Trong giai đoạn mới hiện nay,công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đang diễn ra trên toàn thế giới,chủ nghĩa xã hội đang trong thời kỳ thoái trào, thì vấn đề làm sáng tỏ sứ mệnh lịch s
Trang 1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
-*** -
BÀI TẬP LỚN MÔN
CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA
HÀ NỘI, NĂM 2022
Phân tích sứ mệnh lịch sử a giai cấp công nhân Ý củ
nghĩa đối với Việt Nam
Đề tài
Lớp tín chỉ: Chủ nghĩa xã hội khoa học
:
Họ và tên : Phạm Hữu Thanh P húc
Mã SV: 11214710
GVHD: TS NGUYỄN VĂN HẬU
Trang 2
MỤC LỤC
A.LỜI MỞ ĐẦU………3
B.NỘI DUNG……….4
I. Khái niệm về giai cấp công dân ……… 4
1 Quan điểm chủ nghĩa Mác – Lênin ……….4
2 Định nghĩa về giai cấp công nhân………6
II Giai cấp công nhân và sứ mệnh lịch sử ……….6
1 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân……… 6
2 Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân……… 8
III Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam……….9
1 Đặc điểm của giai cấp công nhân Việt Nam và ảnh hưởng của nó tới việc hình thành sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam……….9
2 Những phương hướng, giải pháp xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam………11
C.KẾT LUẬN……….13
D.TÀI LIỆU THAM KHẢO……… 14
Trang 3A LỜI MỞ ĐẦU
Từ trước tới nay trong mọi thời kỳ, xã hội lực lượng giai cấp nòng cốt có vai trò đặc biệt trong lịch sử loài người chính là công nhân Tác dụng của sứ mệnh lịch sử qua giai cấp công nhân không những tác động đến sự thay đổi của lịch sử trên toàn địa cầu là sự biến đổi từ hình thái kinh tế này sang hình thái kinh tế khác, biến đổi từ chế độ kinh tế này sang chế độ kinh tế hoàn toàn khác biệt mà còn làm cho biến đổi tình hình kinh tế chính trị xã hội trên toàn thể địa cầu, nó còn có những sự tác động to lớn đến quá trình sản xuất phức tạp, tới bộ mặt phát triển của địa cầu
Trong giai đoạn mới hiện nay,công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đang diễn ra trên toàn thế giới,chủ nghĩa xã hội đang trong thời kỳ thoái trào, thì vấn đề làm sáng tỏ sứ
mệnh lịch sử của giai cấp công nhân được đặt ra trở nên bức thiết hơn bao giờ hết Chúng
ta có thể thấy rằng Việt Nam đang ở giai đoạn quá độ lên chủ nghĩa xã hội, tầm quan trọng của đề tài là phù hợp và cấp thiết, mang lại giá trị nhận thức bằng việc các phân tích học
thuật đồng thời cập nhật những khái niệm, nhiệm vụ mới về sứ mệnh lịch sử của giai cấp
công nhân và ý nghĩa đối với Việt Nam
Từ những gì em đã nêu ra ở trên, bài luận dưới đây sẽ là để ‘ hân tích sứ mệnh lịch sử ’p của giai cấp công nhân Ý nghĩa đối với Việt Nam.’’
Trang 4B Nội dung
I. Khái niệm về giai cấp công dân
1 Quan điểm chủ nghĩa Mác – Lênin :
Trước hết, chúng ta cần làm rõ về khái niệm giai cấp công nhân Chính C Mác và Ph Ăngghen đã chỉ rõ: “Vấn đề là ở chỗ giai cấp vô sản thực ra là gì, và phù hợp với sự tồn tại
ấy của bản thân nó, giai cấp vô sản bắt buộc phải làm gì về mặt lịch sử”
Tận dụng khái niệm giai cấp công nhân, C Mác và Ph Ăngghen đã dung một số các thuật ngữ và chúng khác nhau để biểu đạt khái niệm đó chẳng hạn như: giai cấp vô sản, giai cấp
vô sản hiện đại, giai cấp công nhân hiện đại, giai cấp công nhân đại công nghiệp… ề cơ V bản những thuật ngữ này trước hết đều biểu thị một khái niệm thống nhất, đó là chỉ giai cấp công nhân hiện đại,con đẻ của nền sản xuất đại công nghiệp tư bản chủ nghĩa, giai cấp đại biểu cho lực lượng sản xuất tiên tiến, cho phương thức sản xuất hiện đại
Trong phạm vi phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, giai cấp công nhân là giai cấp có hai đặc trưng cơ bản sau đây: Thứ nhất, về phương thức lao động của giai cấp công nhân, giai cấp công nhân là tập thể người lao động trực tiếp hay gián tiếp vận hành những công cụ sản xuất mang tính chất công nghiệp ngày càng hiện đại, ngày càng có trình độ xã hội hóa cao C Mác và Ph Ăngghen đã nêu: “Các giai cấp khác tất cả đều suy tàn và tiêu vong theo cùng với sự phát triển của đại công nghiệp, còn giai cấp vô sản lại là tác phẩm của bản thân
Trang 5nền đại công nghiệp”; “Công nhân cũng là một phát minh của thời đại mới, giống như máy móc vậy… Công nhân Anh là đứa con đầu lòng của nền công nghiệp hiện đại”
Thứ hai, về địa vị của giai cấp công nhân trong hệ thống quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa, trong hệ thống quan hệ sản xuất của xã hội tư bản chủ nghĩa, người công nhân không hề có
tư liệu sản xuất, họ buộc phải bán sức lao động của mình cho nhà tư bản để kiếm sống và bị nhà tư bản bóc lột sức lao động C.Mác và Ph Ăngghen đặc biệt chú ý phân tích đặc trưng này, vì đó chính là đặc trưng khiến cho giai cấp công nhân trở thành giai cấp vô sản, giai cấp lao động làm thuê cho giai cấp tư sản và trở thành lực lượng đối kháng với giai cấp tư sản Trong thời kì xã hội hiện nay, với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, bộ mặt của giai cấp công nhân hiện đại có nhiều thay đổi khác trước Cơ cấu ngành nghề của giai cấp công nhân đã xuất hiện những sự biến đổi to lớn: bên cạnh công nhân của nền công nghiệp cơ khí
đã xuất hiện thêm nhiều công nhân của nền công nghiệp tự động hoá, với việc vận dụng phổ biến công nghệ thông tin vào sản xuất Mặc dù tất cả các điều đấy, dù cho trình độ kỹ thuật
có những sự thay đổi như thế nào đi nữa thì xét theo tiêu chí kinh tế – xã hội, giai cấp công nhân vẫn tồn tại như là một giai cấp đặc thù bất di bất dịch Dựa vào hai thuộc tính cơ bản của giai cấp công nhân như đã được thuyết trình ở trên, chúng ta có quyền nhìn nhận những người lao động trong các ngành sản xuất công nghiệp, dịch vụ công nghiệp là công nhân Còn những người làm công ăn lương phục vụ trong đa dạng ngành khác như y tế, văn hoá, dịch vụ (không liên quan trực tiếp đến sản xuất công nghiệp) … những người lao động nói chung, đang được thu hút vào tổ chức công đoàn nghề nghiệp, nhưng không phải là công nhân Sau sự thành công của cách mạng tư sản, giai cấp công nhân dần dần trở thành giai cấp cầm quyền, không còn ở địa vị giai cấp bị bóc lột như trước kia nữa, mà nó đã trở thành một giai cấp thống trị, giai cấp lãnh đạo cuộc đấu tranh cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới, trở thành đại biểu cho toàn thể nhân dân lao động, làm chủ những tư liệu sản xuất cơ bản đã được công hữu hoá Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, giai cấp công nhân
đã có những đặc trưng chủ yếu nhất bằng thuộc tính thứ nhất; còn xét về thuộc tính thứ hai nếu xét toànbộ giai cấp, thì giai cấp công nhân đã là người làm lãnh đạo, nhưng trong điều
Trang 6kiện tồn tại nhiều thành phần kinh tế, thì còn có một bộ phận công nhân làm thuê trong các doanh nghiệp tư nhân Những người này về danh nghĩa tham gia làm chủ cùng toàn bộ giai cấp công nhân và nhân dân lao động, nhưng xét về mặt cá nhân, họ vẫn là những người làm công, ăn lương và với những mức độ nhất định, họ vẫn sẽ bị những chủ sở hữu tư nhân bóc lột về giá trị thặng dư
2 Định nghĩa về giai cấp công nhân :
Dựa vào hai thuộc tính đã kể ở trên , ta có thể định nghĩa giai cấp công nhân là những tập đoàn người lao động trực tiếp hoặc gián tiếp vận hành công cụ sản xuất, bán sức lao động
để kiếm sống và có tính chất công nghiệp ngày càng hiện đại,có trình độ xã hội hóa cao,quốc
tế hóa cao Công nhân có trình độ tri thức ngày càng cao,đời sống và quan hệ về sở hữu tư liệu sản xuất đã có sự cải thiện Trong các nước xã hội chủ nghĩa thì giai cấp công nhân và nhân dân lao động làm chủ tư liệu sản xuất chủ yếu, hình thành và phát triển cùng với nền công nghiệp hiện đại,với nhịp độ củ lực lượng sản xuất có tính xã hội hóa ngày càng cao Ở các nước tư bản chủ nghĩa, giai cấp công nhân là những người không có hoặc về cơ bản không có tư liệu sản xuất phải làm thuê cho giai cấp tư sản và bị giai cấp tư sản bóc lột giá trị thặng dư; ở các nước xã hội chủ nghĩa, họ là người đã cùng nhân dân lao động làm chủ những tư liệu sản xuất chủ yếu và cùng nhau hợp tác lao động vì lợi ích chung của toàn xã hội trong đó có lợi ích chính đáng của bản thân họ"
II Giai cấp công nhân và sứ mệnh lịch sử :
1.Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân:
Trong chủ nghĩa tư bản giai cấp công nhân gắn liền với lực lượng sản xuất tiên tiến nhất cho nên là lực lượng quyết định phá vỡ quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa Sau khi giành
Trang 7được chính quyền giai cấp công nhân đại biểu cho sự tiến hóa tất yếu của lịch sử cho nên là giai cấp duy nhất có khả năng lãnh đạo xã hội xây dựng một phương thức sản xuất mới cao hơn phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa
Lịch sử phát triển của thế giới chính là lích sử phát triển của các hình thái kinh tế xã hội từ thấp đến cao Giai cấp công nhân được công nhận là giai cấp tân tiến nhất, giai cấp công nhân là con đẻ của mọi nền sản xuất công nghiệp hiện đại, đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến, có lợi ích trực tiếp đối kháng với lợi ích của giai cấp tư sản và thống nhất với lợi ích lâu dài của các tầng lớp nhân dân lao động khác, có hệ tư tưởng là chủ nghĩa Mác – Lênin, có đảng tiên phong của mình là Đảng Cộng sản, có tinh thần Cách mạng triệt để, có tính tổ chức kỷ luật cao – điều kiện sản xuất tập trung và trình độ về mảng kỹ thuật ngày càng hiện đại, cơ cấu tổ chức sản xuất chặt chẽ đã tôi luyện cho giai cấp công nhân hiện đại tính tổ chức và kỷ luật cao; là giai cấp có bản chất quốc tế iai cấp công nhân là giai cấp G trọng tâm chủ yếu, mang theo mình với nhiệm vụ phải thoả mãn các điều kiện: là giai cấp đại diện cho một phương thức sản xuất tiên tiến; là giai cấp có một hệ tư tưởng độc lập cách biệt với các giai cấp khác; giai cấp này phải thực hiện thuyết phục tập hợp và tổ chức quần chúng làm cách mạng Và hai nhiệm vụ quan trọng nhất đó là: tiến hành xoá bỏ chế độ cũ, xây dựng hình thái kinh tế xã hội mới tiến bộ hơn
Trong lĩnh vực kinh tế: giai cấp công nhân thực hiện xoá bỏ chế độ tư hữu tư nhân về tư liệu sản xuất, xây dựng chế độ công hữu tư liệu sản xuất, nâng cao năng xuất lao động để thoả mãn từng bước nhu cầu phát triển của nhân dân Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân trong lĩnh vực này chỉ rõ mục tiêu cuối cùng của giai cấp công nhân, thoả mãn nhu cầu ngày càng đầy đủ hơn: làm theo năng lực hưởng theo nhu cầu Trong lĩnh vực chính trị: giai cấp công nhân phải trở thành giai cấp thống trị xã hội Trong đó, những việc quan trong đó
là phải đập tan chính quyền tư sản; xây dựng chính quyền nhà nước (nền chuyên chính vô sản): thực chất là để đảm bảo quyền lực chính trị thuộc về nhân dân giữ vai trò quan trọng
là công cụ quan trọng xây dựng xã hội mới, là kiểu nhà nước: nhà nước nửa nhà nước và nhà nước tự tiêu vong Trong lĩnh vực xã hội: đó là phải xoá bỏ giai cấp bóc lột; phải tiến
Trang 8hành xoá bỏ giai cấp nói chung, tạo ra sự bình đẳng trong quan hệ người với người Ở đây xoá bỏ giai cấp bóc lột với tư cách là giai cấp chứ không xoá bỏ các cá nhân vì họ có thể là những cá nhân có ích cho xã hội mới Nói một cách khái quát, nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là xoá bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa, xoá bỏ chế độ người bóc lột người, giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động và toàn thể nhân loại khỏi mọi sự áp bức, bóc lột, nghèo nàn lạc hậu, xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa văn minh
2 Những điều kiện khách quan quy định sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân :
Đầu tiên, do địa vị kinh tế – xã hội khách quan, giai cấp công nhân là giai cấp gắn với lực lượng sản xuất tiên tiến nhất dưới chủ nghĩa tư bản, nó còn là lực lượng quyết định phá vỡ quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa Sau khi giành chính quyền, giai cấp công nhân là người duy nhất có khả năng lãnh đạo xã hội xây dựng một phương thức sản xuất mới cao hơn phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa
Thử hai , giai cấp công nhân đã đoàn kết và tổ chức lại thành một lực lượng xã hội hùng mạnh ,là con đẻ của nền sản xuất công nghiệp hiện đại, được rèn luyện trong nền sản xuất công nghiệp tiến bộ Họ là giai cấp trực tiếp đối kháng với giai cấp tư sản ,bị giai cấp tư sản bóc lột nặng nề, và xét về bản chất họ là giai cấp cách mạng triệt để nhất chống lại chế độ
áp bức tư bản chủ nghĩa Điều kiện sinh hoạt khách quan của họ quy định họ chỉ có thể tự giải phóng bằng cách giải phóng toàn xã hội khỏi chế độ tư bản chủ nghĩa Trong cuộc cách mạng ấy, họ thoát ra khỏi xiềng xích và nhận thành công được cả thế giới về mình
Chúng ta có thể thấy , giai cấp công nhân là giai cấp là giai cấp có tính tổ chức ,kỷ luật cao,
có khả năng và tinh thần chiến đấu hơn hẳn các giai cấp khác Giai cấp công nhân là giai cấp có bản chất quốc tế có chung mục tiêu là xoá bỏ chế độ áp bức, bóc lột của chủ nghĩa tư bản,xây dựng chế độ xã hội chủ nghĩa không còn tình trạng người bóc lột người trên phạm
vi quốc tế Cuối cùng, giai cấp công nhân là giai cấp có tinh thần cach mạng triệt để nhất
Trang 9III Nội dung sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam :
1.Đặc điểm của giai cấp công nhân Việt Nam và ảnh hưởng của nó tới việc hình thành sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam:
Trước thế kỉ XV, Việt Nam chưa có những điều kiện thuận lợi cho sự phát triển công, thương nghiệp và kinh tế hàng hoá, nhưng đã có tầng lớp thợ thủ công Đội ngũ công nhân Việt Nam xuất hiện khi có cuộc khai thác thuộc địa lần thứ I (từ năm 1897 đến năm 1914) của thực dân Pháp Sự phát triển của một số ngành công nghiệp khai khoáng, dệt, giao thông vận tải, chế biến… dẫn đến số lượng công nhân tăng nhanh, công nhân mỏ và công nhân đồn điền nhiều nơi tập trung hàng vạn người Từ sự đầu tư vào công cuộc khai thác thuộc địa của thực dân Pháp dẫn tới sự ra đời tất yếu khách quan của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa ở Việt Nam Và đó cũng là điều kiện cơ bản làm xuất hiện một giai cấp mới – giai cấp công nhân Việt Nam
Giai cấp công nhân Việt Nam không chỉ mang những đặc điểm chung của giai cấp công nhân quốc tế, giai cấp công nhân Việt Nam còn có đặc điểm riêng:
Thứ nhất, sinh ra và lớn lên từ một nước vốn là thuộc địa, nửa phong kiến, có truyền thống yêu nước, ý thức tự tôn dân tộc, giai cấp công nhân đã trở thành giai cấp duy nhất được lịch sử, dân tộc thừa nhận và giao phó sứ mệnh lãnh đạo cách mạng Việt Nam trong các phong trào cứu nước
Thứ hai, ra đời trước giai cấp tư sản dân tộc, vừa mới lớn lên, đã tiếp thu chủ nghĩa Mác – Lênin, hệ tư tưởng của giai cấp công nhân quốc tế, trở thành lực lượng chính trị tự giác và thống nhất, được Chủ tịch Hồ Chí Minh giáo dục, đã sớm giác ngộ mục tiêu lý tưởng, chân lý của thời đại, giai cấp công nhân Viêt Nam luôn có tinh thần và bản chất cách mạng triệt để
Trang 10Thứ ba, giai cấp công nhân xuất thân từ nông dân lao động, bị thực dân phong kiến bóc lột, nên có mối quan hệ máu thịt với giai cấp nông dân và các tầng lớp lao động khác Qua thử thách của cách mạng, liên minh giai cấp đã trở thành động lực và là cơ sở vững chắc cho khối đại đoàn kết dân tộc
Thứ tư, từ khi trở thành giai cấp cầm quyền, giai cấp công nhân Việt Nam luôn phát huy bản chất cách mạng trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, luôn là lực lượng đi đầu và lãnh đạo sự nghiệp đổi mới, sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá xây dựng và phát triển nền kinh tế công nghiệp và nền kinh tế tri thức hiện đại
Thứ năm, quá trình “trí thức hoá” giai cấp công nhân diễn ra mạnh mẽ, từng bước hình thành giai cấp công nhân trí thức Việt Nam
Trong thời kì công nghiệp hóa, hiện đại hóa, sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là phải
đi đầu trong việc xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho chủ nghĩa xã hội Một là sự phát triển được thực hiện tự giác, hai là khuynh hướng tự phát tư bản chủ nghĩa – một đặc tính vốn có của nền sản xuất nhỏ Ngày nay giai cấp công nhân dù lao động ở thành phần kinh tế nào cũng
có quyền làm chủ đất nước, mâu thuẫn giữa tư bản và công nhân được giải quyết dần dần bằng
sự quản lý của nhà nước của nhân dân nhưng đấu tranh giai cấp vẫn còn đó là đấu tranh chống khuynh hướng tự phát tư bản chủ nghĩa, đấu tranh bảo vệ tổ quốc xã hội chủ nghĩa, rút ngắn khoảng cách giàu nghèo
Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân Việt Nam là xóa bỏ chế độ tư bản chủ nghĩa, xóa bỏ chế độ bóc lột, tự giải phóng, giải phóng nhân dân lao động và toàn thể nhân loại khỏi sự áp bức, bóc lột, xây dựng thành công xã hội cộng sản chủ nghĩa Phát triển về số lượng và chất lượng, nâng cao giác ngộ và bản lĩnh chính trị, trình độ học vấn và nghề nghiệp thực hiện “tri thức hóa công nhân”, nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ vào sản xuất nhằm tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả làm việc, xứng đáng với vai trò lãnh đạo cách mạng trong thời kỳ mới