Thực trạng và nguyên nhân tình hình tội phạm xâm hại danh dự, nhân phẩm của người khác 2.1.. Nguyên nhân tình hình tội phạm xâm hại danh dự, nhân phẩm của người khác ...7 II.. Phân lo
Trang 1HỌC VI N BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUY N Ệ Ề
KHOA QU C PHÒNG VÀ AN NINH Ố
-
TIỀ U LU N Ậ
HỌC PHẦN 2: CÔNG TÁC QUỐ C PHÒNG VÀ AN NINH
Chủ đề Đấ : u tranh phòng ch ng t i ph m xâm h i danh d , nhân phố ộ ạ ạ ự ẩm của người khác và liên h ách nhi m c ệ tr ệ ủa thế h ệ trẻ ng ày nay
Họ và tên :Nguy n Th Hoài Oanh ễ ị
Mã s sinh viên : 2056110037 ố
Lớp : QHCT- TTQT K40
Hà Nội, tháng 9 năm 2021
Trang 2MỤC LỤC
A PHẦN M Ở ĐẦU
1 Tính c p thiấ ết c a vủ ấn đề……… 1
B PHẦN N I DUNG Ộ
I Khái quát v danh d ân ph m và t i ph m xâm h i danh dề ự nh ẩ ộ ạ ạ ự,
1.1 Các khái niệm cơ bản ………2 1.2 Phân loại các tội phạm xâm h i danh dạ ư, nhân phẩm của người
khác 3
II Thực trạng và nguyên nhân tình hình tội phạm xâm hại danh
dự, nhân phẩm của người khác
2.1 Thực trạng t ình hình tội phạm xâm hại danh dự, nhân phẩm của
người khác 5 2.2 Nguyên nhân tình hình tội phạm xâm hại danh dự, nhân phẩm của
người khác 7
II Giải pháp gi i quy t tình hình t i ph m xâm h i danh d ả ế ộ ạ ạ ự
nhân phầm người khác và liên h trách nhi m sinh viên ệ ệ
2.1 Giải ph áp giả i quy t tình hình t i ph m xâm hế ộ ạ ại danh dự, ân nh
phẩ m người kh ác 9 2.2 Liên hệ trách nhiệm sinh viên trong giải quyết tình hình tội phạm
xâm hại danh dự, nhân phẩm người khác 15
C PHẦN KẾT LUẬN ……… 16
TÀI LIỆU THAM KHẢO ……… 17
Trang 3A PHẦN MỞ ĐẦU
I Tính c p thiấ ết c a vủ ấn đề
“ Danh dự là s t tr ng mình và tự ự ọ ôn trọng ự đẹ đẽ ủ cuộ đờ s p c a c i Danh d ự
là thi ị cuộ v c sống” Danh d và ự nhân phẩm được ví như sinh mệnh ủ c a m t con ộ
người, vì n u ế như ấ m t đi danh d và ự nhân phẩm con ngườ chỉ ồi t n t i trong n i ê ạ ỗ chề và chết d n, chứ ầ không có đượ cuộc sc ống trọn vẹn Danh dự, nhân phẩm của một con người không cùng lúc xuất hiện ngay khi con người đó được sinh ra mà
nó được hình thành thông qua quá trình sinh trưởng, phát tri n ể và hoàn thi n c a ệ ủ mỗi con người Nhân phẩm là phẩm giá con người, là giá tinh trị thần c a mủ ột cá nhân với tính cách là m t con ộ người; mỗi con người luôn có những phẩm chất nhất
định, nh ng phữ ẩm chất này sẽ làm nên giá trị ủ c a nhân Quá trình xây dcá ựng và bảo v nhân ệ phẩm c a ủ cá nhân t o nên danh d cạ ự ủa con người Và khi có được danh d , ự nhân phẩm c a con ủ người sẽ được nâng cao Có thể ói, n nhân phẩm và danh d là ự những thướ đoc chu n m c á ẩ ự gi trị của m t con ngộ ười, và r t có t m ấ ầ quan trọng đối v i ớ cuộ đờc i mỗi người
Tuy nhiên, hiện nay cùng v i sớ ự phát tri n ể như ũ ão ủ v b c a công nghệ thông tin, chấ ượng cuột l c sống ủ c a con người d n ầ được c i thiả ện, ngày càng có nhiều
cơ h i cho m i ộ ỗ người t ự tin thể hiện cá tính c a b n ân Tủ ả th uy nhiê bn, ên ạnh ự c s năng động hiện h u ữ ấy, việc thể hiện b n ả thân không úng chu n m c s b m i đ ẩ ự ẽ ị ọ
người đánh á, xúc ạm danh d c a b n ân gi ph ự ủ ả th Hoặ đôic khi, s b c ự ố đồ c a ng ủ bản thân cũng khi n ế chúng ta trở thành thủ phạm g n ây ên “tội ác” vô hình đó Các tội xâm ph m nhân ph m, danh d cạ ẩ ự ủa con người là những hành vi nguy hi m cho ể
xã h i, khộ ông ch xâm hỉ ại đến s ự phát tri n bình th ng, lành m nh c a con ngể ườ ạ ủ ười
mà còn làm t n thổ ương tinh thần ngườ ị ạ ũi b h i c ng như gia đình h Nh ng hành ọ ữ
vi này còn có tác động xấu đến xã h i, nhi u v án gây ph n n , gây b c xúc, nhộ ề ụ ẫ ộ ứ ức nhối trong dư luận Hành vi xâm phạm nhân phẩm, danh d con người không chỉ ự
Trang 4diễn ra trong c ng ộ đồng hay nơi làm vi c mà còn có th ệ ể diễn ra ngay t i chính gia ạ đình người bị hại Trong thời gian qua, tính chất và m c độ của ứ các hành vi xâm
phạm ân ph m, danh d con ng i ngày càng nghiêm tr ng, báo ng v s nh ẩ ự ườ ọ độ ề ự xuống cấp đạo đức c a m t b ủ ộ ộ phận người dân, ảnh hưởng lớn đến tr t t vậ ự ăn hoá-
xã h i trong cộ ộng đồng
Trước tầm quan tr ng của ọ danh d , nhân phự ẩm đố ới v i cuộ đời mỗi người c
và tình hình báo động v s xâm hề ự ại danh d và nhân phự ẩm người khác hi n nay, ệ
là nh ng lí do ữ để em l a chự ọn đề tài “ Đấu tranh phòng ch ng t i ph m xâm hố ộ ạ ại danh d và nhân phự ẩm và liên h ách nhi m c a th h ệ tr ệ ủ ế ệ trẻ hiệ n nay làm đề tài ” tiểu lu n kết thúc h c phậ ọ ần 2 môn Giáo dục Quốc phòng- an ninh
B PHẦN NỘI DUNG
I KHÁI QUÁT V DANH D Ề Ự NHÂN PH M VÀ T I PHẨ Ộ ẠM XÂM HẠI DANH D , Ự NH ÂN PH M Ẩ
1.1 Các khái ni m cệ ơ bản
Danh d , nhân ph m c a con ngự ẩ ủ ười là nh ng y u t v tinh th n, bao gữ ế ố ề ầ ồm phẩm giá, giá trị, sự tôn tr ng, tình c m yêu m n c a nh ng ngọ ả ế ủ ữ ười xung quanh, của xã hội đối v i ngớ ười đó “Danh dự” là s coi trọng cự ủa dư luận xã h i, dộ ựa trên giá tr tinh th n, ị ầ đạo đứ ốt đẹp và là cái nh m mang l i danh d , nh m t c t ằ ạ ự ằ ỏ
rõ s kính tr ng c a xã h i, c a t p thự ọ ủ ộ ủ ậ ể “Nhân phẩm” là ph m giá con ng i, lẩ ườ à giá tr tinh th n c a m t cá nhân vị ầ ủ ộ ới tính cách là m t con ngộ ười, m i con ngỗ ười luôn có nh ng ph m ch t nhữ ẩ ấ ất định, nh ng ph m ch t này s làm nên giá tr cữ ẩ ấ ẽ ị ủa
cá nhân Danh d và nhân ph m là hai khái ni m luôn có mự ẩ ệ ối quan h quy ệ định lẫn nhau.Quá trình xây d ng và b o v ự ả ệ nhân ph m c a cá nhân t o nên danh d ẩ ủ ạ ự của m t con ngộ ười
Trang 5“Hành vi xâm ph m nhân phẩm, danh dự của con người” là làm cho người ạ
đó bị xúc ph m, bạ ị coi thường trong gia đình, tập th , trong nhân dân, trong xã hể ội tùy thu c vào vộ ị thế, vai trò và nhi m v , tu i tác cệ ụ ổ ủa người đó và mức độ ủa c hành vi ph m tạ ội Các tội xâm ph m danh d , nhân ph m c a con ngạ ự ẩ ủ ười là những hành vi có l i xâm ph m quyỗ ạ ền được tôn tr ng và b o v v danh dọ ả ệ ề ự nhân phẩm của người khác Danh d ự nhân ph m con ng i là m t trong nh ng quy n b t khẩ ườ ộ ữ ề ấ ả xâm ph m ạ Điều 20 Hi n pháp nế ước C ng hoà xã h i chộ ộ ủ nghĩa Vi t Nam nệ ăm
2013 ( vi t t t lế ắ à Hiến pháp ăm 2013) quy đị n nh: M i ng“ ọ ười có quy n b t kh ề ấ ả xâm ph m v ạ ề thân thể, được pháp lu t b o h v s c kho , d h d và nhân ph m, ậ ả ộ ề ứ ẻ an ự ẩ không b tra t n, b o l c, truy b c, nh c hình hay b t k hinh thị ấ ạ ự ứ ụ ấ ỳ ức đối x nào khác ử xâm ph m thân thạ ể, sức kho m xúc ph m danh d , nhân phẻ ạ ự ẩm”
“Các t i xâm ph m nhân ph m, danh dự của con người” là những hành vi ộ ạ ẩ nguy hi m cho xã hể ội được quy định trong Bộ luật hình sự, do người có năng lực trách nhi m hình sệ ự và đủ tuổi ch u trách nhi m hình sị ệ ự thực hi n m t cách cệ ộ ố ý hoặc vô ý xâm ph m t i quyạ ớ ền được tôn tr ng và b o v v nhân ph m và danh ọ ả ệ ề ẩ
dự được Hi n pháp và pháp lu t hình s ghi nh n và b o v ế ậ ự ậ ả ệ
1.2 Phân lo i các t i ph m xâm hạ ộ ạ ại danh dự, nhân ph m ngẩ ười kh ác
Các tội xâm phạm danh dự nhân phẩm của con người là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, có lỗi, xâm phạm đến quyền được tôn trọng và bảo vệ về nhân phẩm, danh dự của con người Theo đó, pháp luật hình sự Việt Nam quy định
nhóm tội này từ điều 111 đến điều 122 –Bộ luật hình sự
• Tội hiếp dâm ( Điều 111 – Bộ luật hình sự): là hành vi dùng vũ lực, đe dọa
dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu với nạn nhân trái ý muốn của họ Chủ thể trong
Trang 6xét xử thực tiễn là nam giới, nữ giới chỉ tham gia với vai trò là người đồng phạm như người tổ chức, xúi giục hoặc giúp sức
• Tội hiếp dâm trẻ em (Điều 112 – Bộ luật hình sự): là hành vi dùng vũ lực,
đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu với trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi trái với ý muốn của nạn nhân hoặc hành vi giao cấu với trẻ em dưới 13 tuổi
• Tội cưỡng dâm (Điều 113 – Bộ luật hình sự): là hành vi dùng mọi thủ đoạn khiến người lệ thuộc mình (lệ thuộc có thể về kinh tế, về công tác,…) hoặc người đang ở trong tình trạng quẫn bách phải miễn cưỡng giao cấu Trường hợp một người dùng thủ đoạn dụ dỗ, hứa hẹn khiến người phụ nữ lệ thuộc hoặc trong tình trạng quẫn bách thuận tình giao cấu thì hành vi không cấu thành tội này
• Tội cưỡng dâm trẻ em (Điều 114 – Bộ luật hình sự): là hành vi dùng mọi thủ đoạn khiến trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi lệ thuộc mình hoặc đang ở trong tình trạng quẫn bách phải miễn cưỡng giao cấu
• Tội giao cấu với trẻ em (Điều 115 – Bộ luật hình sự): là hành vi của người
đã thành niên giao cấu thuận tình với trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi Đây là trường hợp hành vi giao cấu có sự đồng ý, chấp nhận của nạn nhân mặc dù người phạm tội không có bất kỳ thủ đoạn nào để ép buộc khống chế Trường hợp chủ thể dùng tiền hoặc tài sản để trao đổi lấy việc giao cấu thuận tình với nạn nhân thì không cấu thành tội này
• Tội dâm ô với trẻ em (Điều 116 – Bộ luật hình sự): là những hành vi có
tính chất kích thích tình dục chứ không có mục đích giao cấu nạn nhân Chủ thể của tội phạm trong tội này là người đã thành niên
• Tội lây truyền HIV cho người khác (Điều 117 – Bộ luật hình sự): là hành
vi cố ý lây truyền bệnh cho người khác của người biết mình bị nhiễm HIV
Trang 7Hành vi này có thể được thực hiện bằng bất kỳ phương thức nào như dùng chung kim tiêm, quan hệ tình dục,…
II THỰC TRẠNG V À NGUYÊN NHÂN TÌNH HÌNH TỘI PHẠM
XÂM HẠI DANH DỰ, NHÂN PH ẨM CỦA NGƯỜI KHÁC
2.1 Thực trạng t ình hình tội phạm xâm hại danh dự, nhân phẩm của người khác
Sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin cùng internet là một cuộc cách mạng công nghệ kì tích, em lđ ại hiệu quả tốt đẹp cho cuộc sống con người Một mặt, phương thức biểu đạt của con người đã phát triển đến một tầm cao mới, vươn ra khỏi biên giới quốc gia, tạo điều kiện cho sự tự do ngôn luận, xóa mờ lằn ranh của các nền văn hóa, thúc đẩy sự phát triển của xã hội Tuy nhiên, mặt trái của sự phát triển nhanh chóng của internet chính là vô số hành vi xâm phạm quyền con người ẩn dưới tên giả, hình ảnh giả Chỉ cần một th ết bị thi ông minh như smartphone, máy tính,… có kết nối internet, con người có thể dễ dàng tạo lập tài khoản trên mạng xã hội với những thông tin giả mạo, sau đó sử dụng tài khoản đấy đ đi lừa người kể hác hoặc phục ụ những mục đv ích không chính đáng khác nhằm xâm phạm danh dự, nhân phẩm của người khác Vì lí do đó, không ít cá nhân đã lạm dụng quyền tự do ngôn luận ở trong môi trường khó xác định được danh tính người phát ngôn, lợi dụng sự quản lý lỏng lẻo của các nền tảng mạng xã hội, các chức năng ẩn danh trình duyệt… để thực hiện hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm của người khác Những hành vi này thường khó bị phát hiện và điều tra một cách rốt ráo, bởi lẽ, việc chứng minh chủ thể thực hiện và hậu quả của thiệt hại đều khá khó khăn và thiếu tính chính xác Một hình thức bôi nhọ danh dự, nhân phẩm khá phổ biến nhưng chủ thể thực hiện hành vi thường rất ít khi phải đối mặt với chế tài của pháp luật chính là những hội nhóm trên facebook như: hội nhóm bóc “phốt” các công ty, cửa hàng, hội nhóm antifans của nghệ sĩ… Bên cạnh đó,
Trang 8nhiều đối tượng được thuê mướn để lập các tài khoản giả mạo trên mạng xã hội, hoặc những tài khoản phụ mà không ai biết chính xác danh tính của người lập, để tiến hành các hành vi bôi nhọ, vu khống, xúc phạm người khác, gây ảnh hưởng đến uy tín của cá nhân, tập thể Rõ ràng, hầu hết những hành vi này đều để lại những hậu quả vô cùng nghiêm trọng đối với đời sống cá nhân người bị hại, gây nên những ảnh hưởng về công việc và tổn ương tinh thần th
Thực tế cho thấy, nhiều cá nhân đã và đang lợi dụng quyền tự do ngôn luận,
tự do báo chí để thông tin gây ảnh hưởng xấu đến danh dự, uy tín của người khác
Có rất nhiều cách để họ lan thông tin nhằm xâm phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác như đăng bài viết, video hoặc livestream… trên mạng xã hội Họ cho rằng bản thân có quyền tự do ngôn luận nên có thể nói những điều mình thích nhưng lại quên mất rằng, việc thực thi quyền tự do ngôn luận cũng bị giới hạn nếu xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác Cần lưu ý rằng, việc đăng thông tin làm ảnh hưởng đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân được đăng trên phương tiện nào thì phải được gỡ bỏ, cải chính bằng chính phương tiện
đó Chẳng hạn, nếu một tờ báo điện tử đăng thông tin làm ảnh hưởng đến một người nào đó, thì thông tin đó phải được gỡ bỏ và cải chính trên tờ báo đó, nếu thông tin đang được cất giữ thì phải hủy bỏ
Những hành vi nguy hiểm xâm phạm danh dự, nhân phẩm người khác nhức nhối nhất hiện nay có thể kể đến một số hành vi xâm phạm như: Đăng clip “nóng” của người khác lên mạng xã hội; bịa đặt, lan truyền thông tin nhằm hạ thấp phẩm giá của người khác; đánh đập, chửi bới, xé quần áo người khác nơi công cộng…
Có thể thấy, những hành vi này không chỉ xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác mà còn làm băng hoại đạo đức, gây mất ổn định trật tự trong
xã hội
Trang 92.2 Nguyên nhân tình trạng xâm h ại danh dự nhân phẩm người khác
Thứ nhất, như đã đề c p, nguyên nhân c a vi c xâm hậ ủ ệ ại danh d , nhân phự ẩm người khác là do s tự ác động c a n n kinh t ủ ề ế thị trường cùng nên cách m ng cạ ông nghiệp 4.0 Không th ể phủ nhận, n n kinh t ề ế thị trường đem l i l i nhu n cao cạ ợ ậ ho nền kinh t , giúp c i thiế ả ện đời s ng v t ch t cho con ng i, bên c nh ố ậ ấ ườ ạ đó khi n mế ột
số b ộ phận gi i tr hình thành l i s ng h ng th , xa hoa, tru l c, sa ớ ẻ ố ố ưở ụ ỵ ạ đà vào nhiều
tệ n n xã h i, méo mạ ộ ó đạo đức dẫn đến nh ng hành vi b o l c xâm phữ ạ ự ạm đến danh
dự, nhân ph m ngẩ ười khác ự xuống cấp nhi u m t v v S ề ặ ề ăn hoá, đạo đức, l i số ống làm mất đi nhiều truy n th ng về ố ăn ho ốt đẹá t p c a dân t c ta c ng tủ ộ ũ ừ đó mà ra Nền kinh t ế th trị ường nhiều thành ph n cầ ũng ã gia t ng t c đ ă ố độ ân tph ầng xã h i, ộ tạo ra s ự phân hoá giàu nghèo sâu sắc mộ ộ phận giàu lên nhanh chóng trong đó t b
có m t sộ ố người làm giàu b t chính tấ ừ đó dẫn đến ph m t i, m t khác không ít ạ ộ ặ người không có tư liệu sản xuất phải ra thành phố, thị xã làm thuê ki m s ng bế ố ị tác động bởí những hiện tượng tiêu c c d dự ễ ẫn đến phạm tội
Thứ hai, tàn dư của nh ng hi n tữ ệ ượng xã h i tiêu c c cộ ự ủa chế phong độ kiến cũng nh hả ưởng m t ph n không nh ộ ầ ỏ đến tâm lý con ng i ngày nay, gây ườ nên nhi u hành vi xâm ph m danh d , nhân ph m ngề ạ ự ẩ ười khác Trong xã h i cộ ũ, danh d và nhân ph m c a ngự ẩ ủ ười ph n b xem nh , khinh thụ ữ ị ẹ ường, t ó từ đ ác
động đến một s người ngày nay v n gi tố ẫ ữ ư tưởng ó và m c nhiên chđ ặ à đạp lên danh d , nhân phự ẩm của ph n và tr em, qua m t s ụ ữ ẻ ộ ố trường hợp đáng thương tâm như bạo hành gia nh, t i cđị ộ ưỡng hiếp, u dấ âm,…
Thứ ba, do những sơ hở, thi u sót trong các m t công tác qu n lí c a Nhà ế ặ ả ủ nước, các c p, các ngànhấ Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện, vi c thệ ực thi pháp luật kém hi u quả, một số chính sách về kinh tế, xã h i chệ ộ ậm đổi mới tạo sơ hở
Trang 10cho t i ph m hoộ ạ ạt động phát tri n S ể ự chậm đổi m i ch ớ ủ trương chính sách về kinh
tế xã h i và pháp luộ ật đã bộ ộ những sơ hở khiến cho một s c l ố đối tượng l i dợ ụng
để hoạt động ph m t i Công tác đấu tranh chống t i ph m của các cơ quan chức ạ ộ ộ ạ năng nói chung và c a ngành công an nói riêng còn b c lủ ộ ộ nhiều y u kém, thiế ếu sót; thể hiện trên nhiều m t ặ Trình độ nghi p v , pháp lu t c a m t bệ ụ ậ ủ ộ ộ phận cán
bộ chưa đáp ứng yêu c u th c ti n dầ ự ễ ẫn đến hữu khuynh né tránh, th m chí có mậ ột
số cán bộ biến ch t, ti p tay cho t i ph m, buông lấ ế ộ ạ ỏng công tác đấu tranh tr n áp ấ tội phạm M i quan hố ệ giữa các cơ quan bảo vệ pháp luật chưa thực sự đồng bộ, thiếu th ng nhố ất trong quá trình điều tra, truy t , xét x t i ph m, giáo d c, cố ử ộ ạ ụ ải tạo ph m nhân S v phát hiạ ố ụ ện, điều tra ít hơn so với thực t t i ph m x y ra, tế ộ ạ ả ội phạm ẩn còn nhi u ề Hoạt động điều tra, x lí t i phử ộ ạm chưa kịp th i, hi u qu ờ ệ ả chưa cao, xử lí chưa nghiêm minh Hệ thống tổ chức bộ máy, phân công chức năng, nhiệm vụ giữa các cơ quan bảo vệ pháp luật và trong nội bộ từng cơ quan chưa thực sự khoa h c, hi u qu vọ ệ ả ận hành chưa cao
Thứ tư, các hoạt động giáo dục hoặc tuyên truy n v ề ề đấu tranh phòng chống xâm hại danh dự, nhân ph m ngẩ ười khác chưa diễn ra thật s m nh m vự ạ ẽ à đạt hiệu qu ả như mong đợi Người dân v n chẫ ưa ý thức được tác hại đế ừn t l i nờ ói tưởng chừng như vô h i cạ ó thể gây nh h ng danh d , nhân ph m ng i khác, ả ưở ự ẩ ườ chưa hiểu về luật an ninh mạng và lại càng chưa hiể ầu t m quan tr ng v danh d ọ ề ự
và nhân phẩm để giữ giá tr cho mình và cho ngị ười Trong quá trình xâm hại danh d , nhân ph m ngự ẩ ườ khi ác vô hình trung chúng ta cũng đang ự t đánh mất danh d và nhân ph m c a bự ẩ ủ ản thân
Thứ năm, cơ sở vật chất, nguồn lực phục vụ cho công tác phòng ngừa các tội xâm phạm danh d ự, nhân phẩm của con người vẫn còn hạn chế, nhiều địa phương, đặc biệt vùng sâu, vùng xa điều kiện kinh tế - xã hội ở nhiều huyện,xã vẫn còn