Cơ sở khoa học của phương pháp sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ trong quá trình kiểm tra bài cũ……… 3 II.1.2.. Vận dụng phương pháp sử dụng sử dụng phần mềm PowerPoint
Trang 1MỤC LỤC
I ĐẶT VẤN ĐỀ 2
II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 3
II.1 CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ 3
II.1.1 Cơ sở khoa học của phương pháp sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ trong quá trình kiểm tra bài cũ………
3 II.1.2 Cơ sở khoa học 4
II.1.3 Nguyên lí hoạt động của sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ 5
II.1.4 Tác dụng của sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ 5
II.2 THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ 6
II.2.1 Ưu điểm 6
II.2.2 Hạn chế 6
II.2.3 Kết quả, hiệu quả 7
II.3 CÁCH THỰC HIỆN 8
II.3.1 Các bước thực hiện 8
II.3.2 Vận dụng phương pháp sử dụng sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ trong quá trình kiểm tra bài cũ 10
II.4 HIỆU QUẢ, KẾT QUẢ 17
II.4.1 Hiệu quả 17
II.4.2 Kết quả thực nghiệm 17
III KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT 18
Trang 2trong quá trình kiểm tra bài cũ”
I ĐẶT VẤN ĐỀ
Cùng với viêc đổi mới chương trình sách giáo khoa, đổi mới phương pháp giảng dạy thì vấn đề đổi mới kiểm tra đánh giá là một hoạt động không thể thiếu trong giáo dục Một trong những cách kiểm tra đánh giá là kiểm tra bài cũ Đổi mới kiểm tra đánh giá bao gồm nhiều khâu, nhiều nội dung, nhiều công đoạn, trong đó việc kiểm tra bài cũ là khâu hết sức quan trọng Vì đây là một hoạt động diễn ra thường xuyên
Kiểm tra bài cũ không chỉ để giáo viên đánh giá kết quả học sinh lĩnh hội được sau mỗi bài học mà còn là cách quản lí, đốc thúc, động viên học sinh Tuy nhiên trong quá trình dạy học tôi thấy phần kiểm tra bài cũ thường diễn ra bằng cách: thầy cô đặt câu hỏi và học sinh trả lời Quá trình kiểm tra bài cũ nhiều học sinh còn tâm lý sợ hãi, nhút nhác và chỉ kiểm tra được rất ít học sinh Nếu tạo ra trò chơi ô chữ để dùng trong phần kiểm tra bài cũ thì học sinh sẽ rất hào hứng tham gia
và số lượng học sinh tham gia sẽ là cả lớp Bây giờ có rất nhiều phần mềm tạo ra trò chơi ô chữ Nhưng không phải giáo viên nào cũng biết sử dụng Trong khi đó phần mềm PowerPoint là phần mềm không còn xa lạ gì với các giáo viên Các giáo viên đã sử dụng nó để trình chiếu giáo án trong quá trình giảng dạy Phần mềm PowerPoint có đầy đủ các tính năng để thiết kế trò chơi ô chữ Vì vậy để nâng cao chất lượng kiểm tra bài cũ tôi đã sử dụng phần mềm PowerPoint để thiết kế ra trò chơi ô chữ
II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
II.1 CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ
II.1.1 Cơ sở khoa học của phương pháp sử dụng phần mềm PowerPoint thiết
kế trò chơi ô chữ.
Kiểm tra bài cũ là một vấn đề thường kì mà người giáo viên thực hiện vào đầu tiết học
Phương pháp kiểm tra miệng truyền thống đã được tôi và đồng nghiệp kiểm tra suốt nhiều năm công tác là: giáo viên hỏi và học sinh trả lời Không thể phủ nhận nhiều ưu điểm mà phương pháp truyền thống mang lại, đó là: giáo viên được chủ động về kiến thức
Trên thực tế cũng có không ít giáo viên có một số cải tiến phương pháp kiểm tra bài cũ như không nhất thiết kiểm tra đầu giờ mà có thể kiểm tra ở giữa giờ hoặc cuối giờ, không chỉ kiểm tra bài cũ mà còn kiểm tra bằng làm bài tập trên bảng
Trang 3II.1.2 Cơ sở khoa học
Phần mềm PowerPoint không còn xa lạ gì với tất cả giáo viên Nó là phần mềm mà trong suốt quá trình dạy học giáo viên đã sử dụng để trình chiếu giáo án điện tử Nhưng ít ai biết rằng nó có đầy đủ các tính năng để thiết kế trò chơi ô chữ Mặc dù có rất nhiều phần mềm dành riêng cho việc thiết kế trò chơi ô chữ Nhưng không phải giáo viên nào cũng biết sử dụng Đặc biệt là giáo viên không phải môn tin học Việc sử dụng phần mềm PowerPoint để thiết kế trò chơi ô chữ rất đơn giản, phù hợp với mọi giáo viên
II.1.3 Nguyên lí hoạt động của phần mềm PowerPoint
Nguyên tắc hoạt động của phần mềm PowerPoint: máy tính có cài đặt phần mềm Office phiên bản bất kì Khởi động phần mềm PowerPoint và sử dụng các tính năng có sẵn của phần mềm để thiết kế trò chơi ô chữ
II.1.4 Tác dụng của sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ.
- Có thể thiết kế nhiều dạng trò chơi ô chữ
- Nâng cao kết quả kiểm tra bài cũ
- Giúp học sinh nắm vững kiến thức.
- Ghi nhớ tốt hơn.
- Kích thích tiềm năng sáng tạo.
Sử dụng phần mềm PowerPoint thiết kế trò chơi ô chữ giúp giúp người học tiếp thu bài nhanh hơn, hiểu bài kĩ hơn, nhớ được nhiều hơn
II.2 THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ
II.2.1 Ưu điểm
Việc kiểm tra bài cũ ở trường THPT Nông Cống 3 có một số ưu điểm đáng ghi nhận như sau:
- Các giáo viên đều kiểm tra bài cũ trong những tiết học
- Trong quá trình kiểm tra bài cũ giáo viên đã dành thời gian hợp lý để nhấn mạnh nội dung quan trọng của bài trước đó
- Giáo viên đã biết phát huy tính tích cực và chủ động của học sinh Bằng cách nêu câu hỏi cho cả lớp trước khi gọi một học sinh lên bảng trả lời
Trang 4trong quá trình kiểm tra bài cũ”
II.2.2 Hạn chế
Tuy có nhiều cố gắng trong đổi mới phương pháp kiểm tra bài cũ, song việc
giúp học sinh hứng thú với việc kiểm tra bài cũ còn chưa tốt Ở trường THPT Nông Cống 3 còn tồn tại một số hạn chế như sau:
- Các em học sinh còn sợ hãi khi đến giờ kiểm tra bài cũ Bởi việc kiểm tra bài
cũ là việc học thuộc lòng máy móc
- Giờ kiểm tra bài cũ chỉ đơn giản là hỏi và trả lời nội dung của bài trước Cứ lặp đi lặp lại nhiều lần không có gì mới mẻ
II.2.3 Kết quả, hiệu quả
Với thực trạng trên, việc giúp học sinh nắm vững nội dung các tiết học trong quá trình kiểm tra bài cũ đã đạt được kết quả như sau (kết quả khảo sát học sinh khối 11 cuối năm học 2019- 2020)
Kết quả kiểm tra lí thuyết trên lớp ( hình thức làm bài tự luận và trắc nghiệm trên giấy)
Thang
điểm
Lớp
Tổng
Số lượn
g
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
23.2
34.9
30.2
41.1
34.0
17.5
37.5
32.5
44.0
34.1
Trang 5Qua bảng số liệu thống kê trên tôi nhận thấy tỉ lệ học sinh đạt từ 5 điểm trở lên trongviệc kiểm tra bài cũ bằng bài kiểm tra lí thuyết chiếm khoảng 65 - 70% Như vậy còn khoảng 30 - 40% học sinh dưới điểm 5 trong lí thuyết Điều này đồng nghĩa với việc là sẽ có khoảng 30 – 40% số học sinh không học bài cũ
Tham khảo ý kiến của một số học sinh, các em cho rằng việc kiểm tra bài
cũ bằng cách hỏi và trả lời, kiểm tra trên giấy không gây hứng thú cho các em Chỉ làm các em ngại học bài cũ
II.3 CÁCH THỰC HIỆN
II.3.1 Các bước thực hiện
Sau khi dạy xong Chương 1: Một số khái niệm về lập trình và ngôn ngữ lập trình và Chương 2: Chương trình đơn giản của môn tin học lớp 11 Tôi đã thiết kế
ra trò chơi ô chữ để kiểm tra lại kiến thức của học sinh
Trò chơi ô chữ gồm 10 dòng với các nội dung như sau:
Dòng 1: Hàm tính căn bậc 2 trong ngôn ngữ C++ là hàm nào? Hàm Sqrt
Dòng 2: Hàm đưa dữ liệu ra màn hình trong C++ là hàm nào? Hàm Cout
Dòng 3: Hàm dùng để tích căn bậc 3 trong C++? Hàm cbrt
Trang 6trong quá trình kiểm tra bài cũ”
Dòng 4: Kiểu dữ liệu có kích thước 8 byte phạm vi biểu diễn là -263 đến 263-1 là kiểu gì? Kiểu long long
Dòng 5: Kiểu dữ liệu là số thực: double
Dòng 6: Hàm trả về giá trị tuyệt đối:? Hàm abs
Dòng 7: Kiểu dữ liệu 4 byte, phạm vi biểu diễn là -2147483648 đến 2147483647? Kiểu int
Dòng 8 : Lệnh trả về giá trị 0 cho hàm main và kết thúc hàm? Lệnh return 0
Dòng 9: Từ khóa dùng để khai báo thư viện? Từ khóa include
Dòng 10: Khi khởi động phần mềm soạn thảo C++ đây là nơi gõ tên của bài làm? Phần Project title
Cột 11: Chính là từ khóa của bảng câu hỏi Người sáng lập ra ngôn ngữ C++?
Stroustrup Tên đầy đủ là Bjarne Stroustrup Sinh ngày 30 tháng 12 năm 1950 Ông
là một nhà khoa học máy tính người Đan Mạch
Các bước tạo bảng:
Bước 1: Vẽ ô chữ
1 Vào Insert/table Chọn số ô cần vẽ Vẽ 4 ô cho dòng số 1
Trang 72 Tạo đường viền và đổ màu cho ô Chọn Home/shape fill để đổ màu cho ô
Design/ Draw borders: chọn kích thước đường viền
.Design/ borders/ All border: để tạo đường viền xung quanh
Chọn kích thước cho ô: Layout Height: chiều cao, width: chiều rộng
Sau đó ta nhân bản lên thành các dòng tiếp theo Thiếu ô ta chuột phải vào vị trí muốn thêm ô Chọn Insert column to the left( trái) hoặc right (phải)
Trang 8trong quá trình kiểm tra bài cũ”
Ta đã tạo xong ô chữ, chúng ta sẽ gõ câu trả lời vào trong các ô Sử dụng lệnh Home/ paragrahp để căn chỉnh chữ trong ô Đổ màu cho các ô chứa chữ nằm trong cụm từ khóa là màu đỏ
Bước 2: Vẽ số câu, bảng câu hỏi, đồng hồ đếm ngược
1 Vẽ số câu: Insert/shapes/ chọn hình tròn Tô màu cho ô: Chọn home/ shape fill Gõ số 1
Trang 92 Tạo bảng câu hỏi: Insert Shape/ chọn hình chữ nhật để vẽ Viết câu hỏi và căn chỉnh chữ (copy câu hỏi ở phía trên)
3 Tạo đồng hồ đếm ngược
Vẽ 1 hình trong Insert shape Điền số giây đồng hồ đếm ngược Ở đây tôi làm là 20s hết giờ Tôi sẽ điền số 20 Sau đó copy nhân bản điền 19, 18,17 1 Sau khi đến giây 1 thì tạo ô có chữ end để kết thúc thời gian, đổi màu cho ô End Ta sẽ nhóm các ô lại với nhau: Format/Align sau đó chọn Align Center rồi lại chọn Align Middle
4 Bước 3: Tạo hiêu ứng cho ô số, bảng câu hỏi và đồng hồ đếm ngược
Khi ta nhấn vào ô số 1 thì nó sẽ thay đổi màu thành màu tối hơn Bảng câu hỏi sẽ xuất hiện Đồng hồ đếm ngược bắt đầu hoạt động
- Chọn ô số 1 Vào Animations/ Add effect/ biểu tượng màu vàng Emphasis/ Changer fill color Rồi chọn màu tối hơn
Trang 10trong quá trình kiểm tra bài cũ”
Trong bảng Custom Animation chúng ta chọn Strar: On click Fill color là màu xám Ô chữ của chúng ta là Ovan 13 Chuột phải vào ô chọn effect Options để thiết kế âm thanh Mục sound/ chọn click
Như vậy ta đã thiết kế xong phần ô số: Nhấn vào sẽ đổi màu và kèm âm thanh
Bây giờ chúng ta sẽ thiết kế ô câu hỏi sẽ xuất hiện khi nhấn vào ô số
Chọn bảng câu hỏi Vào Custom Animation/ Add effect/Entrance/Fly in Trong mục Start chọn With Previous Đê nó xuất hiện cùng với ô số
Trang 11Thiết kế cho đồng hồ ra cùng với bảng chọn Chọn đồng hồ Vào mục Add
Effect/Entrance/Fade Trong mục start ta sẽ chọn After previous Như vậy chúng ta
đã có một cái đồng hồ đếm ngược
Bây giờ chúng ta sẽ tạo hiệu ứng cho bảng câu hỏi và đồng hồ biến mất để chuyển sang câu khác
Chọn bảng Sau đó vào Add Efect/ Exit/Fly out
Chọn start: on click
Chọn đồng hồ: Sau đó vào Add Efect/ Exit/Fly out
Chọn start: with prious để đồng hồ mất cùng lúc với bảng
Vấn đề bây giờ là: không phải lúc nào chúng ta cũng sẽ chọn các dòng theo thứ tự từ trên xuống Mà chúng ta có thể chọn những dòng bất kì Vậy chúng ta phải nhóm các hiệu ứng của mỗi dòng gồm: ô số, bảng câu hỏi và đồng hồ thành một Để ta chọn bất kì một dòng nào nó cũng sẽ hiển thị: số ô bị đổi màu, bảng câu
Trang 12trong quá trình kiểm tra bài cũ”
hỏi và đồng hồ Nếu chúng ta không nhóm lại thì nó chỉ có thể chạy lần lượt các dòng mà không thể chọn bất kì các dòng
Cách nhóm:
+ Hiệu ứng ra cùng nhau của ô số thay đổi màu, bảng câu hỏi, đồng hồ đếm ngược
Chọn cùng lúc các hiệu ứng ra của ô số 1, bảng số 1, đồng hồ trong cột Custom Animation Chuột phải vào vùng đã chọn , chọn Effec Options
Làm việc với thẻ Timing Sử dụng tính năng Triggers Chúng ta sẽ tích vào ô
Start efect on click of và chọn tên: Ovan 13.1
+ Hiệu ứng kết thúc cùng nhau của bảng câu hỏi và đồng hồ số trong cột Custom Animation Chuột phải vào vùng đã chọn , chọn Effec Options
Làm việc với thẻ Timing Sử dụng tính năng Triggers Chúng ta sẽ chọn Start efect on click of và chọn tên Rectangle16: Dòng 1
Sau khi chúng ta làm xong dòng 1 gồm có: ô số, bảng, đồng hồ Thì bây giờ những câu tiếp theo chúng ta chỉ việc coppy cả 3 thứ đó cùng lúc Thay đổi dữ liệu,
Trang 131 Copy bảng ô chữ chúng ta đã tạo ra ban đầu, kéo hẳn ra ngoài sau đó xóa toàn bộ chữ đi
Sau đó chúng ta chọn toàn bộ bảng vừa xóa Sử dụng hiệu ứng trong bảng Add effect Chọn exit/fade
Các hiệu ứng tạo ra sẽ nằm trên cùng Bây giờ chúng ta đặt trigger cho từng dòng Nhấn chuột vào từng table rồi vào chọn triggers đúng với cái tên đó
Trang 14trong quá trình kiểm tra bài cũ”
Vd: Chuột phải table 332
Sau khi đã làm hết tất cả tabble chúng ta kéo chọn bảng đó thả vào bảng chữ của chúng ta Như vậy là hoàn thành
2.3 Hiệu quả của biện pháp
- Trước khi chưa áp dụng biện pháp:
Với thực trạng trên, việc kiềm tra bài cũ để giúp học sinh nắm vững nội dung các tiết học trong chương trình Tin học 11 ở Trường THPT Nông Cống 3 đã đạt được kết quả như sau ( kết quả khảo sát học sinh khối 11 đầu năm học
Trang 152021-Kết quả kiểm tra lí bài cũ trên lớp ( hình thức làm bài tự luận và trắc nghiệm trên giấy)
Thang
điểm
Lớp
Tổng
Số lượn
g
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
Số lượng
Tỉ iệ
%
23.2
34.9
30.2
41.1
34.0
17.5
37.5
32.5
44.0
34.1
III KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
Kiểm tra bài cũ bằng trò chơi ô chữ sẽ làm tăng hứng thú học tập của học sinh trong giờ học Vì vậy trong quá trình giảng dạy ở các tiết dạy chính khoá, tiết
ôn tập giáo viên nên đưa vào để giúp học sinh nắm vững kiến thức hơn
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG Thanh Hóa, ngày 10 tháng 05 năm 2022
CAM KẾT KHÔNG COPY
Người thực hiện
NGUYỄN THỊ OANH
Trang 16trong quá trình kiểm tra bài cũ”
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Các kiến thức tìm hiểu trên mạng qua trang web: https://tuhocdohoa.vn/huong-dan-su-dung-powerpoint/
2. Sách hướng dẫn sử dụng phần mềm PowerPoint do KS: Thành Đông- Thanh Hải biên soạn
