Trình bày lý luận của CN mác lênin về quy luật giá trị và liên hệ với thực tiễn ở việt nam

Chi tiết như sau: - Trong kinh tế hàng hóai, mỗi người sản xuất tự quyết định hao phí lao động cá biệt của mình, nhưng giá trị của sản phẩm quyết định bởi hao phí lao động xã hội cần thi

Trường Đại học Kinh tế Quốc dân

0 0…… Օ

BÀI TẬP LỚN

HỌC PHẦN KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC-LÊNIN

Đề tài :

Trình bày lý luận của CN Mác Lênin về quy luật giá

trị và liên hệ với thực tiễn ở Việt Nam.

Họ, tên sv: Phạm Thị Thảo Chi Mã SV: 11217998 Lớp: Kinh tế chính trị Mác - Lênin(221)_23 Khóa: 63

Hà Nội-5/2022.

Mục Lục

A PHẦN MỞ ĐẦU 3

B PHẦN NỘI DUNG 4

I lý luận của CN Mác Lênin về quy luật giá trị: 4

1 Quy luật giá trị là gì? 4

2 Yêu cầu của quy luật giá trị: 4

3 Tác động của quy luật giá trị: 5

II Tác động của quy luật giá trị trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay: 9

1 Vận dụng quy luật giá trị vào phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam 9

2 Vận dụng quy luật giá trị vào lĩnh vực sản xuất 12

3 Vận dụng quy luật giá trị vào lĩnh vực lưu thông hàng hóa 13

C KẾT LUẬN: 14

D TÀI LIỆU THAM KHẢO: 15

2

A PHẦN MỞ ĐẦU

Một xã hội cần phải có chính sách kinh tế ngày một toàn diện và có hiệu quả hơn để cho đời sống tinh thần và vật chất của chúng tai trong xã hội ngày càng cân bằng và phong phú hơn, nhưng để có được một xã hội như vậy quả là không hề dễ dàng gì Thực tế đã chứng minh được phát triển kinh tế là một việc rất khó khăn, nó như là cuộc chạy đua năng nổ giữa các nước trên thế giới nhằm đạt được vị trí cao hơn trên thị trường quốc tế Để làm được điều này thì trong chính sách phát triển kinh tế của mỗi quốc gia yêu cầu phải được dựa trên một nền tảng cơ sở lý thuyết vững chắc về những quy luật kinh tế, đặc biệt là quy luật giá trị

Nó là khái niệm trung tâm trong “Karl Marx‘s phê bình của i nền kinh tế chính i trị’’ đầu tiên trình bày trong cuộc bút chiếni của ông Sự nghèo nàn của Triết học (1847) chống lại Pierre-Josephi Proudhon liên quani đến kinh tế học của David Ricardo Định lý đó khá dễ dàng để hiểu và trực quan nó có ý nghĩa đối với vô số người đang sản xuất Tuyi vậy, việc lý thuyết hóa hàm ý của nó là một công việc rắc rối hơn vì nó khiến Mác bận rộn trong hơn hai thập kỷ qua

Trong giai đoạn hiện nay, Việt Nam đang xây dựng mô hình kinh tế thị trường - nền kinh tế hàng hóa mở rộng ở trình độ cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa Vì đó, việc tìm hiểu, nắm bắt rõ quy luật nàyi ngày càng có ý nghĩa

to lớn hơn, có thể được coi là một nghĩa vụ cấp thiết đối với đất nướci mình

Hiểu rõ được tính cấp thiết của vấn đề đó, em đã chọn đề tài tiểu luận của

mình là: “Trình bày lý luận của CN Mác Lênin về quy luật giá trị và liên hệ với thực tiễn ở Việt Nam” Do vẫn còn là sinh viên năm Nhất, kiến thức còn nhiều

có nhiều mặt hạn chế vì vậy bài làm này chắc chắn sẽ không thể tránh được những thiếu sót, nhưng em rất mong nhận được sự đóng góp và chỉ dạy của cô giáo Em xin chân thành cảm ơn!

B PHẦN NỘI DUNG

I lý luận của CN Mác Lênin về quy luật giá trị:

1 Quy luật giá trị là gì?

- Khái niệm: Quyi luật giá trị là quy luật kinh tế cơ bản của sản xuất và lưu thông hàngi hóa Ở đâu có trao đổi và sản xuất hàng hóa thì ở đấy có sự hoạt động của quy luật giá trị

- Cơ chế biểu hiệni của quy luật giá trị: Quy luật giá trị hoạt động thể hiện ở

sự biến đổi lên xuống của giá cả xoay quanh giá trị dưới sự ảnh hưởng của quan

hệ cung - cầu hàng hóa trên thị trường

Nếu sức mua đồng tiền không đổi, không kểi đến điều tiết của nhà nước

và độc quyền thì xảy ra 03i trường hợp như sau:

Khi cung = cầui, thì giá cả = giá trị

Khi cung > cầui, thì giá cả < giá trị

Khi cung < cầui, thì giá cả > giá trị

2 Yêu cầu của quy luật giá trị:

Yêu cầu chung của quy luật giá trị là việc sản xuất và trao đổi hàng hóa dựa

itrên cơ sở giá trị của nó, tức là nó dựa trên hao phí laoi động xã hội cần thiết Chi tiết như sau:

- Trong kinh tế hàng hóai, mỗi người sản xuất tự quyết định hao phí lao động cá biệt của mình, nhưng giá trị của sản phẩm quyết định bởi hao phí lao động xã hội cần thiết Vậy nên, muốnii bán sản phẩmi, bù đắp đượci chi phí và có được lãi, người sản xuất cần phải điều chỉnh để làm sao cho hao phí lao động cá biệt của mình thích hợp cùng với mức chi phí mà xãi hội chấp nhận được

- Trong lưu thôngi, hay trao đổi hàng hóa phải dựa trên cơ sở hao phí lao động xã hội cần thiết, cói nghĩa trao đổi phải theo nguyên tắc ngang giá

- Sự vậni động của quy luật giái trị thông qua vận động của giá cả hàng hóa Vì giá trị là cơ sở của giá cả, còn giá cả là biểu hiện bằng tiền của giá trị

Do đó, giá cả phụ thuộc vào giá trị Sản phẩm nào có nhiều giá trị hơn thì giá cả

4

Tuy nhiên, xét tổng thể thì itổng giá cả luôni bằng tổng giá trị

Downloaded by Hei Ut (hut371809@gmail.com)

sẽ cao và ngược lại Trên thị trường, giá cả còn có phụ thuộc vào các nhân tố như là: cạnh tranh, cung cầu, sức mua của đồng tiền Sự ảnh hưởng khiến cho giá cả sản phẩm trên thị trường tách rời với giá trị và lên xuống xoay quanh trục giá trị của nó Tóm lại, yêu cầu chung của quy luật giá trị mangi tính khách quan, nó đảm bảo sựi công bằng, hợp lýi vài bình đẳng giữa người sản xuất và trao đổi hàng hóa

3 Tác động của quy luật giá trị:

Quy luật giá trị tồn tại, hoạt độngi ở các phương thức sản xuất Có sảni

xuất hàng hoá và có đặc điểm hoạt động riêngi tuỳ thuộc vào quan hệ sản xuất Trong nền kinh tế hàng hóa, quy luật giá trị có được những tác động cơ bản là:

* Đầu tiên là điều tiết sản xuất và lưu thông hàng hoá

- Trong sản xuất, quy luật giá trị điều tiết việc phân phối tư liệu sản xuất và sức lao động giữa các ngành sản xuất thông qua sự biến động của giá cả hàng hoá Do ảnh hưởng của quan hệ cung - cầu giá cả hàng hoá trêni thị trường lên xuống xoay quanhi giá trị của nó Nếu một ngành nào đó, cung không đáp ứng cầu, giá cả hàng hoá lêni cao thì người sản xuất sẽ mở rộng quy mô sản xuất Người đang sản xuất hàng hoái sẽ thui hẹp quy mô sản xuất để chuyển sang sản xuất loại hàng hoá này Qua đó, tư liệu sảni xuất, sức lao động và vốn được chuyển vào ngành này tăng lên, cung của loại hàng hoá này trên thị trường sẽ tăng cao Ngược lại, khi ngành đó thu hút rất vô số laoi động xãi hội, cung vượt cầu, giá cả sản phẩm hạ xuống, thì những người sản xuất sẽ phải chuyển bớt tư liệu sản xuất và sức lao động ra khỏi ngành này để đầu tư vào nơi có giá cả hàng hoá cao Nhờ đó mà tư liệu sản xuất và sức laoi động được phân phối qua lại một cách tự phát vào các ngành này để ở đầu tư vào nơi có giá cả hàng hoá cao Nhờ vậy mà tư liệu sản xuất và sức lao động được phân phối qua lại một cách tự phát vào các ngành sản xuất khác nhau Ở đâyi thấy được rằng sự biến động của giá cả xung quanh giá trị không những chi rõ sự biến động về kinh tế

mà còn cói tác động điều tiết nềni kinh tế

- Chúng ta còn thấy đượci quy luật giá trị cũngi điều tiết và lưu thông hàng hoá Hàng hoá bao giờ cũng vận động từ nơi giá cả thấp đến nơi giá cả cao Quy

luật giá trị có tác dụng điều tiết sự chuyển động đó, phân phối các nguồn hàng hoá một cách hợp lý hơn trong một nước

Ví dụ: (1) Theo trào lưu thời trang, các mẫu đồ áo thời trang mới nhất sẽ được nhập về nước, đầu tiên sẽ đến với người dân nơi thành thị – nơi có cuộc sống đủ đầy, tiện nghi hơn Cho đến lúc loại đồ áo đó trở nên không còn được

ưa chuộng nữa, thì nó được chuyển về bán cho người dân nơi nông thôn.

(2) Thủy hải sản từ lâu đã là một món ăn được ưa chuộng không chỉ bởi người dân bản địa mà cả những du khách trong và ngoài nước Nắm bắt được tâm lý đó, ngay ngày 26/6/1978, Tổng Công Ty Thủy Sản Việt Nam (SEAPRODEX) đã thành lập với 21 đơn vị thành viên và 15 doanh nghiệp cổ phần, SEAPRODEX có một hệ thống sản xuất kinh doanh rộng khắp toàn quốc trong lĩnh vực chế biến, xuất nhập khẩu thủy sản, dịch vụ tổng hợp, dầu ăn và nước mắm Sản lượng chế biến của nhà máy đạt 6000 tấn/năm với sản phẩm truyền thống và mở rộng như tôm, cua, ghẹ, cá biển,… Các mặt hàng này phần lớn được đưa vào tiêu thụ ở các thành phố lớn không giáp biển trong nước như Hà Nội, Bắc Ninh… Với giá cao hơn từ 20 đến 30%.

Thế nhưng tới năm 2007, Việt Nam đã bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi khủng hoảng tài chính toàn cầu, các món thủy hải sản dần dần trở thành những món

ăn xa xỉ đối với người dân ở tại các thành phố trong cả nước Nó đã làm ảnh hưởng nặng nề đến doanh số của công ty thủy sản Việt Nam Nhận thức được vấn đề nghiêm trọng này, ban lãnh đạo công ty quyết định thu hẹp quy mô sản xuất chế biến hàng thủy sản cùng với đó chuyển sang sản xuất dầu ăn và nước mắm, những mặt hàng thiết yếu đối với nhu cầu của người tiêu dùng ở trong thời kì khủng hoảng

* Tiếp theo là kích thích lực lượng sản xuất phát triển, thúc đẩy cải tiến kỹ

thuật, tăng năng suất lao động

- Trong nền kinh tế hàng hoá, người sản xuất hàng hoá luôn đặt mục tiêu có lợi nhuận Người có nhiều lãi hơn là người có thời gian lao động cá biệt ít hơn hoặc bằng thời gian lao động xã hội cần thiết Còn người mà có thời gian lao động cá biệt lớn hơn thời gian lao động xã hội cần thiết thì bị thua lỗ không thu

6

về được toàn bộ lao động đã hao phí Tóm lại, muốn đứng vững và thắng trong các cuộc ganh đua, người sản xuất đều phải luôn tìm cách rút xuống đến mức tối thiểu thời gian lao động cá biệt Muốn vậy, người sản xuất phải tìm mọi cách cải tiến kỹ thuậti, nâng cao trình độ tay nghề, sử dụng các thành tựu mới của khoa học kỹ thuậti, cải tiến tổi chức quản lý sản xuất và thực hiện tiết kiệm thật chặt chẽ Sự cạnh itranh quyết liệt thúc đẩy các quá trình diễn ra mạnh mẽ hơn, kết quả năng suấti lao động tăng lên mộti cách nhanh chóng Ngoài ra để thu được nhiều lãi, nhữngi người sản xuất hàng hoá còn phải thường xuyên cải tiến chất lượng, mẫu mã hàngi hoá cho đáp ứngi nhu cầu, thị hiếu người tiêu dùng, cải tiến các biện pháp lưui thông, bán hàng để tiết kiệm chi phí lưu thông và tiêu thụ sản phẩm nhanh Qua đó ta thấy được, quy luật giá trị có tác dụng rất cần thiết, nó thúc đẩyi sản xuất hàng hoái với số lượng lớn, nhanh, tốti, rẻ hơn

Ví dụ: (1) Người bán vải bán i mặt hàng vải, tuy nhiên trên thị trường mặt hàng vải này đang bán quá chậm, giá thì lại rất thấp mà mặt hàng may sẵn lại bán nhanh hơn và giá thì cao hơn Nên để không bị i tồn hàng, bị thua lỗ vốn mà lại thu được lợi nhuận, ứng dụng tác động điều tiết lưu thông của quy luật giá trị, người bán vải phải tìm cách chuyển i đổi từ kinh doanh mặt hàng vải sang kinh doanh mặt hàng may sẵn một cách thích ứng.

(2) Một ví dụ thực tế khác về vấn đề này:

Năm 2002, cùng với sự leo thang mạnh mẽ của mạng internet, dịch vụ truy cập internet trên điện thoại di động ngày càng được nhen nhóm trên các nước phát triển lúc bấy giờ Khoảng đầu năm 2003, sau khi nhận thấy

cơ hội lớn như vậy, Mobifone đã chớp ngay thời cơ đó cho áp dụng ngay công nghệ mới, cung cấp dịch vụ GPRS, nó cho phép người sử dụng có thể truy cập vào internet ngay ở trên chiếc di động của mình Chính sự kiện này mà chỉ trong 2 năm số thuê bao di động của Mobiphone i tăng lên từ i 2 triệu i thuê bao đầu năm 2002 đến 4 triệu thuê bao vào năm i 2004 Thành công lớn này của Mobifone đã gây sức ép nặng nề về i doanh số cho Vinaphone, nhưng chỉ ngay sau đó ban lãnh đạo Vinaphone i đã quyết định đáp trả khi đầu i tư số tiền khủng

lồ để đem về công nghệ GPRS+ cải tiến với hệ thống định vị toàn cầu GPS, nó cho i phép người sử dụng truy cập internet với tốc độ i cao hơn và xác định vị trí

qua vệ tinh Chính nhờ nó đã giúp cho Vinaphone lấy lại được niềm tin từ khách i hàng đồng thời cải thiện đáng kể doanh số bán hàng của i họ.

Trong i những năm kế tiếp, hai “đại gia” ngành viễn thông vẫn có khá lớn những cải tiến mạnh về công nghệ mà đáng lưu ý nhất đó là sự ra đời của công nghệ 3G tại Việt Nam Không chỉ ganh đua i về công nghệ, họ cũng tự đưa ra các chiến lược kinh doanh cho riêng mình Vinaphone bắt đầu từ ngày 1/9/2009

đã đưa i vào áp dụng gói cước talkez cung cấp dịch vụ di động giá rẻ cho đối tượng sinh viên học sinh các trường đại học, i cao đẳng, trung cấp tại Việt Nam Không chịu thua kém, Mobifone mới đây cũng đã đưa ra gói i cước Mobi365, giảm cước hòa mạng cho công nhân tại các nhà máy, xí nghiệp trong cả nước.

* Tác động cuối cùng của quy luật giá trị đó là đánh giá công bằng hiệu quả sản xuất, phân hoái người sản xuất hàng hoá thành ngườii giàu, người nghèo một

cách tự nhiên

-i Trong cuộc “thi đua”ii chạy theo giá trị, lao động cá biệt của những người sản xuất có thể không thống nhất với lao động xã hội cần thiết Những người làm tốt, làm giỏi có năng suất lao động cá biệt thấp hơn thời gian lao động xã hội cần thiết và nhời vậy họ trở nên giàu có, mua thêmi tư liệu sản xuất, mở rộng quy mô sản xuất Bên cạnh đó, người kinh doanh kém, không may mắn, thời gian lao động cả biệt lớn hơn thờii gian lao động xã hội iicần thiết nên họ bị thua

lỗ và thậm chíi phá sản iVậy nên, quy luật giá trị vừa có tác dụngi đào thải cái lạc hậu, lỗi thời, kích thích sự tiến bộ; vừa có tác dụng lựa chọn, đánh giá người sảni xuất, đảm bảo sự ibình đẳng đối với nhữngi người sản xuất; ivừa có những ảnh hưởng tích cực, lẫn tiêu cực Nhữngi táci độngi nàyi đãi idiễni ra một cách khách quani trên thị trường trong nước

Ví dụ: Ông i Trương i Gia Bình i ( i sinh năm 1956 i ) là một doanh nhân Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng quản trị FPT Ông có xuất thân là con nhà trí thức, và được i học tập rất nhiều nước trên thế giới tích lũy i khối lượng khổng lồ kiến i

thức i về i kinh i doanh của những tập đoàn đa quốc gia Năm 1991, ông Bình trở thành phó giáo sư, trưởng khoa quản trị kinh doanh i ở đại học quốc gia Hà

8

Nội Với nền i tảng vững chắc, ông i đã i thành i lập công i ty cổ phần đầu tư i và phát triển FPT, i chuyên cung cấp các dịch vụ liên quan đến i công nghệ thông tin Với i

nền i kiến thức vững i chắc và điều kiện sản xuất thuận lợi, ông i đã đưa ra các chiến lược kinh doanh đúng đắn như là: bắt ta i y với các i tập đoàn i lớn trên i thế giới i như IBM i , Microsoft trở thành nhà phân phối chính thức i tại Việt Nam Qua

đó i , ngày càng i được mở rộng quy mô của tập đoàn FPT, và đến năm 2008 i , FPT

đã được i công nhận là i doanh nghiệp tư nhân i lớn nhất Việt Nam và i cũng là doanh nghiệp lớn thứ 14 trên cả nước Chính vì vậy, Ông i Bình đã có mặt trong top 10 i người giàu nhất i Việt Nam.

Cùng thời với ông Trương Gia i Bình có thể kể tới ông Xuân Hòa, người

đã sáng lập ra công ty phần mềm Việt Nam (VietNam software) Công ty thành lập vào giai đoạn khủng hoảng kinh tế châu Á nên ngay sau khi thành lập, công

ty đã gặp vô số trở ngại trong công cuộc huy động vốn cổ phần, thêm nữa ông Hòa chưa có con mắt nhìn đúng đắn trong i các chiến lược kinh doanh Công ty làm ăn thất bại nặng nề, số vốn ban đầu đã được huy động hết để trả nợ, cuối cùng ông Hòa đã phải bán lại công ty của mình được cho đối thủ ganh đua trực tiếp là tập đoàn FPT, trở thành kẻ tay trắng.

II Tác động của quy luật giá trị trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay:

1 Vận dụng quy luật giá trị vào phát triển kinh tế thị trường định hướng

xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

- Trước thời kỳ đổi mới, chúng ta phủ nhận sản xuất hàng hóa và quy luật giá trị, nên không khai thác được những nguồn lực, do đó nền kinh tế kém phát triển, rơi vào khủng hoảng: đời sống công nhân, viên chức có vô số trở ngại; nguồn cung ứng năng lượng và nguyên liệu, lực lượng giao thông vận tải không được bảo đảm phát huy năng lực sản xuất sẵn có; xuất khẩu không bù đắp được nhập khẩu; thị trường, giá cả diễn biến rắc rối; trên một số mặt, trận địa xã hội chủ nghĩa bị các nhân tố tư bản chủ nghĩa và phi xã hội chủ nghĩa xâm lấn; cơ chế quản lý và kế hoạch hoá mang nặng tính chất quan liêu, bao cấp; hiện tượng tiêu cực ở trong đời sống kinh tế và xã hội kéo dài Những cải tiến theo hướng

kinh tế thị trường chủ yếu ở cấp vi mô, mang tính cục bộ, không triệt để và thiếu đồng bộ, diễn ra trong khuôn khổ cơ chế kế hoạch hoá tập trung và nhằm duy trì, củng cố hệ thống kinh tế công hữu, tập trung, bao cấp và đóng cửa

- Trong thời kỳ đổi mới, chúng ta mở rộng nền sản xuất hàng hóa, quy luật giá trị hoạt động, tạo nên sự ganh đua, phát triển kinh tế… Bên cạnh đó, nó cũng nảy sinh những mặt trái như: phân hóa giàu - nghèo, buôn bán gian lận…

Hiện nay Việt Nam đang hội nhập theo nền kinh tế thế giới với các chính sách mở cửa hợp tác với các nước khác Đảng ta đã đưa ra quan điểm rằng:

"Một nền kinh tế phát triển theo mô hình nền kinh tế các thành phần, theo định hướng xã hội chủ nghĩa và dưới sự quản lý của nhà nước" Trong quá trình mở rộng nền kinh tế nước nhà, chúng ta chịu ảnh hưởng của rất nhiều nhân tố khách quan, một trong những nhân tố khách quan chủ yếu đó chính là quy luật giá trị

Việt Nam sau hơn 30 năm thay đổi và đổi mới, dưới tác động của quy luật giá trị và vai trò quản lý kinh tế của Nhà nước, nền kinh tế Việt Nam đã đạt những thành tựu nhất định trên các lĩnh vực, đặc biệt là về kinh tế Từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu với 90% dân số làm nông nghiệp, nước ta đã xây dựng được cơ sở vật chất - kỹ thuật, hạ tầng kinh tế - xã hội từng bước tiến đến đáp ứng cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tạo ra được môi trường thu hút nguồn lực xã hội cho tiến bộ dài hạn và bền vững

Trong đó, tăng trưởng kinh tế với tốc độ khá cao trong khu vực và trên thế giới Năm 2017, tăng trưởng GDP của Việt Nam đã đạt 6,81%, cao nhất trong 10 năm trở lại đây Lạm phát đã được kiểm soát tốt giúp kinh tế vĩ mô phát triển lâu dài hơn

10