cách mạng tiếp theo – cách mạng xã hội chủnghĩa,cuộc cách mạng mang lại hanh phúc,cơm no,áo ấm cho nhân dân.Vì

vậy,cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân càng sâu sắc,triệt để thì càng tạo ra nhữngtiền đề thuận lợi,sức mạnh to cho cách mạng xã hội chủ nghĩa.Hơn nữa,cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam ngay từ đầu đã được Hồ Chí Minh xác định đi

Trang 11

theo con đường cách mạng vô sản,cho nên bản thân cuộc cách mạng này đã mang tính định hướng xã hội chủ nghĩa,được nhân dân đồng thuận và tin tưởng.

“Chủ nghĩa xã hội là làm sao cho nhân dân đủ ăn, đủ mặc, ngày càng sung sướng,

ai nấy được đi học, ốm đau có thuốc, già không lao động được thì nghỉ, những phong tục tập quán không tốt dần dần được xóa bỏ Tóm lại, xã hội ngày càng tiến, vật chất ngày càng tăng, tinh thần ngày càng tốt, đó là chủ nghĩa xã

hội"Người đã từng nói như thế và theo Người,độc lập dân tộc mà dân vẫn không

có cơm ăn,áo mặc,không được học hành thì độc lập đó không có ý nghĩa gì,độc lập

đó trước sau gì cũng không tồn tại,cho nên sau khi tiếp thu học thuyết cách mạng

vô sản,Người khảng định: độc lập dân tộc phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội.Năm

1960 Người tiếp tục khẳng định : chỉ có chủ nghĩa xã hội,chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lap động trên thế giới khỏi ách nô lệ.Hồ Chí Minh cho rằng chủ nghĩa xã hội trước hết là một chế độ dân chủ,do nhân dân làm chủ,dưới sự lãnh đạo của Đảng,tư tưởng này thể hiện điểm khác biêt và tính ưu việt của chủ nghĩa xã hội so với các chế độ chính trị trước đó.Chế độ dân chủ thể hiện trong tất cả mọi mặt của đời sống xã hội từ chính trị,kinh tế đến văn hóa,xã hội… và được thể chế hóa bằng hiến pháp,pháp luật,đấy

là điều kiện quan trọng nhất để bảo đảm nền độc lập dân tộc,tạo ra nền tảng ý thức

xã hội bảo vệ chủ quyền dân tộc,kiên quyết đấu tranh chống lại mọi âm mưu thôn tính,đe dọa nền độc lập,tự do của dân tộc.Và cũng chính chế độ dân chủ xã hội chủnghĩa đã làm cho người dân tin tưởng,thiết tha với chế độ hơn,kiên định với mục tiêu chiến lược mà Hồ Chí Minh vạch ra cho cách mạng Việt Nam,độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

Theo Người chủ nghĩa xã hội còn là một xã hội đạt tới mức hoàn chỉnh,một chế độ không còn tình trạng bóc lột người,một xã hội bình đẳng,công bằng và hợp lý,làm nhiều hưởng nhiều,làm ít hưởng ít,không làm không hưởng,bảo đảm phúc lợi xã hội cho người già và trẻ em và cả những người còn khó khăn trong cuộc sống ; là

Trang 12

một xã hội có nền kinh tế phát triển cao gắn liền với sự phát triển của khoa học,kỹ thuật,bảo đảm đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân,là một xã hội phát triển cao về đạo đức và văn hóa,thể hiện những giá trị tư tưởng,truyền thống quý báu của dân tộc và hơn thế nữa là một chế độ có mối quan hệ hữu nghị,hòa bình sẵn sàng đoàn kết với các nước trên thế giới đấu tranh vì mục tiêu chung của cách mạng,độc lập dân tộc,dân chủ và chủ nghĩa xã hội.

Tóm lại,theo Hồ Chí Minh :Trong thời đại ngày nay,độc lập dân tộc phải thực sự gắn liền với chủ nghĩa xã hội,trong đó độc lập là tiền đề,là điều kiện để đi đến chủ nghĩa xã hội,còn chủ nghĩa xã hội là bảo đảm chắc chắn nhất,thực chất nhất cho độc lập dân tộc.Điều này bắt nguồn từ bản chất của sự vận động lịch sử mà sau những tìm tòi công phu cùng sự nếm trải thân phận của một người dân mất

nước,Hồ Chí Minh đã nhận thức được.Người chỉ rõ rằng,giai cấp phong kiến và giai cấp tư sản cũng giành giữa độc lập dân tộc,nhưng sau đó nó quay lại thống trị dân tộc,áp bức dân tộc.Chỉ có giai cấp công nhân sau khi giành độc lập dân tộc thì không chỉ giải phóng mình mà còn phải giải phóng toàn xã hội.Do đó,độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội trở thành xu hướng mang tính phổ biến của cách mạng thế giới,mang tính quy luật của thời đại.Người khẳng định: “ Chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc, cả hai cuôc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa công sản và của cách mạng thế giới”.Đó là con đường đúng đắn nhất để giải phóng dân tộc ta và các dân tộc thuộc đại,phụ thuộc.Tư tưởng cách mạng đó của Người đã đặt nền tảng vững chắc cho đường lối xuyên suốt toàn bộ quá trình cách mạng Việt Nam

1.2.Tư tưởng về đại đoàn kết.

Đại đoàn kết là một tư tưởng lớn trong tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh,trở thành chiến lược Đại đoàn kết của Đảng ta và là một nhân tố cực kì quan trọng thường xuyên góp phần quyết định thắng lợi trong sự nghiệp cách mạng của Đảng

ta và nhân dân ta qua mọi thời kỳ

Trang 13

Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc được hình thành từ những cơ sở quan trọng sau đây.Thứ nhất là truyền thống yêu nước, nhân ái, tinh thần cố kết cộng đồng của dân tộc Việt Nam Đây là cơ sở đầu tiên, sâu xa cho sự hình thành

tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc.Thứ hai là quan điểm của chủ nghĩaMác - Lênin coi cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Chủ nghĩa Mác - Lênin cho rằng, cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, nhân dân là người sáng tạo ra lịch sử; giai cấp vô sản muốn thực hiện được vai trò lãnh đạo cách mạng phải trở thành dân tộc; liên minh công nông là cơ sở để xây dựng lực lượng to lớn của cách mạng Đó là những quan điểm lý luận hết sức cần thiết để Hồ Chí Minh có cơ sở khoa học trong sự đánh giá chính xác yếu tố tích cực cũng như những hạn chế trong các di sản truyền thống, trong tư tưởng tập hợp lực lượng của các nhà yêu nước Việt Nam tiền bối và các nhà cách mạng lớn trên thế giới, từ đó hình thành tưtưởng của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc.Thứ ba là tổng kết những kinh nghiệm thành công và thất bại của các phong trào cách mạng Việt Nam và thế giới

Hồ Chí Minh quan niệm sức mạnh là ở đoàn kết toàn dân,ở sự đồng lòng của toàn

xã hội.Đoàn kết trên lập trường của giai cấp công nhân,được thực hiện trên mọi phương diện :đoàn kết giai cấp,đoàn kết dân tộc,đoàn kết quốc tế.Người nói : “ Toàn dân đoàn kết chặt chẽ và rộng rãi ” “ đồng bào ta từ già trến trẻ đều đoàn kết thành một khối,cho nên Cách mạng đã thành công” Người còn chỉ rõ:

“Quan sơn muôn dặm một nhà

Vì trong bốn biển đều là anh em”

Và khẳng định:

“ Đoàn kết,đoàn kết,đại đoàn kếtThành công,thành công,đại thành công”

Quan điểm của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc bao gồm:Đại đoàn kết dân tộc

là vấn đề có ý nghĩa chiến lược quyết định thành công của cách mạng.Đại đoàn kết

là mục tiêu, là nhiệm vụ hàng đầu của cách mạngĐại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân.Đại đoàn kết phải biến thành sức mạnh vật chất, thành lực lượng vật chất có tổ chức thể hiện khối đại đoàn kết dân tộc là mặt trận dân tộc thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng.Trong tác phẩm "Nên Học Sử Ta", Hồ Chí Minh đã viết: "Sử ta dạy cho ta bài học này: Lúc nào nhân dân ta đoàn kết muôn người như một thì đất nước ta độc lập tự do Trái lại, lúc nào nhân dân ta không đoàn kết thì

Trang 14

bị nước ngoài xâm lấn Vậy nay ta phải biết đoàn kết, đoàn kết mau, đoàn kết chắc chắn thêm lên mãi…"

Đoàn kết ,theo Hồ Chí Minh,phải trên cơ sở có lý,có tình,có nghĩa;đoàn kết là để phát triển,là để làm tốt hơn nhiệm vụ của cách mạng,cách mạng muốn thắng lợi thìphải đoàn kết,đoàn kết lấy liên minh công-nông-trí thức làm nền tảng,lấy lợi ích tốicao của dân tộc làm điểm quy tụ để bảo đảm hài hòa giữa các lợi ích

Để thực hiện được Đại đoàn kết toàn dân tộc, Hồ Chí Minh giải thích rất giản dị và

dễ hiểu những nội dung cốt lõi: Một là, mọi con dân nước Việt, không phân biệt đa

số hay thiểu số, giàu nghèo, già trẻ, gái trai…, trong đó, liên minh công - nông - trí

là nòng cốt; Hai là, để xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc cần phải kế thừa các giá trị truyền thống của dân tộc Trong đó chủ nghĩa yêu nước là mẫu số chung kết dính mọi người dân Việt Nam Người chỉ rõ: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là một truyền thống quý báu của ta.Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ,

to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và

lũ cướp nước.” ; Ba là, để đoàn kết vững chắc, lâu dài, vừa phải hiểu, tin yêu, kính trọng, học tập, dựa vào dân; vừa khoan hồng đại lượng với những người lầm

đường, lạc lối Người tuyên bố:“Bất kỳ ai mà thật thà tán thành hòa bình, thống nhất, độc lập dân chủ thì dù người đó trước đây chống chúng ta bây giờ chúng ta cũng thật thà đoàn kết với họ” Người cũng chỉ rõ, Đại đoàn kết phải được phát triển trong tổ chức, các dân tộc anh em phải trở thành một khối thống nhất do Đảngcách mạng lãnh đạo Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết Di chúc để lại cho toàn Đảng, toàn dân, trong đó Người dặn dò toàn Đảng, toàn dân phải không ngừng xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.Người viết:“Điều mong muốn cuối cùng của tôi là: toàn Đảng, toàn dân ta đoàn kết phấn đấu, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào

sự nghiệp cách mạng thế giới” (3) Nếu mỗi cán bộ, Đảng viên lúc này tâm niệm

và cố gắng làm được một phần như Bác, chắc chắn Đại đoàn kết toàn dân sẽ có lựchấp dẫn đủ lớn để ngăn chặn mọi âm mưu, thủ đoạn của thế lực xấu

Chiến lược đại đoàn kết của Hồ Chí Minh vừa là sự đúc kết và phát huy truyền thống đại đoàn kết của dân tộc ta qua bốn nghìn năm dựng nước,giữ nước và phát triển đất nước,vừa thể hiện tinh thần bất hủ của chủ nghĩa Mác-Lê nin là “ Vô sản

Trang 15

và các dân tộc bị áp bức toàn thế giới đoàn kết lại”.Trong sự nghiệp đổi mới hôm nay,Đảng và nhân dân ta hơn bao giờ hết,đã và đang tiếp tục giương cao ngọn cờ đại đoàn kết toàn dân,thực hiện chính sách đối ngoại độc lập tự chủ,rộng mở,đa phương hóa và đa dạng hóa với tinh thần Việt Nam muốn là bạn với tất cả với các nước trong cộng đồng thế giới,phấn đấu vì một nước Việt Nam “ Dân giàu,nước manh,xã hội công bằng,văn minh” vì hòa bình độc lập,phát triển trên nguyên tắc tôn trọng độc lập,chủ quyền,toàn vẹn lãnh thổ của nhau,không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau,bình đẳng,cùng có lợi,thông qua thương lượng để tìm giải pháp phù hợp giải quyết các vấn đề tồn tại và cách tranh chấp,bảo đảm hòa bình,ổnđịnh,an ninh,hợp tác và phát triển.

1.3.Tư tưởng về xây dựng thể chế chính trị.

Trong xây dựng thể chế chính trị,quan trọng nhất là xây dựng thể chế nhà

nước.Đây là nội dung giữ vị trí đặc biệt của tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh

Điều mà Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm là tính chất nhà nước.Nhà nước đó có phải là nhà nước của dân hay không?Chế độ dân chủ có phù hợp với chế độ nhà nước không?

Khi nghiên cứu cuộc cách mạng tư sản Pháp và cuộc cách mạng tư sản Mỹ thế kỉ XVIII,Hồ Chí Minh rút ra kết luận: “ Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh

Mỹ,nghĩa là cách mệnh tư bản,cách mệnh không đến nơi,tiếng là cộng hòa và dân chủ,kỳ thực trong thì nó đoạt công nông,ngoài thì nó áp bức thuộc địa”.Người để tâm sức vào việc ngiên cứu thể chế chính trị xã hội chủ nghĩa Xô Viết được thiết lập sau Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917.Hồ Chí Minh khẳng định: “ Trong thế giới này giờ chỉ có cách mệnh Nga là đã thành công và thành công đến

nơi,nghĩa là dân chúng được hưởng cái hạnh phúc tự do,bình đẳng thật,không phải

tự do và bình đẳng giả dối như đế quốc chủ nghĩa Pháp khoe khoang bên An

Nam”,rằng cách mạng Việt Nam muốn thành công thì “ không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” , con đường của cách mạng tháng Mười

Trang 16

Nga.Người quyết định lựa chọn kiểu nhà nước theo học thuyết Mác – Lênin ,và cũng không “ bê nguyên xi” kiểu nhà nước Xô Viết vào hoàn cảnh nước ta Người chủ trương lập nhà nước Cộng hòa dân chủ.

Dân chủ có nghĩa là “ dân là chủ”.Hồ Chí Minh quan niệm,giá trị thực chất của dânchủ là phải có cơm ăn,áo mặc,học hành…Người chỉ ra vai trò động lực của dân chủ,xem dân chủ là chìa khóa của tiến bộ xã hội.Người chủ trương phải thực hành dân chủ rộng rãi trong nhân dân,giáo dục nhân dân ý thức chấp hành pháp

luật,quyền gắn liền với nghĩa vụ của công dân,dân chủ gắn với pháp luật,gắn với tập trung.Hồ Chí Minh cũng phê phán bệnh độc đoán chuyên quyền,quan liêu,vô chính phủ

Từ quan niệm như vậy,Hồ Chí Minh cho rằng chế độ dân chủ phù hợp với nhà nước ta.Đó là một nhà nước của nhân dân,do nhân dân,vì nhân dân.Tính chất nhân dân và bản chất giai cấp của nhà nước ta được Hồ Chí Minh xác định rõ ràng và đích thân Người cùng với toàn Đảng,toàn dân,ra sức xây dựng.Người chỉ rõ “ Nước Việt Nam là một nước dân chủ cộng hòa,tất cả quyền bính trong nước là của toàn thể nhân dân Việt Nam…” và “ Do Tổng tuyển cử mà toàn dân bầu ra Quốc hội.Quốc hội sẽ cử ra Chính phủ.Chính phủ đó thật là Chính phủ của toàn

dân”.Trong tư tưởng Hồ Chí Minh,nhà nước của dân cũng có nghĩa là dân có quyền kiểm soát nhà nước.Người viết: “ Chính phủ ta là chính phủ của nhân

dân,chỉ có một mục đích,mong đồng bào giúp đỡ,đôn đốc,kiểm soát và phê bình đểlàm trọn nhiệm vụ của mình là người đày tớ trung thành tận tụy của nhân

dân”.Như vậy,dân được đặt ở vị trí tối thượng và quyền có được bảo đảm trong thực tế chứ không chỉ ở trên lời nói

Nhà nước của dân,theo quan niệm của Hồ Chí Minh ,còn thể hiện ở chỗ dân khôngchỉ có quyền giám sát,kiểm tra mà còn có quyền bãi miễn đại biểu Quốc hội.Hồ Chí Minh nêu rõ: “ Nhân dân có quyền bãi miễn đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân nếu những đại biểu ấy tỏ ra không xứng đáng với sự tín nhiệm của

Trang 17

nhân dân”.Về bản chất giai cấp của nhà nước ta,Hồ Chí Minh chỉ rõ rằng,Đảng ta

là Đảng cầm quyền,nhà nước ta do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo,mang tính chất dân chủ nhưng dựa trên khối đại đoàn kết toàn dân mà nòng cốt là liên minh công nhân-nông dân- trí thức,do giai cấp công nhân lãnh đạo,tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ,quản lý xã hội bằng hiến pháp và pháp luật,thực hiện sự thống nhất quyền lực nhưng phân công,phân cấp rõ ràng

Cùng với quan điểm trên,Hồ Chí Minh còn nêu lên quan điểm phục vụ của cán bộ nhân viên nhà nước là “ Việc gì có lợi cho dân,thì phải làm cho kỳ được.Việc gì có hại cho dân,thì phải hết sức tránh”.Chý ý thật sự đến quyền lợi của nhân dân thì trước hết phải quan tâm đến quyền lợi thiết thân hàng ngày của dân, “ làm cho dân

có ăn,làm cho dân có mặc,làm cho dân có chỗ ở,làm cho dân có học hành” ; chống đặc quyền đặc lợi và các tiêu cực khác,giữ bộ máy nhà nước thật trong sạch.Người thường xuyên nhắc nhở rằng,nhà nước ta không phải bộ máy áp bức dân,cán bộ viên chức nhà nước không phải là những người làm “ quan cách mạng” bóc lột dân,kéo bè kéo cánh để thu vén lợi ích cá nhân.Người căn dặn cán bộ phải tôn trọng lợi ích chính đáng của nhân dân,công bằng và bình đẳng,toàn dân toàn ý phục vụ nhân dân,thực hành “ cần,kiệm,liêm ,chính,chí công vô tư”,nếu phạm khuyết điểm thì cả quyết công khai sửa lỗi của mình.Người nói : “ Chúng ta không

sợ sai lầm,nhưng đã là nhận biết sia lầm thì phải ra sức sữa chữa.Vậy nên,ai không phạm những lầm lỗi trên này,thì nên chú ý tránh đi và gắng sức cho them tiến bộ.Ai đã phạm những lầm lỗi trên này,thì phải hết sức sức chữa,nếu không tự sửa chữa thì Chính phủ sẽ không khoan dung”.Người nhấn mạnh “ Chúng ta phải hiểu rằng,các cơ quan của Chính phủ từ toàn quốc cho đến các làng đều là công bộc củadân,nghĩa là để gánh việc chung cho dân, chứ không phải đè đầu dân như trong thời kỳ dưới quyền thống trị của Pháp,Nhật

Trang 18

Tư tưởng của Hồ Chí Minh về thể chế chính trị,thể chế nhà nước đã trở thành nguyên tắc xuyên suốt,thuộc về bản chất của nhà nước ta từ năm 1945 đến nay và mãi mãi về sau này,chừng nào xã hội còn có giai cấp và nhà nước.

1.4.Lý luận về Đảng cầm quyền.

Phát triển sáng tạo lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin về đảng chính trị nói

chung,đảng của giai cấp công nhân nói riêng.Hồ Chí Minh luôn coi xây dựng Đảngcủa giai cấp công nhân Việt Nam là một nhiệm vụ cực kỳ quan trọng,là nhân tố quyết định trước hết đối với mọi thắng lợi của cách mạng

Hồ Chí Minh khẳng định : “ Trước hết phải có đảng cách mệnh,để trong thì vận động và tổ chức dân chúng,ngoài thì liên lạc với dân tộc bị áp bức và vô sản giai cấp mọi nơi.Đảng có vững cách mệnh mới thành công,cũng như người cầm lái có vững thuyền mới chạy.Đảng muốn vững thì phải có chủ nghĩa làm cốt,trong đảng

ai cũng phát biểu,ai cũng phải theo chủ nghĩa ấy.Đảng mà không có chủ nghĩa cũng như người không có trí khôn,tàu không có bàn chỉ nam”

Theo cách thể hiện của Hồ Chí Minh ,thì “ Đảng cách mệnh” có nghĩa là “ Đảng của giai cấp vô sản”, “ Đội tiên phong của vô sản giai cấp” ,xây dựng trên cơ sở những nguyên tắc về đảng kiểu mới của chủ nghĩa Mác- Lenin ,lấy chủ nghĩa Mác-Lênin làm nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho tổ chức và mọi hoạt động của Đảng.Như vậy,bản chất giai cấp công nhân của Đảng đã được Hồ Chí Minh khẳng định.Không chỉ như vậy,mà theo quan điểm của người thì cách mạng ở một nước thuộc địa nửa phong kiến như ở nước ta thì “ quyền lợi của giai cấp công nhân và nhân dân lao động và của dân tộc là một.Chính vì Đảng Lao động Việt Nam là Đảng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động,cho nên nó phải là Đảng của dân tộc Việt Nam”

Quan điểm của Hồ Chí Minh về sự hình thành một Đảng Cộng sản ở Việt Nam vừaquán triệt đầy đủ học thuyết Mác-Lênin về Đảng Cộng sản,vừa phù hợp với hoàn cảnh một nước thuộc địa lạc hậu chậm phát triển,nơi có truyền thống đấu tranh yêu

Trang 19

nước lâu đời của nhân dân,nơi số lượng giai cấp công nhân còn ít ỏi nhưng đã có mối quan hệ chặt chẽ với phong trào yêu nước ngay từ đầu.Đảng Cộng sản Việt Nam là kết quả của sự kết hợp chủ nghĩa Mác- Lênin với phong trào công

nhân,phong trào yêu nước Việt Nam

Ở Việt Nam,luận điểm trên của Hồ Chí Minh có ý nghĩa cực kì quan trọng đối vớiđường lối,chủ trương,chính sách đại đoàn kết dân tộc trong tất cả các thời kỳ lịch sử,đối với việc xây dựng,củng cố và tang cường khối liên minh giai cấp công nhân,giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức,đối với việc tăng cường vai trò lãnh đạocủa giai cấp công nhân mà đội tiên phong của nó là Đảng Cộng sản Việt Nam, đối với việc giải quyết tất cả các vấn đề về mối quan hệ giữa Đảng-giai cấp-dân tộc cả trong cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân và trong cách mạng xã hội chủ nghĩa.Trước hết, xây dựng Đảng về tư tưởng, lý luận và tổ chức; lấy chủ nghĩa Mác –Lênin làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng Mở đầu tácphẩm Đường cách mệnh” Hồ Chí Minh đã đưa luận điểm nổi tiếng của V Lê-“ ,

nin: “Không có lý luận cách mệnh thì không có cách mệnh vận động Chỉ có theo

lý luận cách mệnh tiền phong, đảng cách mệnh mới làm nổi trách nhiệm cáchmệnh tiền phong” Trong tác phẩm Sửa đổi lối làm việc” (10-1947), Người

viết: “Lý luận như cái kim chỉ nam, nó chỉ phương hướng cho chúng ta trong côngtác thực tế Không có lý luận thì lúng túng như nhắm mắt mà đi” Như vậy, khẳngđịnh Cách mạng Việt Nam “trước hết phải có Đảng cách mệnh”, Người còn muốnnhắc đến một điều đặc biệt quan trọng: dẫn đường cho mọi hoạt động của cáchmạng đều cần thiết phải có một học thuyết, một chủ nghĩa cách mạng Chủ tịch HồChí Minh nhấn mạnh: “Có lý luận soi đường thì quần chúng hành động mới đúngđắn, mới phát hiện được tài năng và lực lượng vô cùng tận của mình” Người chỉ.

rõ: “Đảng muốn vững thì phải có chủ nghĩa làm cốt, trong Đảng ai cũng phải theochủ nghĩa ấy Đảng mà không có chủ nghĩa cũng như người không có trí khôn, tàukhông có bàn chỉ nam” Nhưng, Người cũng phát hiện ra rằng “Bây giờ học thuyết

nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính, chắc chắn nhất, cách mệnhnhất là chủ nghĩa Lênin”

Có chủ nghĩa Mác - Lênin làm nền tảng tư tưởng, soi đường, dẫn lối, Đảng đã đạtđược những mục tiêu nhất định, đã lãnh đạo được giai cấp công nhân thực hiệnđược sứ mệnh lịch sử của mình, đưa dân tộc ta vượt qua những khó khăn, thửthách của lịch sử đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác Chủ tịch Hồ Chí Minh yêucầu “Đảng áp dụng lập trường, quan điểm và phương pháp Mác - Lênin mà giải

Trang 20

quyết các vấn đề thực tế của cách mạng Việt Nam… không phải chỉ học thuộc lòngvài bộ sách của Mác - Lênin mà làm được như vậy Đảng phải có tinh thần khoahọc và tinh thần cách mạng rất cao, phải hiểu rõ lịch sử xã hội, phải quyết tâmphấn đấu cho giai cấp và nhân dân, phải tin tưởng vào lực lượng và sáng kiến củaquần chúng” Như vậy, tư tưởng Hồ Chí Minh cho thấy tầm quan trọng của việc.

học tập, nâng cao năng lực về lý luận để vận dụng vào thực tiễn cách mạng chứkhông phải “học lý luận vì lý luận, hoặc để tạo cho mình một cái vốn lý luận đểsau này đưa ra mặc cả với Đảng”

Hai là, thực hiện các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt Đảng Nguyên tắc tập trung,dân chủ: Theo Hồ Chí Minh, “Đảng tổ chức theo nguyên tắc dân chủ tập trung.Nghĩa là: Cá nhân phải phục tùng đoàn thể, số ít phải phục tùng số nhiều, cấpdưới phải phục tùng cấp trên, địa phương phải phục tùng Trung ương Trong Đảng,bất kỳ cấp trên hoặc cấp dưới, đảng viên cũ hoặc đảng viên mới, đều nhất địnhphải giữ kỷ luật của giai cấp vô sản” Đây là nguyên tắc rường cột, quan trọng nhất.

để xây dựng Đảng chặt chẽ, vững chắc, phát huy được sức mạnh tổng hợp trongtoàn Đảng Chủ tịch Hồ Chí Minh giải thích về tập thể lãnh đạo, về cá nhân phụ

trách:“Việc gì đã được đông người bàn bạc kỹ lưỡng rồi, kế hoạch định rõ ràng rồi, thì cần phải giao cho một người hoặc một nhóm ít người phụ trách theo kế hoạch đó mà thi hành Như thế mới có chuyên trách, công việc mới chạy Nếu không có cá nhân phụ trách thì sẽ sinh cái tệ người này ủy cho người kia, người kia ủy cho người nọ, kết quả

là không ai thi hành Như thế thì việc gì cũng không xong”.

Theo Bác, tự phê bình và phê bình phải tiến hành thường xuyên như người ta rửa mặt

hằng ngày; phải thẳng thắn, trung thực, “không đặt điều” “không thêm bớt”, , khôngche giấu, Tự phê bình và phê bình phải kiên quyết, “ráo riết” Người cũng yêucầu: “Trong Đảng thực hành dân chủ rộng rãi, thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phêbình và phê bình là cách tốt nhất để củng cố và phát triển sự đoàn kết, thống nhất củaĐảng Phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau” Người yêu cầu mọi cán bộ, đảng.

viên phải giữ gìn sự đoàn kết, thống nhất trong Đảng: “Đoàn kết là một truyền thốngcực kỳ quý báu của Đảng và của dân ta Các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ cầnphải giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình”.TheoNgười, muốn đoàn kết, thống nhất trong Đảng phải thực hành dân chủ rộng rãi, thường

xuyên nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình, tu dưỡng đạo đức cách mạng, “quét sạch chủ nghĩa cá nhân” và các biểu hiện tiêu cực khác, phải yêu thương lẫn nhau, “sống

có tình, có nghĩa”.Thực hiện nguyên tắc này trong công tác xây dựng Đảng phải

chú ý khắc phục những biểu hiện độc đoán, chuyên quyền, đồng thời phải chốnglại tình trạng dựa dẫm tập thể, không dám quyết đoán và chịu trách nhiệm

Về nguyên tắc tự phê bình và phê bình Người chỉ rõ: “Một Đảng mà giấu giếm,

khuyết điểm của mình là một Đảng hỏng Một Đảng có gan thừa nhận khuyết điểmcủa mình, vạch rõ những cái đó, vì đâu mà có khuyết điểm đó, xét rõ hoàn cảnh

Trang 21

sinh ra khuyết điểm đó, rồi tìm kiếm mọi cách để sửa chữa khuyết điểm đó Nhưthế là một Đảng tiến bộ, mạnh dạn, chắc chắn, chân chính”.

Ba là, xây dựng, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên có đức, có tài Sinh thời, Chủtịch Hồ Chí Minh đã nhiều lần chỉ rõ: Cán bộ là những người vừa xây dựng nênchính sách vừa đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúnghiểu rõ và thi hành, đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, choChính phủ hiểu rõ, để đặt ra chính sách đúng đắn, phù hợp với thực tiễn cách mạngđặt ra Vì vậy, cán bộ chính là “cái gốc của mọi công việc” Đảng phải coi xâydựng, rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên có đức, có tài là “công việc gốc” của

Đảng Trên thực tế, ở đâu có cán bộ tốt thì ở đó có phong trào tốt và ngược lại thì

phong trào sẽ yếu và đi xuống, thậm chí là tạo nên nhiều hệ lụy cho cách mạng

“Đảng phải nuôi dạy cán bộ, như người làm vườn vun trồng những cây cối quý báu Phải trọng nhân tài, trọng cán bộ, trọng mỗi một người có ích cho công việc chung”

Năm là, thường xuyên xây dựng, chỉnh đốn Đảng Theo Hồ Chí Minh, xây

dựng Đảng và chỉnh đốn Đảng là hai mặt của một quá trình thống nhất, cóquan hệ chặt chẽ với nhau, gắn kết với nhau vì mục tiêu đem lại cho Đảng mộtchất lượng mới, một tầm cao mới để Đảng luôn tồn tại với tư cách người lãnhđạo cách mạng, luôn phát triển với tư cách Đảng cầm quyền Do vậy, vớiNgười, xây dựng và chỉnh đốn Đảng không chỉ là nhiệm vụ then chốt, mangtầm chiến lược, mà còn là công việc thường xuyên của Đảng trong vai trò lãnhđạo cách mạng, bởi “Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng nhưngười cầm lái có vững thuyền mới chạy” Trên thực tế, ở đâu, muốn hoànthành tốt mọi việc, thì ở đó, tổ chức của Đảng phải trong sạch, vững mạnh,toàn thể cán bộ, đảng viên phải chấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chủ trươngchính sách của Đảng Muốn vậy, phải tổ chức cấp cấp uỷ thật tốt, vừa giáo dục,vừa phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát Vì kiểm tra có tác dụng thúcđẩy và giáo dục cán bộ, đảng viên làm trọn nhiệm vụ đối với Đảng, đối vớiNhà nước, làm gương mẫu tốt cho nhân dân Chỉ có như vây, Đảng mới đượccủng cố cả về tư tưởng, chính trị và tổ chức Việc sử dụng, cất nhắc cán bộ, cũng.

được Người hết sức qua tâm Đó là việc xem xét, cân nhắc kỹ lưỡng xem “người

đó có gần gũi quần chúng, có được quần chúng tin cậy và mến phục không”,

“người ấy xứng với công việc gì”, “có đủ dức tài không”? Nếu không, sẽ “khôngkhỏi đem người bô bô la la, chỉ nói mà không biết làm, vào những địa vị lãnh đạo.Như thế rất có hại” Như vậy, tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ được thểhiện rất rõ, thể hiện tính cách mạng, soi đường trong công tác cán bộ của Đảng ta

1.5.Về phương pháp cách mạng.

Trang 22

Là lãnh tụ chính trị của Cách mạng Việt Nam,chủ tịch Hồ Chí Minh chẳng những

đã xác định đường lối đúng đắn cho cách mạng nước ta,mà còn xác định và vận dụng những phương pháp cách mạng đầy sáng tạo

Cũng như các nhà kinh điển,bản thân Hồ Chí Minh chưa đưa ra một định nghĩa về phương pháp cách mạng,song Người là bậc thầy về phương pháp cách mạng trong mọi thời kỳ,mọi giai đoạn cách mạng,trong toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam.Qua các tác phẩm của Người,những tư tưởng về cách lãnh đạo,cách tổ

chức,cách làm,cách học,cách vận động nhân dân,cách thuyết phục kẻ thù cũng nhưcách tiến,cách lùi trong đánh giặc,cách xây dựng đất nước cũng như cách bảo vệ đất nước,…Tất cả đã toát lên “ linh hồn và nội dung” của một định nghĩa hoàn chỉnh.Phương pháp cách mạng của Hồ Chí Minh vừa là khoa học vừa là nghệ thuậtmang tính cách mạng thực tiễn sâu sắc.Nó rất đa dạng và phong phú.Có những phương pháp thuộc từng lĩnh vực,từng thời kỳ,từng giai đoạn cách mạng,có những phương pháp chung được vận dụng cho toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam.Có thể hiểu phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh theo hai nghĩa như sau:

Theo nghĩa rộng:đó là sự vận động của tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh trong thực tiễn.Nói cách khác, đó là những quy luật hoạt động thực tiễn của quần chúng nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng,mà theo đó tư tưởng chính trị của Người được thực hiện hóa

Theo nghĩa hẹp: đó là cách thức tiến hành cách mạng với tính cách là hệ thống các nguyên tắc được thể hiện bằng những hình thức,biện pháp,bước đi thích hợp để thực hiện thắng lợi đường lối cách mạng,biến những lối cách mạng thành hiện thực

Phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh là phương pháp cách mạng vô sản được vậndụng và phát triển một cách sáng tạo vào một nước thuộc địa nửa phong kiến.Nó thể hiện đày đủ ba yếu tố tác động biện chứng với nhau trong một thể thống

nhất.Yếu tố về hình thức, biện pháp,bước đi thích hợp với tính cách là hệ thống các

Trang 23

nguyên tắc.Hồ Chí Minh nhằm định hướng,điều chỉnh hành động,yếu tố chủ thể hành động là cách lực lượng cách mạng,trong đó giai cấp công nhân và đội tiền phong của nó là Đảng Cộng sản là lực lượng lãnh đạo,quần chúng nhân dân là lực lượng tiến hành cách mạng,yếu tố về mục tiêu cách mạng là : độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Có thể khái quát một hệ thống cách phương pháp cách mạng chung,cơ bản của Hồ Chí Minh như sau:

- Xuất phát từ thực tế Việt Nam,lấy cải tạo,biến đổi hiện thực Việt Nam làm mục tiêu cho mọi hoạt động cách mạng

- Thực hiện đại đoàn kết dân tộc,tập hợp,huy động lực lượng toàn dân,kết hợpsức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại

- Dĩ bất biến,ứng vạn biến

- Nắm vững thời cơ,giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa thời,thế,lực

- Biết thắng từng bước,biết phát động,biết kết thúc chiến tranh

- Kết hợp các phương pháp đấu tranh cách mạng một cách sáng tạo

Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh mà nội dung cốt lõi là độc lập dân tộc gắn liền vớichủ nghĩa xã hội cũng như toàn bộ hệ thống tư tưởng của Người là sự vận dụng sáng tạo của chủ nghĩa Mác- Lênin vào điều kiện Việt Nam,một nước thuộc địa nửa phong kiến tiên lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa.Tư tương 2.Giá trị tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh

Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh có vị trí đặc biệt quan trọng bởi lẽ trước hết bản thân Hồ Chí Minh là một “ nhà chính trị chuyên nghiệp”.Lĩnh vực chính trị Việt Nam gắn liền với cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc được Hồ Chí Minh để tâm nhiều hơn cả.Hơn nữa, chính trị là lĩnh vực mà Hồ Chí Minh có nhiều sáng tạo độcđáo,nhất là sự sang tạo ấy có ảnh hưởng tích cực tới cách mạng thế giới,được quốc

tế thừa nhận

Trang 24

Tư tưởng chính trị của Hồ Chí Minh là sự thống nhất hữu cơ giữa tính khoa

học,cách mạng và tính nhân văn.Tính khoa học trong tư tưởng chính trị của Người thể hiện ở sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin vào thực tế Việt Nam,luận giải đúng đắn con đường và phương pháp cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc và sự phát triển của xã hội Việt Nam phù hợp với xu thế giải phóng dân tộc và sự phát triển của xã hội Việt Nam phù hợp với xu thế phát triển khách của thời đại.Tư tưởng Hồ Chí Minh thể hiện tính độc lập và chủ động trong đường lối và phương pháp đấu tranh giành,giữ và thực thi quyền lực chính trị,quyền lực nhà nước,trong tập hợp quần chúng,trong phương pháo và phong cách lãnh đạo và quản lý xã hội,trong sự thống nhất giữa lý luận và thực tiễn

Tính cách mạng trong tư tưởng Hồ Chí Minh thể hiện sự triệt để,không dừng lại ở nhận thức mà đi tới hành động cải tạo xã hội cũ,xây dựng xã hội mới bằng phương pháp cách mạng,ở sự thiết thực và thấm nhuần các quan điểm thực tiễn và phát triển.Tính cách mạng được thể hiện trong sự sáng tạo về chủ trương và đường lối,phương pháo,phương thức lãnh đạo và quản lý,về tư duy và hành động,về hướng tới cái mới đi đôi với kế thừa.Tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh thể hiện một kiểu mẫu về chính trị và hành động,nói đi đôi với làm

Tính nhân văn trong tư tưởng chính trị Hồ Chí Minh thể hiện ở sự quan tâm đến con người,hướng đến giải phóng cho con người,đấu tranh để con người được sống trong độc lập,tự do,bình đẳng và hạnh phúc,đấu tranh để đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc,ai cũng được học hành.Chính trị trong quan niệm của Hồ Chí Minh

là đạo đức và hạnh động cách mạng vì nước,vì dân

Hồ Chí Minh đã trở thành tài sản tinh thần quý báu của toàn Đảng,toàn dân ta.Nó

đã và đang biến thành lực lượng vật chất hung hậu và là kim chỉ nam cho cách mạng Việt Nam.Trải qua bao khúc quanh của lịch sử và những biến cố khắc nghiệt của thời đại ,tư tưởng Hồ Chí Minh nói chung,tư tưởng chính trị nói riêng vẫn có trong hành trang của dân tộc ta đi tới mục tiêu “ dân giàu,nước mạnh,xã hội công

Trang 25

bằng văn minh”.Với ý nghĩa đó,Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn sống mãi trong sự nghiệp cách mạng của chúng ta.

CHƯƠNG 3

SỰ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ HỒ CHÍ MINH CỦA ĐẢNG TA TRONG QUÁ TRÌNH LÃNH ĐẠO CÁCH MẠNG VIỆT NAM.

3.1.Sự vận dụng của Đảng ta về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.

Hồ Chí Minh là người tìm ra con đường giải phóng dân tộc Việt Nam: Conđường độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội Độc lập dân tộc và chủ nghĩa

xã hội cũng chính là mục tiêu cao cả, bất biến của toàn Đảng, toàn dân ta Dưới sựlãnh đạo của Đảng, nhân dân ta đã đấu tranh giành được độc lập dân tộc, từng b-ước quá độ dần lên chủ nghĩa xã hội Trong điều kiện nước ta, độc lập dân tộc phảigắn liền với chủ nghĩa xã hội, sau khi giành được độc lập dân tộc phải đi lên chủnghĩa xã hội, vì đó là quy luật tiến hóa trong quá trình phát triển của xã hội loài ng-ười Chỉ có chủ nghĩa xã hội mới đáp ứng được khát vọng của toàn dân tộc: Độclập cho dân tộc, dân chủ cho nhân dân, cơm no, áo ấm cho mọi người dân ViệtNam Thực tiễn phát triển đất nước cho thấy, độc lập dân tộc là điều kiện tiên quyết

để thực hiện chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa xã hội là cơ sở bảo đảm vững chắc chođộc lập dân tộc

Hiện nay, chúng ta đang tiến hành đổi mới toàn diện đất nước vì mục tiêu

"Dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh" là tiếp tục con đườngcách mạng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội mà Hồ Chí Minh đã lựachọn Đổi mới, vì thế, là quá trình vận dụng và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh,kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, chứ không phải là thay đổimục tiêu.Trong giai đoạn hiện nay,đất nước ta đang đứng trước cả thời cơ và tháchthức mới trên con đường phát triển.Những thời cơ,thách thức đó đang tác độngmạnh mẽ đến con đường độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.Những yếu

tố bên trong và bên ngoài đan xen nhau,tác động lẫn nhau,thậm chí chuyển hóa chonhau và có những thách thức làm cho nước ta có nguy cơ chệch hướng xã hội chủnghĩa nếu không khắc phục được những lệch lạc trong việc đề ra chủ trương,chínhsách và chỉ đạo thực hiện.Thời cơ,thách thức,nguy cơ đi liền với nhau,chuyển hóalẫn nhau trong một thời kỳ,một giai đoạn,thậm chí trong cùng một thời điểm,đãlàm cho bức tranh toàn cảnh một nước Việt Nam đang trên đà phát triển rất phongphú về sắc màu,và do đó cũng có thể gây nên sự nhìn nhận về các sự vật và hiệntượng có khác nhau.Tất cả những cái đó đang đặt Việt Nam đứng trước một thửthách nghiệt ngã trong những năm tới: vừa phải bứt phá lên mạnh mẽ để theo kịp

Trang 26

bước tiến chung của nhân loại,để đến năm 2022,nước ta cơ bản trở thành một nướccông nghiệp theo hướng hiện đại,vừa phải giữ vững được con đường độc lập dântộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.

Kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội - Đây là bài học, kinhnghiệm được Đảng ta tổng kết, rút ra ở nhiều kỳ đại hội gần đây Ở đây, có mộtđiểm cần lưu ý khi nhấn mạnh vấn đề kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủnghĩa xã hội trong giai đoạn hiện nay là việc cần phải đấu tranh mạnh mẽ, khôngkhoan nhượng với những luận điểm xuyên tạc của các thế lực thù địch, cơ hộichính trị về con đường, mục tiêu mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn cho dântộc Bởi, chính trước và trong thời điểm Đại hội XII, những luận điểm này càngđược dồn dập tung ra, tuyên truyền, với nhiều phương thức, thủ đoạn Các thế lựcthù địch vừa trực tiếp phủ nhận, xuyên tạc con đường, mục tiêu này từ gốc rễ tưtưởng, lý luận (khi cho rằng: không có tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hộihoặc tư tưởng Hồ Chí Minh đã hết giá trị, Đảng ta dựa vào đó, bấu víu vào đó nhưmột bức bình phong, lừa gạt nhân dân (?!)) đến thực tiễn về sự không phù hợp củacon đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta, cả trong lịch sử, hiện thực, tương lai,chỉ có con đường “tuần tự” đi lên chủ nghĩa tư bản, con đường “dân chủ” của PhanChâu Trinh mới là đúng đắn Họ còn tin tưởng, hi vọng tại Đại hội XII, Đảng ta sẽ

“đổi mới lần hai” với ý là sự từ bỏ con đường đi lên chủ nghĩa xã hội Họ lập ranhiều hội, nhóm, diễn đàn, viết bài, gửi đơn, kiến nghị… để tuyên truyền, cổ vũcho luận điểm này Chính vì vậy, việc Đại hội XII của Đảng ta tiếp tục khẳng địnhbài học hàng đầu là kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, kiênđịnh chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là minh chứng rõ ràng, dứtkhoát phủ định những luận điệu chống đối, xuyên tạc

Để đảm bảo cho độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội và thực hiện thắnglợi mục tiêu “ Dân giàu ,nước mạnh, dân chủ,công bằng,văn minh” trong giai đoạnmới,toàn Đảng,toàn dân và toàn quân ta cần tập trung thực hiện tốt một số nộidung sau:

Một là,đẩy mạnh công nghiệp hóa,hiện đại hóa đât nước gắn với phát triển kinhtế,tri thức.Hai là,phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.Ba

là, xây dựng nền văn hóa tiên tiến,đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc.Bốn là,bảo đảmvững chắc quốc phòng và an ninh quốc gia.Năm là, thực hiện đường lối đối ngoạiđộc lập,tự chủ,hòa bình,hợp tác và phát triển,chủ động và tích cực hội nhập quốctế.Sáu là,xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa,thực hiện đại đoàn kết toàn dântộc,củng cố và mở rộng Mặt trân dân tộc thống nhất.Bảy là,xây dựng Nhà nướcpháp quyền xã hội chủ nghĩa của toàn dân,do nhân dân,vì nhân dân.Tám là,xâydựng Đảng trong sạch,vững mạnh.Làm tốt những vấn đề nêu trên sẽ góp phần giữvững độc lập dân tộc,bảo đảm điều kiện xây dựng đất nước hung cường,phát triểntheo đúng con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn

Ngày đăng: 08/06/2022, 21:16

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
2.Hồ Chí Minh toàn tập,NXB Chính trị quốc gia – Sự thật, Hà Nội (2011) , “ Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” - Tuyên giáo – Tạp chí của Ban Tuyên giáo Trung ương Sách, tạp chí
Tiêu đề: Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Nhà XB: NXB Chính trị quốc gia – Sự thật
3. “Sáng tạo trong đường lối và phương pháp cách mạng: Bài học từ Cách mạng Tháng Tám 1945”, Tuyên giáo – Tạp chí của Ban Tuyên giáo Trung ương Sách, tạp chí
Tiêu đề: Sáng tạo trong đường lối và phương pháp cách mạng: Bài học từ Cách mạng Tháng Tám 1945
4. Nhìn lại 35 năm thực hiện công cuộc đổi mới, “Phát huy dân chủ, xây dựng nhà nước của dân, do dân, vì dân”,Theo Báo nhân dân Sách, tạp chí
Tiêu đề: Phát huy dân chủ, xây dựng nhà nước của dân, do dân, vì dân
1.Khoa Chính trị học – Học viện Báo chí và tuyên truyền(1999),Chính trị học đại cương,NXB Chính trị quốc gia,Hà Nội Khác
5. Giá trị lý luận và thực tiễn về công tác xây dựng Đảng của tư tưởng Hồ Chí Minh qua Di chúc, Theo Trang tin điện tử Đảng bộ Hồ Chí Minh Khác
6.Về phương pháp cách mạng của Đảng ta,Theo Tạp chí nghiên cứu,hướng dẫn công tác,tổ chức xây dựng Đảng của Ban tổ chức Trung ương Khác
7.Đảng cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng toàn tập,NXB Chính trị quốc gia Khác
8. Vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng vào xây dựng Đảng hiện nay,Theo Đảng ủy khối các cơ quan Trung ương Khác
9.Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng,chỉnh đốn Đảng ,làm cho Đảng trong sạch vững mạnh, Tuyên giáo – Tạp chí của Ban Tuyên giáo Trung ương Khác

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w