lý luận chung về sản xuất hàng hóa thử đặt mình vào vị trí của nhà sản xuất để làm rõ trách nhiệm xã hội của mình đối với người tiêu dùng trong việc sản

Thử đặt mình vào vị trí của nhà sản xuất để làm rõ trách nhiệm xã hội của mình đối với người tiêu dùng trong việc sản xuất hàng hóa... Và từ đó, nền sản xuất hàng hóa đã trở thành nền tả

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

VIỆN KẾ TOÁN- KIỂM TOÁN

BÀI TẬP LỚN KINH TẾ CHÍNH TRỊ MAC-LENIN

Đề tài: Lý luận chung về sản xuất hàng hóa Thử đặt mình vào vị trí của nhà sản xuất để làm rõ trách nhiệm xã hội của mình đối với người tiêu dùng trong việc sản xuất hàng hóa Lớp: Kiểm toán 62A

Hướng dẫn khoa học: PGS.TS Đào Thị Phương Liên

Hà Nội, năm 2021

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU:

Giới thiệu đề tài

NỘI DUNG

I NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ SẢN XUẤT HÀNG HÓA

1.Sản xuất hàng hóa và tính tất yếu

2.Điều kiện ra đời của sản xuất hàng hóa

3.Ưu thế của sản xuất hàng hóa

II THỰC TRẠNG NỀN SẢN XUẤT HÀNG HÓA Ở VIỆT NAM

1 Nền kinh tế đang trong quá trình chuyển biến từ kém phát triển, mang

nặng tính tự cấp tự túc và quản lý theo cơ chế kế hoạch hóa tập trung sang

nền kinh tế hàng hóa, vận hành theo cơ chế thị trường

2 Nền kinh tế hàng hóa dựa trên cơ sở nền kinh tế nhiều thành phần

3 Nền kinh tế hàng hóa phát triển theo định hướng XHCN với vai trò chủ

đạo của kinh tế Nhà nước và sự quản lý vĩ mô của Nhà nước

4 Nền kinh tế hàng hóa theo cơ cấu kinh tế mở với các nước trên thế giới

III LIÊN HỆ BẢN THÂN

KẾT LUẬN

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

LỜI CẢM ƠN

Lời đầu tiên em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến cô Đào Phương Liên Trong quá trình học tập và tìm hiểu bộ môn Kinh tế Chính trị Mác-lê nin, em đã nhận được sự quan tâm giúp đỡ, hướng dẫn tận tình, tâm huyết của cô Cô đã giúp em tích lũy thêm nhiều kiến thức để có cái

trách nhiệm xã hội của mình đối với người tiêu dùng Có lẽ kiến thức là vô hạn mà sự tiếp nhận kiến thức của mỗi người luôn tồn tại những hạn chế nhất định Qua đó trong quá trình hoàn thành bài tiểu luận không tránh khỏi những thiếu sót, bản thân em rất mong nhận được những góp ý của cô để bài tiểu luận hoàn thiện hơn.

Em xin chân thành cảm ơn !

MỞ ĐẦU

GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI Trước năm 1986, Việt Nam áp dụng nền kinh tế tự cung tự cấp Với nền kinh tế này, một phần nào đó nước ta cũng đã có những bước phát triển nhất định Tuy nhiên, sau đó với tình hình định hướng chung của Việt Nam, nó đã không còn phù hợp và bộc lộ các mặt yếu kém, kìm hãm sự phát triển đặc biệt trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội

Nhận thấy tình hình cấp thiết, tại đại hội VI, Đảng và Nhà nước ta đã có quyết định quan trọng trong đổi mới nền kinh tế, thay thế nền kinh tế tập trung quan liêu bao cấp bằng nền kinh tế sản xuất hàng hóa Và từ đó, nền sản xuất hàng hóa đã trở thành nền tảng, động lực thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển bền vững đất nước; giúp nền kinh tế của nước ta từng bước hội nhập với sự đi lên không ngừng của khu vực và thế giới, đạt được nhiều thành tựu quan trọng Bên cạnh đó, nước ta không ngừng nỗ lực trong quá trình cải cách, đổi mới nhằm hoàn

thiện con đường phát triển kinh tế nói chung và sản xuất hàng hóa nói riêng Trong thời gian qua, nhiều văn bản quan trọng về định hướng chiến lược và cơ chế, chính sách phát triển nền sản xuất hàng hóa đã được ban hành Đảng và Nhà nước đã sớm xác định vai trò then chốt vô cùng quan trọng của sản xuất hàng hóa trong sự nghiệp phát triển kinh tế nước nhà

Xuất phát từ những thực tiễn trên, em đã lựa chọn đề tài: “Lý luận chung về sản xuất hàng hóa Thử đặt mình vào vị trí của nhà sản xuất để làm rõ trách nhiệm xã hội của mình đối với người tiêu dùng trong việc sản xuất hàng hóa.”

NỘI DUNG

I NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ SẢN XUẤT HÀNG HÓA

1 Sản xuất hàng hóa và tính tất yếu

Sản xuất hàng hóa là một khái niệm được sử dụng trong kinh tế chính trị Marx-Lenin dùng để

chỉ về kiểu tổ chức kinh tế trong đó sản phẩm được sản xuất ra không phải là để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của chính người trực tiếp sản xuất ra nó mà là để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người khác, thông qua việc trao đổi, mua bán trên thị trường Nói cách khác, toàn bộ quá trình sản xuất - phân phối - trao đổi - tiêu dùng; các câu hỏi sản xuất cái gì, như thế nào, và cho ai đều thông qua hệ thống thị trường và do thị trường quyết định

Sản xuất hàng hóa là kiểu tổ chức kinh tế phân biệt với sản xuất tự cung tự cấp ở thời kì đầu của lịch sử loài người Ở thời kỳ đó, sản phẩm của sự lao động được tạo ra chỉ để phục vụ trực tiếp cho nhu cầu của chính người sản xuất ra chúng Đây là kiểu tổ chức sản xuất tự nhiên khép kín trong phạm vi từng đơn vị nhỏ, không cho phép mở rộng quan hệ với các đơn vị khác Vì vậy nó

có tích chất bảo thủ, trì trệ, bị giới hạn ở nhu cầu hạn hẹp Sản xuất tự cung tự cấp thích ứng với thời kỳ lực lượng sản xuất còn chưa phát triển, khi mà lao động thủ công chiếm địa vị thống trị

Nó có trong thời kỳ công xã nguyên thủy và tồn tại chủ yếu trong thời kỳ chiếm hữu nô lệ Trong thời kỳ phong kiến, sản xuất tự cung tự cấp tồn tại dưới hình thái điền trang, thái ấp của địa chủ và kinh tế nông dân gia trưởng

2 Điều kiện ra đời của sản xuất hàng hóa

Sản xuất hàng hóa là một phạm trù lịch sử, chỉ xuất hiện và tồn tại trong xã hội khi có những điều kiện nhất định Theo quan điểm của Chủ nghĩa Marx thì sự ra đời và tồn tại của sản xuất hàng hóa phụ thuộc vào hai điều kiện cơ bản sau:

hội ra thành các ngành, các lĩnh vực sản xuất khác nhau của nền sản xuất xã hội Tuy nhiên, bản thân con người lại có nhiều nhu cầu khác nhau, bởi vậy đòi hỏi họ phải đi trao đổi sản phẩm của mình để thỏa mãn các nhu cầu đó

Phân công lao động xã hội là cơ sở, là tiền đề của sản xuất hàng hóa Theo C.Mác: “Sự phân công lao động xã hội là điều kiện tồn tại của nền sản xuất hàng hóa, mặc dầu ngược lại, sản xuất hàng hóa không phải là điều kiện tồn tại của sự phân công lao động xã hội” Phân công lao động

xã hội càng phát triển, thì sản xuất và trao đổi hàng hóa càng mở rộng hơn, đa dạng hơn

xuất trở thành những chủ thể có sự độc lập nhất định với nhau Do đó sản phẩm làm ra thuộc quyền sở hữu của các chủ thể kinh tế, người này muốn tiêu dùng sản phẩm lao động của người khác cần phải thông qua trao đổi, mua bán hàng hoá Trong lịch sử, sự tách biệt này do chế độ tư hữu về tư hữu tư liệu sản xuất quy định Trong chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất thì tư liệu sản xuất thuộc sở hữu của mỗi cá nhân và kết quả là sản phẩm làm ra thuộc quyền sở hữu của họ Như vậy: Phân công lao động xã hội làm người sản xuất phụ thuộc vào nhau còn chế độ tư hữu lại chia rẽ làm họ độc lập với nhau Đây là một mâu thuẫn và mâu thuẫn này chỉ được giải quyết thông qua trao đổi, mua bán sản phẩm của nhau Chính vì thế, sản xuất hàng hóa bắt nguồn từ yêu cầu của cuộc sống

3 Ưu thế của sản xuất hàng hóa

công lao động xã hội, chuyên môn hóa sản xuất vì thế, nó khai thác được những lợi thế về tự nhiên, xã hội, kỹ thuật của từng người, từng cơ sở sản xuất Bên cạnh đó, sự phát triển của sản xuất hàng hóa lại tác động trở lại, thúc đẩy sự phát triển của phân công lao động xã hội, làm cho chuyên môn hóa lao động ngày càng tăng

bảo thủ, lạc hậu của nền sản xuất tự cấp tự túc Khai thác được lợi thế về tự nhiên, xã hội, kỹ thuật của từng người, từng cơ sở, từng vùng, từng địa phương, kích thích sự phát triển về kinh tế của cả quốc gia

người ngày càng gia tăng cả về lượng và chất, sản xuất hàng hóa giúp cho họ có nhiều sự lựa

chọn hơn để đáp ứng nhu cầu của mình Góp phần cải thiện đời sống xã hội đồng thời làm tăng khả năng lao động của xã hội

II THỰC TRẠNG NỀN SẢN XUẤT HÀNG HÓA Ở VIỆT NAM

Nước ta tiến lên CNXH từ một nền kinh tế tiểu nông lạc hậu, lực lượng sản xuất chưa phát triển, lại bỏ qua giai đoạn TBCN nên nền sản xuất hàng hóa của nước ta không giống như nền sản xuất hàng hóa của nước khác trên thế giới, thiếu cái cốt vật chất của một “nền kinh tế phát triển” với những đặc trưng tiêu biểu:

1 Nền kinh tế đang trong quá trình chuyển biến từ kém phát triển, mang nặng tính tự cấp tự túc và quản lý theo cơ chế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế hàng hóa, vận hành theo

cơ chế thị trường

Xuất phát từ thực trạng có thể nói là tiêu điều của nền kinh tế nước ta sau nhiều năm chiến tranh: kết cấu hạ tầng và xã hội kém, trình độ cơ sở vật chất và công nghệ lạc hậu, thu nhập bình quân

cả nước còn thấp khiến dung lượng hàng hóa trên thị trường thay đổi rất chậm chạp, khả năng cạnh tranh thấp Từ sự thật không mấy sáng sủa trên, kinh tế thị trường là điều kiện rất quan trọng đưa nền kinh tế nước ta ra khỏi khủng hoảng, phục hồi sản xuất, đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng, bắt kịp thời đại

Thực tiễn những năm gần đây cho thấy, đất nước chuyển sang cơ chế thị trường là phù hợp quy luật khách quan, phù hợp lòng dân, đáp ứng được nhu cầu của cuộc sống Nhờ chuyển sang kinh

tế thị trường mà kinh tế được thay đổi căn bản, nhờ cơ chế thị trường mà phân bổ các nguồn lực một cách hiệu quả hơn Các động lực lợi ích đã phát huy tác dụng, cơ chế quản lý mới được vận hành và ngày càng tham gia tốt hơn vào phân công lao động quốc tế

2 Nền kinh tế hàng hóa dựa trên cơ sở nền kinh tế nhiều thành phần

Đại hội Đảng lần thứ VII đã khẳng định các thành phần kinh tế đang tồn tại khách quan tương ứng với trình độ của lực lượng sản xuất trong giai đoạn lịch sử hiện nay là: kinh tế Nhà nước, kinh tế tư bản Nhà nước, kinh tế hợp tác, kinh tế tư bản tư nhân, kinh tế cá thể tiểu chủ

Nhận thức được tính chất nhiều thành phần của nền kinh tế là tất yếu khách quan, từ đó có thái

độ đúng đắn trong việc khuyến khích sự phát triển theo nguyên tắc tự nhiên của kinh tế, phục vụ cho việc đi lên XHCN ở nước ta

3 Nền kinh tế hàng hóa phát triển theo định hướng XHCN với vai trò chủ đạo của kinh tế Nhà nước và sự quản lý vĩ mô của Nhà nước

Đảng ta chủ trương chuyển sang kinh tế thị trường, không phải thị trường bất kỳ mà là thị trường định hướng XHCN có sự quản lý của Nhà nước.Sau gần ba mươi năm đổi mới, ta đã đạt được một số thành tựu đáng kể làm vai trò quản lý của Nhà nước được tăng cường Bằng các công cụ rất riêng: pháp luật kế hoạch, thiết chế về tài chính, tiền tệ và những điều kiện vật chất khác, Nhà nước ta đã tạo điều kiện tốt nhất để khuyến khích, phát huy những mặt tích cực của kinh tế hàng hóa, ngăn ngừa, hạn chế tính tự phát và khuyết tật của cơ chế thị trường

Như vậy, sự vận động của nền kinh tế hàng hóa theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước là sự vận hành được điều tiết bởi sự thống nhất giữa cơ chế thị trường - “bàn tay vô hình”

và sự quản lý của Nhà nước - “bàn tay hữu hình”

4 Nền kinh tế hàng hóa theo cơ cấu kinh tế mở với các nước trên thế giới

Có rất nhiều hình thức mở rộng quan hệ kinh tế với nước ngoài đã được áp dụng ở nước ta như

áp dụng ngoại thương, hợp tác, liên doanh, liên kết để thu hút vốn đầu tư; gia nhập các tổ chức kinh tế khu vực và thế giới; tranh thủ nắm bắt những ngành, mặt hàng mũi nhọn có tương lai gắn liền với công nghệ mới, tiến tới có khả năng cạnh tranh trên thị trường thế giới,… đã và đang nhanh chóng đưa nền kinh tế nước nhà hội nhập vào nhịp điệu của kinh tế thế giới

III LIÊN HỆ BẢN THÂN

Đi kèm với các hoạt động sản xuất, sự tham gia vào nền kinh tế là những trách nhiệm của

nhà sản xuất đối với nhà nước, xã hội, người lao động, và đặc biệt là người tiêu dùng Mối quan hệ giữa nhà sản xuất và người tiêu dùng là mối quan hệ mật thiết và tất yếu đặc biệt là ở khâu tiêu thụ sản phẩm Trách nhiệm xã hội của nhà sản xuất đối với người tiêu dùng trong sản xuất hàng hóa nằm ở nhiều khía cạnh:

Một là các nhà sản xuất có trách nhiệm sản xuất hàng hóa và dịch vụ mà người tiêu dùng cần và muốn với một mức giá có thể duy trì công ty đồng thời thỏa mãn túi tiền của nhiều tầng lớp khách hàng Hay nói cách khác người sản xuất có trách nhiệm đóng góp vào sự phát triển bền vững, cải thiện chất lượng cuộc sống của người tiêu dùng ở mức độ cao mà vẫn đảm bảo lợi ích của mình.Điều này cũng được thế hiện một phần trong ưu thế của sản xuất hàng hóa Đó là khả năng thỏa mãn các nhu cầu luôn phát triển của con người Hàng hóa cần được sản xuất đa dạng

cả về mẫu mã lẫn giá cả để có thể phù hợp với mức thu nhập khác nhau của người tiêu dùng Người sản xuất không ngừng sáng tạo, cải tiến kỹ thuật nhằm đáp ứng nhu cầu và thị hiểu ngày càng cao của khách hàng Ví dụ như các doanh nghiệp sản xuất ô tô nên sản xuất ô tô với nhiều mức giá khác nhau, tạo điều kiện cho ngay cả những khách hàng có thu nhập không quá cao, hoặc có các chương trình hỗ trợ như trả góp, khuyến mãi Đồng thời thường xuyên cập nhật những mẫu mã mới, đáp ứng thị hiếu khách hàng Khi thực hiện những công việc này đồng thời nhà sản xuất cũng góp phần nâng cao lợi ích của bản thân và sự phát triển của doanh nghiệp Hai là, ngoài việc cung cấp hàng hóa và dịch vụ, trách nhiệm của các nhà sản xuất còn liên quan đến các vấn đề về chất lượng, an toàn sản phẩm Chất lượng của hàng hóa phải xứng đáng với giá tiền Các quy trình sản xuất phải đảm bảo vệ sinh và được giám sát chặt chẽ; sử dụng nguyên liệu sạch, có nguồn gốc rõ ràng… Đổi với trường hợp hàng hóa là thực phẩm,

lương thực, các hoạt động vận chuyển, lưu giữ, bảo quản cần được chú trọng

Ba là, tuân thủ các quy định, quyết định về thanh tra, kiểm tra của cơ quan nhà nước có thẩm quyền Đây là trách nhiệm của nhà sản xuất đối với người tiêu dùng nói riêng và Nhà nước nói chung

Bốn là, luôn có đạo đức khi tham gia sản xuất hàng hóa Mặc dù không được quy định trong hệ thống pháp luật nhưng đạo đức nghề nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng uy tín của nhà sản xuất và sự tin tưởng của người tiêu dùng.Trong kinh doanh, buôn bán, niêm tin là một yếu tố quan trọng Với thị trường có nhiều cạnh tranh như hiện nay, quyết định chọn hàng hóa, sản phẩm hay dịch vụ nào là quyền của người tiêu dùng Những người tiêu dùng gần như không có cách nào để biết được hàng hóa mình mua có đạt chất lượng hay không Yếu tố duy nhất mà họ có thể dựa vào là lòng tin đối với nhà sản xuất, với thông tin được ghi trên bao bì Chính vì vậy, các nhà sản xuất có trách nhiệm luôn trung thực trong hoạt động sản xuất, làm đúng theo quy trình, không có thêm bất kỳ hành động gian dối, chạy theo lợi nhuận nào, các thông tin trên bao bì phải được ghi một cách chính xác, đầy đủ Ngoài ra các khả năng mà sản phẩm có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, tài sản của người tiêu dùng cũng cần được cảnh bảo Đặc biệt là trường hợp sản xuất thuốc chữa bệnh, nguồn gốc nhập các thành phần để điều chế phải được lựa chọn kỹ càng; cần phải có giấy hướng dẫn sử dụng, cảnh báo tác dụng phụ; ngày sản xuất, ngày hết hạn được ghi chính xác Trong trường hợp có bất kỳ tai nạn hay sai sót trong khâu sản xuất khiến hàng hóa bị ảnh hưởng, nhà sản xuất có trách nhiệm kịp thời ngừng sản xuất, thông báo đến các bên liên quan; thu hồi, xử lý hàng hóa không đảm bảo chất lượng Hiện nay

có một số hành động gian dối của một số nhà sản xuất như pha thêm hóa chất melamine vào sữa, pha thêm cồn công nghiệp vào rượu, Các hành vi này tuy đã bị xử lý theo pháp luật nhưng những tổn hại mà người tiêu dùng phải chịu là vô cùng lớn và không thể bù đắp được Vì vậy sự trung thực trong sản xuất là trách nhiệm hàng đầu của các nhà sản xuất Họ là những người chịu trách nhiệm trực tiếp cho sức khỏe của người tiêu dùng

KẾT LUẬN

Có thể nhận thấy rằng việc xây dựng và phát triển nền sản xuất hàng hóa ở nước ta là một quá trình vừa có tính cấp bách lại vừa mang tính chiến lược lâu dài Trong thời kỳ chuyển biến của nền kinh tế nước ta, bên cạnh những thành tựu to lớn, chúng ta còn phải đối mặt với nhiều thách thức, cản trở Khó khăn đặt ra ở đây là nước ta xây dựng nền kinh tế thị trường trong bối cảnh nền kinh tế còn tồn tại nhiều yếu kém, năng suất lao động thấp Tuy nhiên, với sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, ta có thể khẳng định kinh tế thị trường ở Việt Nam sẽ được phát triển theo hướng XHCN Đó là sự định hướng của xã hội mà sự đúng đắn của nó thể hiện ở kết quả dân giàu nước mạnh Xã hội không còn chế độ người bóc lột người Nền kinh tế phát triển ngày càng cao trên

cơ sở nền khoa học công nghệ và lực lượng sản xuất hiện đại, sự phân công lao động hợp lý, xây dựng phát triển cơ sở hạ tầng với kế hoạch phát triển lâu dài

Định hướng XHCN nêu trên không chỉ phản ánh nguyện vọng và lý tưởng của Đảng ta, Nhà nước và nhân dân ta mà còn phản ánh xu thế phát triển khách quan của thời đại cũng như quy luật tiến hóa của lịch sử Việc chuyển biến theo xu thế phát triển chung của thế giới với sự bắt kịp thời đại là bước ngoặt lớn tạo đà phát triển kinh tế nước ta Tuy nhiên, trên con đường phát triển này chúng ta còn phải nỗ lực mới có thể đạt nhiều thành tựu lớn hơn Có như thế nền kinh

tế mới phát triển theo đúng nghĩa đổi mới của nó